ئەم بەشە نامەی دووەمی پەترۆس وەک پەیامێکی کۆتایی پێناسە دەکات کە ئاگاداری باوەڕداران دەکاتەوە لە هەڵەی نزیک و لادان لە دین، جەخت لەسەر ئەو بەرەکەتانە دەکاتەوە کە لە ڕێگەی ڕاستودروستی خوداوە وەرگیراون. گرنگیی گەشەکردن لە نیعمەت و زانیاری مەسیحدا دەخاتە ڕوو، و بەردەستبوونی "باوەڕی بەنرخ" بۆ هەموو ئەوانەی ئامادەن گوێ لە وشەی خودا بگرن. لە ڕێگەی هێزی خودایی و بەڵێنە گەورەکانەوە، باوەڕداران بۆ ژیان و خوداپەرستی تەیار دەکرێن، کە وایان لێدەکات بەشداری لە سروشتی خوداییدا بکەن و لە گەندەڵی دنیایی ڕزگاریان بێت.
تێبینییەکانی ئایرۆنساید لەسەر کتێبە هەڵبژێردراوەکان تێبینییەکانی ئایرۆنساید
کاتێک دەست دەکەین بە لێکۆڵینەوەمان لەم نامە دووەمە، باشە بۆمان کە لەبیرمان بێت کە ئەمە سروشتی پەیامێکی کۆتاییە لە خزمەتکارە بەڕێزەکەی مەسیحەوە، نێردراو پێتڕۆس، کە نووسیویەتی بە لەبەرچاوگرتنی شەهیدبوونی نزیکبووەوەی، بۆ ئەوەی ئاگاداری باوەڕداران بکاتەوە لە لافاوە نزیکبووەوەکەی هەڵە و لادان لە دین کە بڕیار بوو بەسەر جیهانی مەسیحیەتدا بڕوات، و کە پێویستی بە متمانەیەکی ڕاستەقینە بە خودا و ووشەکەی دەبوو لەلایەن ئەوانەی کە بانگ دەکران بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی ئەو بارودۆخە بێزارکەرانە.
بە شێوەیەکی پڕ لە بەرەکەت، ڕۆحی خودا سەرەتا ئەو بەرەکەتانە دەخاتە بەردەممان کە وەک مەسیحییەکان هی ئێمەن، و گرنگیی گەشەکردن لە نیعمەتدا و لە زانینی مەسیحدا، بۆ ئەوەی هێزمان هەبێت بۆ وەستانەوە دژی ئەو خراپانەی کە هەڕەشە لە کڵێسا دەکەن.
"شیمۆن پەترۆس، خزمەتکار و نێردراوی عیسای مەسیح، بۆ ئەوانەی باوەڕێکی گرانبەهای وەک هی ئێمەیان بەدەستهێناوە لە ڕێگەی ڕاستودروستیی خودا و ڕزگارکەرمان عیسای مەسیحەوە: نیعمەت و ئاشتیتان بۆ زیاد بێت لە ڕێگەی زانینی خودا و عیسای گەورەمانەوە، بەپێی ئەوەی هێزی خودایی ئەو هەموو شتێکی پێداوین کە پەیوەستە بە ژیان و خوداپەرستی، لە ڕێگەی زانینی ئەوەوە کە بانگی کردووین بۆ شکۆمەندی و چاکە: کە بەمەش بەڵێنی زۆر گەورە و گرانبەهامان پێدراوە: بۆ ئەوەی بەم شتانە ببنە بەشداربووی سروشتی خودایی، دوای ئەوەی لە گەندەڵییەکەی جیهان ڕزگارتان بوو کە لە ڕێگەی ئارەزووەوەیە. جگە لەمەش، بە هەموو دڵسۆزییەکەوە، بۆ باوەڕتان چاکە زیاد بکەن؛ و بۆ چاکە زانین؛ و بۆ زانین خۆگرتنەوە؛ و بۆ خۆگرتنەوە ئارامگری؛ و بۆ ئارامگری خوداپەرستی؛ و بۆ خوداپەرستی خۆشەویستیی برایانە؛ و بۆ خۆشەویستیی برایانە خۆشەویستی. چونکە ئەگەر ئەم شتانە لە ئێوەدا هەبن و زۆر بن، ئەوا واتان لێدەکەن کە نە بێ بەرهەم بن و نە بێ سوود لە زانینی گەورەمان عیسای مەسیحدا. بەڵام ئەوەی ئەم شتانەی کەمە کوێرە، و ناتوانێت دوور ببینێت، و لەبیری کردووە کە لە گوناهە کۆنەکانی پاک کراوەتەوە. بۆیە باشترە، برایان، دڵسۆزی بکەن بۆ ئەوەی بانگەواز و هەڵبژاردنتان مسۆگەر بکەن: چونکە ئەگەر ئەم شتانە بکەن، هەرگیز ناکەون: چونکە بەم شێوەیە چوونەژوورەوەیەکی زۆر بە دەستتان دەگات بۆ شانشینی هەتاهەتایی گەورە و ڕزگارکەرمان عیسای مەسیح” (2 پەترۆس 1:1-11).
