حزقیال فەرمانی پێدەکرێت کە پێشبینی بکات دژی پێغەمبەرانی درۆزن لە ئیسرائیل کە پێشبینیی گەشبینانە دەربارەی ڕزگاربوون پێشکەش دەکەن، بە پێچەوانەی ئاگادارکردنەوەکانی حزقیال دەربارەی سزادان. ئەم پێغەمبەرانە تۆمەتبار دەکرێن بەوەی لە دڵیانەوە قسە دەکەن، بینینی درۆیینە دەبینن، و خەڵک گومڕا دەکەن بە بەڵێنی ئاشتی کاتێک هیچ ئاشتییەک نییە. لە ئەنجامدا، خودا تووڕەیی خۆی دژیان ڕادەگەیەنێت، و ڕایدەگەیەنێت کە لە ئیسرائیل دوور دەخرێنەوە و لەناو دەچن، زۆر وەک دیوارێک کە بە قسڵێکی تێکەڵنەکراو دروست کراوە و مەحکومە بە ڕووخان.
بەشی سێزدە
لەو کاتەدا کە ئەم سزایانەی خودا بەسەر ئیسرائیلدا جێبەجێ دەکران، پێغەمبەری درۆزن کەم نەبوون کە جورئەتیان دەکرد ڕایبگەیەنن کە پێشبینییەکانی حزقیال قسەی بێسەروبەری کەسێکی ڕەشبینی خراپ بوون، و کاتی ڕزگاربوونی ئۆرشەلیم و سەرکەوتنی یەهودا نزیکە، کاتێک سوپاکانی کلدانی لە خاکی فەلەستین دەردەکران، شکێنرابوون و بە تەواوی ڕیسوا کرابوون. بۆ ئەم گەشبینە پووچانە، فەرمان بە حزقیال کرا کە بە ناوی یەهۆڤاوە قسە بکات، ڕایبگەیەنێت کە خۆیان مەحکوم بوون بە لەناوچوون لەگەڵ باقی نەتەوەی لە دین گەڕاو کاتێک تووڕەیی تەواوی یەزدان بەسەریاندا ببارێت.
وشەی یەهۆڤا هاتە لام، و گوتی، ئەی کوڕی مرۆڤ، پێشبینی بکە دژی پێغەمبەرانی ئیسرائیل کە پێشبینی دەکەن، و بەوانە بڵێ کە لە دڵی خۆیانەوە پێشبینی دەکەن، گوێ لە وشەی یەهۆڤا بگرن: یەزدانی یەهۆڤا ئاوا دەفەرموێت، وای لە پێغەمبەرە گەمژەکان، کە شوێنی ڕۆحی خۆیان دەکەون، و هیچ شتێکیان نەبینیوە! ئەی ئیسرائیل، پێغەمبەرەکانت وەک ڕێوی بوون لە شوێنە وێرانەکاندا. نەچوونەتە ناو کەلێنەکان، و نە دیوارێکتان بۆ ماڵی ئیسرائیل دروست کردووە، بۆ ئەوەی لە ڕۆژی یەهۆڤادا لە شەڕەکەدا بوەستن. درۆ و فاڵگرتنەوەی درۆیان بینیوە، کە دەڵێن، یەهۆڤا دەفەرموێت؛ بەڵام یەهۆڤا ناردوونیەتی: و وایان لە خەڵک کردووە هیوایان بەوە بێت کە وشەکە پشتڕاست بکرێتەوە. ئایا بینینێکی درۆتان نەبینیوە، و فاڵگرتنەوەیەکی درۆتان نەگوتووە، کاتێک دەڵێن، یەهۆڤا دەفەرموێت؛ هەرچەندە من قسەم نەکردووە؟”-vers. 1-7.
