Бул бөлүм Эфестиктерге жазылган катты тааныштырат, анын Чиркөөнүн Машайактын Денеси жана Колуктусу катары артыкчылыктарына жана милдеттерине, ошондой эле ишенгендердин асмандагы ордуна багытталганын баса белгилейт. Ал Эфестиктерге жазылган кат менен Эски Келишимдеги Жашыя китебинин ортосундагы окшоштуктарды тартат, ишенгендерди азыр өздөрүнүн рухий мурасын өздөштүрүүгө чакырууну баса белгилейт. Автор ошондой эле Саулдан Пабылдын ысымынын өзгөрүшүнүн маанисин изилдейт, анын текебер фарисейден Машайактын момун кулуна айланышын көрсөтүп, элчинин өзгөчө чакырыгын түшүндүрөт.
Асмандагыларда - Эфестиктерге
Христиандык артыкчылыктын чөйрөсү
"Павел, Кудайдын эрки боюнча Ыйса Машайактын элчиси, Эфестеги ыйыктарга жана Ыйса Машайакка ишенгендерге: Силерге Кудай Атабыздан жана Теңир Ыйса Машайактан ырайым жана тынчтык болсун. Теңирибиз Ыйса Машайактын Кудайы жана Атасы даңкталсын, Ал бизди Машайак аркылуу асмандагы рухий баталар менен баталаган" (Эфестиктерге 1:1-3).
Кудайдын Сөзүндө ашыкча эч нерсе жок. Адамдар китептерди жазышат жана сапаты менен бирге саны да болсун үчүн көп учурда аларды толтурушат, бирок Ыйык Китепте андай эч нерсе жок. Кудайдын сөздөрү сыналган – "жер мешинде сыналган, жети жолу тазаланган күмүш сыяктуу" – ошондуктан биз колдонулган ар бир нерсеге жана ар бир сөз айкашына эң кылдат көңүл бурушубуз керек. Бул кат кандай улуу, өзгөчө теманы карайт? Ал Машайактын Денеси жана Колуктусу катары Жыйындын артыкчылыктары жана жоопкерчиликтери жөнүндөгү чындыкты ачып берет. Ал биздин ишенгендер катары абалыбызды; Машайакта тирилтилген, көтөрүлгөн жана асмандагы жайларга отургузулган катары абалыбызды алдыбызга коёт. Эски Келишим китептери менен Жаңы Келишим каттарынын ортосунда абдан таң калыштуу дал келүүлөр бар. Мисалы, Римдиктерге жазылган кат Чыгуу китебине туура келет; Еврейлерге жазылган кат Лебилер китебинин окшошу; ал эми Эфестиктерге жазылган бул кат Жаңы Келишимдеги Жашыя китеби. Жашыя китебинде биз Ысрайыл элинин өз мурасын ээлөөгө киришкенин көрөбүз. Эфестиктер китебинде ишенгендер азыр ишеним аркылуу, биз кийинчерээк толук бойдон ырахат ала турган мурасты ээлөөгө чакырылат. Биз ойлогондон алда канча байбыз. Бардык нерсе биздики, бирок биз канчалык аз пайдаланабыз! Обадия пайгамбарлыгында Теңир кайтып келип, Анын Падышалыгы орногондо, Ысрайыл эли "өз ээликтерин ээлейт" деп айтылган. Бул биз үчүн чакырык. Сиз өз ээликтериңизди ээлейсизби? Же асмандагы мүлктөрүңүз Испаниядагы сепилдердейби, сиз кыялданасыз, бирок эч качан өзүңүздүкү кылбайсызбы? Кудайдын Руху бизди Машайактагы үлүшүбүздүн азыркы ырахатына алып барат деп ишенем.
Биздин максатыбыз үчүн катты эсибизде сактоо кыйын болгон көп бөлүктөргө бөлбөстөн, абдан жөнөкөй бөлүштүрсөк болот. Биз аны эки бөлүккө бөлөбүз: биринчи үч бөлүм бизге доктриналык ачылышты берет, ал эми акыркы үчөө — практикалык натыйжаны; биринчи бөлүм бизге мурасыбызды берет, ал эми акыркысы — ушунчалык мол бата алгандарды мүнөздөшү керек болгон жүрүм-турумду. Бул Кудайдын тартиби: биринчи чындыктагы окутуу, андан кийин чындыкка ылайык иш жүзүндө колдонуу. Эми бул алгачкы аяттарды өзгөчө карап көрөлү.
Биз дароо эле жазуучунун аты Пабыл экенине таң калабыз. Жаңы Келишимдеги он үч кат "Пабыл" деген сөз менен башталат. Дагы бирөөсү шексиз Пабылдан, бирок "Кудай" деген улуу сөз менен башталат. Мен Еврейлерге катты айтып жатам. Бул киши кантип Пабыл деп аталып калганын биз канчалык көп сурашыбыз керек болсо, ошончолук көп сурап көрдүк беле? Бул анын баштапкы аты эмес болчу. Анын баштапкы аты Шабул болчу. Ал Бенжемин уруусунан болчу жана Бенжемин уруусунан чыккан биринчи падышанын атын алып жүргөн. Көп жылдар бою бул киши текебер, өзүн актаган фарисей болгон, өзүнүн санжырасы, дини, жеке берилгендиги менен сыймыктанган, бир күнү Мырзабыз Иса Машаяк менен жолукканга чейин. Сизде да ушундай жолугушуу болду беле? Ошол учурдан баштап ал үчүн баары өзгөргөн. Ал айта алмак:
Мен түштө жол жүрүп бараткам, >Анын жарыгы жолумду жарытканда; >Аны даңкта көрдүм, >Аны, Исаны, Кудайдын Уулун көрдүм. >Машайактын даңкта >Менин эң терең жанымды багындырганына таң калба; >Мен асмандан жарык көрдүм, >Эң жаркыраган күндөн да ашып түшкөн.
Машайактын ошол көрүнүшү Шабул фарисейди Машайактын момун, кичипейил кулу Пабылга өзгөрткөн. Ал жаңы ысымды дароо колдонгон эмес, эсиңизде болсо керек. Ал өзүнүн биринчи көрүнүктүү бутпарас динин кабыл алган адамды Кипр аралында жеңгенден кийин – Сергий Павелдин динге келишинен кийин кабыл алынган окшойт; жана бул анын элчилик кызматын таануу катары берилген окшойт. Бул "кичинекей" дегенди билдирет, бир кездерде өзүн ушунчалык улуу деп эсептеген адам үчүн сонун ысым; бирок Машайак адам үчүн ушундай кылат. "Мен үчүн пайдалуу болгон нерселердин баарын Машайак үчүн жоготуу деп эсептедим. Ооба, чындыгында, Теңирим Ыйса Машайакты таануунун улуулугу үчүн баарын жоготуу деп эсептейм: Анын үчүн мен баарын жоготтум, жана аларды таштанды деп эсептейм, Машайакты утуп алыш үчүн" (Филипиликтер 3:7, Филипиликтер 3:8). Шабул даңктаган нерселердин баарын Пабыл Ыйса үчүн таштап салды; жана ал кичинекей болууга ыраазы болду, "бардык ыйыктардын эң кичинесинен да кичине", анда Ыйса Машайак бардык чыдамкайлыгын көрсөтүшү үчүн.
Мен кара түстүү адамдардын лагердик жыйынына барганым эсимде, ошондо сүйүктүү кара эл мындайча болгон кичинекей обонду ырдап жатышкан эле:
Өйдө көтөрүлүүнүн эң тез жолу ылдый, >Өйдө көтөрүлүүнүн эң тез жолу ылдый; >Сен бийикке чыгышың мүмкүн, жана аракет кыла берсең да, >Бирок өйдө көтөрүлүүнүн эң тез жолу ылдый.
Муну үйрөнүү биздин айрымдарыбызга канча убакытты талап кылат! Биз ар дайым бирөө болууга аракет кылабыз жана муну унутуп калабыз: "Ким өз өмүрүн сактап калгысы келсе, аны жоготот; ал эми ким Менин айымым үчүн өз өмүрүн жоготсо," – дейт Иса, – "аны табат" (Матай 16:25). Төрө Саул Куткаруучунун бутуна жыгылганда кичинекей Пабылга айланганда, бул кандай гана куттуу!
Пабыл өзүн элчи деп атайт. Элчи деген ким? Бул сөз "кабарчы," "жөнөтүлгөн адам," "миссияга жөнөтүлгөн адам" деп которулушу мүмкүн, ошондуктан ар бир миссионер кайсы бир мааниде элчи болуп саналат. Бирок "элчи" деген сөз Мырзабыз Иса Машаяк тарабынан атайын дайындалып, дүйнөгө чыгып, Чиркөө негизделген чындыкты алып жүрүүгө буйрук берилгендерге карата колдонулган жогорку мааниси да бар. Пабыл Мырзаны жерде тааныгандардын арасында болгон эмес, бирок тирилген Машаяк ага ошол күнү Дамаск жолунда көрүнгөндө, Ал аны жеке өзү дайындап, элдерге элчи кылган. Ал ага мындай деди: "Мен сага ушул максатта көрүндүм: сени өзүң көргөн нерселердин да, сага көрүнө турган нерселердин да кызматчысы жана күбөсү кылуу үчүн" (Элчилердин иштери 26:16). Ошентип, Пабыл Мырзабыз Иса Машаяктын элчиси катары чыгып, мындай деп айта алган:
Кудайдын Уулу Машайак мени жиберди >Түн ортосундагы жерлер аркылуу; >Меники күчтүү дайындоо >Тешилген колдордун.
Ал Кудайдын эрки менен Ыйса Машайактын элчиси болгон.
Бул изилдөөлөргө байланыштуу олуттуу суроолорго токтолгонду жактырбайм, бирок бул жерде токтолууга туура келет. Кээ бир адамдар ыйык ысымдарга кылдат көңүл бурушпайт, ошондуктан кол жазмаларды көчүргөндөр "Иса Машаяк" же "Машаяк Иса" деп жазганына ар дайым маани беришкен эмес, бирок бул жерде "Машаяк Иса" болушу керек. Петир, Жакып, Жакан жана Жүйүт биздин куттуу Теңирибизди "Иса Машаяк" деп айтышкан. Эмне үчүн? Анткени "Иса" Анын адамдык ысымы жана тирилүүдө Ал Теңир жана Машаяк болгон. Алар Аны жерде "Иса" – өзүн момун кылган Зат катары билишкен. Бирок Пабыл Аны эч качан андай билген эмес; ал Аны жерде "Иса" катары билген эмес; ал Аны биринчи жолу даңкта көргөн, жана көргөн нерсесинен ушунчалык толкундангандыктан, Аны даңкталган Заттан башкача деп эч качан ойлогон эмес. Ошондуктан ал түп нускада дайыма "Машаяк Иса" деп жазат, жана анын кабары өзгөчө мааниде "Даңктын Жакшы Кабары" деп аталат. Башка шакирттер Аны менен жерде басышкан жана Ал бул жерде болгондо кандай болгонун айтууга кубанышкан, ошондуктан Аны "Иса Машаяк" деп айтышат. Ар кандай олуттуу котормо бул айырмачылыкты ачык көрсөтөт.
Павел — кабарчы, Ыйса Машайактын "Кудайдын эрки боюнча" жиберилген адамы. Аны бул миссияга жөнөткөн анын жөн эле бош ойлору эмес болчу. Ал өз өмүрүн өткөрүүнүн эң мыкты жолу ушул болот деп жыйынтык чыгарган эмес. Аны куткарган Зат ага тапшырма берип, бутпарастарга ишенимде жана чындыкта мугалим болууга жөнөткөн; ошондуктан ал өзүнүн тапшырмасынын Кудайлык мүнөзүн баса белгилеп, мындай дейт: "Кудайдын эрки боюнча Ыйса Машайактын элчиси."
Жөнөкөй өтүкчү бир кыйла кадыр-барктуу дин кызматкери менен тааныштырылып жаткан эле, өтүкчү: "Атыңызды уга албай калдым," – дегенде, дин кызматкери: "Урматтуу Доктор Бланк, Кудайдын эрки менен," – деп жооп берди. Өтүкчү: "Ал эми мен Жон Доу, Кудайдын эрки менен өтүкчү; сиз менен таанышканыма кубанычтамын, мырза," – деди. Жашоодогу ордуң кандай болбосун, аны "Кудайдын эрки менен" деп таануу – бул улуу нерсе. Мен Инжилди жарыялоочумунбу? Бул бир гана мен Кудайдын чакырыгын уккандыктан, мени алдыга үндөп жана түртүп жаткандыктан болушу керек. Мен соодагерминби? Мага Кудайдын даңкы үчүн акча табуу берилдиби? Анда эсимде болсун, мен Кудайдын эрки менен соодагермин, жана мен Кудайдын эрки мени койгон жерде экениме ишенишим керек, жана Ага ишенимдүү болууга умтулушум керек.
Элчи өзү кайрылып жатат, бирок кимдир бирөө ойлогондой эки түрдүү адамдарга эмес: "Эфестеги ыйыктарга жана Ыйса Машайактагы ишенимдүүлөргө." Бул "ыйыктар" деген термин бардык ишенгендерди камтыганын, ал эми "ишенимдүүлөр" рухий аристократияны камтыганын билдириши мүмкүн, бирок аны мындайча которгон оң: "Эфестеги ыйыктарга, тактап айтканда, Ыйса Машайакка ишенгендерге." Башкача айтканда, адамды ыйык кылган нерсе – Ыйса Машайакка болгон ишеним. Сен ыйыксыңбы? Сен айтасың: "Мен андай алыска баргым келбейт. Мен азырынча күнөөсүз эмесмин." Ыйык – күнөөсүз адам эмес; ыйык – бөлүнгөн адам, Ыйса Машайакта Кудайга арналган адам. Адамдардын оюнда, эгер сен өтө ыйык жашоо менен жашасаң, акыры ыйык болуп каласың. Кудай мындай дейт: "Менин Уулума ишенесиңби? Ага таяндыңбы? Анда, Мен сени ыйык деп жарыялайм; ыйык жашоо менен жаша." Биз ыйыктык менен ыйык болбойбуз, бирок биз ыйык болгондуктан, ыйыктык менен мүнөздөлүшүбүз керек.
2-аятта бизде элчилик саламдашуу бар: "Силерге Кудай Атабыздан жана Теңир Ыйса Машайактан ырайым жана тынчтык болсун." Ал куткаруучу ырайымды такыр айтып жаткан жок. Бул адамдар буга чейин куткарылган болчу. Ал аларга мындай дейт: "Анткени силер ырайым аркылуу ишеним менен куткарылдыңар, бул силерден эмес, Кудайдын белеги; иштерден эмес, эч ким мактанбашы үчүн" (Эфестиктерге 2:8, Эфестиктерге 2:9). Мунун чечилгени чоң нерсе. Көпчүлүгүбүз эч нерсени чече албайбыз. Биз Машайакка келебиз, бирок оң ишеним жана так кепилдик жетишпейт. Бул биз ырдаган көптөгөн гимндерде көрүнөт. Абсолюттук Ыйык Жазууга негизделген гимндерди табуу канчалык кыйын. Бир канча убакыт мурун бир жолугушууда мен "Ичибизде жашаган Ыйык Рух" деген темада кабар айтып жаткам. Кызматтын аягында урматтуу пастор ордунан туруп: "Бул сонун баяндаманын жарыгында, 'Ыйык Рух, ишенимдүү Жол көрсөтүүчү, ар дайым христиандын жанында' деп ырдайлы," деди, ошондо мен жүрөгүм чөгүп кеткенин сездим, "Кырк мүнөт бою Ыйык Рух биздин жаныбызда гана эмес, ичибизде жашаарын көрсөтүүгө аракет кылгандан кийин да, алар муну түшүнө элек экен" деп ойлодум. Анан алар ошол акыркы кайгылуу аятка келишти, мен айттым: "Сураныч, мындай сөздөрдү ырдабагыла:"
'Биздин түйшүктүү күндөрүбүз бүткөндө, >Таттуу куткарылууну дагы эле күтүп; >Асмандан жана сыйынуудан башка эч нерсе калбай, >Ысымдарыбыз ал жерде барбы деп ойлонуп; >Караңгы селди терең кечип, >Ыйсанын канынан башка эч нерсеге жалынбай.'"
Кандай аралашма! Мен аны ырдоодон баш тартам. Менин атым ошол жерде экенин билем!
Мен христиандар Кудайдын чындыгын кабыл алууда эмне үчүн мынчалык жай экенин түшүнбөйм. Бул аятыбызда элчи куткаруу үчүн ырайымды эмес, бизди сактоо, коргоо үчүн ырайымды айтып жатат. Анткени ишенген адам түбөлүктүүлүккө эбак эле чечилген, бирок бизге күнүмдүк сыноолор үчүн күнүмдүк ырайым керек.
Бул ырайымды кантип алууга болот? «Анткени биздин башкы ыйык кызмат кылуучубуз биздин алсыздыктарыбызды сезе албаган эмес; тескерисинче, биз сыяктуу бардык жагынан азгырылган, бирок күнөөсүз болгон. Ошондуктан, ырайым таап, муктаждык учурунда жардам бере турган ырайымды табышыбыз үчүн, ырайым тактысына тайманбастык менен жакындайлы» (Еврейлерге 4:15, Еврейлерге 4:16). Биз ырайым менен куткарылдык, ырайым менен баштадык, бирок дүйнөнү жана биздин бечара жүрөктөрүбүздүн табигый ыктоолорун жеңип чыгышыбыз үчүн, ар бир кадамда ырайымга муктажбыз; анткени христиандар катары эски адамдын табияты дагы эле бизде бар, жана ал Кудайдын ырайымы менен багындырылбаса жана ордунда кармалбаса, оңой эле көрүнүп калат.
"Ырайым силерге болсун, жана тынчтык." Бул Голгофанын айкаш жыгачынын каны менен биз үчүн жасалган Кудай менен тынчтык эмес. Теңир Ыйсага ишенген ар бир адам Кудай менен тынчтыкка ээ болуу эмне экенин билиши керек: "Ишеним аркылуу акталгандыктан, биз Теңирибиз Ыйса Машайак аркылуу Кудай менен тынчтыкка ээбиз" (Римдиктерге 5:1). Бирок бул Кудайдын тынчтыгы, биз асмандагы үйүбүзгө баратканда жүрөгүбүздү коргогон, Ыйса жерде жүргөндө Анын жүрөгүн толтурган ошол эле тынчтык. Доктор В. И. Кэрроллдун бир мисалын ушул жерде колдонсом болобу? Ыйса кемедеги шакирттерине: "Башка жээкке өтөлү", – деди. Алар кайда баратышкан? Башка жээкке. Алар кайыкка түшкөндө, Ал толук тынчтыкта уктап калды, жана түн ортосунда табияттын күчтөрү каарданып, шайтан коркунучтуу бороонду көтөрдү, бирок Ал аны чөктүрө алган жок. Ал сүзгөн кайыктын чөгүшү мүмкүн эмес эле; бирок шакирттер коркуп кетишти жана алар ошол Ыйык Уктап жатканды ойготуп: "Устат, биздин өлүп жатканыбызга кайдыгерсиңби?" – дешти. Ыйса, уйкусунан ойгонуп, аларга карап: "О, ишеними аздар!" – деди. Ишеними аз! Күн күркүрөп, чагылган чартылдап, шамал катуу согуп, жана деңиз каарданып жатканда, эмнеге, адамдарды корккону үчүн күнөөлөй албайсың да! Бирок, карасаңар, Ыйса аларга: "Көлдүн ортосуна барып чөгүп кетели", – деп айткан эмес. Ал: "Башка жээкке өтөлү", – деди, жана алар Анын сөзүнө таянышы керек эле. Алар Ал ээ болгон ошол эле тынчтыкка ээ болмок, эгер Анын сөзүнө ишенишкенде.
Жолдун сыноолору кээде жаныңды сынайбы? Сага эмне болот деп ойлоносуңбу? Сага мына бул болот: Эң начар абалга жетсең да, ачкадан өлсөң да, сен Үйгө, асманга барасың! Миңдеген адамдар өлүп, жоголгон түбөлүктүүлүккө баратат, бирок сага эмне болсо да, эгер сен куткарылган болсоң, сен Үйгө барасың! Анын колунда экенибизди түшүнгөнүбүздө, Кудайдын тынчтыгы, аскердик гарнизон сыяктуу, жүрөгүбүздү сактап, бизди бардык шектенүүдөн жана коркуудан куткарат.
Силерге Кудайыбыз Атадан ырайым жана тынчтык болсун. "Кудайыбыз Атадан" деген сөздөргө токтолуп ой жүгүрткөндү жакшы көрөсүңөрбү? Ыйык Теңир Атаны ачып берүү үчүн келген, ал эми Ыйык Рух бизге Атаны таанып-билүүгө жардам берет, жана адамдын Кудайдан төрөлгөндүгүнүн алгачкы далилдеринин бири – анын жүрөгүн асманга көтөрүп: "Ата!" деп айтканы. Бул Ложа залынын Кудайынан, Модернисттин Кудайынан, Кудайдын жалпы Аталыгы жана адамзаттын бир туугандыгы доктринасынан айырмаланган нерсе. Элчи мына ушул жөнүндө айтып жаткан жок. Ал ыйыктарга, Ыйса Машайакка ишенгендерге кайрылып жаткан, жана аларга сүйлөгөндө, "Кудайыбыз Ата" дейт. Биз бул ыйык мамилеге кайра жаралуу аркылуу гана, экинчи төрөлүү аркылуу гана киребиз. Ыйык Жазуу кайра жаралбагандар денеден экенин, алар Кудайдын балдары эмес экенин жарыялайт, жана биздин Теңир Ыйса айрымдарга: "Силер атаңар шайтандансыңар, жана атаңардын кумарларын аткарасыңар" (Жакан 8:44) деп айткан. Бул Кудайдын жалпы Аталыгына жана адамзаттын бир туугандыгына анча окшошпойт! Адамдар мага Ыйса ушуну үйрөтүү үчүн келген дешет. Мен эч кимди биздин Теңир Ыйса Машайактын бардык окууларынан мындай нерсени таба албайт деп чакырам. Ал Никедимге: "Эгер адам кайра төрөлбөсө, Кудайдын Падышачылыгын көрө албайт" (Жакан 3:3) деп айткан. Ошол эле аятта Ал Кудайдын жалпы Аталыгын жана адамзаттын бир туугандыгын жокко чыгарат. Мен бардык адамдар Адамда бир тууган экенин жана биз күнөөдө бир экенибизди билем, бирок мен ыйыктардын бир тууганы жана Кудайдын баласы жаңы төрөлүү аркылуу гана болом.