پیتەر خۆی ئاراستەی هەمان پیرۆزە بڵاوەپێکراوەکان دەکات کە لە نامەی یەکەمی خۆیدا ئاماژەی پێکردوون، بەڵام بەبێ ئەوەی بەپێی خاکەکانی بڵاوبوونەوەیان ئاماژەیان پێبکات، وەک پێشتر. بەڵام ئایەتی 1ی بەشی 3 (2 پیتەر 3:1) ڕوونی دەکاتەوە کە ئەم نامە دووەمە بۆ هەمان کەسان نێردراوە کە نامە یەکەمەکە بۆیان نێردرا بوو.
ئەو تەنها بۆیان دەنووسێت وەک ئەوان.
ئەوانەی باوەڕێکی گرانبەهایان وەک هی ئێمە بەدەستهێناوە لە ڕێگەی ڕاستودروستی خودا و ڕزگارکەرەکەمان عیسای مەسیحەوە.
ئایەتی 1 (2 پیتەر 1:1) تێبینی وشەی "بەنرخ" بکە، کە بینیمان یەکێکە لەو وشانەی زۆر دووبارە دەبێتەوە لە نامەکانیدا. ئەو دەنووسێت دەربارەی باوەڕ لە ڕێگەی ڕاستودروستیی خودا و ڕزگارکەرەکەمان عیسای مەسیحەوە. ئەمە بە شێوەیەکی بەرچاو جیاوازە لەو بابەتەی کە نێردراو پۆڵس زۆر جار باسی دەکرد-
“ڕاستودروستییەکەی کە لە خوداوەیە بە باوەڕ” (فیلیپی 3:9).
ئەم دەربڕینە ئاماژە دەکات بەو ڕاستودروستییەی کە خودا دەیخاتە سەر هەموو ئەوانەی باوەڕ دەهێنن بە گەورە عیسای مەسیح، کە هەموو داواکارییەکانی تەختی خودای جێبەجێ کردووە سەبارەت بە پرسی گوناهـ. بەڵام پەترۆس جەخت دەکاتەوە لەسەر لایەنێکی تەواو جیاوازی شتەکان: لەبەر ئەوەی مەسیح لە پێناوی هەموو مرۆڤەکاندا مردووە، خودا، بە ڕاستودروستییەکەی خۆیەوە، دەرگای باوەڕی بۆ هەموو کەسێک کردووەتەوە کە دەیەوێت بچێتە ژوورەوە. ناڕاستودروستی دەبوو لە خوداوە ڕەتکردنەوەی ڕزگارکردنی هەر کەسێک کە بیەوێت سوود لە ئەنجامی کاری خاچ وەربگرێت. خودی ڕاستودروستی خودا داوا دەکات کە باوەڕ بۆ هەموو مرۆڤەکان درێژ بکرێتەوە. ئەمە تەواو پێچەوانەی ئەوەیە کە هەندێک کالڤینیستی باڵا فێری دەکەن. ئەوان دەیانەوێت وامان پێ بڵێن کە باوەڕ خۆی دیارییەکە کە خودا تەنها بە ژمارەیەکی سنووردار دەیدات؛ کە هەموو مرۆڤەکان باوەڕیان نییە چونکە ویستی خودا نییە کە ئەوان هەیانبێت. ئەمە تەواو پێچەوانەی فێرکردنی کتێبی پیرۆزە. خودا دەیەوێت هەموو مرۆڤەکان ڕزگار ببن و بێنە ناسینی ڕاستی. هۆکاری ئەوەی کە هەندێک مرۆڤ باوەڕیان نییە ئەوەیە کە ئەوان گوێ بە وشەکە نادەن، و
"بەوەڕ بە بیستن دێت، و بیستنیش بە وشەی خودا." (ڕۆما ١٠:١٧)
کاتێک مرۆڤەکان ئامادەن گوێ بگرن، دەتوانرێت پشتی خودا پێ ببەسترێت بۆ ئەوەی دڵنیا بێت لەوەی کە ئەوان ئەم دیارییە بەنرخەی باوەڕ بەدەست دەهێنن. ناڕەوا دەبوو لەلایەن ئەوەوە کە بەپێچەوانەوە بکات.