بانگەشەی ئەوەیان دەکرد کە بە ڕۆحی خودا قسە دەکەن، ئەم پێغەمبەرە درۆزنانە تەنها هاندانەکانی ڕۆحی خۆیان دەردەبڕی. ئەوان تەنها ئەوەیان دەردەبڕی کە بە بێهوودەیی هیوایان دەخواست ببێتە ئەنجامی ئەو ململانێیەی کە لەو کاتەدا بەردەوام بوو. تەواوی هەڵوێستیان ئەنجامی بیرکردنەوەی ئارەزوومەندانە بوو. نەیانتوانی هۆکاری ئازارەکانی یەهودا بناسنەوە، و بەم شێوەیە تێناگەیشتن لە هەڵوێستی یەهۆڤا بەرامبەر ئەو گەلەی کە بە ناوی ئەوەوە بانگ دەکران، ئەوان تەنها ئەوەیان پێشبینی دەکرد کە بە خۆشەویستییەوە هیوایان دەخواست ڕووبدات.
بەم شێوەیە ئەوان لەبری یارمەتیدەر، لەمپەر بوون، خەڵکیان لە گوناهەکانیاندا ئاسوودە دەکرد. وەک ڕێوی لە بیابانەکاندا، یان باشتر بڵێین، وەک چەقەڵ لە چۆڵەوانییەکاندا کە لاشەیان دەخوارد، ئەوان پەیامبەری بێ بەها بوون چونکە هیچ قسەیەکیان لە یەهۆڤاوە نەبوو.
ئەوان هەوڵیان نەدابوو بۆ گەیشتن بە بنەڕەتی کێشەکە بە داواکردن لە ئیسرائیل بۆ دادگاییکردنی بتپەرستی و هەموو خراپە پەیوەستەکانی، کە ئەوانی هێندە گومڕا کردبوو و ڕووی یەزدانی لێیان شاردبووەوە.
ڕایانگەیاند کە پەروەردگار ناردبوونی بۆ دڵنیایی دان لە ڕزگارییەکی داهاتوو، وایان لە خەڵک کرد متمانە بکەن بە درۆیەک کە هەرگیز پشتڕاست نەدەکرایەوە. هی ئەوان بینینێکی پووچ یان بەتاڵ بوو و فاڵگرتنەوەیەکی درۆینە، چونکە سەرەڕای بانگەشەیان بۆ نوێنەرایەتیکردنی یەهۆڤا، ئەو لە ڕێگەی ئەوانەوە قسەی نەکردبوو.
لە هەموو سەردەمێکدا کاتێک خودا مامەڵەی لەگەڵ گەلی بانگەشەکراوی خۆیدا دەکرد بەهۆی گوناهەکانیان و لادانەکەیانەوە، پێغەمبەری درۆزن هەبوون کە هەوڵیان دەدا تاوانباران بخافڵێنن لە متمانەیەکی درۆیینەدا، دڵنیایان بکەنەوە کە هەموو شتێک باشە و پێویست ناکات هیچ ترسێک لە دادگاییکردنێک هەبێت کە بەسەریاندا بێت. چۆن ئەم پێغەمبەرانە ئەمڕۆ لە جیهانی مەسیحیەتدا زۆرن! لە کاتێکدا دادوەر لە دەرگایە، ئەوان بەردەوام هاوار دەکەن، "ئاشتی، ئاشتی، کاتێک هیچ ئاشتییەک نییە!"
بۆیە یەهوەی پەروەردگار ئاوا دەفەرموێت: چونکە ئێوە قسەی درۆتان کردووە و درۆتان بینیوە، بۆیە، ئەوەتا، من لە دژی ئێوەم، یەهوەی پەروەردگار دەفەرموێت. و دەستم لە دژی ئەو پێغەمبەرانە دەبێت کە بینینی درۆ دەبینن و درۆ دەکەنە فاڵ: ئەوان لە ئەنجومەنی گەلەکەمدا نابن، نە لە نووسراوی بنەماڵەی ئیسرائیلدا دەنووسرێن، نە دەچنە ناو خاکی ئیسرائیلەوە؛ و ئێوە دەزانن کە من یەهوەی پەروەردگارم. چونکە، بەڕاستی چونکە گەلەکەم گومڕا کردووە، بە گوتنی، ئاشتی؛ و هیچ ئاشتییەک نییە؛ و کاتێک یەکێک دیوارێک دروست دەکات، ئەوەتا، ئەوان بە گەچێکی تێکەڵنەکراو دەیپێچنەوە: بەوانە بڵێن کە بە گەچێکی تێکەڵنەکراو دەیپێچنەوە، کە دەکەوێت: لێزمە بارانێک دەبێت؛ و ئێوە، ئەی تەرزە گەورەکان، دەکەون؛ و بایەکی زریان دەیدڕێنێت”–ئایەتەکانی ٨-١١.