Силерге ырайым жана тынчтык Кудайыбыз Атадан жана Теңир Ыйса Машайактан болсун. Ыйык Рух Ага толук наамын, «Теңир Ыйса Машайак» деген наамды берүүгө кандай гана кубанат. Ал баарынын Теңири, ошондуктан бардык адамдар Ага баш ийүүгө чакырылат. 3-аятка көңүл бургула, анткени мында биз катты изилдөөнү туура баштайбыз:
Биздин Теңирибиз Иса Машаяктын Кудайы жана Атасы даңкталсын. Ал мурда Кудай биздин Атабыз экенин айткан, эми Кудай Теңир Иса Машаякка карата өзгөчө мааниде ошол мамилени кармап турарын көрсөтүп жатат. Ал биздин Теңирибиз Иса Машаяктын Кудайы, анткени Иса Адам болгон, жана Адам катары Ал Атага Өзүнүн Кудайы катары карайт. Ал биздин Теңирибиз Иса Машаяктын Атасы, анткени Машаяк түбөлүктөн бери Кудай Уул. «Биздин Теңирибиз Иса Машаяктын Кудайы жана Атасы» деген сөз айкашында кандай гана бай окуу камтылган! Ал бул ыйык мамилени тирилгенден кийин гана ачып берген. Ал Мариямга: «Менин бир туугандарыма бар, аларга айт: Мен Өзүмдүн Атама, силердин Атаңарга, Өзүмдүн Кудайыма жана силердин Кудайыңарга көтөрүлүп жатам», – деди (Жакан 20:17). Ал: «Мен биздин Кудайыбызга жана биздин Атабызга көтөрүлүп жатам», – деп айткан жок. Анын мамилеси биздикинен айырмаланат. Ал Кудай менен биримдикке келген жөн гана адам эмес болчу, бирок Ал ырайым менен жерге түшкөн, бизди куткаруу үчүн Адам болгон Кудайдын Уулу болчу.
Бул каттын андан ары жагында эки сыйынуу бар, бири бул бөлүмдүн акыркы бөлүгүндө, экинчиси үчүнчү бөлүмдө, жана алар бул наамдарга абдан таң калыштуу түрдө дал келет. 1-бөлүмдүн 17-аятында Пабыл "Теңирибиз Иса Машаяктын Кудайы" айрым нерселерди кылсын деп сыйынат; анан 3-бөлүмдүн 14-аятына өткөнүбүздө, "Ушул себептен Теңирибиз Иса Машаяктын Атасына тизе бүгөм" деп окуйбуз. Эмне үчүн айырма бар? Анткени биринчи сыйынууда ал Кудайдын кеңештери жана күчү жөнүндө айтып жатат, ошондуктан ал Кудайга кайрылат. Экинчи сыйынууда ал Кудай менен болгон мамилебизди эске алат жана "Теңирибиз Иса Машаяктын Атасына" кайрылат. Ыйык Жазуу укмуштуудай так.
Кудайга жана биздин Мырзабыз Иса Машаяктын Атасына даңк болсун, Ал бизди Машаяктагы асмандагы жайлардагы бардык рухий баталар менен бата кылды. Көңүл бургула, "Ал бизге бата берди." Элчи биз асманга барганда биздики болушу мүмкүн болгон бир нерсе жөнүндө айтып жаткан жок, бирок дал ушул жерде жана азыр мен Иса Машаяктагы ар бир рухий бата менен бата алдым. Адамдар мага көп учурда экинчи батаны алдымбы деп сурашат, мен адатта айтам: "Экинчи батабы? Эмнеге, эгер тажрыйбаны айтсаңар, мен жүз миңдегендердин ичиндемин; бирок чындыгында мен Мырзабыз Иса Машаякка ишенимимди койгондо, Кудайдын куткарылган күнөөкөр үчүн болгон ар бир батасын алдым." Ал бизге азыр бир аз, кийинчерээк бир аз эле бербейт, бирок Машаякта баарын берет. Мунун баары силердики. Ага киргиле жана ырахат алгыла. Баталарга ээ болуу бир нерсе, аларды өзүңдүкү кылуу башка нерсе. Жакында мен Монтанадагы бир киши жөнүндө окудум, аны көптөн бери издеп жүрүшкөн. Бир нече жыл мурун британдык бир дворян каза болуп, балдары жок болгондуктан, мүлкүн эң жакын мураскорго калтырган. Батыштагы бул киши эң жакын мураскор болчу, жакырчылыкта жашап, араң күн көрүп жаткан, аны таап, мүлк анын экенин кабарлаганда. Ал ар дайым анын болчу, бирок ал муну билген эмес. Ал муну билгенде эмне кылды? Ал: "Мейли, артка чегинүүгө бир нерсем бар экенин билүү жакшы жана бир күнү барып, аны карап көрөм?" дедиби? Жок, ал шаарга түштү, жана ошонун негизинде өзүнө жаңы костюм жана билет сатып алып, Улуу Британияга жөнөдү. Мен кабарчылар аны менен болгон маекти окудум. Алар: "Кайда бара жатасыз?" дешти. Ал: "Мүлкүмдү ээлөөгө," деп жооп берди. Сен экөөбүз андан алда канча байбыз, бирок биз Машаякта биздики болгон нерселерди ишеним менен чындап ээлейбизби? Силер: "Бирок биздики болгон бул нерселердин кээ бирлерин атагыла," деп айтышыңар мүмкүн. Ал бизди күнөөлөрүбүздүн кечирилишинин батасы менен, бардык нерселерден акталуу менен, Машаякта ыйыкталуу менен, кемчиликсиз адилдиктин кийими менен, асмандагы жарандык менен, Машаяктын Денесинде бизге орун берүү менен, Иса Машаякта Анын байлыктарынын мураскорлору кылуу менен бата кылды! Ошентсе да, кээ бирибиз кандай гана кыйналып жашайбыз, жакыр, аянычтуу, бактысыз жашоону араң өткөрүп! Биз миллионерлердей жашашыбыз керек болгондо, рухий жакырлардай иш кылабыз.
Бизге Машайактагы асмандагы жайлардагы бардык рухий баталар менен бата берген. Кудай Машайак Исаны биз үчүн акылмандык, адилдик, ыйыкталуу жана куткарылуу кылды, бирок мен ишенгенден кийин алты жыл бою дагы эле адилдикти жана ыйыкталууну издеп жүрдүм. Бирок бир күнү мен Машайак Исада мунун баары меники экенин, жана мен жөн гана аны өздөштүрүп, ырахат алышым керек экенин аңдадым.
Эми ал айтканына көңүл бургула: "Асмандагы жайларда." Менин бардык баталарым ошол жакта, жана Ал мени Рухта чакырат, менин асмандагы жарандыгыма көтөрүлүп, бул дүйнөдө асмандагы адам жашагандай жашоого, даңктан мага керектүү бардык ресурстарды алып, бул көрүнүштөн өтүп бара жатканда күн сайын жеңүүчүдөн да артык болуу үчүн.
Ыйык Жазууну канчалык кылдаттык менен окуш керек экенин байкагыла. "Ал бизди Машайактагы асмандагы бардык рухий баталар менен баталаган." Муну "Машайак менен" деп которуу кандай гана ката болмок. Айырмасын көрүп жатасыңарбы? Адамдардын аны канчалык көп туура эмес цитата келтирип, "Ал бизди чогуу тирилтип, Ыйса Машайак менен асмандагы жайларга чогуу отургузду" деп айтканын угабыз. Андай эч нерсе жок. Биз Машайак менен чогуу отурган жокпуз; биз Анын ичинде отурабыз. Ал ал жерде биздин өкүлүбүз катары турат, жана бул Аны менен чогуу отургандан таптакыр башка нерсе. Бизде "Ыйсада баары жана Ыйса баары!" бар. Белгилеп койгула, бул биз чыныгы, жакшы, бактылуу, рухий жолугушуу өткөргөндө гана Машайакта чогуу баталанып жана отурабыз дегенди билдирбейт. Кээде жакшы жолугушуу өткөргөнүбүздө жана адамдар жардам алдык деп ойлогондо, бир жакшы ниеттүү бир тууган сыйынуу менен аяктап: "О, Теңир, биз бүгүн эртең менен Ыйса Машайактагы асмандагы жайларда чогуу отурганыбыз үчүн Сага ыраазычылык билдиребиз" дейт.
Мен өзүмө айтам: "Урматтуу бир тууган муну али түшүнө элек. Ал жүрөгүндө жарык бар болгондуктан, өзүн бактылуу сезгендиктен, бул анын Христостогу асмандагы жайларда отурганын билдирет деп ойлойт." Бирок мен жолдогу сыноолор менен кыйналып жатканымда да, гүлдөп-өнүгүп, жүрөгүм каалагандын баарына ээ болгондогудай эле, Христостогу асмандагы жайларда чындыгында отурам. Бул чындыктын маселеси: Христос асманда, жана Кудай мени Анда көрөт. Мен Анда баталанганмын жана асмандагы бардык кенчтер менин карамагымда, жана мен бул жерде Анын кызматында жүргөндө бактылуу болушум үчүн, кубанышым үчүн, мага керек болгондо алардан алышым керек.
Эфестиктерге жазылган каттын биринчи аятын карап жатып, биз дароо эле жазуучунун аты Пабылга таң калабыз. Жаңы Келишимдеги он үч кат Пабыл деген сөз менен башталат. Дагы бирөөсү, шексиз, Пабылдан, бирок Кудай деген улуу сөз менен башталат. Мен Еврейлерге жазылган катты айтып жатам. Бул адам кантип Пабыл деп аталып калганын биз канчалык көп сурашыбыз керек болсо, ошончолук көп сурайбызбы? Бул анын баштапкы аты эмес болчу. Анын аты алгач Шабул болгон. Ал Бенжемин уруусунан болгон жана Ысрайылдын биринчи падышасынын атын алып жүргөн, ал да Бенжемин уруусунан чыккан. Көп жылдар бою Пабыл текебер, өзүн актаган фарисей болгон, өзүнүн санжырасы жана диний ынтасы менен сыймыктанган, бир күнү Мырзабыз Иса Машаяк менен жолукканга чейин. Сизде да ушундай жолугушуу болду беле? Ошол учурдан баштап анын жашоосунда баары өзгөрдү. Ал айта алмак:
Мен түштө жол жүрүп бараткам, >Анын жарыгы жолумду жарытканда; >Аны даңкта көрдүм, >Аны, Исаны, Кудайдын Уулун көрдүм. >Машайактын даңкта >Менин эң терең жанымды багындырганына таң калба; >Мен асмандан жарык көрдүм, >Эң жаркыраган күндөн да ашып түшкөн.
Машайактын ошол көрүнүшү фарисей Саулду Машайактын момун кулу Пабылга өзгөрттү. Ал өзүнүн жаңы ысымын дароо колдонгон жок, эсиңизде болсо керек. Ал Кипр аралында өзүнүн биринчи көрүнүктүү бутпарас динин кабыл алган адамы Сергий Павелди жеңип алгандан кийин кабыл алынган окшойт. Ал ага анын элчилик кызматын таануу катары берилген окшойт. Ал “кичинекей” дегенди билдирет, бир кездерде өзүн ушунчалык улуу деп эсептеген адам үчүн сонун ысым; бирок Машайак адам үчүн ушундай кылат. Пабыл жазгандай
Мен үчүн пайдалуу болгон нерселердин баарын Машайак үчүн жоготуу деп эсептедим. Ооба, шексиз, Теңирим Ыйса Машайакты таанып-билүүнүн улуулугу үчүн мен бардык нерсени жоготуу деп эсептейм. Анын үчүн мен бардык нерседен айрылдым, жана аларды таштанды деп эсептейм, Машайакты утуп алуу үчүн (Филипиликтерге 3:7-8).
Саул даңктаган нерселердин баарын Пабыл Ыйса үчүн таштап салган. Ал кичинекей болууга, «бардык ыйыктардын эң кичинесинен да кичине» болууга ыраазы болгон, ал аркылуу Ыйса Машайак Өзүнүн чексиз сабырдуулугун көрсөтүшү үчүн.
Мен лагердик жыйынга барганым эсимде, ошондо сүйүктүү адамдар мындайча кичинекей хор ырдап жатышкан:
Өйдө чыгуунун эң тез жолу – ылдый, >Өйдө чыгуунун эң тез жолу – ылдый; >Сиз бийикке чыгып, аракет кылып, кайра-кайра аракет кылышыңыз мүмкүн, >Бирок өйдө чыгуунун эң тез жолу – ылдый.
Бул сабакты үйрөнүүгө кээ бирибиз канча убакыт кетиребиз! Биз ар дайым бирөө болууга аракет кылабыз жана Исанын: «Ким өз өмүрүн сактап калгысы келсе, аны жоготот; ал эми ким Менин айымым үчүн өз өмүрүн жоготсо, аны табат» деген сөзүн унутуп калабыз (Матай 16:25). Баатыр Саул Куткаруучунун бутуна жыгылып, кичинекей Пабылга айланганда бактылуу.
Пабыл өзүн элчи деп атаган. Элчи деген ким? Бул сөз "кабарчы", "жөнөтүлгөн адам", "миссияга жөнөтүлгөн адам" деп которулушу мүмкүн, ошондуктан ар бир миссионер кайсы бир мааниде элчи болуп саналат. Бирок "элчи" деген сөз Мырзабыз Иса Машаяк тарабынан атайын дайындалып, дүйнөгө чыгып, чиркөө негизделген чындыкты алып жүрүүгө буйрук берилгендерге карата колдонулган жогорку мааниси бар. Пабыл Мырзаны жер үстүндө тааныгандардын арасында болгон эмес, бирок тирилген Машаяк ага Дамаск жолунда ошол күнү көрүнгөндө, Ал аны элдерге элчи кылып жеке өзү дайындаган. Ал ага мындай деди: «Мен сага ушул максатта көрүндүм: сени кызматчы жана күбө кылуу үчүн, сен көргөн нерселерге да, мен сага көрүнө турган нерселерге да күбө кылуу үчүн» (Элчилер 26:16). Ошентип, Кудайдын эрки менен Иса Машаяктын элчиси болгон Пабыл мындай деп айтып чыга алган:
Машайак, Кудайдын Уулу, мени жиберди >Караңгы жерлер аркылуу; >Менин күчтүү дайындоом >Тешилген колдордун.
Бул изилдөөлөрдө маанилүү суроолорго токтолгонду жактырбайм, бирок бул жерде токтолууга туура келет. Кээ бир адамдар Кудайдын ысымдарына кылдат көңүл бурушпайт, ошондуктан кол жазмаларды көчүргөндөр "Иса Машаяк" же "Машаяк Иса" деп жазганына ар дайым так маани беришкен эмес. Петир, Жакып, Жакан жана Жүйүт Теңирибизди "Иса Машаяк" деп айтышкан. Бирок Эфестиктерге 1:1де Пабыл "Машаяк Иса" деп айткан. Эмне үчүн? Анткени Иса Анын адамдык ысымы, ал эми тирилгенде Ал Теңир жана Машаяк болгон. Шакирттер Аны жерде өзүн момун кылган Иса катары билишкен. Бирок Пабыл Аны эч качан андай билген эмес; ал Аны жерде Иса катары эч качан билген эмес. Ал Аны биринчи жолу даңкта көргөн, жана анын жаны көргөн нерсесинен ушунчалык толкундангандыктан, Аны даңкталган Заттан башкача деп эч качан ойлогон эмес. Ошондуктан ал түп нуска текстте ар дайым "Машаяк Иса" деп жазган, жана анын кабары өзгөчө мааниде "Даңктын Жакшы Кабары" деп аталат. Башка шакирттер Аны менен жерде бирге жүрүшкөн жана Ал бул жерде болгондогудай эстегенди жакшы көрүшкөн, ошондуктан Аны "Иса Машаяк" деп айтышкан. Кандайдыр бир кылдат котормо бул айырмачылыкты ачык көрсөтөт.
Пабыл кабарчы, Ыйса Машайактын "Кудайдын эрки менен" жиберилген адамы болгон. Аны бул миссияга жөнөткөн анын жөн эле бош ою эмес болчу. Ал муну өмүрүн өткөрүүнүн эң мыкты жолу деп жыйынтык чыгарган эмес. Аны куткарган Зат ага тапшырма берип, бутпарастарга ишенимде жана чындыкта окутуучу болууга жиберген. Ошентип, ал өзүнүн тапшырмасынын Кудайдан болгон мүнөзүн баса белгилеген: "Кудайдын эрки менен Ыйса Машайактын элчиси".
Жөнөкөй өтүкчү абдан кадыр-барктуу дин кызматкери менен тааныштырылып жатканда, өтүкчү: «Атыңызды уга албай калдым», — деди. Дин кызматкери: «Урматтуу Доктор Бланк, Кудайдын эрки менен», — деп жооп берди. Өтүкчү: «Ал эми мен Жон Доумун, Кудайдын эрки менен өтүкчү. Сиз менен таанышканыма кубанычтамын, мырза», — деди. Жашоодогу ордуңуз кандай болбосун, аны «Кудайдын эрки менен» деп таануу — бул улуу нерсе. Мен Инжилдин жарчысымынбы? Бул мени үндөп, алдыга түрткөн Кудайдын чакырыгын укканым үчүн гана болушу керек. Мен соодагерминби? Кудайдын даңкы үчүн акча табууга чакырылдымбы? Анда мен Кудайдын эрки менен соодагер экенимди эстейин. Мен Кудайдын эрки мени койгон жерде экениме ишенишим керек жана Ага ишенимдүү болууга умтулушум керек.
Элчи өзүнө кайрылып: «Эфестеги ыйыктарга жана Машайак Ыйсадагы ишенимдүүлөргө» деди. Бирөө ал адамдардын эки тобуна кайрылып жатат деп ойлошу мүмкүн: ыйыктарга, башкача айтканда бардык ишенгендерге, жана ишенимдүүлөргө, башкача айтканда рухий аристократияга. Бирок, бул аятты «Эфестеги ыйыктарга, ал тургай Машайак Ыйсадагы ишенгендерге» деп которгон оң. Башкача айтканда, адамды ыйык деп Машайак Ыйсага болгон ишеним атайт. Сиз ыйыксызбы? Сиз: «Мен андай алыска баргым келбейт. Мен азырынча күнөөсүз эмесмин», – дейсиз. Ыйык – күнөөсүз адам эмес; ыйык – бөлүнгөн адам, Машайак Ыйсада Кудайга бөлүнгөн. Адамдар абдан ыйык жашоо өткөрсөң, акыры ыйык болуп калышың мүмкүн деген ойдо. Кудай айтат: «Менин Уулума ишенесиңби? Ага ишендиңби? Анда абдан жакшы, Мен сени ыйык деп жарыялайм; ыйык жашоо өткөргөнүңө ынангын». Биз ыйыктык менен ыйык болбойбуз, бирок биз ыйык болгондуктан, ыйыктык менен мүнөздөлүшүбүз керек.
Эфестиктерге 1:2де бизде элчилик саламдашуу бар: «Силерге Кудайыбыз Атадан жана Мырза Ыйса Машайактан ырайым жана тынчтык болсун». Ал такыр куткаруучу ырайымга шилтеме кылган жок. Бул адамдар буга чейин куткарылган болчу. Ал аларга айтат: «Анткени силер ырайым аркылуу ишеним менен куткарылдыңар; бул силерден эмес, Кудайдын белеги; иштерден эмес, эч ким мактанбашы үчүн» (Эфестиктерге 2:8-9). Куткарылууңдун чечилгени – бул улуу нерсе.
Позитивдүү ынанымдын жана так ишенимдин жоктугу биз ырдаган көптөгөгөн гимндерде байкалат. Ыйык Жазмага толугу менен шайкеш келген гимндерди табуу канчалык кыйын. Бир канча убакыт мурун бир жыйында мен «Ичибизде жашаган Ыйык Рух» деген темада баяндама жасап жаткан элем. Жыйындын аягында, урматтуу пастор ордунан туруп мындай деди: «Бул сонун баяндаманын жарыгында, келгиле, ырдайлы: ‘Ыйык Рух, ишенимдүү Жол көрсөтүүчү, дайыма христиандын жанында.’» Мен ойлонуп жатып жүрөгүм чөгүп кетти: Кырк мүнөт бою аларга Ыйык Рух жөн гана жаныбызда эмес, ичибизде жашаарын көрсөтүүгө аракет кылгандан кийин, алар муну дагы эле түшүнө элек. Анан алар акыркы ошол кайгылуу куплетке келгенде, мен айттым: «Сураныч, ал куплетти ырдабагыла»:
Мээнет күндөрүбүз бүткөндө, >Таттуу куткарылууну күтүп; >Асмандан жана сыйынуудан башка эч нерсе калбай, >Ысымдарыбыз ошол жердеби деп ойлонуп; >Караңгы селди терең кечип, >Исанын канынан башка эч нерсени жалынып.
Кандай аралашма! Мен аны ырдоодон баш тартам. Менин атым ошол жерде экенин билем! Христиандар Кудайдын чындыгын кабыл алууда эмне үчүн мынчалык жай экенин түшүнбөйм.
Бул жерде Эфестиктерге 1:2де элчи бизди сактап жана коргоп туруучу ырайымды айтып жатат, куткаруучу ырайымды эмес. Ыймандуу адам үчүн куткарылуу түбөлүккө чечилген, бирок бизге күнүмдүк сыноолор үчүн күнүмдүк ырайым керек.
Бул ырайымга кантип ээ болот?
Биздин алсыздыктарыбызды сезе албаган башкы ыйык кызмат кылуучубуз жок; тескерисинче, Ал биз сыяктуу бардык жагынан азгырылган, бирок күнөөсүз болгон. Ошондуктан, ырайым таап, муктаждык учурунда жардам алуу үчүн ырайым тактысына тайманбай жакындайлы (Еврейлерге 4:15-16).
Биз ырайым менен куткарылдык, ырайым менен баштадык, бирок дүйнөнү жана жакыр жүрөктөрүбүздүн табигый ыктоолорун жеңип чыгышыбыз үчүн ар бир кадамда ырайым керек. Христиандар катары бизде дагы эле эски адамдын табияты бар, эгерде Кудайдын ырайымы менен багындырылып, ордунда кармалбаса, ал оңой эле көрүнөт.