لە ئایەتی دووەمدا دووبارە سڵاوی نێردراوانمان هەیە، کە تێیدا پەترۆس نوێژ دەکات بۆ ئەوەی نیعمەت و ئاشتی بۆ باوەڕداران زۆر بکرێت لە ڕێگەی زانیاری تەواو، یان زانیاری سەروو-ئاسایی خودا و عیسای مەسیحی خوداوەندمان. ئەمە تەواویەتییەکە لە زانیاری کە تەنها ڕۆحی پیرۆز خۆی دەتوانێت بیدات. سەرنجڕاکێشە کە چۆن پەترۆس زۆر جار زاراوە بیرکارییەکان بەکاردەهێنێت لە هەردوو نامەکەیدا. بۆ نموونە، وشەی "زۆر بکرێت" نەک تەنها لێرەدا بەڵکو لە 1:2ی نامەی یەکەمیشدا (پەترۆسی یەکەم 1:2) دەدۆزرێتەوە، کە تێیدا بە پەیوەندییەکی هاوشێوە بەکارهاتووە. زۆرییەک لە نیعمەت و ئاشتی بەردەستە بۆ هەموو ئەوانەی کە بە سادەیی دڵەوە پشوو دەدەن لەسەر ئەو شایەتییەی خودا داویەتی. هێزی خوداییەکەی هەموو شتێکی پێ بەخشیووین کە پێویستە بۆ ژیانی ڕۆحی و خواناسی، بەڵام ئەمە هەرگیز ناتوانرێت لە زانیاریی ئەو کەسە جیا بکرێتەوە کە بانگی کردووین، نەک بەتەواوی بۆ شکۆمەندی و چاکە، بەڵکو بە شکۆمەندی و چاکەکانی خۆی. بە واتایەکی تر، کاتێک زیاتر ئاشنا دەبین بە خودا کە لە مەسیحدا دەرکەوتووە، لە نیعمەتدا گەشە دەکەین و زیاتر لەو دەچین کە ڕۆحەکانمان پێی سەرقاڵن.
لە ئایەتی 1 (2 پیتەر 1:1) نێردراو باسی باوەڕی بەنرخ دەکات؛ لە ئایەتی 4 (2 پیتەر 1:4) بیرمان دەخاتەوە کە خودا بەڵێنە زۆر گەورە و بەنرخەکانی خۆی پێداوین. کاتێک ئێمە دەست بەمانە دەگرین و جورئەت دەکەین بەپێی ئەوان بجوڵێینەوە، ئێمە کە بە باوەڕهێنان بە مزگێنی لەدایکبووینەتەوە، سروشتی خودایی لە ژیانی پراکتیکیماندا دەردەخەین، بەم شێوەیە ڕزگاریمان لە گەندەڵییەک دۆزیوەتەوە کە هەموو جیهان لە ڕێگەی ئارەزووی خراپەوە تێی کەوتووە: واتە، لە ڕێگەی ئارەزووی نایاساییەوە؛ چونکە وشەی "ئارەزووی خراپ" نابێت هەرگیز تەنها بە ئارەزووی جەستەیی سنووردار بکرێت، بەڵکو چاوچنۆکی و هەموو جۆرە حەزێک بۆ ئەوەی کە خودا، بە خۆشەویستی و دانایی بێسنووری خۆی، قەدەغەی کردووە، دەگرێتەوە. کاتێک ئێمە بەم شێوەیە بەپێی ڕاستیی وشەکە دەجوڵێینەوە، ئامادە دەبین بۆ ئەوەی کە لە ئایەتەکانی 5 تا 7 (2 پیتەر 1:5-7) دێت. لێرەدا دووبارە، بەپێی وەرگێڕانە پەسەندکراوەکەمان، پیتەر لە ڕوانگەیەکی بیرکارییەوە دەنووسێت کاتێک پێمان دەڵێت لەسەر ئەو نیعمەتانەی کە دەبێت بۆ باوەڕەکەمان زیاد بکرێن. ڕەنگە وێنەیەکی باشتر هی درەختێکی گەشەکردوو بێت: بۆ نموونە، بلووێک دەکەوێتە سەر زەوی؛ تۆوەکە گەشە دەکات، ڕەگەکانی بەرەو خوارەوە دەچن، و لقەکانی بەرەو سەرەوە دەڕوێن؛ و ئەو بلووە دەبێتە دارێکی گەورەی بلووت بە هەموو بەشە جیاوازەکانییەوە. باوەڕ وەک بلووەکەیە – باوەڕێکی زیندوو، کە دەبێت ئێمە وەک مەسیحییە دڵسۆزەکان بناسێنێت. بۆیە پیتەر دەڵێت،
“لە باوەڕەکەتدا فەزیلەتت هەبێت.”