وەک کرێکارێکی بێباک یان ناڕاستگۆ کە دیوارێک دروست دەکات بە هەوڵدان بۆ لکاندنی بەردەکان بەیەکەوە بە قسڵێکی تێکەڵنەکراو، بە هەمان شێوە ئەم پێغەمبەرە درۆزنانە هەوڵیاندا ورەی براکانیان بەرز بکەنەوە کە بۆ ڕێنمایی سەیریان دەکردن، بەوەی کە وایان لێبکەن متمانە بە درۆ بکەن. لەبەر ئەمە خودا ڕووی لێ وەرگێڕابوون. ئەوان مەحکوم بوون بە مردن لە دیلیدا، هەرگیز جارێکی تر ئەو زەوییە نەبیننەوە کە ئەوان ڕایانگەیاندبوو نەتەوەی پەرتەوازە بە زوویی بە سەرکەوتن دەگەڕێتەوە بۆی.
ناوی خودی ئەم پێشبینیکەرە بەناووانە دەبوو لە تۆمارەکانی ئیسرائیل بسڕدرێنەوە، چونکە هەوڵیان دابوو شایەتیی یەزدان ناشیرین بکەن، وەک ئەوەی لە ڕێگەی نوێنەرە ئیلهامپێدراوەکانییەوە درابوو. کاتێکی زوو دەهات کە درۆزنییەکەیان ئاشکرا دەبوو. ئینجا خودی ئەو کەسانەی کە لەلایەن ئەوانەوە فریو درابوون، گاڵتەیان بە بانگەشە بێ بنەماکانیان دەکرد کە گوایە دەمڕاستی یەزدانن.
"ئاها، کاتێک دیوارەکە ڕووخا، ئایا پێت ناگوترێت، گڵماڵینەکەی کە پێتان گڵماڵیبوو لە کوێیە؟ بۆیە پەروەردگار یەهۆڤا ئاوا دەفەرموێت: من بە تووڕەیی خۆم بە باوبۆرانێکی بەهێز پارچەپارچەی دەکەم؛ و بارانێکی زۆر لە تووڕەیی مندا دەبارێت، و تەرزەیەکی گەورە لە تووڕەییدا بۆ لەناوبردنی. بەم شێوەیە ئەو دیوارە دەڕووخێنم کە بە قوڕی نەشێلراو گڵماڵتان کردووە، و دەیخەمە سەر زەوی، تا بناغەکەی ئاشکرا بێت؛ و دەکەوێت، و ئێوەش لە ناویدا لەناو دەچن: و دەزانن کە من یەهۆڤام. بەم شێوەیە تووڕەیی خۆم بەسەر دیوارەکەدا و بەسەر ئەوانەدا دەهێنمە دی کە بە قوڕی نەشێلراو گڵماڵیان کردووە؛ و پێتان دەڵێم، دیوارەکە نەماوە، نە ئەوانەش کە گڵماڵیان کردووە؛ واتە، پێغەمبەرانی ئیسرائیل کە پێشبینی لەسەر ئۆرشەلیم دەکەن، و بینینی ئاشتی بۆی دەبینن، و هیچ ئاشتییەک نییە، پەروەردگار یەهۆڤا دەفەرموێت”-ئایەتەکانی ١٢-١٦.