"Силерге ырайым жана тынчтык болсун." Бул Кудай менен болгон тынчтык эмес, ал биз үчүн Голгофа айкашынын каны аркылуу орнотулган. Теңир Ыйсага ишенген ар бир момун “Теңирибиз Ыйса Машайак аркылуу Кудай менен тынчтыкта болуу” эмне экенин билиши керек (Римдиктер 5:1). Бирок бул Кудайдын тынчтыгы, ал биз асман үйүбүзгө карай бара жатканда жүрөгүбүздү ээлеп, коргойт – бул Ыйса жерде жүргөндө Анын жүрөгүн толтурган ошол эле тынчтык.
Бул тынчтыкты көрсөтүү үчүн Исанын жашоосунан бир мисал келтирсем болобу? Лука 8-бөлүмдө бир күнү Иса кемедеги шакирттерине: «Келгиле, ары жакка өтөлү», – дегенин окуйбуз. Алар кайда бара жатышкан? Көлдүн аркы өйүзүнө. Алар кайыкка түшкөндө, Ал толук тынчтыкта уктап калды, түн ортосунда табияттын күчтөрү каарданып, шайтан коркунучтуу бороонду көтөрдү, бирок Ал аны чөктүрө алган жок. Ал сүзүп бараткан кайыктын чөгүп кетиши мүмкүн эмес эле. Бирок шакирттер коркуп, ошол ыйык уктап жатканды ойготуп: «Устат, Устат, биз өлүп жатабыз!» – дешти. Иса уйкусунан ойгонуп, аларга карап: «Ишенимиңер кайда?» – деди. Матай 8:26да Ал аларга: «Эмне үчүн коркуп жатасыңар, ишеними аздар?» – дегенин окуйбуз. Ал аларды «ишеними аздар» деп атады, айланада күн күркүрөп, чагылган чартылдап, шамал катуу согуп, деңиз толкуп жаткан кезде. Мындай шартта корккон адамдарды күнөөлөй албайсың! Бирок, көрүп турасыңарбы, Иса аларга: «Келгиле, көлдүн ортосуна барып чөгүп кетели», – деген эмес. Ал: «Келгиле, ары жакка өтөлү», – деген, жана алар Анын сөзүнө таянышы керек эле. Эгер алар Анын сөзүнө ишенишкенде, Анда болгон тынчтык аларга да болмок.
Жашоонун сыноолору кээде жаныңды сынайбы? Сага эмне болот деп ойлоносуңбу? Сага мына бул болот: Эң жаман нерсе болсо да, ачкадан өлсөң да, сен Бейишке үйүңө барасың! Миңдеген адамдар өлүп, жоголгон түбөлүктүүлүккө баратат, бирок сага эмне келсе да, эгер сен куткарылган болсоң, сен үйүңө барасың! Анын колунда экенибизди түшүнгөнүбүздө, Кудайдын тынчтыгы, аскердик гарнизон сыяктуу, жүрөгүбүздү сактайт жана бизди бардык шектенүүдөн жана коркуудан куткарат.
«Силерге Кудайыбыз Атабыздан ырайым жана тынчтык болсун» (Эфестиктерге 1:2). Сиз «Кудайыбыз Атабыздан» деген сөздөргө ой жүгүрткөндү жакшы көрөсүзбү? Теңир Атаны ачып берүү үчүн келген, ал эми Ыйык Рух бизге Атаны таанып-билүүгө мүмкүнчүлүк берет, жана адамдын Кудайдан төрөлгөнүнүн алгачкы далилдеринин бири – ал жүрөгүн Асманга көтөрүп: «Ата!» – деп айтканы. Бул Кудайдын жалпы аталыгы жана адамзаттын бир туугандыгы жөнүндөгү окуу эмес. Элчи мындай нерсе жөнүндө жазган эмес. Ал ыйыктарга, Иса Машайакка ишенгендерге кайрылып жаткан, жана аларга жазганда: «Кудайыбыз Атабыз», – деп айткан. Биз бул ыйык мамилеге кайра жаралуу аркылуу гана, экинчи төрөлүү аркылуу гана киребиз. Ыйык Жазуу эч качан кайра жаралбагандар денеден экенин, алар Кудайдын балдары эмес экенин жарыялайт. Биздин Теңирибиз Иса айрымдарга: «Силер атаңар ибилистенсиңер, жана атаңардын кумарларын аткарасыңар», – деген (Жакан 8:44). Бул Кудайдын жалпы аталыгына жана адамзаттын бир туугандыгына анча окшошпойт! Адамдар мага Иса ушуну үйрөтүү үчүн келген дешет. Мен кимдир бирөөнү биздин Теңирибиз Иса Машайактын бардык окууларынан мындай нерсени табууга чакырам. Ал Никодимге: «Эгер адам кайра төрөлбөсө, Кудайдын Падышалыгын көрө албайт», – деген (Жакан 3:3). Ошол аятта Ал Кудайдын жалпы аталыгын жана адамзаттын бир туугандыгын четке каккан. Мен бардык адамдар Адамда бир тууган экенин жана биз күнөөдө бир экенибизди билем, бирок жаңы төрөлүү аркылуу гана адам ыйыктардын бир тууганы жана Кудайдын баласы боло алат.
Силерге ырайым жана тынчтык болсун, Кудайыбыз Атадан жана Теңир Ыйса Машайактан. Ыйык Рух Куткаруучубузга Анын толук наамын, «Теңир Ыйса Машайак» деп берүүгө ырахат алат. Ал баарынын Теңири, ошондуктан бардык адамдар Ага баш ийүүгө чакырылган.
Эфестиктерге 1:3кө көңүл бургула, анткени биз Катты изилдөөнү ушул жерден туура баштайбыз: «Теңирибиз Иса Машаяктын Кудайы жана Атасы даңкталсын!» Ал буга чейин Кудай биздин Атабыз экенин айткан, эми Кудай Теңир Иса Машаяк менен өзгөчө мааниде ошол мамилени сактап турганын белгилейт. Ал Теңирибиз Иса Машаяктын Кудайы, анткени Иса адам болгон, жана адам катары Ал Атага Өзүнүн Кудайы катары карайт. Ал Теңирибиз Иса Машаяктын Атасы, анткени Машаяк түбөлүктөн бери Кудай Уул. «Теңирибиз Иса Машаяктын Кудайы жана Атасы» деген сөз айкашында кандай гана бай окуу камтылган! Ал бул өзгөчө мамилени тирилгенден кийин гана ачып берген. Ал Мариямга мындай деди: «Менин бир туугандарыма барып, аларга айт: Мен Өзүмдүн Атама жана силердин Атаңарга, Өзүмдүн Кудайыма жана силердин Кудайыңарга көтөрүлүп барам» (Жакан 20:17). Ал: «Биздин Кудайыбызга жана биздин Атабызга көтөрүлүп барам» деп айткан жок. Анын мамилеси биздикинен айырмаланат. Ал жөн гана Кудай менен биримдикке келген адам эмес, тескерисинче, Ал Кудайдын Уулу болгон, жерге ырайым менен түшүп келген, бизди куткаруу үчүн адам болгон.
Бул каттын андан ары жагында эки тиленүү бар — бири бул бөлүмдүн акыркы бөлүгүндө, ал эми экинчиси 3-бөлүмдө — жана алар бул наамдарга абдан таң калыштуу түрдө дал келет. Эфестиктерге 1:17-бөлүмдө Пабыл «Теңирибиз Иса Машаяктын Кудайы» белгилүү бир нерселерди кылсын деп тиленген. Андан кийин Эфестиктерге 3:14-бөлүмгө кайрылганыбызда, биз: «Ушул себептен мен Теңирибиз Иса Машаяктын Атасына тизе бүгөм», — деп окуйбуз. Эмне үчүн мындай айырмачылык? Анткени биринчи тиленүүдө ал Кудайдын кеңештери жана күчү жөнүндө айткан, ошондуктан ал Кудайга кайрылган. Экинчи тиленүүдө ал Кудай менен болгон мамилебизди карап чыккан жана «Теңирибиз Иса Машаяктын Атасына» кайрылган. Ыйык Жазуу укмуштуудай так.
Кудайга жана биздин Теңирибиз Ыйса Машайактын Атасына даңкталсын, Ал бизди Машайактагы асмандагы жайларда бардык рухий баталар менен баталаган. Көңүл бургула, «Ал бизди баталаган». Элчи биз Асманга барганда биздики боло турган нерсе жөнүндө жазган эмес, бирок дал ушул жерде жана азыр мен Ыйса Машайактагы ар бир рухий бата менен баталанганмын. Адамдар менден экинчи батаны алдыңбы деп көп сурашат, мен адатта айтам: «Экинчи батабы? Эмнеге, эгер тажрыйбаны айтсаңар, мен жүз миңдеген сандардамын. Бирок чындыгында мен Кудайдын куткарылган күнөөкөр үчүн болгон ар бир батасын Теңир Ыйса Машайакка ишенгенимде алдым.» Ал бизге азыр бир аз, кийинчерээк бир аз эле бербейт, бирок Машайакта баарын берет. Мунун баары силердики. Ага киргиле жана андан ырахат алгыла.
Ырыскыга ээ болуу бир нерсе, ал эми аны өзүңдүкү кылуу башка нерсе. Мен Монтанада бийлик көптөн бери издеп жүргөн бир киши жөнүндө окудум. Бир нече жыл мурун британиялык дворян каза болуп, балдары жок болгондуктан, кийинки эң жакын тууганына өтө турган мүлктү калтырып кеткен. Батышта жашаган бул киши эң жакын мураскор болчу, ал жакырчылыкта жашап, араң күн көрүп жүргөндө, аны таап, мүлк ага таандык экенин кабарлашкан. Ал мүлк ар дайым ага таандык болчу, бирок ал муну билген эмес. Ал муну билгенде эмне кылды? Ал: «Мейли, таяна турган нерсем бар экенин билгеним жакшы, бир күнү барып көрөм го» дедиби? Жок, ал шаардын борборуна барып, жакшы кабардын күчү менен өзүнө жаңы костюм жана билет сатып алып, Улуу Британияга жөнөп кетти. Мен кабарчылардын аны менен болгон маегин окудум. Алар: «Каякка бара жатасыз?» деп сурашты. Ал: «Мүлкүмдү ээлөөгө» деп жооп берди. Сен экөөбүз андан алда канча байбыз, бирок биз Машайакта биздики болгон нерселерди ишеним менен чындап ээлеп алабызбы?
Сиз: «Бирок биздики болгон ошол нерселердин айрымдарын атап берчи», – дешиңиз мүмкүн. Ал бизди күнөөлөрүбүздүн кечирилишинин батасы менен, бардык нерселерден акталуу менен, Машайакта ыйыкталуу менен, жеткилең адилдиктин кийими менен, асмандагы жарандык менен, Машайактын денесинде орун берип, Машайак аркылуу Анын байлыктарынын мураскорлору кылып баталаган! Ошентсе да, кээ бирибиз кандай гана жакыр, аянычтуу, бактысыз жашоо өткөрүп, кыйналып жашап келебиз! Биз миллионерлердей жашашыбыз керек болгондо, рухий жакырлардай иш кылабыз. Кудай Машайак Исаны биздин акылмандыгыбыз, адилдигибиз, ыйыкталуубуз жана куткарылуубуз кылган, бирок мен динге келгенден кийин алты жыл бою дагы эле адилдикти жана ыйыкталууну издеп жүргөм. Бирок бир күнү мен мунун баары Машайак Исада меники экенин, жана мен аны жөн гана кабыл алып, ырахат алышым керектигин түшүндүм.
Эми көңүл бургула, Павел менин баталарым Асманда коопсуз экенин жазган, жана Ал мени Рухта чакырат, асмандагы жарандыгыма көтөрүлүп, бул дүйнөдө асмандагы адам жашагандай жашашым үчүн. Мен бул дүйнөдөн өтүп бара жатканда, күн сайын жеңүүчүдөн да артык болуу үчүн керектүү бардык каражаттарды Кудайдан ала алам.
Ыйык Жазууну канчалык кылдаттык менен окуш керек экенине көңүл бургула: «Ал бизди Машайакта, асмандагы бардык рухий баталар менен баталады». Муну «Машайак менен» деп которуу кандай гана ката болмок. Айырмасын көрүп жатасыңарбы? Эфестиктерге 2:6ны канчалык көп адамдар туура эмес цитата келтирип, Кудай бизди «Машайак Ыйса менен асмандагы жайларга чогуу отургузду» дегенин угабыз. Андай эч нерсе жок. Биз Машайак менен чогуу отурган жокпуз; биз Анын ичинде отурабыз. Ал жерде биздин өкүлүбүз катары турат, жана бул Аны менен чогуу отургандан таптакыр башка нерсе. Бул биз чыныгы, жакшы, бактылуу, рухий жолугушууга ээ болгондо гана Машайакта артыкчылыкка ээ болуп, чогуу отурабыз дегенди билдирбейт. Кээде жакшы жолугушуу өткөрүп, адамдар жардам алдык деп ойлогондо, кээ бир жакшы ниеттүү бир тууган дуба менен аяктайт да: «Оо, Теңир, биз Сага ыраазыбыз, анткени биз бүгүн эртең менен Машайак Ыйсада асмандагы жайларда чогуу отурдук», – дейт. Мен өзүмө: «Урматтуу бир тууган муну азырынча түшүнө элек», – дейм. Ал жүрөгүндө жылуулук бар болгондуктан, өзүн бактылуу сезгендиктен, бул анын Машайакта асмандагы жайларда отурганын билдирет деп ойлойт. Бирок мен жолдогу сыноолордон кыйналып турганымда да, жүрөгүм каалаган бардык нерсеге ээ болуп, гүлдөп-өнүгүп турганымда да Машайакта асмандагы жайларда ошончолук эле чындыгында отурам. Бул факты маселеси: Машайак асманда, жана Кудай мени Анын ичинде көрөт. Мен Анын ичинде баталанганмын, жана Асмандын бардык кенчтери менин карамагымда, жана мен бул жердеги Анын кызматында алдыга баратканымда күчтөнүп, кубана алышым үчүн, муктаждыгыма жараша аларды колдоном.
Андан кийин элчи биздин акылыбызды өткөн түбөлүктүүлүккө артка алып барат, биз куткарылуу толугу менен Кудайдан экенин, бизден такыр эмес экенин түшүнүшүбүз үчүн. Эски гимн муну мындайча айтат:
’ >Мен Сени тандаган жокмун, >Анткени, Теңир, андай болушу мүмкүн эмес эле, >Бул жүрөк Сени дагы эле четке какмак, >Бирок Сен мени тандадың.
Жана дагы биз жакшы билген башка гимнде бизге ырдоого үйрөтүлөт:
Иса мени бөтөн болуп жүргөнүмдө издеди, >Кудайдын үйүрүнөн адашып жүргөндө; >Ал, мени коркунучтан куткаруу үчүн, >Өзүнүн кымбат баалуу канын ортого койду. >Роберт Робинсон
Биздин куткарылуубузду өткөн түбөлүктө Кудай Өзү максат кылган. Убакыттын толуктугу келгенде, биздин куткарылуубузду айкаш жыгачта Ыйса Машайак ишке ашырган. Бизди күнөөгө ынандырып, тобо кылууга жана Машайакта ачылган Кудайдын ырайымы жөнүндө куткаруучу билимге алып келген – Ыйык Рух Кудай. Биз куткарылуубуз үчүн өзүбүзгө эч кандай мактоо ала албайбыз. Бир кичинекей балага: «Ыйсаны таптыңбы?» — деп сурашкан. Ал өйдө карап: «Суранам, мырза, мен Анын жоголгонун билген эмесмин; бирок мен жоголгон элем, Ал мени тапты», — деди. Биз Аны издештин кереги жок болчу, Ал бизди түбөлүктөн бери жүрөгүндө болгон сүйүүсү үчүн издеген.
“Ал бизди дүйнө жарала электе эле, Өзүндө тандап алган” (Ефестиктер 1:4). Бул, албетте, тандалуу чындыгы. Кайра-кайра ишенгендер тандалган эл, Кудай тандаган балдар катары айтылат. Чарльз Спержен мындай деген: “Кудай мени бул дүйнөгө келгенге чейин тандап алган болушу керек, антпесе кийин эч качан тандамак эмес.” Ал бизди өткөн түбөлүктө сүйгөн. Бул кээде адамдарды тынчсыздандырат, бирок башкача кантип болмок эле? Акылмандыгы чексиз Кудай, Анын алдында өткөн да, келечек да бир түбөлүктүү азыркы учур, дүйнө жарала электе эле Өз жүрөгүндө чечкен: Ал түбөлүккө Өз ырайымынын даңкы жана мактоосу боло турган элге ээ болот. Ал кылымдарды карап, Теңир Иса Машаяктын даңкына кошуу үчүн Өз Уулун бере турган адамдар катары бизди көргөн. Машаяктын кубанычы менен биздин куткарылуубуздун канчалык тыгыз байланышта экенин көрүү укмуштуудай. Жон Баньян мындай деген: “Оо, Кудайдын бул Козусу! Анын бүтүндөй бир бейиши, Анын буйругун аткаруучу сансыз периштелери бар эле, бирок булар Аны канааттандыра алган жок. Ал аны менен бөлүшүү үчүн күнөөкөрлөргө ээ болушу керек эле.”
Байкагыла, куткарууну ушундай жол менен Кудай ниет кылат; Кудай пландаштырат; дүйнө негизделгенге чейин Машайакта бизди Кудай тандаган. Байкагыла, Ал Жыйынды өзү тандаган эмес, бирок Ал ошол Жыйындын мүчөсү боло турган ар бир адамды, түбөлүккө Машайак менен бир болууга тандаган. Силер: «Мен муну түшүнбөйм», – дейсиңер. Мен дагы түшүнбөйм. Кудайдын тандап алган ырайымы жана алдын ала белгилеген сүйүүсү сыяктуу теманы карап жатканымда, мен өзүмө Сөз мындай дейт деп эскертем: «Менин ойлорум силердин ойлоруңардай эмес, силердин жолдоруңар Менин жолдорумдай эмес, – дейт Теңир. Анткени асман жерден канчалык бийик болсо, Менин жолдорум силердин жолдоруңардан ошончолук бийик, Менин ойлорум силердин ойлоруңардан ошончолук бийик» (Ышайа 55:8-9). Бирок адамдын күнөөгө батышы маселесинен тышкары алдын ала белгилөөнү карасак, бул бизге бир аз жардам бериши мүмкүн. Дүйнө жаратылганга чейин, күнөө киргенге чейин, Кудай бизди Машайакта Өз Уулу менен түбөлүккө болууга тандаган. Күнөөнүн кириши Кудайдын максатын өзгөрткөн жок. Ал Шайтандын Анын адилеттүү жаратуусун талкалоо үчүн кылган бардык иштерине карабастан, аны дагы деле ишке ашырат.
Кудайдын максаты Анын ырайымына ылайык, ага татыктуу болбогондорго, түбөлүк соттон башка эч нерсеге татыктуу болбогондорго ырайым кылуу. Кимдир бирөө жакшы айткан: "Тандалуунун чындыгы - бул үй-бүлөлүк сыр". Бул биз сыртка чыгып, дүйнөгө жарыялай турган нерсе эмес. Биз окуйбуз: "Берметтериңерди чочколордун алдына таштабагыла", ал эми чочколор, билесиңер, таза эмес. Биз куткарылбаган адамдарга, алардын күнөөлөрүнүн таза эместигинде барып, тандалуу жөнүндө сүйлөшпөшүбүз керек. Алар аны такыр түшүнүшпөйт. Бул Кудай Өзүнүн сүйүктүү балдарынын кулагына шыбыраганды жакшы көргөн үй-бүлөлүк сыр.
Тандалуу доктринасы мындайча сүрөттөлгөн. Бул жерде эбегейсиз көп адамдар күнөөлөрүнө көңүл буруп, кең жол менен шашып баратышат, ал эми бир адам эшикке – түбөлүк өмүргө алып баруучу кууш жолго кире беришке көңүл буруп турат. Бул эшикке “Ким кааласа, келсин” деген текст ачык жазылган. Ар бир адам чакырылган, эч ким тартынбашы керек. Кээ бирөөлөр: “Мейли, мен тандалгандардан болбошум мүмкүн, ошондуктан келүүгө аракет кылганым пайдасыз болот, анткени эшик мен үчүн ачылбайт”, – деши мүмкүн. Бирок Кудайдын чакыруусу таптакыр чын ыкластуу: ал ар бир адамга багытталган, “Ким кааласа, өмүр суусунан бекер ичсин” (Аян 22:17). Эгер адамдар келүүдөн баш тартышса, эгер алар өзүлөрүнүн кудайсыз жолу менен чуңкурга түшүшсө, анда алар түбөлүк соту үчүн кимди күнөөлөй алышат, өзүлөрүнөн башка? Кабарчы бардыгына кайрылган, чакырык бардыгына келет, эшикке бардыгы кире алмак, бирок көптөр келүүдөн баш тартып, күнөөлөрүндө жок болушат. Мындай адамдар эч качан Кудайды өзүлөрүнүн түбөлүк жок болушу үчүн күнөөлөй алышпайт. Эшик ачык болчу, чакыруу берилген, алар баш тартышты. Кудай аларга кайгыруу менен мындай дейт: “Силер Мага келгиңер келбейт, ошондо өмүргө ээ болмоксуңар.” Бирок чакыруу узартылып жатканда, ар бир эки мүнөт сайын бирөө токтоп: “Бул эмне?” – деп сурайт. “Өмүргө алып баруучу жол”, – деп жооп берилет. “Ах, мен өмүргө алып баруучу жолду тапсам кана! Мен бул эски дүйнөдө канааттануу тапкан жокмун. Күнөөмдөн кантип кутулууну, Кудайдын алдында турууга кантип татыктуу болууну билгим келет.” Анан ал жакындап келип угат, Кудайдын Руху кабарды анын жүрөгүнө жана абийирине таасир этет. Натыйжада ал: “Мен ичкери кирем: мен чакырууну кабыл алам; мен ошол эшиктен кирем”, – дейт да, ичкери кирет, артынан эшик жабылат. Ал бурулуп караганда, эшиктин ички бетинде “Дүйнө негизделгенге чейин Машайакта тандалган” деген сөздөрдү табат. “Эмне?” – дейт ал, “Дүйнө жарала электе эле Кудайдын жүрөгү менде беле?” Ооба, бирок ал ичкери кирмейинче муну биле алган жок. Көрдүңөрбү, эгер кааласаңар, эшиктен өтүп кетсеңер болот, Кудайдын сүйүүсүн бутуңардын алдына тебелеп-тепсеп өтсөңөр болот, эгер аны жасоого чечкиндүү болсоңор, Анын ырайымынан баш тартсаңар болот, бирок силер чуңкурга түшөсүңөр жана өзүңөрдүн өлүмүңөргө жооптуу болосуңар.