فەزیلەتێک کە لێرەدا باسی دەکات تەنها پاکیزەیی نییە، وەک هەندێک کەس لەوانەیە بیری لێبکەنەوە، بەڵکو بەڕاستی ئازایەتییە، کە فەزیلەتی دیاری سەربازێکە، و ئێمە بانگکراوین بۆ ئەوەی ببینە سەربازانی مەسیح. پاشان ئەو زیاد دەکات،
و لە فەزیلەتدا زانین.
هیچ گەشەیەکی دروست نابێت بەبێ تێگەیشتنێکی قووڵتر لە ڕاستییە ڕۆحییەکان.
“لە زانستدا خۆگرتنەوە،”
یان خۆڕاگری. مەسیحییەک کە ڕێگە دەدات بە تووڕەیی خراپ، یان هەر جۆرە خوویەکی بێباکانە، لە نیعمەتدا گەشە ناکات لە خۆڕاگریدا.
"لە خۆگرتندا ئارامگرتن"
ئەوەی کە وادەکات مرۆڤ بتوانێت بەبێ گلەیی بەرگە بگرێت، سەرەڕای ئەوەی کە ڕووبەڕووی بارودۆخێک دەبێتەوە کە زۆر ناخۆشن بۆ سروشتی مرۆڤ.
لە سەبردا خوداپەرستی،
کە بەڕاستی “خودا-ئاسایی”یە، یان خواناسیی ڕاستەقینە، وەک لە کاتی تاوتوێکردنی نامەی یەکەمدا بینیمان.
لە خوداپەرستیدا ئێمە خۆشەویستیی برایانەمان دەبێت-
rêzgirtin ji bo hemû yên ku, bi kerema Xwedê, girêdayî biratiya Mesîhî ne. Herî dawî ew lê zêde dike,
لە میهرەبانیی برایانەدا خۆشەویستی،
یان "خۆشەویستی." ئەمە بەرهەمی تەواوی باوەڕە، چونکە پاوڵ پێمان دەڵێت کە باوەڕ بە خۆشەویستی کار دەکات (غەلاتی ٥:٦).
ئەگەر ئەم شتانە لە باوەڕدارێکدا بدۆزرێنەوە، و نەک بە ڕێژەیەکی کەم بەڵکو بە زۆری، کاریگەرییەکەی ئەوەیە کە وای لێبکات نە بێکار بێت و نە بێبەرهەم لە زانینی پەروەردگارمان عیسای مەسیحدا. وەشانە پەسەندکراوەکەمان بەم شێوەیە وەریدەگێڕێت،
نە وشک و نە بێ بەرهەم/
بەڵام ئەم زاراوانە هاوواتان وەک بە شێوەیەکی ئاسایی بەکاردێن. "بێکار" یان "بێچالاکی" وەرگێڕانێکی باشترە بۆ ڕەسەنەکە لە وشەی "بێبەرهەم". ئەو کەسەی ئەم بەرهەمانەی باوەڕ نیشان نادات، لێرەدا بە کوێر یان کورتبین ناودێر کراوە. ئەو ناتوانێت شتە ڕۆحییەکان بناسێتەوە؛ و هەرچەندە جارێک بەڕاستی لە خودا لەدایکبووە، ئەو گوناهانەی لەبیر دەچێتەوە کە لێیان پاک کراوەتەوە و ئەگەری هەیە دووبارە تێیاندا بکەوێتەوە، بەم شێوەیە دەکەوێتە ژێر حوکمڕانی خودا بەهۆی شکستهێنان لە بەردەوامبوون لەگەڵ خودا.