دیوار باس لە پاراستن و جیاکردنەوە دەکات. ئەو دیوارەی بە هاوێنی تێکەڵنەکراو دروستکرابوو، مەحکوم بوو بە ڕووخان، خەڵکەکەی دەخستە بەردەم دەسەڵاتی کلدانییەکان. لەو ڕۆژەدا، ئەم گەشبینە خۆڕازێنەرانە دەبوونە ئامانجی گاڵتەجاڕی و سووکایەتی ئەوانەی کە بەهۆی پێشبینییە درۆیینەکانیانەوە چەواشە کرابوون.
لە پشت سوپاکانی نەبووخەدنەسارەوە خودا خۆی بوو. ئەوە ئەو بوو کە ئەم دوژمنە دڵڕەقانەی بەکاردەهێنا بۆ وێرانکردنی دیوارەکە و لەناوبردنی خەڵکەکە لەسەر زەوییەکە. لە تووڕەیی خۆیدا، خەریک بوو تووڕەیی خۆی بەسەریاندا بهێنێت بەهۆی گوناهە زۆرەکانیانەوە کە ڕەتیانکردەوە لێیان تۆبە بکەن. پێغەمبەرەکانیان هاواریان دەکرد، "ئاشتی"؛ بەڵام گەورە ڕایگەیاند، "ئاشتی نییە." چۆن دەتوانێت هەبێت کاتێک یاسای خودا پێشێل کرا و وشەکەی سووکایەتی پێکرا؟
تۆش، کوڕی مرۆڤ، ڕووی خۆت بکەرە کچانی گەلەکەت، ئەوانەی بە دڵی خۆیان پێشبینی دەکەن؛ تۆش دژیان پێشبینی بکە، و بڵێ، پەروەردگار یەهوە ئاوا دەفەرموێت: قوڕبەسەر ئەو ژنانەی سەرین لەسەر هەموو قۆڵێک دەدوورن، و سەرپۆش بۆ سەری خەڵکی بە هەموو باڵایەکەوە دروست دەکەن بۆ ڕاوکردنی گیانەکان! ئایا ئێوە گیانی گەلەکەم ڕاو دەکەن، و گیانەکان بۆ خۆتان ڕزگار دەکەن؟ و ئێوە منتان لەناو گەلەکەم گڵاو کردووە لە پێناو چەند مشتێک جۆ و چەند پارچەیەک نان، بۆ کوشتنی ئەو گیانانەی کە نابێت بمرن، و بۆ ڕزگارکردنی ئەو گیانانەی کە نابێت بژین، بە درۆکردنتان لەگەڵ گەلەکەم کە گوێ لە درۆ دەگرن. لەبەر ئەوە پەروەردگار یەهوە ئاوا دەفەرموێت: سەیری بکەن، من دژی سەرینەکانتانم، ئەوانەی پێیان گیانەکان ڕاو دەکەن بۆ ئەوەی بفڕن، و لە قۆڵەکانتان دەیاندڕێنم؛ و گیانەکان ئازاد دەکەم، تەنانەت ئەو گیانانەش کە ئێوە ڕاویان دەکەن بۆ ئەوەی بفڕن. سەرپۆشەکانیشتان دەدڕێنم، و گەلەکەم لە دەستتان ڕزگار دەکەم، و چیتر لە دەستتاندا نابن بۆ ڕاوکردن؛ و ئێوە دەزانن کە من یەهوەم”–ئایەتەکانی 17-21.
لەم کاتەدا نەک تەنها پێغەمبەرانی درۆزن هەبوون، بەڵکو پێغەمبەرە ژنانی درۆزنییش هەبوون. زۆرجار کاتێک پیاوان شکستیان هێناوە، خودا پێی خۆش بووە لە ڕێگەی ژنانی دڵسۆزەوە قسە بکات. بەڵام لەو ڕۆژانەدا ژنەکانیش وەک پیاوەکان درۆزن و بێباوەڕ بوون. ئەوانیش شتی خۆشیان پێشبینی دەکرد و هەوڵیان دەدا خەڵک لە گوناهەکانیاندا ئاسوودە بکەن. بۆیە خودا وایەکی لە دژیان ڕاگەیاند.