Кудайдын Сөзүндө түбөлүк айыптоого алдын ала тагдырлоо деген нерсе үйрөтүлгөн эмес. Эгер адамдар куткарылбай калса, алар Машайакка келбегендиктен куткарылбай калат. Адамдар Машайакка келгенде, алар Кудай мунун баарын түбөлүктөн бери алдын ала билгенин, жана Ал дүйнө жарала электе эле алардын Анын Уулунун даңкын түбөлүк доорлор бою бөлүшө турганын укмуш сырды үйрөнүшөт. Д. Л. Муди адамдар тандалуу темасы жөнүндө сүйлөшкөндө, өзүнүн өзгөчө жолу менен: «ким кааласа, ошолор тандалгандар, ал эми ким каалабаса, ошолор тандалбагандар» деп айтчу. Ошентип, сен Кудайдын тандалгандарынын арасында болосуңбу же жокпу, өзүң үчүн чече аласың.
Тандалуу доктринасын түшүндүрүүнү сурашканда, бир тууган бир жолу мындай деген: “Мындай да, Теңир менин куткарылышым үчүн добуш берди; шайтан менин тозокко түшүшүм үчүн добуш берди. Мен Теңир менен добуш бердим, ошентип биз көпчүлүккө кирдик.” Шайтан менин түбөлүк жоготулушумду көздөйт, ал эми Кудай менин түбөлүк батама умтулат, жана менин жүрөгүм: “Мен каалайм” дейт. Ошондо мен дүйнө негизделгенге чейин Машайакта тандалгандардын арасында экенимди билем. Муну башка Ыйык Жазуу менен байланыштырайын, 2 Тесалоникалыктарга 2:13: “Бирок биз силер үчүн, Теңир сүйгөн бир туугандар, Кудайга ар дайым ыраазычылык билдирүүгө милдеттүүбүз, анткени Кудай силерди башынан эле Рухтун ыйыкталышы жана чындыкка ишенүү аркылуу куткарылууга тандаган.” Мына ошол өткөн түбөлүктөгү Кудайдын максаты. Кудай силерди башынан эле куткарылууга тандаган, жана Ал Өз максатын Ыйык Рухтун иши аркылуу, кабарды уккан адам чындыкка ишенгенде ишке ашырып жатат.
Анда элчи Пётрду уккула: «Кудай Атанын алдын ала билүүсү боюнча, Рухтун ыйыкташы аркылуу, Ыйса Машайактын каны менен чачыратылып, Ага баш ийүү үчүн тандалгандарга: силерге ырайым жана тынчтык көбөйсүн!» (1 Пётр 1:2). Мына, ошол эле тартип. Кудай Ата бизди түбөлүктөн бери алдын ала билген, бирок Машайакка баш ийебизби же жокпу, бул бизден көз каранды болчу. Биз ишенимдин баш ийүүсүндө баш ийгенде, Ыйсанын чачыратылган канынын астында өз ордубузду ээледик жана куткарылуубуз түбөлүккө кепилденди. Кээде адамдар бардык жоопкерчиликти Кудайга жүктөп: «Эгер Кудай мени тандабаса, мен куткарыла албайм» дешет. Эгер сен Машайакка ишенсең, Кудай сени тандаганын билесиң.
Эсиңиздеби, Кудайдын Руху Өзү Элчилердин иштери китебинин аягында бизге берген таасирдүү мисал. Пабыл жана анын жолдоштору Римге бара жатканда, катуу бороон чыгып, алар кемени жеңилдетүү үчүн жүктүн бир бөлүгүн ыргытып жатышты, бирок акыры алар үмүтсүздүккө батып, багынып беришти. Анан бир периште пайда болуп, Пабыл менен сүйлөштү, Пабыл кеменин капитанын чакырып, мындай деди:
Силерди кайраттуу болууга чакырам, анткени араңардан эч кимдин жаны кыйылбайт, кеме гана кыйрайт. Анткени ушул түнү жанымда Кудайдын периштеси турду, мен Аныкымын жана Ага кызмат кылам. Ал: «Коркпо, Пабыл; сен Цезарга алып барылышың керек; мына, Кудай сага сени менен чогуу сүзүп бараткандардын баарын берди», – деди (Элчилердин иштери 27:22-24).
Кудайдын алдын ала билүүсү бар эле. Ал кемедеги ар бир адам аман-эсен өткөрүлөт, алардын бири да жоголбойт эле. Бирок бир аздан кийин Пабыл деңизчилердин арасында бир нерсе болуп жатканын байкады. Алар кайыкты жабдып жатышкан жана аны деңизге түшүрүүгө даярданып жатышкан, ага бир аз азык-түлүк салып, кемени таштап кетүүгө даярданып жатышкан. Ошондо Пабыл капитанга: «Эгер булар кемеде калбаса, силер куткарыла албайсыңар», – деди (Элчилер 27:31). Ал аларга эч ким жок болбойт деп буга чейин айткан эмес беле? Бул Кудайдын тарабы эле; алардын тарабы «кемеде калуу» эле. Алар эч ким кемеден кетпешин камсыз кылууга жооптуу болушкан, жана шайлоо доктринасы менен адамдын жоопкерчилигине карата да ушундай. Куткарылган ар бир адам Бейиште болот, анткени ал дүйнө негизделгенге чейин Машайакта тандалган, ошентсе да куткарылган ар бир адам ал жерде болот, анткени ал күнөөкөр катары Теңир Ыйса Машайакка жеке ишенимин койгон. Сиз: «Мен бул эки идеяны бири-бирине шайкеш келтире албайм», – деп айтышыңыз мүмкүн. Сизге андай кылуунун кереги жок; жөн гана ага ишениңиз жана кубаныч менен жолуңузду улантыңыз.
Эфестиктерге 1:4тү карагыла: «Ал бизди Өзүндө дүйнө жарала электе тандап алган, биз Анын алдында ыйык жана кемчиликсиз болушубуз үчүн». Кудай, Машайакка ишенгендердин баарын алдын ала көрүп, бардык күнөөлөрүбүз менен мыйзамсыздыктарыбыздын кунун төлөөгө жол даярдаган, Анын алдында ыйык жана кемчиликсиз болуп көрсөтүлүшүбүз үчүн. Бул, албетте, айкаш жыгачтын ишин камтыйт. Кудай үчүн куткаруу кийин ойлонулган нерсе эмес болчу. Ал Өзүнө ыктыярдуу сүйүү жана кызмат көрсөтө ала турган жаратууларды жаратууну чечкенде, мунун баары камсыздалган болчу.
Баарын билүүчү Кудай эмне үчүн күнөө кылбаган жана Андан баш тартпаган, тескерисинче, Анын көз алдында ар дайым туура иштерди кылган, Аны ар дайым сүйүп, баш ийген адамдарды жараткан эмес деген суроолор берилиши мүмкүн. Кудай күнөө үчүн кандайдыр бир мааниде жооптуу эмеспи, анткени Ал күнөө кылууга алсыз жандыкты жараткан? Ал күнөө кыла албагандай күчтүү жандыкты жарата алмак эмес беле? Албетте, жарата алмак. Ал Ага ийгиликсиз болбой турган жандыктарды жарата алмак. Ал адамзатты туура жолдон адашпагандай кылып жарата алмак. Бирок Кудайдын Ага берилгендик менен баш ийүүнү, сүйүү менен кызмат кылууну жана ыктыярдуу берилгендикти тандап алууга жөндөмдүү эркек же аял жаратуу чечими, кааласа Кудайдан баш тартууга жана кааласа Ага баш ийүүдөн баш тартууга жөндөмдүү эркектер менен аялдарды жаратууну талап кылган. Болбосо, алардын сүйүүсүндө, берилгендигинде, урматтоосунда жана мээриминде эркиндик болмок эмес. Кудай бул ааламда Ага кубанычтуу жана эркин жүрөктөн чыккан сүйүү жана берилгендик бере турган жандыктарды алуу үчүн бардык тобокелчиликти көтөрүүгө даяр болгон. Ошентип, күнөө киргенде, Куткаруучу берилген, жана аялдын Тукуму жыландын башын жанчыды. Эми Машайактын иши аркылуу Кудай бизди Өзүнүн даңктуу алдында ыйык жана Анда айыпсыз кылып көрсөтө алат. Бул өзүбүздө табигый түрдө ким экенибиз эмес, Машайак Исада ким экенибиз.
Эми Эфестиктерге 1:5те; Эфестиктерге 1:5те адамдарды түйшөлткөн дагы бир сөз бар экенин байкаңыз. Биз окуйбуз: «Сүйүү менен бизди алдын ала белгилеп койгон». Сиз Эфестиктерге 1:5ти; Эфестиктерге 1:5ти Эфестиктерге 1:4түн; Эфестиктерге 1:4түн акыркы бөлүгү менен окуй баштаганымды байкайсыз. Мен Эфестиктерге 1:4тү «Анын алдында ыйык жана айыпсыз болушубуз үчүн» деген сөз менен аяктадым. Король Жеймс котормосу 4-аятты мындайча аяктайт: «Анын алдында сүйүү менен ыйык жана айыпсыз болушубуз үчүн». Бирок мен Эфестиктерге 1:5тин башына «сүйүү менен» деген сөз айкашын кошуу жакшыраак котормо деп эсептейм: «Сүйүү менен бизди Ыйса Машайак аркылуу Өзүнө балдарды уулдукка алууга, Өз эркинин жакшылыгына ылайык, алдын ала белгилеп койгон». «Алдын ала белгиленген» деген сөздөн, ал «сүйүү» деген сөз менен башталганда, адам анчалык коркпойт. Ал жерде эч кандай өзүм билемдик жок, тескерисинче, баары «сүйүү менен». Алдын ала белгилөө – бул Атанын сүйүүсүнүн көрүнүшү. Бизди ырайым менен тандап алган Кудай болгондуктан, бизди балдарды уулдукка алууга алдын ала белгилеген Ата болгон. Ыйык Китептин эч бир жеринде адамдар тозокко барууга алдын ала белгиленген эмес, ошондой эле эч бир жеринде адамдар жөн эле бейишке барууга алдын ала белгиленген эмес. Карап көрүңүз. Биз Машайакта Анын даңкын түбөлүккө бөлүшүү үчүн тандалганбыз, бирок алдын ала белгилөө ар дайым батанын кандайдыр бир өзгөчө ордуна карата болот.
Римдиктерге 8:29да биз окуйбуз: «Анткени Ал кимдерди алдын ала билген болсо, ошолорду Өз Уулунун бейнесине окшош болууга да алдын ала дайындаган, Ал көптөгөн бир туугандардын арасында тунгуч болсун деп.» Эмнеге алдын ала дайындалганбыз? «Өз Уулунун бейнесине окшош болууга» алдын ала дайындалганбыз. Көрүнүп тургандай, алдын ала дайындоо Кудайдын түбөлүктөн бери: «Бул адам Бейишке, ал адам Тозокко барат» деп айтканы эмес. Жок, бирок алдын ала дайындоо мага үйрөтөт, мен Машайакка ишенип, Аны өзүмдүн Куткаруучум катары ишенгенде, Кудайдын бийлигине таянып, бир күнү мен Куткаруучума так окшош болорум түбөлүккө чечилгенин билем. Бул менин куткарылуумдун коопсуздугу жөнүндөгү суроону чечет. Менин азыркы канааттандырарлык эмес тажрыйбаларым кандай болбосун, бир күнү мен мени куткарган Затка толугу менен окшош болом.
«Бизди Иса Машаяк аркылуу Өзүнө балдарды асырап алууга алдын ала белгилеп койгон» (Эфестиктерге 1:5). «Асырап алуу» деген сөз айрымдарды таң калтырат. Алар айтышат: «Биз жөн гана асырап алынган балдарбызбы, үй-бүлөгө чындап төрөлгөн эмеспизби? Ушул мааниде асырап алынганбызбы?» Бул сөз түзмө-түз уул катары толук жайгаштырууну билдирет. Бул аятты мындайча окусак болот: «Бизди Иса Машаяк аркылуу Өзүнө уул катары жайгаштырууга алдын ала белгилеп койгон». Эгер биз Ыйык Китебибиз жазылган күндөрдө, бир кишинин бир нече аялдары жана чындап эле кулдары болгон болушу мүмкүн экенин эске алсак, «асырап алуу» түшүнүгүн жакшыраак түшүнүүгө жардам берет. Ал өзүнүн мүлкүн кимдердин арасында бөлүштүргүсү келсе, ошол балдарды тандап алышы керек болчу, анткени ал мүлкүн бардык ар кандай балдарынын арасында бөлүштүргүсү келбеши мүмкүн эле. Ал өзүнүн мураскорлору катары тандап алгандарды форумга алып барып, ал жерде тийиштүү бийлик алдында аларды ачык эле өз уулдары катары таанытып, андан кийин асырап алуу аземинен өткөрчү. Ошол күндөн баштап алар анын мураскорлору катары таанылган. Биз кайра жаралуу аркылуу Кудайдын үй-бүлөсүнө төрөлгөнбүз, ошентип Кудайдын балдары болгонбуз. Биз Ыйык Рухту алдык, ал асырап алуу Руху, жана Кудай бизди Уул менен түбөлүккө баарын бөлүшө тургандар катары белгилеп койду. Биз асырап алынган уулдарбыз жана кайра төрөлгөн балдарбыз.
«Ал бизди Өзүнүн эркинин жакшылыгына ылайык, Иса Машаяк аркылуу Өзүнө балдар кылып асырап алууга сүйүү менен алдын ала дайындаган.» Биздин Теңирибиз – ушул бардык баталар келген Зат. Эски Келишимде келе жаткан Куткаруучуну «бекем жердеги мык» деп сүрөттөгөн бир сонун үзүндү бар (Ышая 22:23). Бул салыштыруу көчмөн элдердин чатырдагы жашоосунан алынган. Алар кийимдерин жана жууркандарын илген казыктар чатырларынын тик устундарына орнотулган, ал эми аялдар колдонгон идиш-аяктарын ушундай эле казыктарга илишкен. Ыйык Жазуу бекем жерге бекитилген ушул мыктардын бирине ар кандай идиштер илингенин сүрөттөйт жана мындай дейт: «Алар ага атасынын үйүнүн бардык даңкын илишет» (Ышая 22:24). Ошентип, Теңир Иса Машаяк куткарууну ишке ашырып, ошол «бекем жердеги мык» болуп калды, жана ар бирибиз Ага илингенбиз. Эгер мык түшүп кетсе, баарыбыз түшөбүз; эгер Машаяк ишке ашпай калса, анда баарыбыз чогуу түшөбүз. Бирок Машаяк эч качан ишке ашпай калбагандыктан, Ал ар бирибизди эң аягына чейин колдойт. Бул жерде ачылган чындык ушул.
Шайлоо жана тагдырдын алдын ала белгилениши, ошондой эле уулдуктун бул чындыгы Мырзабыз Иса Машаяктын баалуулугун баса белгилейт! Муну жаныңа кайра-кайра айт, бүт денең толкундаганга чейин, «Мырза Иса, мен мунун баарын Сага милдеттүүмүн». Ошондо сен Анын сүйүүсүнө суктанган адам эмне үчүн ырдай алганын түшүнө баштайсың:
Иса, Сени ойлогондо эле >Көкүрөгүм таттуулукка толот; >Бирок андан да таттуураак Сенин жүзүңдү көрүү, >Жана Сенин алдыңда эс алуу. >Бернард Клерволук
Убакыт жана түбөлүктүүлүк үчүн ар бир батаны Ага милдеттүүбүз. Ал баталар бизге түшүнүгүбүзгө же ишенимибиздин күчүнө, же берилгендигибизге ылайык берилеби? Такыр андай эмес! Анда эмне? "Анын ыраазы болгон эркине ылайык." Билесиңерби, кээ бир адамдар Кудайдын эркинен коркушат, бирок Мырзабыз Исага ишенген сен экөөбүз Куткаруучунун даңкын түбөлүккө бөлүшүшүбүз Кудайдын эрки. Жана Өз эркиңди бизге жолдо кадам сайын ачып берүү менен, Ал бизди бул жерде, жер үстүндө жүргөндө Ага барган сайын көбүрөөк окшош болушубузду каалайт. Оо, жүрөктөн айта алсак: "Сенин жагымдуу эркиңди кабыл алам, оо, Кудай." Ар бир христиан кетире турган эң чоң ката – бул өз эркиңди Кудайдын эркине алмаштыруу.
Эсиңерде болсун, ар бир куткарылган жандын акыры Машайак менен жана Машайактай түбөлүккө болушу Кудайдын эрки.
Мен билбейм Анын колу кайда жетелей турганын, >Чөлдүү ээн талаалар аркылуубу, же гүлдүү шалбаалар аркылуубу; >Тикендүү чытырман токойлордун арасынанбы, >Түндүн караңгылыгынын арасынанбы же таңдын жаркырагынын арасынанбы; >Бирок мен дагы эле билем Атамдын колу мени Өзүнүн сонун жерине алып келет.
Эгер сиз дагы эле куткарылбаган болсоңуз, жасай турган эң коркунучтуу катаңыз – Кудайдын эркине баш ийсеңиз, бул сиздин тынчтыгыңыздан, бактыңыздан жана кубанычыңыздан ажыратат деп ойлоо. Жаратылган жандыктар үчүн жалгыз чыныгы тынчтык, жалгыз чыныгы бакыт, жалгыз чыныгы кубаныч Кудайдын эркине баш ийүүдө табылат. Анын эрки биздин куткарылуубузду пландаштырган, Анын эрки биздин сакталуубузду максат кылган жана Анын эрки даңктагы ордубузду түбөлүккө камсыздайт.
Бул аят өзүнчө толук сүйлөм болбой турганын дароо эле түшүнөсүңөр. Бул үчүнчү аяттан башталган бир топ узун сүйлөмдүн бир бөлүгү. Биз Эфестиктер 1:3 аятынан бери Кудайдын кереметтүү тоо чокуларынын бирине чыгып келе жатканбыз, эми чокуга жеттик. Бул жерде 6-аятта туруп, биз төмөн жагыбызды карап, кайдан келгенибизди көрүүгө, анан ары карап, алдыбыздагы даңкты көрүүгө сыймыктуу мүмкүнчүлүккө ээбиз.
Адамдын мактанычына орун жок. Биздин куткарылуубуз Кудайдын эркинин ырахатына ылайык, Анын ырайымынын даңкына мактоо үчүн, жана эч ким өзүнө эч кандай артыкчылык бере албайт. Ал бизди Сүйүктүүдө кабыл алганы Кудайдын ырайымынын даңкына мактоо. Ырайым жөнүндө баарыбызга түшүнүктүү деп үмүттөнөм. Биз ал жөнүндө тынымсыз насаат айтабыз, ырдайбыз жана окуйбуз, бирок куткарылуубуз толугу менен ырайымдан экенин түшүнгөндөр канчалык аз. Ырайым аркылуу куткарылуу жөнүндө канча жолу насаат айтпасын, ал элдин алдына чыккан сайын, Кудайдын ырайымына дагы эле чоочун болгондор көп. Ырайым – бул Кудайдын эч нерсеге татыктуу болбогондорго, Анын сотунан башка эч нерсеге татыктуу болбогондорго төгүлгөн бекер, татыксыз ырайымы экенин эч качан унутпайлы. Сиз ырайымга ээ боло албайсыз, Анын сүйүүсүнө ээ боло албайсыз.
Биринчи Елизавета ханышага кол салууга аракет кылган аялдын окуясы эсиңиздедир. Ал паж болуп кийинип, ханышанын будуарында жашынып, аны өлтүрүү үчүн ыңгайлуу учурду күтүп турган, бирок ханышанын кызматчылары анын уктоочу бөлмөгө киришине уруксат бергенге чейин бөлмөлөрдү кылдат текшерерин түшүнгөн эмес. Ал жерде көйнөктөрдүн арасынан жашынып жаткан аялды таап, ханышанын алдына алып келишти. Алар андан өз башкаруучусунун жүрөгүнө сайууну үмүт кылган канжарды алышты. Ал өзүнүн иши, адамдык көз караштан алганда, үмүтсүз экенин түшүнүп, тизелеп чөгөлөп, ханышадан ага боорукердик кылып, ырайым көрсөтүүнү жалынып-жалбарды. Ханыша Елизавета ага тынч карап, салкын кандуулук менен: «Эгер мен сага ырайым көрсөтсөм, келечек үчүн кандай убада бересиң?» – деди. Аял өйдө карап: «Шарттары бар ырайым, сактык чаралары менен чектелген ырайым – бул эч кандай ырайым эмес», – деди. Ханыша Елизавета дароо түшүнүп: «Сен туура айтасың; мен сени өз ырайымым менен кечирем», – деди, ошондо алар аны эркин аял катары алып кетишти. Тарых бизге ошол учурдан тартып Ханыша Елизаветанын өмүрүн алгысы келген аялдан өткөн ишенимдүү, берилген кызматчысы болбогонун айтат.
Эсиңерде болсун, шарттуу ырайым, сактык чаралары менен чектелген ырайым, келечек үчүн убадаларды жана милдеттенмелерди талап кылган ырайым, такыр эле ырайым эмес. Ырайым – бул сотко гана татыктуу болгондорго эркин көрсөтүлгөн ырайымдуулук, ошондуктан биздин куткарылуубуз Анын ырайымынын даңкына мактоо үчүн экенин окуйбуз. Акыры Асманга жеткенибизде, бардык мактоо жана бардык даңк Ага таандык болот. Анын даңктуу алдында биз өзүбүзгө калтырылганда түбөлүк сотко бармак экенибизди, биздин терең, терең муктаждыгыбызды Ал көрсөткөнүн ыраазычылык менен моюнга алабыз. Бизди карап, түгөнгүс кайгыга шашып баратканыбызда Ал бизге боору ооруп, Өз Уулун өлүмгө берди. Бул биздин Теңир Исанын ырайымы, Ал аны Голгофа айкаш жыгачына барууга жана биз эч качан төлөй албаган доону чечүүгө алып келди. Ошентип, ырайым менен, жана ырайым менен гана, биз куткарылдык.