پێترۆس ئەم ئامۆژگارییە لە ئایەتەکانی 10 و 11 (2 پێترۆس 1:10-11) کۆتایی پێدەهێنێت بە داواکردن لەوانەی کە بۆیان دەنووسێت کە هەوڵ بدەن بۆ ئەوەی بانگەواز و هەڵبژاردنیان مسۆگەر بکەن؛ واتە، بە واتای خۆدەرخستن. هیچ کەسێک هیچ هۆکارێکی نییە بۆ باوەڕکردن بەوەی کە لەنێو هەڵبژێردراوانی خودادایە، مەگەر بە باوەڕێک ناسرابێت کە بەرهەم بۆ خودا دەهێنێت؛ بەڵام کاتێک ئەمە ڕاست بێت، سەرکەوتنی بەردەوام بەسەر ئارەزووەکانی خراپەدا دەبێت،
گەر ئێوە ئەم شتانە بکەن، هەرگیز ناکەون.
بەڵێنێک دراوە کە ئەنجامی کۆتایی چوونەژوورەوەیەکی بەرفراوان دەبێت بۆ ناو شانشینی هەتاهەتایی خودا و ڕزگارکەرمان یەسووعی مەسیح. تێبینی بکە، ئەوە چوونەژوورەوە نییە بۆ بەهەشت وەک خۆی کە لێرەدا خراوەتە بەردەممان. بەهەشت ماڵی باوکە، و بۆ ئەوە هەموو باوەڕداران بەتەواوی هەمان مافیان هەیە؛ ئەوە ماڵی منداڵانی باوکە، و لاوازترین و بێهێزترین پیرۆزەکان بەهەمان شێوە بەخێرهاتنیان دەکرێت وەک بەهێزترین و بەسوودترینەکان. بەڵام شانشینی هەتاهەتایی بوارێکی ترە: باسی پاداشت دەکات، و شوێنمان لە شانشینەکەدا بەپێی دڵسۆزیمان بۆ مەسیح لەم دیمەنەدا دیاری دەکرێت.
لە ئایەتەکانی 12 بۆ 14 (2 پیتەر 1:12-14) پیتەر ئاماژە بەوە دەکات کە پەروەردگار پێی گوتبوو سەبارەت بە شەهیدبوونی خۆی.
"بۆیە من کەمتەرخەم نابم هەمیشە ئەم شتانەتان بیر بخەمەوە، هەرچەندە ئێوە ئەوان دەزانن و لە ڕاستیی ئێستادا جێگیر بوون. بەڵێ، من بە گونجاوی دەزانم، تا کاتێک لەم خێوەتەدام، هانتان بدەم بە بیرخستنەوەتان؛ دەزانم کە بەم زووانە دەبێت ئەم خێوەتەی خۆم دابنێم، هەروەک چۆن خودان یەسووع مەسیح پێی نیشاندام” (2 پەترۆس 1:12-14)
عیسا زۆر بە ڕوونی ڕایگەیاندبوو، کاتێک لەو بەیانییەدا لە کەنار دەریا قسەی لەگەڵ پیتەر کرد و بە ئاشکرا گەڕاندیەوە بۆ پلەی نێردراوی، کە لە پیریدا دەبێت لە پێناوی ناوی مەسیحدا بمرێت. چەندین ساڵ بەسەر ئەو گفتوگۆ لەبیرنەکراوەدا تێپەڕیبوو، و پیتەر ئێستا زۆر بەساڵاچوو بوو. ئەو دەیزانی کە ناتوانێت زۆرتر لەم جیهانەدا بمێنێتەوە؛ بۆیە، ئارەزووی ئەوەی بوو کە هەرچی خزمەتی نووسراوی پێدەکرێت بەجێبهێڵێت بۆ ئەوەی پیرۆزەکان یارمەتی بدرێن پێی و جێگیر ببن لە ڕاستیی پێویستدا بۆ کاتی ئێستای تاقیکردنەوە.
سەیر بکە چۆن ئەو لە ئایەتی 12 دەڵێت (2 پەترۆس 1:12)،
بۆیە من کەمتەرخەم نابم هەمیشە ئەم شتانەتان بیر بخەمەوە، هەرچەندە ئێوە دەیانزانن و لە ڕاستیی ئێستادا جێگیر بوون.