دەربڕینەکە، "ئەو ژنانەی کە سەرین (یان کوشن) بۆ هەموو قۆڵەکان (یان دەستبەندەکان) دەدوورن،" بە دانپێدانانەوە دەقێکی دژوارە بۆ ڕوونکردنەوە. هەندێک پێیان وایە ئاماژەکە بۆ بەستنی تەلیسم و قەوانە بە جلەکانیانەوە؛ ئەوانی تر پێیان وایە کە تەنها ڕازاندنەوەیەکی ئاماژەپێکراو بووە کە ئاماژەی بەوە دەکرد هیچ مەترسییەک نییە بۆ خۆلادان لێی، و بۆیە ئامادە بوون بە ئاسوودەیی پشوو بدەن بەبێ ترس لە خراپە. دەربڕینەکەی تر، "کە سەرپۆش بۆ سەری کەسانی هەموو باڵایەک دروست دەکەن،" هەروەها تا ڕادەیەک سەرلێشێوێنەرە. بەڵام ئایا ناتوانێت ئەوەش پێشنیار بکات کە ڕازاندنەوەیەکی بێباکانە بێت بۆ ئەوەی ترسی کارەسات دوور بخاتەوە و هانی خۆشی و لووتبەرزی زیاتر بدات؟
ئایەتەکەی دواتر وادیارە لەگەڵ ئەم بیرۆکەیەدا یەکدەگرێتەوە. وەک لەشفرۆشانێک کە خۆیان دەڕازێننەوە بۆ ڕاکێشانی قوربانییە بێئاگاکان، ئەم پێغەمبەرە درۆزنانە هەموو شتێکیان بەو شێوەیە خۆشکرد کە دەیانتوانی بۆ ئەوەی گیانی ئەوانە تەڵە بکەن کە لەوانەیە مەیلیان هەبێت گوێ لە وشەی پەروەردگار بگرن وەک ئەوەی حزقیال و ئەوانی تر پێیان دابوو، کە ئیلهامی خوداییان پێدرابوو و هۆشدارییان دەدا لەبارەی دادگاییکردنێکەوە کە دێت.
چونکە بە درۆ دڵی ڕاستودروستەکانتان خەمبار کردووە، ئەوانەی من خەمبارم نەکردوون، و دەستی بەدکارانتان بەهێز کردووە، بۆ ئەوەی لە ڕێگەی بەدکارییەکەی نەگەڕێتەوە و بە زیندوویی ڕزگاری نەبێت؛ بۆیە ئیتر بینینە درۆکان نابینن، نە فاڵگرتنەوەش ناکەن: و من گەلەکەم لە دەستی ئێوە ڕزگار دەکەم؛ و ئێوە دەزانن کە من یەهۆڤام"-ئایەتەکانی ٢٢، ٢٣.
کاتێک ویژدان کەمێکیش بێت چالاک بوایە، دڵ خەمبار دەبوو بەم هەموو شێواندنە خراپەی ڕاستیی خودا. ڕاستودروستەکان خەمبار بوون کاتێک بینییان خراپەکاران خەواندرابوونە ناو دۆخێکی ئاسایشی جەستەیی، کە تەنها حوکم بەخەبەریان دەهێنایەوە، کاتێک زۆر درەنگ دەبوو بۆ تۆبە کردن. فێرکردنی هەڵە هەمیشە مەیلی ئەوەی هەیە کە ئەو کەسانەی قبوڵی دەکەن، لە خراپەکارییەکانیاندا بەهێزیان بکات و وایان لێ بکات باوەڕ بکەن کە گرنگ نییە چۆن دەژین، پارێزراو دەبن لە تووڕەیی خودایی.
خودا لەوانەیە بۆ ماوەیەک لێبووردە بێت بەرامبەر بەوەی کە ناڕاست و بێ بنەمایە، بەڵام لە کۆتاییدا مامەڵە لەگەڵ ئەوانە دەکات کە هەڵە بڵاودەکەنەوە، و گەلەکەی لە دەستیان ڕزگار دەکات.