Биздин «сүйүктүүдө кабыл алынганбыз» экенибизди байкагыла. Куткарылган күнөөкөр Кудайдын алдында өзүнүн эч кандай адилдиги менен турбайт, ошондой эле Кудайдын тактысынын алдында өзүнүн эч кандай эмгегин айтпайт. Жөн эле кечирилген эмес, жөн эле акталган эмес, жөн эле күнөөлөрүнөн жуулган же ыпыластыгынан тазаланган эмес, ал Атанын Өзүнүн сүйүктүү Уулун баалаганына ылайык, Кудайдын жүрөгүнө мээримдүүлүк менен кабыл алынат. Жакандын 17-бөлүмүндө биз Теңирибиздин Атага Өзүнүкүлөр үчүн – сен жана мен үчүн, эгер биз Ага ишенген болсок, кылган тиленүүсүн окуйбуз, анткени Ал «алардын сөзү аркылуу Мага ишенгендер» үчүн тиленип жаткан. Ошентип, Ал замандын акырына чейинки бардык ишенгендерди камтыган, жана алар жөнүндө айтып жатып, Атага мындай деген: «Дүйнө Сенин... аларды Мени сүйгөндөй сүйгөнүңдү билсин». Эгер бул менин Ыйык Китебимде болбосо, мен бул билдирүүгө ишене алмак эмесмин. Мен Ыйык Кудайдын, өзүмдө бечара күнөөкөрдү, Теңир Иса Машаякты, Анын кемчиликсиз Уулун сүйгөндөй сүйөрүнө ишене алмак эмесмин.
Анын сүйүүсүнүн далили алыс эмес. Бул Кудайдын бизге болгон сүйүүсүн Өз Уулун биздин күнөөлөрүбүзгө жарашуу болсун деп жиберүү менен көрсөткөнүнөн көрүнөт. Эгер Ал Өз Уулун мен үчүн берген болсо, анда Ал мени Өз Уулун сүйгөндөй эле сүйүшү керек, болбосо Ал Анын мен үчүн өлүшүнө эч качан жол бермек эмес. Ошондой эле 1 Жакан 4:17де биз ушуга окшош үзүндүнү окуйбуз: «Сот күнүндө биз кайраттуу бололу деп: анткени Ал кандай болсо, биз да бул дүйнөдө ошондойбуз», башкача айтканда, Ал сотко карата кандай болсо, ошондой. Ал соттон буга чейин өткөн жана ага эч качан кайра кирүүгө туура келбейт. Ал эч качан кайра Кудайдын таштап кетишин, Анын жанынын караңгылыктын каралыгы менен капталышын, ачуу чөйчөктүн даамын, айкаш жыгачтын азабын, уят-сыйын жана каргышын билбейт. Мунун баары өткөндө калды. Ал мунун баарын биз үчүн башынан өткөрдү жана азыр биз Ага ушунчалык чындап байланышканбыз, ошондуктан «Ал кандай болсо, биз да бул дүйнөдө ошондойбуз».
Абдан кызыктуу китеп жарык көрдү, анда көп жылдар бою Түркияда медициналык миссионердик иш жүргүзгөн Доктор Ушердин өмүрү жана иши жөнүндө баяндалган. Бул кереметтүү баянда ал биздин алдыбыздагы нерсени таң калыштуу түрдө көрсөтүп турган бир окуяны айтып берди. Ал Түрк кыймылынын көрүнүктүү мүчөсү миссиялык ооруканалар жана мектептер жайгашкан бир облустун губернатору болгонун айтты. Бул киши абдан билимдүү жана чечкиндүү, бирок өтө катуу мусулман болгон. Ал Түркиянын эски мыйзамдарынын бирин ишке ашырууну чечкен, анда өлкөгө келген чет элдиктерге бир жыл жашоого уруксат берилиши керек, бирок ошол мөөнөт аяктагандан кийин алар мусулман болбосо, Түркиядан чыгып кетиши керек деп айтылган. Бул мыйзам көп жылдар бою колдонулбай келген, бирок ал өз облусунан бардык миссионерлерди, католиктерди жана протестанттарды кууп чыгууну чечкен.
Бирок, ал адилеттүү болуу үчүн аларга баарына мусулман болууга мүмкүнчүлүк берүүнү чечти, ошентип, Рамазан айында, алардын жылдык орозосунда, ал бардык миссионерлерди өз үйүндө чоң тойго чакырды. Аларга түнкүсүн тойлоого уруксат берилген, бирок күндүз эмес. Бардык миссионерлер бул кабарды алганда, алар муну чакыруу экенин билишкен. Түрк мыйзамына ылайык, шылтоо айтууга болбойт эле, анткени губернатор менен кечки тамакка чакыруу буйрукка тете болчу. Доктор Ашер губернатордун сол жагында отурду, ал эми католик епискобу анын оң жагында отурду, башка миссионерлер эки тарабында, жана губернатордун бир катар кызматчылары күтүп турушту.
Бир аздан кийин Католик епискобуна кайрылып, губернатор мындай деди: "Мырза епископ, адам бейишке кантип кире алат деп ойлойсуз, айтып бересизби?" Епископ жооп берди: "Мен Ыйса Машайактын эмгектери аркылуу Кудай менин күнөөлөрүмдү кечирип, мени бейишке алып бара алат деп ишенем деп айтам." "Такыр андай эмес," деди губернатор; "Мен Кудайдын менден азыраак адилеттүү экенине ишене албайм, жана Кудайдын башка бирөөгө болгон достугу үчүн күнөөкөрдү кечирип, аны бейишке алып барышы адилеттүү болмок деп ойлобойм. Эгер бул жерде кимдир бирөө өкмөткө карыз болуп, мен аны түрмөгө отургузууга туура келсе, жана кимдир бирөө: 'Ал киши менин досум, менин үчүн аны бошотушуңду суранам,' десе, досумду канчалык ыраазы кылгым келсе да, мен ага кызыккан бирөөгө болгон достугум үчүн эле аны бошотуп жиберсем, адилетсиз губернатор болмокмун. Мен Кудайдын менден азыраак адилеттүү экенине ишенбейм." Епископ айтарга башка сөз таппай, таң калгандай отурду.
Доктор Ашер бир укмуштуудай нерсе коркунучта турганын сезди, жана ал кийинки суракка алынарын билген, ошондуктан ал жүрөгүн Кудайга көтөрдү, аятты эстеп: «Силерди кармап беришкенде, эмнени же кантип сүйлөйм деп ойлонбогула, анткени ошол саатта эмне сүйлөшүңөр керектиги силерге берилет» (Матай 10:19). Ал сыйынды: «Теңир, Сенин Рухуң аркылуу мага азыр кабарды бер.»
Губернатор бурулуп: "Эмне деп айтаар элеңиз? Адам бейишке кирерине кантип ынана алат?" деди. Доктор Ушер жооп берди: "Улуу урматтуу мырза, өзүңүздүн мисалыңызды бир аз өзгөртүп колдонууга уруксат бересизби? Сизди бул облустун губернатору гана эмес, падыша катары элестетели. Сиздин бир уулуңуз бар, ханзаада, аны сиз абдан жакшы көрөсүз. Мени өкмөткө миңден бир бөлүгүн да төлөй алгыс чоң суммада карызы бар адам деп коёлу. Мыйзамга ылайык, мен түрмөгө камалам. Мен татыксыз болсом да, сиздин уулуңуз менин досум: ал мага терең кызыгып, чын жүрөктөн сүйөт. Ал сизди таап келип: "Ата, менин досум өкмөткө болгон карызы үчүн түрмөдө отурат, аны төлөй албайт. Анын эркиндикке чыгышы үчүн, мен анын бардык карызын төлөп берүүгө уруксат бересизби?" дейт. Анан сиз ага: "Уулум, сен ушунчалык кызыгып, карызды өзүң төлөөгө даяр болгондуктан, мен буга макулмун, андан да көп, мен сага бул иште катышам" дейсиз.
Ошентип, ханзаада тийиштүү бийликке барып, менин карызымды толугу менен төлөп берет, эч нерсе талап кылынбай тургандай кылып. Ал квитанцияны алат да, менин түрмө камерама келет. Мен ага үч жол менен мамиле кылмакмын. Ал мага келип: «Бир тууган, карызың төлөндү, эми эркин кете берсең болот», — десе, мен текеберленип бурулуп: «Жок; мен эч кимге милдеттүү болгум келбейт», — дешим мүмкүн, менин карызым ансыз деле милдеттенме экенин унутуп, жана азыр мен сүйүүгө негизделген милдеттенмеге гана кирип жатканымды, ал эми мурда мыйзам боюнча милдеттүү болгонумду унутуп. Анан мен улантып: «Эгер карызды өзүм төлөй албасам, бул түрмөдөн эч качан чыкпайм», — десемчи. Мен түрмөдө калууга аргасыз болмокмун, анткени мен карызды төлөй алмак эмесмин.
«Же мен дүмүрчөктү карап: «Ишене албайм; бул жерде кандайдыр бир ката бар. Мага ушунчалык кызыгуу көрсөткөнүңүзгө ишене албайм. Кетүүгө батынбайм; мени бул жерде калтырыңыз. Кайра камакка алынып калбашым үчүн сыртка чыгууга корком», – дешим мүмкүн. Бирок ханзаада: «Адам, сен ушинтип сүйлөгөнүң акылсыздык», – деши мүмкүн. Эгер ал мени түрмөдөн чыгарууну талап кылса, мен карызымды ойлоп титиреп, көчөдө жашырынып барат элем, анан үйүм түрмөгө айланмак, анткени терезеден кароого же эшикке чыгууга коркмокмун. Эгер уулуңуз алып келген кабарга ишенбесем, эч кандай ишеним болмок эмес.»
Бирок үчүнчүдөн мен туруп, уулуңуз ханзааданын бутуна жыгылып, мындай демекмин: ‘Мага кылган ишиңиз үчүн эч качан кайтара албайм, бирок сизге канчалык ыраазы экенимди өмүрүм менен көрсөтүүгө умтулам.’ Ошентип мен эркиндикке чыкмакмын. Айталы, кийинчерээк бир күнү мен ханзааданын шаардын көчөлөрүнүн бири менен бара жатканын көрүп, кимдир бирөө көчөгө чоң дөбө жыгач таштап, анын өтүшүнө тоскоол болуп жатканын байкадым. Мен муну жолдон алып салуу үчүн бирөөнү чакырмак белем? Жок, тескерисинче, мен өзүм чуркап чыгып, ханзаадага жол ачып берүүгө кубанычта болмокмун. Эгер ал: ‘Рахмат; эмгегиңиз үчүн төлөп берейин,’ десе, мен: ‘Ой, жок; сиз менин карызымды төлөдүңүз; ыраазычылыгымды көрсөтүү үчүн бир нерсе кылуу мен үчүн кубаныч,’ демекмин.
Түрк губернатору кунт коюп угуп, көңүл буруп карап жатты, жана күтүлбөгөн жерден бир жарык жаркырады, ошондо ал мындай деди: "Оо, анда, Доктор Ашер, Түркияда оорукана ачканыңыздын себеби ушулбу? Бул мектептерди негиздегениңиздин жана силер миссионерлер элибиз үчүн өмүрүңөрдү бергениңердин себеби ушулбу? Сиздер бейишке жол табууга аракет кылган жоксуңарбы?" "Жок," деди Доктор Ашер, "биздин бейишке жолубуз чечилген, анткени Иса карызды төлөгөн, эми биз Аны сүйгөндүктөн кызмат кылабыз."
Түрк губернатору кайра ойлонуп калды, анан башын көтөрүп мындай деди: “Сиз менин уулумдун карызды төлөгөнүн мисал кылдыңыз, жана Кудайдын Уулу бар деп айттыңыз. Бирок Кудай бир Кудай; Ал төрөбөйт жана төрөлгөн эмес. Кудай бул дүйнөгө түшүп, Уул төрөйт деген ойду кабыл ала албайм.” Доктор Ашер мындай деди: “Бирок, Улуу Даражалуу, Кудай бизге сүйлөгөндө, Ал биздин тилибизди колдонууга аргасыз болот. Анын ойлору биздин ойлорубуздан жогору, жана Анын сөздөрү биздин сөздөрүбүздөн жогору. Биз бири-бирибиз менен ар башка тилдерде сүйлөшөбүз. Эгер мен сизге англисче ‘Жакында үйгө барам,’ деп айтсам, бул түркчө айтылган билдирүүдөн таптакыр башка маанини билдирет, анткени түрк тилинде "үй" деген сөз жок. Мен ‘Жакында үйгө барам’ деп айтышым керек болмок. Бирок мен имаратка барам дегенди билдирбейм, мен имарат барбы же жокпу, аялымдын жана балдарымдын сүйүүсүнө барам дегенди билдирем. Бул мен үчүн үй. Жана, көрүп турасызбы, биздин начар адам тилибизде Ата менен Уулдун ортосундагы чексиз сырды билдирүүгө сөз жок, анткени бул сиз экөөбүз билгендей мамиле эмес; бул түбөлүктөн бери бар болгон мамиле.”
Губернатор миссионерлерди кууп чыгара албай турганын сезди, жана иштин уланышына уруксат берди, ошондой эле аларды коргоодогу ырайымы жана боорукердиги үчүн өзү кызматтан алынды. Алар ар дайым анын жүрөгүнүн түпкүрүндө Машайакка кайрылгандыр деп үмүттөнүшкөн.
Биздин Теңирибиз бизди чоң муктаждыгыбызда көрдү. Ал биз үчүн төлөп, карызды жойгондон кийин, бизди падышалык үй-бүлөгө алып келди, ар бир күнөө такынан жууп, даңк жана сулуулук кийимдерине ороп, Падышанын дасторконунан орун берди. Ал бизди Сүйүктүүдө ырайымга алды, ошондуктан Атанын Машайак жөнүндөгү ойлору – Машайакка ишенген биз үчүн болгон Сүйүүсүнүн ойлору. Буга болгон ыраазычылыгыбыздан ишенимдин тил алчаактыгы жаралат. Анын сүйүүсүнө болгон ыраазычылыгыбыздан Кудай үчүн ушунчалык эмгектенүүгө, ушунчалык иштөөгө, ушунчалык жашоого болгон чын жүрөктөн каалоо жаралат, ошондо келечектеги күнү биз Куткаруучубузду даңкта тосуп алганда, биз Ага жагымдуу болуп, Анын бизге: «Жакшы, ишенимдүү кулум; Теңириңдин кубанычына кир», – деп айтканын угабыз (Матай 25:21). Ал биздин кызматыбыз үчүн бейишке киребиз дегенди билдирбейт, тескерисинче, Машайактын Инсанынын жана ишинин чексиз баалуулугунда Бейишке кирүү менен, биз Анын кубанычын келечектеги кылымдар бою бөлүшөбүз.
Эфестиктер 1-бөлүмдүн алгачкы алты аятын изилдеп жатып, биз Кудай тарабынан дүйнө жарала электе эле ойлонулуп, бактыбыз пландаштырылганын байкадык. Убакыт толук келгенде, Ал Өзүнүн кудайлык максатын ишке ашыруу үчүн Теңир Ыйса Машайакты дүйнөгө жиберди. Анын өлүмү менен тирилүүсүнөн, Асманга, Кудайдын оң жагына көтөрүлгөндөн бери, Ал бизди Машайакта кабыл алды. Эфестиктер 1:7 аятында биз куткарылуубузга кепилдик алабыз: «Анда бизде куткарылуу бар». Муну биздин акылыбызда бекем орнотулушун каалайм. Биз: «Менин бардык күнөөмдү алып кет», – деп сыйынуунун кажети жок; бизди куткаруу же актоо үчүн Кудайга жалынуунун кажети жок, анткени эгер биз Теңир Ыйса Машайакка ишенсек, бул нерселер түбөлүккө бактылуу чечилген. Ошондуктан биз бир күнү жаныбыздын куткарылышын алууга үмүттөнбөйбүз. Бизде куткарылуу бар. Бизде «Анын каны аркылуу куткарылуу, күнөөлөрдүн кечирилиши, Анын ырайымынын байлыгына ылайык» бар.
Жаңы Келишимде куткаруу үчүн колдонулган үч абдан айырмаланган сөз бар. Бул сөздөрдүн бири жөн гана базарга барып сатып алууну — "сатып алууну" — билдирет, жана бир нерсени сатып алганыңда, албетте, ал сеники болот. Биз баага, Теңир Ыйса Машайактын кымбат баалуу каны менен сатылып алынганбыз. Биз Анын аркасы менен Кудайга куткарылганбыз жана Ага таандыкпыз. Ал бизди сатып алды; Ал биз үчүн бааны төлөдү, бизди Өзүнүкү кылды. Биз өзүбүздү эч нерсеге саттык, бирок биз акчасыз куткарылганбыз.
Куткарылуу үчүн бир аз толугураак сөз бар, жана бул "базардан сатып алуу" дегенди билдирет, ошондуктан сатылып алынган нерсе эч качан кайра сатыкка коюлбайт. Мисалы, эски кул базарларында кул сатылып алынганда, акча төлөнүп, кул сатып алуучуга өткөрүлүп берилген. Кээ бир сейрек учурларда жаңы ээси кулга толук эркиндик берген юридикалык кагазды, буйрукту берген. Ал эч качан кайра коркунучка кабылбашы керек болчу. Бул 1 Петир 1:18деги куткарылган деген сөздүн аныктамасы.
Силер бузулуучу нерселер, күмүш жана алтын менен куткарылган эмессиңер... Бирок кемчиликсиз жана таксыз козудай болгон Машайактын кымбат баалуу каны менен куткарылгансыңар. Ал чынында дүйнө негизделгенге чейин алдын ала дайындалган болчу, бирок силер үчүн ушул акыркы убактарда ачыкка чыкты. Анын аркылуу Кудайга ишенген силер, Аны өлгөндөрдүн арасынан тирилткен жана Ага даңк берген Кудайда ишенимиңер жана үмүтүңөр болсун үчүн (1 Петир 1:18-21).
Биз "базардан сатып алынганбыз", биз мындан ары сатыкка коюлбайбыз. Биз эркинбиз.
Куткаруу үчүнчү сөз биздин текстте табылган. Бул грекче татаал сөз, биринчи бөлүгү, апо, «алыс» дегенди билдирет, кандайдыр бир нерседен же кандайдыр бир абалдан алыстоо. Экинчи бөлүгү,Куткарылуу, «эркин болуу», «бошонуу» дегенди билдирет, ошондуктан ал түзмө-түз «бир нерседен бошонуу» дегенди билдирет. Биз бир кезде үстүбүздө турган мыйзамдын каргышынан бошотулдук. Биз бир кезде шашып бараткан Кудайдын сотунан, күнөөлөрүбүздүн күнөөсүнөн бошотулдук. Ошондуктан мен «Менин бардык күнөөмдү алып кет» деп ырдабайм. Менин күнөөм алынып салынган, анткени биз күнөө маселесинин баарынан бошотулдук. Кудай ал суроону кайра көтөрүүгө эч качан жол бербейт. Ал Анын өзүнүн ыйык Уулу менен Голгофа айкаш жыгачында көтөрүлгөн, ошондо менин күнөөм татыктуу болгон бардык сот Анын үстүнө түшкөн, эми мен айта алам:
Өлүм менен сот артымда калды, >Ырайым менен даңк алдымда; >Бардык толкундар Исанын үстүнөн өттү, >Ал жерде алардын бардык күчү түгөндү.
Бул биздин жаныбызды толкундандырып, бизди дайыма кубанычка бөлөп турушу керек. Эч таң калыштуу эмес, биз кээде ырдайбыз:
Куткарылган, куткарылган, күнөөдөн жана анын бардык азабынан. >Куткарылган, куткарылган, түбөлүк өмүрдү билүү үчүн, >Куткарылган, куткарылган, Исанын каны менен! >Куткарылган, куткарылган! Оо, Теңирди даңкта!
Эгер биз ырайымдын биз үчүн эмне кылганын түшүнгөндө унчукпай калсак, таштардын өзү кыйкырат.
Андан кийин куткарылуубуздун баасына көңүл бургула – «Анда биз Анын каны аркылуу куткарылууга ээбиз». Андан аз баа болмок эмес; бизди эркиндикке чыгарууга, бир кезде үстүбүздө турган каргыштан жана соттон куткарууга андан аз баа жетиштүү болмок эмес. Эски Келишим убагында күнөөкөр курмандык чалынуучу жайга койдон козу же эчки, же малдан букачар, же өтө жакыр болсо, эки бактек же жаш көгүчкөн алып келчү. Булар союлуп, каны төгүлүп, курмандык чалынуучу жайга коюлуп, Кудайдын сотунун оту менен жалманып, күнөө үчүн типтүү курмандык болгон. Бирок,
>Бардык жаныбарлардын каны да >Жөөттөрдүн курмандык чалынуучу жайларында союлган, >Күнөөлүү абийирге тынчтык бере алмак эмес >Же анын такын жууп кетире алмак эмес. >Исаак Уоттс
Эмне үчүн? Анткени өткөн бардык доорлордо курмандыкка чалынган ал жандыктарда жетиштүү баалуулук жок болчу. Аларда ички баалуулук жок болчу. Ал төгүлгөн кан курмандык жайына жана күнөөкөргө чачылганда, ал жардам бере алган жок, күнөө маселесин чече алган жок. Бирок, Кудайга шүгүр, биздин Теңирибиз Ыйса Машайакта биз чексиз баалуулуктагы курмандыкты көрөбүз.
Кээде адамдар Анын куткаруусунун чеги жөнүндө ой жүгүртүүгө аракет кылышат. Кээ бир теологдор чектелген куткаруу жөнүндө айтышкан, анткени алар биздин Теңирибиз тандалгандар үчүн гана кун төлөгөн деп эсептешет жана ал топтон тышкары эч кимге куткарылуу мүмкүнчүлүгү жок. Бирок мен муну айтайын – Кудай Сөзүнүн колдоосуна ээ экенимди жан дүйнөм менен билип туруп: Эгерде дүйнөдө жашаган ар бир күнөөкөр жана келечекте жашай турган ар бир күнөөкөр Кудайга ишеним менен келип, өзүнүн күнөөсүн жана айыбын мойнуна алып, Теңир Иса Машаякка таянса, айкаш жыгачтагы иштин жана ал жерде берилген өмүрдүн баасы ушунчалык чексиз болгондуктан, ар бир күнөөкөр соттон куткарылмак. Айкаш жыгачта төгүлгөн кан ушунчалык баалуу болгондуктан, ар бир күнөөкөр ар кандай айыптан бошотулмак, ошондо да Машаяктын куткаруусунда айтып бүткүс баалуулук калмак, ал ушул сыяктуу миллиондогон ааламдардагы күнөөкөрлөр үчүн жетиштүү болмок. Исанын канынын куткаруучу баалуулугун өлчөө мүмкүн эмес.