ئەو بۆ باوەڕدارە گەنجەکان نەیدەنووسی کە بێئاگا بوون لەو شتە بەنرخانەی کە دەیویست بیری بخاتەوە. بەڵام ئەو بەهای دووبارەکردنەوەی دەزانی بەهۆی ئەوەی کە ئێمە زۆر بە ئاسانی لەبیرمان دەچێتەوە. بۆیە، بە پێویستی یان گرنگی دەزانی، تا کاتێک لە خێمەی جەستەیی خۆیدا دەمێنێتەوە – واتە، لە جەستەی خۆیدا – پیرۆزەکان هان بدات بە هێنانەوەی ئەم شتانە بۆ یادەوەریان. و ئەو باش دەیزانی کە لە ماوەیەکی زۆر کورتدا ناچار دەبێت خێمەکەی دابنێت بەپێی ئەوەی کە خوداوەند یەسووع بۆی ئاشکرا کردبوو. سەرنج بدە کە ئەو هیچ بیرێکی لەوە نەبوو کە لە خێمەکەیدا بخەوێت وەک هەندێک ماتریالیستی مۆدێرن، کە خۆیان وەک مەسیحی نیشان دەدەن، دەیانەوێت وامان پێ بڵێن. لە کاتێکدا لەسەر زەوی زیندوو بوو، پیتەر خۆی، پیاوە ڕاستەقینەکە، لەو جەستەیەدا دەژیا کە پێی دەڵێت خێمەکەی؛ کاتێک مردن هات، ئەو لە خێمەکە دەچووە دەرەوە، وەک پۆڵس دەڵێت، دەگەڕایەوە ماڵەوە.
“لەگەڵ مەسیح بوون؛ کە زۆر باشترە” (فلیپییەکان 1:23)
بەراوردکردنی ئەم دەقە لەگەڵ 2 قۆڕنتۆس 5:1-10 زۆر ڕووناککەرەوە دەبێت لە پەیوەندیدا لەگەڵ ڕاستییەکە سەبارەت بە باوەڕدار لە ژیان و لە مردندا. نووسینە پیرۆزەکان هیچ جێگایەک ناهێڵنەوە بۆ فێرکردنی خەوتنی ڕۆح، بەڵکو تەنها خەوتنی جەستە هەتا خوداوەند یەسووع دەگەڕێتەوە، کاتێک مردووەکان زیندوو دەکرێنەوە و زیندووەکان دەگۆڕدرێن (1 تەسەلۆنیکی 4:15-17).
پێشتر بینیمان کە ئەم دوو نامەیەی پەترۆس پەیوەست بوون بە دوو ئەزموونی گەورە لە ژیانیدا لە کاتی خزمەتی زەمینیی پەروەردگارە پیرۆزەکەمان. یەکەمینیانمان تاوتوێ کرد بە پەیوەندییەوە بە ڕاگەیاندنەکەی پەروەردگار سەبارەت بە بنیاتنانی کەنیسەکەی لەسەر ئەو ڕاستییەی کە ئەو کوڕی خودای زیندوو بوو. ئێستا پەترۆس ئاماژە دەکات بەو ئەزموونە گەورەی تر کە ڕوویدا لەسەر کێوی گۆڕانکاری شێوە.
جگە لەوەش هەوڵ دەدەم تاکو بتوانن دوای مردنم، هەمیشە ئەم شتانەتان لە یاد بێت. چونکە ئێمە شوێن چیرۆکی بە فێڵ داڕێژراو نەکەوتووین، کاتێک هێز و هاتنی خوداوەندمان عیسای مەسیحمان پێ ڕاگەیاندن، بەڵکو شایەتحاڵی شکۆمەندییەکەی بووین. چونکە ئەو لە خودای باوکەوە ڕێز و شکۆی وەرگرت، کاتێک دەنگێکی وا لە شکۆمەندییە نایابەکەوە بۆی هات، «ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەمە، کە لێی ڕازیم.» ئەم دەنگەش کە لە ئاسمانەوە هات، ئێمە بیستمان، کاتێک لەگەڵی بووین لەسەر کێوە پیرۆزەکە» (2 پیتەر 1:15-18).
