پێغەمبەر ئیشایا شیوەنی خودا دەگەیەنێت سەبارەت بە یاخیبوون و سوپاسنەناسی ئیسرائیل، ڕەفتاری ئەوان بەراورد دەکات لەگەڵ دڵسۆزی ئاژەڵەکان و گەندەڵی ڕەوشتی بڵاویان و وێرانبوونی زەوییەکەیان کە لێی کەوتووەتەوە، وەسف دەکات. خودا بێزاری دەردەبڕێت لە ڕێوڕەسمە ئایینییە بەتاڵەکانیان، داوای تۆبەیەکی ڕاستەقینە، دادپەروەری و گوێڕایەڵی دەکات. ئەو لێخۆشبوون پێشکەش دەکات بۆ ئەوانەی پابەند دەبن و هۆشداری لە لەناوچوون دەدات بۆ ئەوانەی ڕەتیدەکەنەوە.
تێبینییە شیکارییەکان لەسەر
پێغەمبەر ئیشایا
لە لایەن
ھاری ئەی. ئایرۆنساید، دکتۆرای ئەدەبیات
مافی بڵاوکردنەوە @ 1952
وەشێندراوە بۆ سێ بی ئێس بی لەلایەن باپتیستی باوەڕداری کتێبی پیرۆز بە ڕۆحی خزمەتی بڵاوکردنەوەی کتێب سەدەیەک لەمەوبەر
بینینەکەی ئیشایا کوڕی ئامۆز، کە بینیی سەبارەت بە یەهودا و ئۆرشەلیم لە ڕۆژگاری عوزیا، یۆتام، ئاحاز، و حیزقیا، پاشاکانی یەهودا. ئەی ئاسمانەکان، گوێ بگرن، و ئەی زەوی، گوێ شل بکەن: چونکە یەزدان قسەی کردووە، من منداڵانم بەخێو کردووە و گەورەم کردوون، بەڵام ئەوان لە دژی من یاخی بوون. گا خاوەنەکەی خۆی دەناسێت، و گوێدرێژیش ئاخوڕی گەورەکەی: بەڵام ئیسرائیل نایزانێت، گەلەکەم بیر ناکاتەوە. ئای نەتەوەی گوناهبار، گەلێک پڕ لە ناڕەوایی، نەوەی خراپەکاران، منداڵانی گەندەڵکار: ئەوان یەزدانیان بەجێهێشتووە، خودا پیرۆزەکەی ئیسرائیلیان تووڕە کردووە، پاشەکشەیان کردووە. بۆچی دەبێت زیاتر لێتان بدرێت؟ ئێوە زیاتر و زیاتر یاخی دەبن: هەموو سەر نەخۆشە، و هەموو دڵ بێهێزە. لە بنی پێوە هەتا سەر هیچ تەندروستییەکی تێدا نییە؛ بەڵکو برین و شوێنی لێدان و زامە گەنیوەکان: نە داپۆشراون، نە بەسترانەوە، نە بە مەرهەم نەرم کراونەتەوە" (ئایەتەکانی 1-6).
لەناکاو دەنگی پەروەردگار دێتە گوێی ئەو پیاوانەی کە شانازییان بە ئایینداریی خۆیانەوە دەکرد و متمانەیان بە جێبەجێکردنی فەرمیی ڕێوڕەسمە شەرعییەکان هەبوو، "ئەی ئاسمانەکان، گوێ بگرن، و ئەی زەوی، گوێ شل بکەن: چونکە یەزدان قسەی کردووە، من منداڵم بەخێو کردووە و گەورەم کردوون، بەڵام ئەوان لە دژم یاخی بوون. گا خاوەنەکەی خۆی دەناسێت، و کەر ئاخوڕی خاوەنەکەی خۆی دەناسێت: بەڵام ئیسرائیل نایزانێت، گەلەکەم بیر ناکاتەوە.." شتێکی شکۆدار هەیە لە سادەیی ئەم بانگەوازە بۆ گوێڕایەڵی. ئاسمان و زەوی، کە هەمیشە ملکەچی ویستی ئەون، بانگ کراون بۆ ئەوەی شایەتی بدەن لەسەر سوپاسنەناسیی قێزەونی گەلی پەروەردگار. ئەوانەی کە لە منداڵییانەوە لە میسرەوە تا ئەو ساتەی ئێستا جێگەی گرنگیپێدانی دڵسۆزانەی ئەو بوون، هەرگیز، وەک نەتەوەیەکی تەواو، ئەو گوێڕایەڵیە پڕ خۆشەویستییەیان پێنەداوە کە شایستەی ئەو بوو."