Мен бир Рим-католик дин кызматкеринин Исанын кымбат баалуу канынын бир тамчысы бул дүйнөдө жасалган бардык күнөөлөрдү жууп кетире алат деп айтканын укканым эсимде. Ал туура айткан, анткени бир жагынан сизде чектелүү күнөөкөрлөр бар, ал эми экинчи жагынан сизде Кудайдын Уулунун чексиз кун төлөөсү бар. «Биз Анын каны аркылуу куткарылууга ээбиз». Анда бул кереметтүү Жакшы Кабар чындыгына таянуудан коркосуңбу? Анда айкаш жыгачта сенин күнөөлөрүң үчүн өлгөн Куткаруучуга жаныңды ишенүүдөн коркосуңбу?
Лондондук доктор Жозеф Паркер, көп жылдар бою улуу Сити Темплде Кудайдын Сөзүн жарыялаган белгилүү англис насаатчысы, өзүнүн автобиографиясында ал өз доорунун заманбап теорияларына өтө көп көңүл бурган учур болгонун жазган. Адамдар ой жүгүртүп, божомолдоп, Кудайдын Сөзүн баалабай жатышкан, жана ал алардын китептерин окуп, жыйындарына катышып жүрүп, Теңир Ыйса Машайактын куткаруучу каны аркылуу гана болгон куткарылуунун улуу негизги доктринасынан интеллектуалдык жактан өзүн жоготуп баратканын сезген. Бирок анын жашоосуна ал башынан өткөргөн эң коркунучтуу кайгы келди. Аны ушунчалык назик сүйгөн берилген жубайы ооруга чалдыгып, бир нече сааттын ичинде андан жулуп алынды.
Доктор Паркер кайгысын башкалар менен бөлүшө албаганын жазган, жана жүрөгү сыздап үйүнүн бош бөлмөлөрүн аралап жүргөндө, анын азабы заманбап теориядан кандайдыр бир таяныч издеген, бирок тапкан эмес. «Анан», — деди ал жыйналышындагы бир туугандарына кайрылып, «бир туугандарым, ошол караңгы сааттарда, жаным кыйналган сааттарда, күмөн саноого толуп, коркуп титиреп турганымда, Машайактын каны аркылуу гана куткарылуу жөнүндөгү эски Жакшы Кабарды эстедим, мен мурдакы күндөрү кабарлаган Жакшы Кабарды, ошого таянып, бекем турук таптым. Мен бүгүн ошол жерде турам, жана Машайактын кымбат баалуу каны аркылуу гана куткарылуунун ошол даңктуу чындыгына таянып өлөм».
Машайак — бекем Аска, мен ошого турам; >Башка жердин баары чөгүп бараткан кум. >Эдвард Моут
Машайактын каны бизди кандайча куткарат? «Анткени дененин жаны канда. Мен аны силерге курмандык чалынуучу жайга жаныңарды кундоо үчүн бердим» (Лебилер 17:11). Курмандык чалынуучу жайга кундоо үчүн кандай кан берилген? Бул Машайактын кымбат баалуу каны, ага эски келишимдеги бардык курмандыктар жөн гана символ болгон. Крестте Кудай Ыйсаны берди, ошол жерде Ал канын төккөндө Өз өмүрүн берди. Биз Ыйсанын өмүрүн туураганыбыз менен эмес, Анын өмүрүн бергени аркылуу куткарылабыз. Биз куткарылууну Ыйсанын каны төгүлүп, Анын өмүрүнүн төгүлүшү аркылуу табабыз: «Мени сүйгөн жана мен үчүн Өзүн берген Кудайдын Уулу» (Галатиялыктарга 2:20). Ошентип, биз Анын каны аркылуу куткарылууга ээ болобуз, жана бул сөзсүз түрдө күнөөлөрдүн кечирилишин камтыйт.
Күнөөлөрдү кечирүү деген тема кээде адамдарды таң калтырат. Кечирим Ыйык Жазууда үч так аспектте берилген. Биринчиден, түбөлүк кечирим бар, жана элчи Эфестиктер 1:7де дал ошол жөнүндө айтып жатат; Эфестиктер 1:7. Ар бир ишенген адам Иса аркылуу Кудайга келген учурда түбөлүккө кечирилет. Ал Кудайдын алдында акталган абалда турат, ар бир күнөөсү кечирилген жана Кудайдын тактысынын алдында эч качан күнөө кылбагандай таза. Ал эч качан кайра Кудайга кечирим сурап кайрылбайт, анткени Кудай анын бардык күнөөлөрүн кечирген. Бирок сиз: "Анда сиз муну менен, менин динге келген саатыма чейинки бардык күнөөлөрүмдү айтып жатасызбы?" деп айтышыңыз мүмкүн. Мен андан алда канча көптү, андан алда канча жакшыраак нерсени айтып жатам. Мен ишенген адамдын күнөөлөрү, алардын баары, өткөн, азыркы жана келечекте жасалышы мүмкүн болгон бардык күнөөлөр Иса өлгөндө эске алынып, баары үчүн кун төлөнгөнүн айтып жатам. Бул баарынын Соту болгон Кудайдын түбөлүк кечирими. Адам Машайакка ишенген учурда, ошол кун төлөө ишинин бардык баасы анын эсебине жазылып, ар бир күнөөсү кечирилет. Бул кечиримдин биринчи улуу аспектиси.
Экинчиден, Атанын калыбына келтирүүчү кечирими бар. Күнөөкөр катары иштерим үчүн менин жоопкерчилигим бүткөн учурда, Асмандагы Атанын баласы катары менин жоопкерчилигим башталды. Эгер мен ката кетирсем (мен да, сен да ката кетиребиз), мен Ага кечирим сурап келбейм, анткени ал айкаш жыгачта чечилген, бирок мен муну билип келем: «Эгерде биз күнөөлөрүбүздү мойнубузга алсак, Ал биздин күнөөлөрүбүздү кечирүүгө ишенимдүү жана адилеттүү, жана бизди бардык адилетсиздиктен тазалоого» (1 Жакан 1:9). Момун катары мен ката кетиргенде, мен Кудайга Атам катары келем жана Ага өзүмдүн катачылыгымдын жана күнөөмдүн окуясын айтам. Мен күнөөмдү мойнума алганда, ал алынып салынат жана Ата менен болгон мамилем калыбына келтирилет. Момундун күнөөсү анын түбөлүк өмүрүнө таасир этпейт, анткени анын өмүрү Машайак менен Кудайда жашырылган, бирок ал Ата менен болгон мамилесине таасир этет, жана ал ката кетирген момун күнөөлөрүн мойнуна алып келмейинче кайра калыбына келтирилбейт. Ошондо ал калыбына келтирүүчү кечирим алат.
Үчүнчү аспект башкаруучулук кечирим деп аталган. Ал күнөөнүн убактылуу кесепеттерине байланыштуу. Мен көп жылдардан бери тааныган бир христиан кишини эстейм, ал ишенбеген күндөрүндө аракечтикке берилген эле. Ал киши отуз жылдан ашык сонун христиан жашоосун өткөрсө да, алгачкы күнөөлөрүнөн улам өмүр бою денесинде азап тартты. Кээде күнөөнүн жазасы денесинде уланып жаткандай сезилгенде, Кудай аны чындап кечирдиби деп ойлонууга азгырылчу. Муну кайра-кайра көрөсүңөр. Кудай күнөөнүн артынан убактылуу жазага жол берет, бирок ишенген адам баарын Кудайдын колунан келгендей кабыл алып, Кудайдын эркине баш ийгенде, Ал кээде ага башкаруучулук кечирим берип, денесин калыбына келтирет. Ал чегирткелер жеген жылдарды да кайтарып бериши мүмкүн, жана түбөлүккө жоголду деп ойлогон убактылуу баталарды кайтарып берет.
Анын кечирими эмнеге негизделген? Ал «Анын ырайымынын байлыгына ылайык». Ал «Анын ырайымынын байлыгынан» деп айтылбайт, тескерисинче, «Анын ырайымынын байлыгына ылайык» деп айтылат. Кудайдын ырайымынын байлыгын баалай аласызбы? Ал ырайымга канчалык бай? Ал миллионерби? Андан да көп. Ал мультимиллионерби? Андан да көп. Ал миллиардерби, триллионерби? Андан да көп. Уланта берейинби? Бул пайдасыз, анткени Кудайдын ырайымы чексиз, жана сиз экөөбүз «Анын ырайымынын байлыгына ылайык» бактылуу куткарылдык, кечирилдик, кун төлөнүп алындык.
Кайталайм, бул жөн гана Анын ырайымынын байлыгынан эмес. Мисалы, айталы, сиз кандайдыр бир татыктуу иш үчүн миллионерге кайрылдыңыз. Ал сизди угат жана: "Мейли, мен сиз үчүн бир нерсе кылам го," – дейт да, капчыгын чыгарып, сизге он долларлык купюра берет. Балким, сиз андан миң доллар алууга үмүттөнгөнсүз. Ал сизге өз байлыгынан берди, бирок өз байлыгына жараша эмес. Эгер ал сизге кол коюлган, номерленген бош чектердин китебин берип, "Муну ал, сага эмне керек болсо, ошону толтур," – десе, бул анын байлыгына жараша болмок.
Куткарылгандар биз кубана алабыз, анткени биз кечирилдик, биз куткарылдык, Кудайдын ырайымынын байлыгынан эмес, бирок Анын ырайымынын байлыгына ылайык. Эгер сиз бул ойду түшүнсөңүз, эч качан кайра жакыр сезбейсиз. Мунун баарына сиз айкаш жыгачтын ишине, ал жерде сиз үчүн өлгөн баталуу Затка милдеттүүсүз. Түбөлүктүүлүк бою биз бардык куткарылгандар менен биригип, бардык күчтү, даңкты, урматты жана атак-даңкты союлган Козуга ыйгарабыз: «Сенин каның менен бизди ар бир уруудан, тилден, элден жана улуттан Кудайга куткарган» (Аян 5:9).
Мен биздин христиан акындарыбыздын биринин бул баалуу чындыкты баса белгилеген кооз сөздөрүн цитата келтирсем болобу?
О, кемчиликсиз Козу, менин Курмандыгым, >Сен менин жанымдын куткарылышысың; >Кудайдын түбөлүк кеңешинде, Сен, >жер жаратылганга чейин, >курмандыкка чалынгансың; биздин Кудайыбыз мунун баарын пландаган >Шайтан Сенин жараткан нерселериңдин кулашына себеп болгонго чейин >аларды караңгылыкка ороп койгон. >Биз эч нерсе кыла алган жокпуз, ажырымды жоюу үчүн >’ >Кудай менен күнөөкөр, кулаган адамдын ортосундагы, >Кудайдын бейнесинде жаратылган. >Кудай бизди терең, терең муктаждыгыбызда көрдү, >Ал бизди куткарууга милдеттенди; >’ >Бул Ага жөнөкөй нерсе эмес болчу, >Ал бизге эң мыктысын берди. >Анан ырайым булагын ачуу үчүн, >биздин чарчаган, күнөөгө баткан жандарыбызды айыктыруу үчүн, >Аталык жүрөгүн аябай, >Кудайлыктын толук даңкынан, >Ал Өз Уулун жерге жиберди – >Мен Аны азыр менин жүгүмдү көтөрүп жатканын көрүп турам. >О, Кудайдын сүйүүсү, кандай улуу жана күчтүү >адамдын айтып жеткире алгыс! >О, керемет белек! Атанын Уулу, >бардык шектенүүлөрдү жана караңгылыкты таратып, >даңктын Мырзасы жерге келди, >тандалган Бүбү Ага төрөт берди, >Анын төшөгү жөнөкөй акыр болду; >Периштелер таазим кылып жакын учуп жүрүшөт, >Койчулар улуу кубанычтуу кабарды угушат, >Бирок Өзүңдүкүлөргө чоочун. >Таазим кылууда, даңктоодо жана сүйүүдө, >менин жүрөгүм Сенин алдыңда ийилет; >Мен Сенин ырайымыңа ишенем, Сенин Сөзүңө ишенем. >Бул мага толук ишеним берет >бардык күнөөлөрүм жуулуп кеткенин >Сенин Өз каның менен! О, мага калууга уруксат бер >Сенин жаныңда түбөлүккө. >Мен Сеникимин, Сен меникисиң! >Ким Сенин жүрөгүңдөн жана улуу сүйүүңдөн, >жана кубаныч менен тынчтыктан ажырата алат? H.A.M.
Кудайдын көптөгөн ой-максаттары бар, бирок бир гана эрки бар, жана ошол эрк бул аяттарда бизге толугу менен ачылып берилген. Бул эркти ишке ашырууда Анын Ысрайыл элине жана бутпарас элдерге карата ой-максаттары бар. «Сен аркылуу жердеги бардык уруулар бата алышат», — деди Ал Ыбрайымга (Башталыш 12:3). Ал эми азыр Ал мурда жашырылган ой-максатын «чиркөөгө, Анын денесине, бардыгын бардыгында толтургандын толуктугуна [толукталышына]» карата ачып берди (Эфестиктерге 1:23). Анын даңктуу келе жаткан Падышалыкка карата ой-максаттары бар, ал кезде биздин Теңирибиз Иса бүт жер үстүнө падышачылык кылат. Бирок мунун баары Анын бир даңктуу эркинин ар кандай бөлүктөрү гана.
“Ал бизге бардык даанышмандык жана акыл менен молчулук кылды.” Муну биз биринчи кезекте Анын Кудайлык даанышмандыгынын жана акылынын көрүнүшү катары карашыбыз мүмкүн. Бирок андан да көп нерсе бар, анын субъективдүү жагы да бар: “Ал бизге бардык даанышмандык жана акыл менен молчулук кылды.” Башкача айтканда, Кудай Өз Сөзүндөгү Өз максатын ачып берүү менен Кудайлык нерселер жөнүндө акылмандык жана билим берет, муну өткөн доорлордо эч кимде болгон эмес. Мурдагы доорлордо Кудайдын сансыз ыйыктары болгону менен, алардын эч кимиси Кудайлык нерселер жөнүндө бүгүн сен жана мен ээ болушубуз керек болгон акылга ээ болгон эмес.
Периштелер дагы Анын кереметтүү планын эч качан билишкен эмес, бирок эң алсыз христиан кааласа, азыр биле алат. Бизге периштелер Кудайдын даанышмандыгын биз аркылуу үйрөнүп жатышканы айтылат. Ал аларга эмне болору тууралуу толук аян берген эмес; бирок алар Кудайдын даанышмандыгын, кеңештерин, максатын, Анын ырайымы бизде көрсөтүлгөнүн көрүп үйрөнүп жатышат. Демек, чиркөө периштелер үчүн үлгү сабак болуп саналат. Бул нерселерди түшүнүү бизге берилген, жана жөн гана интеллектуалдык канааттануу үчүн эмес, тескерисинче, чындык бизди Машайакта куруп, адеп-ахлактык жактан калыптандырып, Кудай биздин кандай болушубузду кааласа, ошондой кылышы үчүн. «Бул үмүтү бар ар бир адам, Ал таза болгондой эле, өзүн тазалайт» (1 Жакан 3:3). Биз Кудайдын сырларын адамдын акылын иштетүүчү чындык катары гана карабашыбыз керек; тескерисинче, чындык аркылуу ыйыкталышыбыз керек. Кудай берген аян жаныбызды ээлеп, абийирибизди иштетип, бизди бул жерде жер бетинде чындап эле бөтөн жерликтер жана зыяратчылар катары, Машайак кайтып келгенде алып келе турган даңктуу доорду күтүп жаткан эл катары алып жүрүүгө түртүшү керек.
“Ал бизге бардык акылмандык жана түшүнүк менен молчулук кылды” – бул “эстүүлүк” деген сөздүн чыныгы мааниси. “Өз эркинин сырын бизге ачып бергенден кийин.” Биз Жаңы Келишимде көп колдонулган “сыр” деген сөз сөзсүз эле табышмактуу же түшүнүүгө кыйын нерсени билдирбейт, тескерисинче, ачылганга чейин эч ким түшүнө албаган жашыруун сырды билдирерин эсибизге салышыбыз керек. Асман Падышалыгынын сыры (Матай 13:11), мыйзамсыздыктын сыры (2 Тесалоникалыктарга 2:7), Вавилондун сыры (Аян 17:5), Машайак менен чиркөөнүн улуу сыры (Эфестиктерге 5:32), Жакшы Кабардын сыры (Эфестиктерге 6:19), Римдиктерге 11-бөлүмдөгү зайтун дарагында көрсөтүлгөн Ысрайылдын азыркы четке кагылышынын сыры – мунун баары бир кездерде эч ким түшүнө албаган жашыруун сырлар болгон, бирок азыр Кудайдын элине ачылды. Ошондуктан, Машайактын кызматчысынын милдети – бул сырларды ыйыктарга түшүндүрүп берүү. Биз андай адамдар “Кудайдын сырларынын башкаруучулары” экенин окуйбуз (1 Корунттуктарга 4:1). Кудай аларга берген кенчтен алар жаңы жана эски нерселерди алып чыгышат жана Кудайдын элине ачып беришет, ошондо алар түшүнүшөт.
Анын эркинин сыры эмнеде?
Ал бизге Өзүнүн эркинин сырын ачып берди, Өзү каалагандай, Өзүндө чечкен максатына ылайык: мезгилдердин толуктугу келгенде, Машайакта бардык нерсени, асмандагыларды да, жердегилерди да бириктирүү үчүн; Ошол Машайакта.
Мына, кыскача, даана, бир кыска аятта Кудайдын эркинин сырынын жыйынтыгы берилген. Баары ушул жакындап келе жаткан, Кудайлык окуяга карай иштеп жатат, ага бүт жаратылыш умтулат, Кудай баарын Машайакта бириктиргенде.
“Чарба” деген эмнени билдирет? “Чарба” деген сөз Жаңы Келишимде бир нече жолу колдонулат, ошол эле грек сөзүн которуу үчүн башка сөздөр да колдонулат: башкаруу, тартип, администрация. Биз баштапкы сөздүн англис тилине түз өткөнүн көрөбүз; ал биздин “экономика” деген сөзүбүз. Башкача айтканда, “Ал убакыттын толуктугунун чарбасында баарын Машайакта бириктирсин”. Чарба деген эмне? Чарба – бул үйдү тартипке салуу. Бирок бир үйдүн чарбасы сөзсүз түрдө башка ар бир үйдүн чарбасы боло бербейт. Эгер христиандар муну эске алышса, көптөгөн башаламандыктардан кутулмак. Андан кийин саясий чарба бар – бул улуттун иштерин тартипке салуу. Бир улут өз иштерин башка улут сыяктуу тартипке салбайт. Орусиянын чарбасы Америка Кошмо Штаттарыныкындай эмес; Италиянын чарбасы Англияныкындай эмес. Бул улуттардын өз иштерин тартипке салуунун өз жолдору бар, эгер кимдир бирөө Орусиядан Америка Кошмо Штаттарына келип, өзүнүн жүрүм-турумун Орусиянын чарбасына ылайык тартипке салууга аракет кылса, бул жерде ага жол берилбейт. Ал жерде мыйзамдуу жана туура болушу мүмкүн, бирок бул жерде эмес. Ошентип, Кудайдын Сөзүндө ушундай ар кандай чарбалар бар. Демек, чарба – бул бир өзгөчө доордо үстөмдүк кылган, бирок сөзсүз түрдө башка доордо үстөмдүк кылбаган нерселердин өзгөчө тартиби же абалы.
Бир башкаруу тартиби менен бир доордун ортосунда айырма бар. Доор – бул белгилүү бир башкаруу тартиби өкүм сүргөн убакыт мезгили. Топон суудан мурун Кудай адамдар менен абийирине жараша мамиле кылган башкаруу тартиби болгон. Ошол күндөрдө Кудайдын балдары кантип жолугушуп, эл алдында күбөлөндүрүү жүргүзгөнүн так билбейбиз. Ошол өзгөчө убакытка байланыштуу бизде болгон бардык маалымат Башталыш китебинин эки же үч кыска бөлүмүндө берилген. Бирок топон суудан кийин жаңы башкаруу тартиби болгон; адамдын жүрүм-турумун чектөө үчүн Кудай тарабынан жарандык өкмөт орнотулган. Андан кийин Кудай Ыбрайымды чакырып, аны жаңы элдин башталышы кылганын көрөбүз, аларга Ал жаңы башкаруу тартибин, башкача айтканда, жер жүзүндөгү бардык элдер бата ала турган келе турган Уруктун убадасын ишенип тапшырган. Анан Синай тоосунда Ысрайыл элине мыйзам берилген. Ал башкаруу тартиби Теңирибиз Голгофа айкаш жыгачында: «Бүттү!» — деп кыйкырганга чейин күчүндө болгон.
Кудайдын ырайымынын азыркы доорунда бизде Ыйык Рухтун бул кереметтүү башкаруусу бар, анда Кудайдын Жакшы Кабары бүткүл дүйнөгө таратылып жатат. Эч бир улут артыкчылыкка ээ эмес, бирок Кудайдын ырайымы бардык улуттарга жетет. Биз куткарылуунун же жашоонун принциби катары мыйзамдын астында эмеспиз, бирок ырайымдын астындабыз; Машайак аркылуу куткарылганбыз, Машайак аркылуу сакталганбыз, Анын ырайымынын даңкына мактоо үчүн Машайакта жүрүүгө чакырылганбыз. Келечекте дагы бир даңктуу башкаруу болот, «Убакыттардын толуктугунун башкаруусу.» Бул акыркы даңктуу доор болот, ал христиан доорунун башталышынан бери «миң жылдык падышалык» же «адилдиктин падышалыгы» деп аталып келген, качан,
Иса күн нуру тийген жерде падышалык кылат, >Күн өзүнүн ырааттуу сапарларын жасаган жерде; >Анын Падышалыгы жээктен жээкке жайылат, >Айлар мындан ары толбой жана кичирейбей калганга чейин. >Айзек Уоттс
Ошол акыркы бата берүү бул дүйнө үчүн гана эмес, бирок Асман менен жер кереметтүү биримдикке келет, жана асмандагы ыйыктар менен жердеги ыйыктар Машайакта өздөрүнүн башчылыгын табышат.