بە ڕێنمایی ڕۆحی پیرۆز، پەترۆس ڕاستییەکانی ئاشکرا دەکرد کە خودا دەیتوانی لە ڕۆژانی داهاتوودا بۆ ئاسوودەیی و پیرۆزکردنی باوەڕداران بەکاری بهێنێت. ئەو باسی مردنی خۆی وەک دەرچوونێک دەکات. ئەو وشەیەی کە وەرگێڕدراوە بۆ "کۆچکردن" لە ڕاستیدا هەمان ناوی دووەم کتێبی پەیمانی کۆنە. ئەمەش لەگەڵ ئەوەدا دەگونجێت کە پێشتر ئاماژەمان پێداوە. لە کاتی مردندا پەترۆس لە جەستە دەردەچوو و دەچووە بەردەم خودا. بە لەبەرچاوگرتنی نزیکبوونەوەی ئەم ڕووداوە، هەوڵیدا هەندێک شت ڕوون بکاتەوە کە بۆ ڕۆشنبیرکردنی پیرۆزەکان دەبوو. ئەو نکۆڵی لەوە دەکات کە شوێن چیرۆکی بە فێڵ داڕێژراو کەوتبێت کاتێک ئەو و نێردراوە ئیلهامپێدراوەکانی تر هێز و هاتنی خودا عیسای مەسیحیان ڕاگەیاندبوو. ئەوان شایەتحاڵی شکۆمەندیی ئەوبوون کاتێک لە کێوی گۆڕانکاری، لەبەردەمیاندا شێوەی گۆڕا، و شکۆمەندیی ناوەوەی لە ڕێگەی ئەو جلوبەرگەوە دەدرەوشایەوە کە لەبەری بوو. موسا و ئیلیا لەو کاتەدا لەگەڵی دەرکەوتن، وەک دەزانین، و باسی کۆچکردنی ئەویان کرد کە بڕیار بوو لە ئۆرشەلیم ئەنجامی بدات. کاتێک پەترۆس پێشنیاری دروستکردنی سێ چادر یان پەرستگای کرد بۆ ئەوەی لەوێ بمێننەوە، هەورێک شوێنەکەی داپۆشی، و دەنگێک لە شکۆمەندیی نایابەوە هات، و گوتی:
"ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەمە، کە زۆر لێی ڕازیم" (مەتتا ٣:١٧).
ئەمە خەون نەبوو، نە کاریگەریی خەیاڵێکی وروژاو بوو؛ بەڵام پیتەر وتی،
"ئەم دەنگەمان بیست کە لە ئاسمانەوە هات، کاتێک لەگەڵ ئەودا بووین لەسەر کێوە پیرۆزەکە."
لەوەدا خودا بە پەترۆس، یەعقوب، و یۆحەننا دیمەنێکی شانشینەکەی بە شێوەیەکی بچووک بەخشی. ئەوان خوداوەندیان بینی وەک چۆن هێشتا دەبێت کاتێک دەگەڕێتەوە بۆ ئەوەی دەسەڵاتە گەورەکەی بگرێتە دەست و فەرمانڕەوایی بکات.
ئەوەی بینییان و بیستيان لەسەر چیاکە، ووتەی پێشبینییەکەی پشتڕاست کردەوە کە لە پەیمانی کۆندا درابوو. پەترۆس لە ئایەتەکانی کۆتاییدا ئاماژە بەوە دەکات.
هەروەها ئێمە پەیامێکی دڵنیاترمان هەیە لە پێشبینی؛ کە باش دەکەن سەرنجی بدەنێ، وەک ڕووناکییەک کە لە شوێنێکی تاریکدا دەدرەوشێتەوە، هەتا ڕۆژ دەبێتەوە و ئەستێرەی بەیانی لە دڵتاندا هەڵدێت: سەرەتا ئەمە بزانن، کە هیچ پێشبینییەکی نووسراوە پیرۆزەکان لێکدانەوەی تایبەتی نییە. چونکە پێشبینی لە کۆندا بە ویستی مرۆڤ نەهات، بەڵکو پیاوانی پیرۆزی خودا قسەیان کرد کاتێک ڕۆحی پیرۆز جوڵاندیانی" (2 پێتڕۆس 1:19-21).
وەک چۆن لە دەستپێکی بڕگەی نۆزدەهەمدا لە وەشانی پەسەندکراودا هاتووە، لەوانەیە وا گومان ببەین کە پێترۆس پێی دەوتین کە وشەی پێشبینی تەنانەت دڵنیاتر بوو لە دەنگی باوک یان لەو شکۆمەندییەی کە قوتابییەکان بینییان؛ بەڵام ئەوە بە تەواوی ئەوە نییە کە ئەو دەیڵێت. باشتر وایە بخوێنینەوە،
ئێمە وشەی پێشبینیمان پشتڕاستکراوەتەوە، و بۆ ئەم وشە پێشبینییە، باوەڕداران باش دەکەن کە لە دڵیاندا سەرنجی بدەنێ، چونکە چرای پێشبینی وەک ڕووناکییەکە کە لە شوێنێکی تاریکدا دەدرەوشێتەوە.