Анда Кудай эмне кылып жатканы жөнүндө бир нерсе билгенибиз, Кудайдын жолдорундагы биздин диспенсациялык ордубузду акылдуулук менен түшүнгөнүбүз канчалык маанилүү. Көптөгөн христиандар чаташып калышты, анткени алар ушул доордо жашап, биздин өзгөчө диспенсациябыздын алдында турса да, башка диспенсацияга ылайык иш кылууга аракет кылып, мыйзамды ырайым менен чаташтырып жатышат. Алар Кудайдын Эски Келишимдеги Ысрайыл үйү үчүн тартиби менен Кудайдын үйү, ушул азыркы доордогу чиркөө үчүн тартибинин ортосундагы айырманы көрбөгөндүктөн чаташып жатышат. Чиркөө доорунун ордун миң жылдыкта келе турган убакыттын толуктугунун даңктуу диспенсациясы басат. Ыйык Августин айткан: “Доорлорду айырмалагыла, ошондо Ыйык Жазмалар түшүнүктүү болот.”
Ошентип, Кудай бизге Өзүнүн ырайым максатын ачып берди. Ал Өзүнүн эркинин жакшы ниетин ачып, биз Ысрайыл, Жыйын жана дүйнө үчүн Анын планы эмне экенин түшүнүшүбүз үчүн. Христиандык эмес нерселердин баары жок кылынып, Теңир Иса Машаяктын бийлиги Асмандагылардын баары эле эмес, жердегилердин баары тарабынан да таанылганда, кандай сонун убак болот! Бул Колосалыктарга 1:20да айтылган убак: “Анын айкаш жыгачындагы каны аркылуу тынчтык орнотуп, Ал аркылуу бардык нерселерди Өзү менен элдештирүү үчүн; Ал аркылуу, мен айтам, алар жердеги нерселерби же асмандагы нерселерби.” Ыйык Жазма келечектеги элдешүү жөнүндө айтканда, эки гана чөйрө бар экенине көңүл бургула. Ал эч качан жоголгондордун кайгылуу, бактысыз жайын камтыбайт; ал жөн гана Асмандагы бардык нерселер жана жердеги бардык нерселер бир күнү Иса Машаяк аркылуу Кудай менен элдешет деп айтат.
Ыйык Жазуу ошондой эле бардык нерселердин Машайакка баш ийдирилиши жөнүндө мындай дейт: «Исанын ысмына асмандагылардын, жердегилердин жана жер астындагылардын баары тизе бүгүшү үчүн» (Филипиликтер 2:10). Жаратылган бардык акыл-эстүүлөр биздин Теңирибиз Иса Машайактын бийлигин таанышат. Бирок асмандагылардын баары жана жердегилердин баары Ага убакыттын толуктугунун башкаруусунда элдештирилет, ошондо Ал «асмандагы жана жердеги бардык нерселерди Машайакта, Анын Өзүндө бириктирет».
Андан кийин биз Пабылдын жүйүт катары, алгач кабар келген элге таандык болгон адам катары сүйлөп жатканын угабыз:
Ошондой эле Анда биз мураска ээ болдук, алдын ала тандалып алынып [алдын ала белгиленген], бардык нерсени Өз эркинин кеңеши боюнча ишке ашырган Кудайдын максатына ылайык: Биз Анын даңкына мактоо болушубуз үчүн, Машайакка биринчи ишенгендер [түзмө-түз, Машайакка алдын ала ишенгендер] (Эфестиктерге 1:11-12).
Кудайдын Жакшы Кабары биринчи Жөөттөргө болгон. Элүүнчү күн майрамында кабарды кабыл алгандардын баары Ысрайылдан болушкан, бирок алар күнөөлөрү үчүн чачырап кеткен дүйнөнүн көптөгөн ар кайсы жерлеринен келишкен. Кабар кайда барбасын, алгачкы күндөрдө биринчи Жөөттөргө болгон, жана элчи Пабыл, өзү да Жөөт болгондуктан, Машайакта Кудайдын эли болгондорго таандык болгон даңктуу артыкчылыктар жөнүндө айта алган. Кудай Ысрайылга сонун убадаларды берген, алар «падышаны өзүнүн сулуулугунда көрүшкөндө» жана «Бул биздин Кудайыбыз; биз Аны күттүк.*’» деп кыйкырганда аткарылат. Ошол күнү Ысрайыл кайрадан төрөлүп, Теңирге кайрылат. Бирок Пабыл мындай деди: «Биз (ал жана анын шериктери) Машайакка буга чейин эле ишенгенбиз. Анын даңктуу ачылыш күнүнө чейин Ага алдын ала ишенгенбиз.»
«Силер [бутканачылар] да чындык сөзүн, куткарылууңардын Жакшы Кабарын уккандан кийин Ага ишенгенсиңер; ошондой эле Ага ишенгенден кийин, убада кылынган Ыйык Рух менен мөөрлөнгөнсүңөр» (Эфестиктер 1:13). Пабыл адегенде өзүнүн жүйүт бир туугандары жөнүндө, андан кийин Кудайдан алыстап, Анын душманы болгон башка элдер жөнүндө айтат.
Белгилей кетсек, бардык христиандар үчүн эң чоң максат – Кудайдын көптөгөн сүйүктүү адамдары көп учурда көңүл бурбай келген нерсе – Теңирибиз Ыйса Машайактын кайра келишинин чындыгы. Жыйындардын толук батасы Анын келишин күтөт; денелерибиздин куткарылышы Анын келишин күтөт; Ысрайылдын кайрылышы Анын келишин күтөт; жана бардык бутпарас элдердин толук куткарылышы Куткаруучубуздун келишин күтөт. Бул улуу окуяны кандай гана эңсеп күтүшүбүз керек, аны таңды күткөндөй күтүшүбүз керек. Фрэнсис Хейвергал христиандын мамилесин сонун чагылдырган:
Сен келе жатасың, оо, Куткаруучум! >Келе жатасың, Кудайдын майланган Падышасы! >Ар бир тил Сенин ысымыңды мойнуна алып, >Биз кубанып ырдай алабыз. >Сен келе жатасың! Даңктын нурлары >Сенин өлүмүң айрыган парда аркылуу, >Азыр биздин зыяратчы жолубузду кубантат, >Сенин катышууңдан жиберилген даңк. >Сен келе жатасың! Сен келе жатасың! >Биз Сени жолуңда тосуп алабыз. >Сен келе жатасың! Биз Сени көрөбүз, >Ошол күнү Сага окшош болобуз. >Сен келе жатасың! Сен келе жатасың! >Иса, биздин сүйүктүү Теңирибиз; >Оо, Сенин падышалык кылганыңды көрүү кандай кубаныч, >Сыйынылган, даңкталган, урматталган! >Сен келе жатасың! Эч бир көлөкө жок, >Эч бир туман жок, эч бир көз жаш жок, >Эч бир күнөө жок, эч бир кайгы жок, >Ошол улуу жана тунук таңда. >Сен келе жатасың! Иса Куткаруучу >Башка эч нерсе ойлонууга арзыбайт: >Оо, кандай керемет даңк, >Жана Сенин азабың сатып алган бакыт. >Сен келе жатасың! Биз күтүп жатабыз >Ийгиликсиз боло албаган ‘үмүт’ менен, >Күндү же саатты сурабай, >Парданын ичинде коопсуз бекитилген. >Сен келе жатасың! Сенин дасторконуңда >Биз буга күбөбүз, >Сени ыйык биримдикте тосуп алганыбызда, >Келе жаткан бактыбыздын кепилдиги. Фрэнсис Р. Хейвергалдан алынган.
Биз Кудайдын Сөзүн ыйык, тиленүү менен изилдөө жана ой жүгүртүү аркылуу Анын ырайымынын даңктуу максатын барган сайын толугураак түшүнөлү. Жана азыр Машайак Өз жанынын азап чегүүсүнүн натыйжаларын көрүп, канааттанганда, келе жаткан ошол доордун жарыгында басалы!
Андан кийин Пабыл бутпарас динин кабыл алгандарга кайрылды, ошондуктан бул сөздөр бизге карата өзгөчө ылайыктуу: «Силер да ишенгендер». Ат атоочтун өзгөргөнүнө көңүл бургула: Эфестиктер 1:12деги «бизден» бутпарастарга карата айтылган «силерге» өзгөргөн: «Силер да чындык сөзүн уккандан кийин ишенгендер». Ал сөзсүз эле алар чындык сөзүн уккандан кийин узак мөөнөттү билдирген эмес. Бул аятты мындайча которсо болот: «Силер да чындык сөзүн укканда ишенгендер». Инжил кабарына ишенүү дароо куткарылууга алып келет. Адамдар Инжилди уккандан кийин Кудайга кайрылганга чейин жан дүйнөсүн узак убакыт изилдеп, рухий азап чегиши шарт эмес. Адам кабарды биринчи жолу угуп, угуп, ишенип, жашай алат.
Ошентсе да, өмүр бою бутпарастыктын караңгылыгында жашаган кытай аялдын аянычтуу суроосун түшүнүүгө болот. Кээ бир көчмө миссионерлер анын айылына келишип, ал биринчи жолу ырайымдын кабарын укту. Ал калтырап келип айтты: "Бул укмуштуудай окуя. Мен муну мурда эч качан уккан эмесмин, жана силер эртең бизди таштап кетип жатасыңар. Мен аны кайра эч качан укпашым мүмкүн, бирок мен ага ишенем. Менин жанымды коопсуз кылуу үчүн бир жолу жетиштүү деп ойлойсузбу?" Ооба, бир жолу жетиштүү!
> Бир жолу жана түбөлүккө, о, күнөөкөр, кабыл ал; > Бир жолу жана түбөлүккө, о, бир тууган, ишен; > Айкаш жыгачты бекем карма, жүк түшөт, > Машайак бизди бир жолу жана түбөлүккө куткарды. > Филип П. Блисс
Көпчүлүгүбүз бул кабарды кайра-кайра укканбыз. Бул сөздөрдү канчабыз өзүбүзгө ала алабыз деп ойлойм: «Силер да чындык сөзүн, куткарылууңардын Жакшы Кабарын уккандан кийин, Ага ишендиңер». Жакшы Кабар чындыгында эле «жакшы кабар». Бул англо-саксон сөзү «госпел»дин так мааниси. Кылымдар мурун «спелл» деген сөз «жаңылык» же «кабар» дегенди билдирген. Динамикалуу ораторду «спеллбайндер» деп атаса болот, анткени ал өзүнүн кабары менен аудиторияны кармап тура алат. Жакшы Кабар – бул «жакшы кабар», «жакшы билдирүү». Бул Кудайдын жоголгон күнөөкөрлөр үчүн жакшы кабары; Кудайдын Өзүнүн ыйык Уулу жөнүндөгү жакшы кабары. Жакшы Кабар баш ийүүчү жакшы кеңеш эмес, ишенүүчү жакшы кабар экенин канчалык көп баса белгилесек да ашыкча болбойт. Биз кабарга ишенгенде, куткарылабыз.
Эми, куткарылгандан кийин, биз Ыйык Рух менен мөөрлөнөбүз — «Ага ишенгенден кийин да, убада кылынган ыйык Рух менен мөөрлөнгөнсүңөр». Көптөр Кинг Жеймс котормосундагы: «Ага ишенгенден кийин да» деген сөздөрдөн улам адашып келишкен. Алар муну ишенүү менен Рух менен мөөрлөнүүнүн ортосунда сөзсүз түрдө бир аралык бар деп ойлошкон. Бирок мен сиздин көңүлүңүздү бул аяттын мурунку бөлүгүндө так ошол эле сөздөр бар экенине бургум келет: «Ага ишенгенсиңер, чындык сөзүн уккандан кийин да». Жакшыраак котормо мындай болмок: «Ага ишенгенсиңер, чындык сөзүн укканда». Сөзсүз түрдө бир жума же бир ай, же он мүнөттөн кийин эмес, укканда. Аяттын кийинки бөлүгүндө да ошол эле нерсе чындык: ишенгенде биз Ыйык Рух менен мөөрлөнгөнбүз.
Албетте, Ыйык Рухтун кайра жаратуучу иши менен мөөр басуусунун ортосунда айырма бар. Айырмачылык үй куруу менен ага көчүп кирүүнүн ортосундагыдай чоң. Ал даяр болгон замат ага көчүп кирсеңиз болот. Кудайдын Руху Машайак Ыйсада адамды кайра жаратканда, ошол замат үй курулат, ийбадаткана даярдалат, анан Кудайдын Ыйык Руху кирип, аны ээлеп алат. «Силер убада кылынган ошол Ыйык Рух менен мөөрлөнгөнсүңөр». Башкача айтканда, өткөн кылымдарда жана биздин ыйык Теңирибиз жерде жүргөндө убада кылынган Рух азыр ар бир ишенген адамдын ичинде жашоо үчүн келди.
Жаңы Келишимде ишенген адамдын Рух менен мөөрлөнгөнү жөнүндө үч жолу окуйбуз. Муну бул жерден (Эфестиктерге 1:13), жана 2 Корунттуктарга 1:22ден: «Ал бизди мөөрлөп, жүрөгүбүзгө Рухтун кепилдигин берген», – деп, анан кайра Эфестиктерге (Эфестиктерге 4:30) китебинен: «Кудайдын Ыйык Рухун кайгыртпагыла, Анын жардамы менен куткарылуу күнүнө чейин мөөрлөнгөнсүңөр», – деп табабыз. Булар Ыйык Рухтун ишенген адамга байланыштуу мөөрлөнүшү жөнүндөгү жалгыз үч түз шилтеме. Бирок Жакан 6:27де Теңирибиз Өзү мөөрлөнгөнүн окуйбуз: «Өлүп жок боло турган тамак үчүн эмгек кылбагыла, тескерисинче, түбөлүк өмүргө алып бара турган тамак үчүн эмгек кылгыла, аны Адам Уулу силерге берет: анткени Аны Кудай Ата мөөрлөгөн». Эсиңерде болсо, Анын Иорданда чөмүлтүлгөндөн кийин, Кудайдын Руху Ага көгүчкөндөй түшүп, Асмандан үн: «Бул Менин сүйүктүү Уулум, Мен Ага ыраазымын», – деген (Матай 3:17). Бул ыйык Куткаруучунун мөөрлөнүшү. Ар дайым белгилей кетүү кызыктуу, Жакандын 6-бөлүмүндө, Машайак Өзүн Асмандан түшкөн тирүү Нан катары айтып, эгер адам аны жесе, түбөлүк жашай турганын айткан жерде, Теңирибиз Өзүн мөөрлөнгөн деп да айтат.
Мөөр штамп, ээлик белгиси, жактыруу белгиси болгон. Бир кезде азык-түлүк дүкөнүнөн нан сатып алганда, анын үстүндө кичинекей штамп, же балким нан бышыруучу жайдын аты же товардык белгиси басылган болчу. Бул камырды металлга аты жазылган калыпка басуу менен жасалган. Нандын үстүндөгү ошол ат нан бышыруучунун кепилдиги. Ал: «Мен бул нан үчүн жооп берем», – дегендей болгон. Биздин ыйык Теңирибиз менен да дал ошондой. Ал Кудайдын Наны, тирүү Нан, Өмүр Наны, жана Ата Кудай Ага Ыйык Рухту бергенде, Аны мөөрлөгөн. Эми биз Ага ишенип, Аны Куткаруучубуз катары кабыл алганыбызда, ошол эле Ыйык Рух биздин ичибизде жашоого келет. Ата Кудай бизди Рух аркылуу мөөрлөп, мындай дейт: «Бул эркек, бул аял Мага таандык; мындан ары мен анын артында турам, мен аны Өзүмдүкү деп эсептейм».
Бул таң калыштуу нерсе, Рух тарабынан мөөр басуу жөнүндө айтылган эки гана Эпистола Корунттуктарга жана Эфестиктерге жазылган. Корунт менен Эфес байыркы убакта жыгач өнөр жайынын ири борборлору болгон. Кара деңизден устундардын салы жеткирилип, ар кандай жыгач фирмаларына салдын портто экени тууралуу билдирүү жөнөтүлчү. Бул фирмалар өз кишилерин жиберип, алар устундарды карап чыгып, тандап алышчу. Бири: “Мен тиги устундарды алам”, экинчиси: “Мен буларды алам” деп айтып, алдын ала төлөм беришчү, анан фирма алууга макул болгон ар бир устунга белгилүү бир шынаа кесишчү. Бул мөөр деп аталчу. Устундар көп жума бою суудан чыгарылбай калышы мүмкүн эле, бирок ар бири аларды сатып алууга милдеттенген фирманын белгиси менен мөөрлөнгөн болчу.
Мен Миннесота штатындагы Сент-Клауд шаарындагы бийик көпүрөдө туруп, жыгач тыгынын карап турдум, жумушчуларды көргөндө досума: "Бул дөңгөчтөрдүн баары бир фирмага таандыкпы?" – дедим. Ал: "Оо жок, бул жерде Миннесота токойлорунда көптөгөн ар кандай фирмалардын өкүлдөрү иштеп жатышат", – деди. "Анда, – деп сурадым, – алар дөңгөчтөрдү кантип айырмалашат?" Ал мага көпүрөдөн алардын кантип белгиленгенин көрсөттү, ошондо дарыянын ылдый жагындагы көздөгөн жерине жеткенде, ар кандай фирмалар өз дөңгөчтөрүн тандап ала алышмак. Сен экөөбүз бул жакыр дүйнөнүн сууларында дагы эле чайпалып жүрсөк да, биз убаданын Ыйык Руху менен мөөрлөнгөнбүз. Белгиленген күн келип, Теңир Өзүнүкүлөрдү Өзү менен бирге алуу үчүн алганда, бул Анын сатып алган ээлигинин куткарылуу күнү болот. Андан кийин Ал Өз Руху менен мөөрлөнгөндөрдүн баарын бул дүйнөдөн алып кетет. Биз даңкта Аны менен бирге болобуз.
Биз "Кудайдын Ыйык Рухун кайгыртпагыла, Анткени силер Аны менен мөөрлөнгөнсүңөр" деген эскертүүнү жакшы эстесек болот. Биздин ичибизде жашоо үчүн келген Ал биз менен түбөлүккө калат. Кудайдын Руху ишенген адамдын ичинде жашаганда, Ал аны тирүү кезинде да, өлгөндө да эч качан таштабайт, ишенген адам Мырзабыз Иса Машаяктын даңкынын алдында кемчиликсиз көрсөтүлгөнгө чейин. Машаяктагы сүйүктүү өлгөндөрүбүздүн денелери Ыйык Рухтун сактоосунда, ал эми тирүү ыйыктардын ичинде Рух жашайт жана Мырза менен түбөлүккө болууга чакырылганга чейин ошондой болот.
Бул бизге 14-аятка өткөндө ойдун өзгөрүшүн түшүнүүгө мүмкүндүк берет. 13-аятта Ыйык Рух мөөр, ал эми 14-аятта Ал күрөө, «Бул Анын даңкына мактоо үчүн, сатылып алынган ээликти куткарууга чейинки биздин мурасыбыздын күрөөсү». Мен жыгач сатуучунун күрөө катары аз сумманы төлөгөнүн, калганы жыгачтар суудан чыгарылганда толук төлөнөрүн айткам. Кудай бизге Ыйык Рухту, акыры биз бул дүйнөдөн алынып, Анын Уулунун бейнесине толук окшоштурула турганыбыздын кепилдиги катары берген. Азыр биз Асманга кайтып барганыбызда толук ээ боло турган нерсебизди аз өлчөмдө пайдаланууга артыкчылыкка ээбиз.
Эгер бул жерде Исанын сүйүүсү жөнүндөгү ойлор алсыз жүрөктөрүбүздү бул чарчаган дүйнөдөн өйдө көтөрсө, Эгер бул жерде да асмандагы булактардын даамы рухту ушунчалык кубантып, зыяратчы ырдаса, Анын даңкынын күн нуру кандай болот? Анын аралашпаган сүйүүсүнүн толуктугу кандай болот? Анын катышуусунда кандай гана аллилуйялар айтылат? Бир катуу, түбөлүктүү мактоо жарылуусунан башка эмне?
Биз Аны бетме-бет көргөндө, күнөө менен алсыздыктын акыркы изи жок болгондо жана биз күткөн Анын Өзүндөй болгондо, бул эмнени билдирет? Биз «Анын даңкына мактоо» болобуз. Ойлонуп көрүңүз! Кудайдын ырайымы менен куткарылган ар бир күнөөкөр түбөлүктүүлүк бою Кудайдын жүрөгүнүн даңкына жана канааттануусуна кошот. Биз Машайак үчүн жеңип алынышыбыз жана Өзү үчүн бөлүп алынышыбыз үчүн, биздин ыйык Теңирибиз Асмандагы тактыдан Голгофанын айкаш жыгачына чейин ырайым менен келген. Ал бизди Өз каны менен Кудайга куткарып алыш үчүн жана бизди Ыйык Рухтун жашашы үчүн ылайыктуу жай кылыш үчүн өлдү.
Бул катта бизде элчи Павелдин эки сыйынуусу бар, ал Эфестиктер үчүн гана эмес, Кудайдын бардык эли үчүн да айтылган. Биринчиси биздин азыркы үзүндүбүз, экинчиси үчүнчү бөлүмдө кездешет. Ал мындай дегенин байкагыла: “Мен дагы, Теңир Ыйсага болгон ишенимиңерди жана бардык ыйыктарга болгон сүйүүңөрдү уккандан кийин, силер үчүн ыраазычылык билдирүүдөн токтобойм, сыйынуумда силерди эстейм.” Ал өзүнүн өтүнүчүн буга чейин куткарылгандар үчүн айткан. Адамдар Кудайдан төрөлгөндө, алардын жаңы табиятка ээ болгондугунун алгачкы далилдеринин бири – алар Теңирге көз карандылыкты сезип, адегенде өздөрү үчүн сыйына башташат, андан кийин алардын жүрөктөрү башкалар үчүн шапаат кылууга умтулат.