خودا مەبەستیەتی ڕێگاکانمان ڕووناک بکاتەوە و ڕۆحەکانمان ڕووناک بکاتەوە هەتا ڕۆژ هەڵدێت، و ئەستێرەی ڕۆژ دەردەکەوێت لەگەڵ هاتنی گەورەمان عیسای مەسیح. کەواتە، زۆر گرنگە کە گوێڕایەڵی ئەوە بین کە لە نووسراوە پێغەمبەرایەتییەکاندا ئاشکرا کراوە؛ بەڵام لە لایەکی ترەوە، پێویستە وریابین نەوەک هەندێک لەم نووسراوانە لە پەیوەندییەکەیان دەربکەین و هەوڵ بدەین بەپێی ڕووداوە دیاریکراوەکان لێکیان بدەینەوە، نەک بەپێی هەموو پلانی خودا، وەک لە وشەکەی ئەودا ئاشکرا کراوە. هیچ پێغەمبەرایەتییەک لە نووسراوە پیرۆزەکاندا لێکدانەوەی تایبەت بە خۆی نییە؛ هیچ یەکێکیان بە تەواوی تێناگەیەنرێت جگە لەوانی تر. ڕۆما ئەم سەرکۆنەکردنەی هەر لێکدانەوەیەکی تایبەت بەوە دەزانێت کە ڕێگری لە باوەڕدارێکی تاک دەکات وشەی خودا بۆ خۆی بخوێنێتەوە و ڕاستەوخۆ بەهۆیەوە ڕێنمایی وەربگرێت، نەک لە ڕێگەی ئەو لێکدانەوەیەی کە کەنیسە و ئەنجومەنەکانی خستوویانەتە سەری. بەڵام پیتەر بە هیچ شێوەیەک مەبەستی ئەوە نەبوو، بەڵکو گەمژەیی ئەوە بوو کە بەشێک لە وشەی پێغەمبەرایەتی وەربگریت و هەوڵ بدەیت بۆ هەندێک بارودۆخی تایبەت بەکاری بهێنیت، لە کاتێکدا سەرنج نەدەیتە سەر چوارچێوەکەی و پەیوەندییەکەی بە ئاراستەی گشتی پێغەمبەرایەتییەوە بە گشتی. ئەمە داوێکە کە زۆرێک لە خوێندکارانی پێغەمبەرایەتی تێیکەوتوون، و ژمارەیەکی زۆریان لەم خاڵەدا شکستیان هێناوە. زۆر گرنگە کە ببینین پێغەمبەرایەتی یەک یەکەیە، و
“خودا هەموو کارەکانی خۆی لە سەرەتای جیهانەوە دەزانێت” (کردارەکان 15:18);
و
پێشبینی لە سەردەمی کۆندا بە ویستی مرۆڤ نەهات: بەڵکو پیاوانی پیرۆزی خودا قسەیان دەکرد وەک ئەوەی لەلایەن ڕۆحی پیرۆزەوە جووڵێنرابن (یان پاڵنرابن).
هەرچەندە ئەو پێی خۆش نەبووە لە هیچ کتێبێکی پەیمانی کۆندا ئاشکراکردنێکی تەواوی داهاتوو بدات سەبارەت بە شانشینی شکۆداری مەسیح و ئەو ڕووداوانەی کە بەرەو ئەو دەچن، بەڵام بە گەڕان بەدوای نووسینەکانی هەموو پێغەمبەرەکاندا و بە بەراوردکردنی نووسینە پیرۆزەکان لەگەڵ یەکتردا، دەتوانرێت ببینرێت، بە لایەنی کەمەوە بە ڕادەیەک لە ڕوونی، هاوئاهەنگییە سەرسوڕهێنەرەکەی ووشەی پێغەمبەرایەتی و ئەو شێوازە سەرسوڕهێنەرەی کە خودا مەبەستی سەردەمەکان ئاشکرا دەکات، کە لە کۆتاییدا دەبێتە هۆی کۆکردنەوەی هەموو شتێک لە مەسیحدا، کاتێک، لە سەردەمی تەواوبوونی کاتەکاندا، ئەو وەک پادشای پادشاکان و گەورەی گەورەکان دەردەکەوێت.