Теңир Ананияны Тарстык Шабулга жибергенде, Анания каршы болуп, мындай деди: «Теңир, мен бул киши жөнүндө көптөрдөн уккам, ал Иерусалимдеги Сенин ыйыктарыңа канчалык көп жамандык кылганын; Анан бул жерде ал башкы ыйык кызмат кылуучулардан Сенин ысымыңды чакыргандардын баарын байлоого уруксат алган.» Бирок Теңир Шабул жөнүндө мындай деген эле: «Мына, ал сыйынып жатат.» Бул Кудайдын Жыйынын мурда куугунтуктаган адамдын жанында башталган чыныгы иштин далили болчу. Ошентип, Анания ага ишенимдүү барып, колун коюп, мындай деди: «Бир тууган Шабул, жолдо келе жатканыңда сага көрүнгөн Теңир, Ыйса, сага көрүү жөндөмүңдү кайтарып берүү жана Ыйык Рухка толууң үчүн мени жиберди,» деп, аны чөмүлтүлүүгө буйруду (Элчилер 9:10-17). Жаңыланган адам үчүн сыйынуу, табигый адам үчүн дем алуу сыяктуу эле табигый нерсе.
Элчинин ыйыктарга болгон ишенимин кантип айтып жатканына көңүл бургула. Ал алардын ырайымда өсүп жатканын, Теңир Ыйсага болгон ишенимин жана бардык ыйыктарга болгон сүйүүсүн кубаныч менен уккан. Чыныгы ишеним болгон жерде, ал ар дайым сүйүү менен көрүнөт — жөн гана өзүбүздүн өзгөчө тобубузга эмес, бардык ыйыктарга болгон сүйүү менен. "Ыйыктар" термини бардыгын камтыган термин, Кудайдын үй-бүлөсүнө төрөлгөн ар бир адамды камтыйт. Кээ бирөөлөр бардык ыйыктар Асманда деп ойлошот, бирок биз Теңирдин алдында болгондор үчүн сыйынуунун кереги жок. Жердеги момундар ыйыктар деп аталат, жана алар үчүн биз шапаат кылышыбыз керек.
Пабыл үч башка нерсе үчүн сыйынды, бирок биринчи ал сурады: «Биздин Теңирибиз Ыйса Машайактын Кудайы, даңктын Атасы силерге Аны таануудагы акылмандыктын жана ачылыштын рухун берсин.»
Биз буга чейин Эфестиктерге 1:3 аятында Пабыл: «Теңирибиз Иса Машаяктын Кудайы жана Атасы даңкталсын»,— деп кыйкырганын көргөнбүз. Түбөлүктүү Уул бизди куткаруу үчүн адам болгондуктан, Теңирибиз Иса Машаяктын Кудайы жөнүндө айтуу туура. Анын мамилеси дайыма Уулдун мамилеси болгондуктан, Кудайды Анын Атасы деп айтуу да ошончолук туура. Кудайды ушундай деп ойлогондо, биз Аны Жаратуучу, бардык кеңештин жана акылмандыктын булагы (Кудай жарык) деп ойлойбуз, жана биз бул өзгөчө тиленүүдө элчи Кудайдын кеңештери же максаты менен өзгөчө алек болгонун байкайбыз. 3-бөлүмдөгү тиленүү үй-бүлөлүк мамилеге байланыштуу. Кудай жарык сыяктуу эле сүйүү да.
Ыйык Жазмада кудайлык наамдардын канчалык так колдонулганы абдан таң калыштуу. Пабыл мындай деп сыйынган: «Теңирибиз Иса Машаяктын Кудайы, даңктын Атасы» (же мыктылыктын) – бардык даңк Андан келип чыгат, жана даңк кудайлык мыктылыктын далили – «силерге акылмандык жана аян рухун, Аны таанууну берсин». Ал силер Ыйык Рухту кандайдыр бир жаңы жана экинчи жол менен алышыңар керек дегенди билдирбейт. Эгер сиз христиан болсоңуз, Ыйык Рух сизде жашайт, бирок сизде жашаган Ал Машаяктын нерселерин Өзүнүн ыйыктарына ачып берүү боюнча Өзүнүн өзгөчө ишинен ырахат алат. Ал муну кантип кылат? Кудайдын Сөзүндө табылган чындыкка түшүнүк берүү менен. Бардык Жазма кудайлык шыктандырылган. «Кудайдын ыйык адамдары Ыйык Рухтун жетеги менен сүйлөшкөн», бирок жөн гана табигый адам Сөздү окуйт жана анда эч нерсе көрбөйт, анткени ал анын Автору менен тааныш эмес. Ыйык Рух жашаган ишенген адам окуйт, жана окуганда Кудайдын үнүн угат. Ошентип, Ыйык Китепти муздак интеллектуалдык жол менен окуу менен, аны Кудайдын алдында окуунун, анын чындыгын жүрөгүңүзгө жана акылыңызга ачып берүү үчүн Анын Ыйык Рухуна таянуунун ортосунда дүйнөдөгү бардык айырмачылык бар. Ошондо Ал акылмандык жана аян Руху катары иштейт, ишенген адамга мурда эч качан көрбөгөн баалуу нерселерден ырахат алуу үчүн жарык берет.
Кудайдын кызматчысы Сөздү ушундайча түшүндүрүп жатканын, ал сиздин жүрөгүңүзгө кереметтүү күч жана бата менен тийгенин көп уккан жоксузбу? Балким, сиз: "Мен ал үзүндүнү кайра-кайра окугам, бирок мурда эч качан мындай көргөн эмесмин. Өзүм Ыйык Китепти окуганда бул нерселерди баалай албай калганым кантип экенин түшүнбөйм", – дедиңиз. Көбүнчө чыныгы көйгөй – биз Кудайдын алдында жетиштүү убакыт өткөрбөйбүз, Анын чындыгын бизге ачып беришин күтпөйбүз.
Жылдар мурун, апам тирүү кезинде, үйгө үй-бүлөмө зыярат кылууга барганымда, ал жерден Түндүк Ирландиядан келген Кудайдын адамын таптым. Ал кезде мен жаш христиан элем, Инжил иши менен алектенип жүргөм. Ал менден бир топ улуу, майып, ошол кезде биз "тез кургак учук" деп атаган оорудан өлүп бара жаткан. Ал климат ага бир аз жардам берет деген үмүт менен Түштүк Калифорнияга келген. Бирок анын ден соолугуна кайра келүүгө өтө эле кеч болуп калганы айкын эле. Ал өз каалоосу менен биздин үйдөн бир аз алыстыктагы зайтун дарактарынын астындагы кичинекей чатырда жашачу. Мен аны ошол жерден көрүүгө бардым. Анын арык, чарчаңкы жүзүн карап, анда Бейиштин тынчтыгы ачык көрүнүп турганын көргөндө жүрөгүм кандайча козголгонун эстейм. Анын аты Эндрю Фрейзер болчу. Өпкөсү алсырагандыктан, ал шыбырагандан араң сүйлөчү, бирок бир нече тааныштыруу сөзүнөн кийин мага: "Жаш жигит, сен Машайакты насааттоого аракет кылып жатасың; туурабы?" дегени эсимде. Мен: "Ооба, ошондой", - деп жооп бердим. "Мм", - деп шыбырады ал, - "бир аз отур, Кудайдын Сөзү жөнүндө чогуу сүйлөшөлү." Ал эскилиги жеткен Ыйык Китебин ачып, бир аяттан экинчи аятка өтүп, жөнөкөй, таттуу жана чын жүрөктөн чындыкты ачып берди, менин рухум эч качан мындай түшүнгөн эмес эле.
Ал күчү дээрлик түгөнгүчө сүйлөдү. Мен байкабай калгыча, көзүмдөн жаш агып жатты, мен сурадым: "Буларды кайдан алдыңыз? Мага аларды түшүндүрүп бере турган китепти кайдан тапсам болорун айтып бере аласызбы? Буларды кайсы бир семинарияда же колледжде үйрөндүңүз беле?" Анын жообун эч качан унутпайм. "Менин кымбаттуу жаш жигитим, мен буларды Ирландиянын түндүгүндөгү кичинекей чөптөн салынган алачыктын ылай полунда тизелеп отуруп үйрөнгөм. Ал жерде алдымда ачык Библиям менен бир нече саат бою тизелеп отуруп, Кудайдын Рухунан Машайакты жаныма ачып берүүсүн жана Анын Сөзүн жүрөгүмө ачык кылуусун сурачумун. Ал мага ошол ылай полдо тизелеп отурганда, дүйнөдөгү бардык семинарияларда же колледждерде үйрөнө алганымдан да көп нерсени үйрөттү." Мындан көп өтпөй, бир нече жумадан кийин Мырза Фрейзер денеден алыстап, Теңир менен бирге болду, бирок ошол сапардын элеси ар дайым мени менен калып, эң баалуу эскерүү болуп саналат. Көпчүлүгүбүз Кудайдын алдында жетиштүү убакыт турбайбызбы? Биз Ага биз менен сүйлөшүүгө жана Өзүнүн оюн бизге ачып берүүгө жетиштүү деңгээлде тынчтанбайбыз.
«Ой жүгүртүү, — кимдир бирөө айткандай, — биздин заманда жоголуп бараткан өнөр». «Ой жүгүртүү» дегенди билдирген дагы бир сөз — «руминация», бул «кепшөө» дегенди да билдирет. Мал орой тамагын жеп, кийин кепшеп, анын таттуулугун жана азыгын алгандай, ошол сыяктуу эле ишенген адам Сөздү окушу керек, андан кийин Кудайдын алдында тынч убакыт өткөрүшү керек, аны кайра-кайра карап чыгып, кепшеп, чайнап, жүрөгүнө чындап баалуу болгонго чейин.
Ысрайылдыктар Эски Келишимде кепшебеген жана ача туяктуу болбогон жаныбардын этин жегенге тыюу салынган (Лебилер 11:3). Ача туяк бул дүйнөнүн ыпыластыгынан жогору көтөрүлгөн бут. Ооз менен бут макул болгондо — биз Сөздөн азыктанып, Анын чындыгынын күчү менен жүргөндө — бул улуу нерсе экени жакшы айтылган. Биз Кудайдын алдына келгенде, Ыйык Рух бизге Машайакты таанып-билүүдө өсүшүбүз үчүн Кудайдын нерселерин көрсөтүүгө кубанат. Рухтун келгенинин бир себеби ушул.
Ар бир ишенген адам Машайак жөнүндө белгилүү бир деңгээлде билимге ээ, бирок Эфестиктер 1:17деги (KJV) "билим" деген түпнуска сөз андан да көптү билдирет. Бул жөн гана билим эмес; бул чындыгында өтө жогорку билим, же толук билим: «Мырзабыз Иса Машайактын Кудайы, даңктын Атасы, силерге Өзүн толук таанып-билүү үчүн акылмандык жана аян Рухун берсин». Балким, сиз Аны өзүңүздүн Куткаруучуңуз катары, түбөлүк кыйроодон куткарган Зат катары, Ыйык Рух аркылуу байланышкан Жыйындагы даңктуу Башчы катары билесиз. Ал сиздин Аны андан да жакшыраак таанып-билишиңизди каалайт, анткени Машайакта сиз эч качан ырахат ала элек байлыктар бар экенине ишене аласыз. Биз шалаакылык кылууга, же Ыйык Рухтун окутуусуна көбүрөөк убакыт бөлүү менен ала турган батабызды башка нерселердин сүрүп салышына жол бере албайбыз.
>Оо, бир сааттык таза кубаныч >Сенин тактыңдын алдында өткөргөн, >Мен тиленип тизе бүккөндө, жана Сени менен, Кудайым, >Дос менен дос сыяктуу баарлашканда. >Фанни Ж. Кросби
Биз кээде бул сөздөрдү жеңил-желпи ырдайбыз. Анын алдында бир саат өткөрүп, Ыйык Рух жүрөгүбүз эч качан түшүнбөй турган баалуу чындыктарды ачып бергенде, Ал жөнүндө көбүрөөк билүү чындыгын канчалык билебиз?
Биз буга чейин Павелдин Эфестиктерге 1:18-19; Эфестиктерге 1:18-19-да жазылган тиленүүсүндө үч айырмаланган өтүнүч бар экенин белгилегенбиз. Ал сурады,
Биздин Король Жеймс котормосунда: «акылыңардын көздөрү» (Эфестиктерге 1:18) деп жазылган. Бирок Пабыл жөн гана акылды эмес, жүрөктү назарга алган. Бул аяттын жакшыраак котормосу: «жүрөгүңөрдүн көздөрү жарык болсун» болмок. Христиандар жүрөгү менен түшүнүшөт. Анткени «адам жүрөгү менен ишенип, адилдикке жетет». Биз Кудайдын чындыктарын жүрөгүбүз менен түшүнөбүз. Адам акыл жагынан абдан гениалдуу болушу мүмкүн, бирок бул анын рухий нерселерди түшүнөрүн бир саамга да кепилдебейт. Жүрөк Кудайдын алдында машыгып, жүрөктүн көздөрү ачылганда гана рухий нерселерди ажыратууга болот. Мына ошондуктан адамдар кайрадан төрөлүшү керек, антпесе алар Кудайдын нерселерин түшүнө алышпайт.
Балким, бир мисал менин айтканымды түшүнүктүү кылууга жардам берет. Кээ бир адамдар дүйнөгө укмуштуудай музыкалык сезим менен төрөлүшөт, ал эми кээ бирлеринде такыр жок. Эми обонго кулагы жок адам, башкалар аны канчалык үйрөтүүгө аракет кылбасын, музыкант боло албайт. Мындай адам эң сонун ораторияны угууга барса да, анын баары ага маанисиз болмок. Ал музыканы баалоо үчүн, образдуу айтканда, кайра төрөлүшү керек болчу, ошондуктан рухий нерселерге келсек, эгер адам аларды баалап кирүүнү кааласа, жаңы табиятка ээ болушу керек.
Бирок жүрөктүн көздөрү ачылса, анда адам «Анын чакыруусунун үмүтү» жөнүндө бир нерсени түшүнө алат. «Анын чакыруусунун үмүтү» эмнени билдирерин түшүнөсүңбү? Бул биздин көңүлүбүздү бөлүмдүн мурунку бөлүгүндө бурган нерсе: «[Ал] бизди Машайактагы асмандагы бардык рухий баталар менен баталаган: Анткени Ал бизди дүйнө негизделгенге чейин Өзүндө тандап алган, биз Анын алдында ыйык жана айыпсыз болушубуз үчүн» (Эфестиктер 1:3-4). Бул Анын чакыруусунун үмүтү; бир күнү биз Аны кандай болсо, ошондой көрөбүз жана Ага окшош болобуз. Биздин Кудайыбыз бизди буга тандаган, жана Ал эч качан баш тартпайт, биз Машайак Ыйсада эркектер менен аялдардын толук боюна жеткенге чейин.
Экинчиден, Пабыл биз «ыйыктардагы Анын мурасынын даңкынын байлыгын» билишибиз үчүн сыйынды. Бөлүмдүн башында биз Анын ырайымынын байлыгы жөнүндө окудук; бул жерде бизде Анын даңкынын байлыгы бар. Биз азыр Анын ырайымынын байлыгынан ырахат алып жатабыз жана келечекте Анын даңкынын байлыгына кирип, андан ырахат алабыз. Бул сөз айкашына көңүл бургула: «Ыйыктардагы Анын мурасынын даңкынын байлыгы». Бул эмнени билдирет? Бул ыйыктар Анын мурасы дегенди билдирбейт, кээ бирөөлөр бизди ишендиргиси келгендей, бирок бул, Ал Өзүнүн мурасына ээ болгондо, Ал ага Өзүнүн ыйыктары аркылуу ээ болот дегенди билдирет. Бул Андагы биздин мурасыбыз эмес, бирок биздеги Анын мурасы. Эски Келишимде Канаан жери Анын мурасы болгон, бирок Ал ага Өзүнүн Ысрайыл эли аркылуу ээ болгон. Бир күнү Ал куткарылган ааламга Өзүнүн ыйыктары аркылуу ээ болот жана биз Ал менен бирге падышалык кылабыз. Ошол даңктагы биздин ордубузду ким чындап түшүнө алат?
Андан кийин Павелдин үчүнчү өтүнүчүнө көңүл бургула: «Анын бизге, ишенгендерге карата болгон күчүнүн чексиз улуулугу кандай экенин, Анын кудуреттүү күчүнүн таасири боюнча». Көрдүңөрбү, машайакчылар аккумулятор эмес. Биз канчалык көп угабыз адамдардын: «О, Кудай, мага көбүрөөк күч бер», – деп тиленгенин, жана бизди ачып, батарея салып, анан баскычты басып жарык ала турган фонариктерге окшош деп ойлошуңар мүмкүн. Машайакчылар катары Теңир бизге күч батареясын салып, баскычты басат, ошондо биз Ал үчүн жаркырайбыз деп элестетишиңер мүмкүн. Андай эмес! Биз күчкө ээ болобуз, эгерде биз бардык күчтүн булагы болгон Ал менен биримдикте жашасак гана. Ал менен биримдикте жүргөнүбүздө, Кудай Машайакты өлгөндөрдүн арасынан тирилткенде Машайакта иштеген ошол эле күч биздин ичибизде жана биз аркылуу иштейт. Бул Кудайдын күчүнүн дүйнө тарыхында болгон эң толук көрсөтүлүшү болгон.
Пабыл биздин көңүлүбүздү асман менен жерди жараткан күчкө, Ысрайыл элин Мисирден алып чыккан, Кызыл деңизди экиге бөлгөн жана аларды салтанат менен Канаан жерине алып барган күчкө бурбайт. Ошондой эле ал биздин көңүлүбүздү Теңир жана Анын элчилери аркылуу кубаттуу кереметтердин жасалышына бурбайт, бирок Кудайдын күчүнүн эң улуу көрүнүшүнө – Теңир Ыйса Машайактын тирилүүсүнө. Бул Аны менен биримдикте жүргөн ишенгендерде иштей турган ошол эле күч:
...улуу кудуреттүү күчүнө ылайык, Ал аны Машайакта ишке ашырган, аны өлгөндөрдүн арасынан тирилткенде жана аны асман жерлеринде Өзүнүн оң жагына отургузганда, бардык бийликтерден, күчтөрдөн, кудуреттерден жана үстөмдүктөрдөн, жана аталган ар бир ысымдан алда канча жогору, бул дүйнөдө гана эмес, келечектеги дүйнөдө да (Эфестиктерге 1:19-21).
«Башчылык», «бийлик», «күч», «үстөмдүк» деген сөздөр менен биз Теңирибизге кызмат кылган сансыз периштелердин топторун, даңктуу, күнөөсүз рухтарды, ошондой эле Кудайга жана Анын Машаягына каршы болгон жаман периштелердин жыш катарларын түшүнөбүз.
Биздин Теңирибиз тереңдиктерге, мүрзөгө түштү, жердин төмөнкү бөлүктөрүнө түштү, Шайтан жана анын кошуундары Аны өлүмдүн бийлиги астында көргөндө кубанышты. Бирок Кудай Аны өлгөндөрдүн арасынан тирилтип, эң жогорку даңкта Өзүнүн оң жагына көтөрдү, ал жерде Адам катары бүгүн тактыда отурат. Ошол кереметтүү тирилүү күчү бул жерде элчинин тиленүүсүнүн негизги максаты. Эгер биз аны өзүбүздүн жеңил ойлуулугубуз жана дүйнөкордугубуз менен тоспосок, ошол күч ишенимдүүлөр катары бизде иштейт. Суранам, эч качан кайра даттанбагыла, азгырыкка туруштук берүүгө күчүңөр жок деп, же кандайдыр бир күнөөкөр адаттан жогору көтөрүлүүгө күчүңөр жок деп. Эгер өзүңөрдү ошол абалда тапсаңар, бул Кудай менен болгон мамилеңер үзүлгөндүктөн. Аны менен туура мамиле түзгүлө; Кудай менен болгон байланышка тоскоол болгон күнөөнү соттогула. Анда, электр байланышын түзгөндө күч зым аркылуу кубаттуу машинаны иштеткендей эле, силер Кудай менен байланышта жашайсыңар, жана Кудайдын күчү силерде жана силер аркылуу иштейт, силерге күнөөнү жеңүүгө жана Анын даңкы үчүн жашоого мүмкүнчүлүк берүү үчүн.
Бизге айтылат: Машайак «бардык бийликтерден, күчтөрдөн, кудуреттерден жана үстөмдүктөрдөн, ошондой эле бул дүйнөдө гана эмес, келечектеги дүйнөдө да аталган ар бир ысымдан жогору көтөрүлгөн». Анан бизге айтылат: Ал «бардык нерсени Өз бутунун астына койгон» (Эфестиктерге 1:22). Биз азырынча бардык нерсенин Ага баш ийгенин көрбөйбүз, бирок биз Анын бардык нерседен жогору, асманда отурганын көрөбүз, бул бардыгы акыры Анын мыйзамдуу бийлигин тааный турганынын далили.
Андан кийин бизде Эски Келишим убагында эч качан ачылбаган, бирок азыр ырайымдын бул доорунда белгилүү болгон кошумча сөз бар: «Аны бардык нерселердин үстүнөн Жыйындын Башчысы кылып койду, Жыйын болсо Анын денеси, бардыгын бардыгына толтуруучунун толуктугу». Башсыз дене толук эмес. Таң калыштуусу, Жыйын Машайактын толуктугу. Ушул учурда Ал Өзүн дүйнөгө Өзүнүн Жыйыны аркылуу ачып жатат. Бир күнү дененин мүчөлөрү Даңктагы Башчы менен бирге болушат, ошондо бир жаңы адам өзүнүн бардык жеткилеңдигинде ачылат. Анда муну түшүнүү укмуштуу эмеспи: бизсиз биздин Теңирибиз ушул мааниде толук эмес болмок? Ойлонуп көрүңүз! Биз бутпарастардын жакыр, адашкан күнөөкөрлөрү элек, Кудайдын сотунан башка эч нерсеге татыктуу эмеспиз, бирок азыр Анын ырайымы аркылуу куткарылдык, жана ал гана эмес, Анын денесинин – Машайактын денесинин – бардыгын бардыгына толтуруучунун толуктугунун мүчөлөрү болдук. Бул дүйнөдө Аны туура көрсөтүү үчүн бизге кандай ыйык жоопкерчилик жүктөлөт; Анын ырайымын, Анын ыйыктыгын, Анын сүйүүсүн, Анын күнөөгө болгон жек көрүүсүн, күнөөкөргө болгон боорукердигин, адашкан адамдарга жетүү жана аларга Анын ырайымынын байлыктарын билдирүү үчүн Анын чексиз олуттуулугун көрсөтүү. Ал айкаш жыгачка кадалып өлгөн дүйнөдө Анын ишин улантуу үчүн биз бул жерде калтырылдык. Кудай бизди ыйык жоопкерчилигибизди туура түшүнүүгө жана Аны биз керек болгондой таанытууга түртсүн.