دڵسۆزیی تاکەکەسی هەمیشە هەبوو؛ بەڵام لەسەر ئاستی نەتەوەیی، وەک دواتر لە حاڵەتی کڵێسا کە وەک جەستەیەکی گشتی سەیر دەکرا، شکست نزیکەی لە سەرەتای سەرەتاوە هاتبوو و هەرگیز چاکبوونەوە نەبوو. گا و کەر خاوەنەکەیان یان ئاخوڕی گەورەکەیان دەناسن بەهۆی گرنگیدانی ئەوەوە بۆیان. ئایا ناتوانین دڵمان باش پرسیار لێ بکەین سەبارەت بەوەی تا چەند بەڕاستی خاوەنەکەمان دەناسین؟
تا چەند مەسیح وەک خوداوەند پیرۆز دەکەین؟ ئەو ئێستا خاوەنمانە. خوداوەندەکانی تر دەسەڵاتیان بەسەرماندا هەبووە، بەڵام تەنها بەهۆی ئەوەوە ئێستا ناوی نەوتراو دەهێنین.
ئایا ئێمە بەڕاستی دەیزانین؟ ئایا برسییەتی هەرگیز وامان لێدەکات بەرەوی بچین؛ یان، زۆرجار بە گەمژەیی دەبینرێین کە هەوای بیابان بۆن دەکەین، وەک کەرە کێوییەکە شوێن با دەکەوین، پشتمان لە کۆگای پڕوپڕی خودا دەکەین، بە بێهودەیی بەدوای بەشێکی ڕازی کەردا دەگەڕێین لەو جیهانەی کە بانگەشەی دادگاییکردنی دەکەین؟
ئەم پرسیارانە قورس و جدیین، نابێت خۆیان لێ بپارێزرێت یان پشتگوێ بخرێن، بەڵکو دەبێت لەبەردەم پەروەردگاردا ڕووبەڕوویان ببینەوە: نەوەک ڕۆژێک بێت کە، ئەویش دەربارەی ئێمە بڵێت،"ئای نەتەوەی گوناهبار، گەلێک پڕ لە تاوان، نەوەی خراپەکاران، منداڵانی گەندەڵکار: ئەوان یەزدانیان وازلێهێناوە، پیرۆزەکەی ئیسرائیلیان تووڕە کردووە، ئەوان پاشەکشەیان کردووە.(ئایەتی ٤).
لێرەدا هیچ پێشێلکردنێکی پەیوەندی پێشنیار نەکراوە. یەهودا هێشتا موڵکی خودا بوو، بەڵام باری ڕەوشتی وای بوو کە پێویستی بە سزادان بوو. کەچی ئەو سزادانەی سووکایەتی پێکردبوو هەتا وادیاربوو کە سزادانی زیاتری بێسوودە.
برینەکە زۆر قووڵ دەهاتە بەرچاو بۆ ئەوەی چاکبکرێتەوە؛ هەموو سەر نەخۆش بوو و دڵیش بێهێز بوو. لە هەموو شوێنێک بەڵگەکانی گەندەڵی ناوخۆیی ئاشکرا بوون. هیچ ساغییەک نەبوو؛ و دڵیان ڕووی لە خودا نەکردبوو، بۆ ئەوەی ئەو کە لێیدابوو، بە فەزڵ و خۆڕاگرییەکەی خۆی چاکیان بکاتەوە.
"وڵاتەکەت وێرانە، شارەکانت بە ئاگر سووتاون: خاکەکەت، بێگانەکان لەبەردەمتا دەیخۆن، وێرانە، وەک ئەوەی بێگانەکان ڕووخاندبێتیان. و کچی سیۆن وەک کۆخێک لە ڕەزێکدا، وەک خانووێک لە باخچەی خەیاردا، وەک شارێکی گەمارۆدراو ماوەتەوە. ئەگەر یەزدانی سوپاسالاران پاشماوەیەکی زۆر کەمی بۆ نەهێشتباینایە، ئەوا دەبووینە وەک سەدۆم، و دەبووینە وەک گۆمۆڕا. گوێ لە قسەی یەزدان بگرن، ئەی فەرمانڕەواکانی سەدۆم؛ گوێ بدەنە یاسای خودامان، ئەی خەڵکی گۆمۆڕا. ئەم هەموو قوربانییەتان بۆ چییە بۆ من؟ یەزدان دەفەرموێت: من تێر بووم لە قوربانییە سووتاوەکانی بەرانەکان، و لە چەوری ئاژەڵە قەڵەوەکان؛ و دڵخۆش نیم بە خوێنی گاجووت، یان بەرخ، یان بزنی نێر. کاتێک دێن بۆ ئەوەی لەبەردەممدا دەربکەون، کێ ئەمەی لە ئێوە داوا کردووە، کە پێ بخەنە حەوشەکانم؟ چیتر قوربانیی بێهوودە مەهێنن؛ بخوور قێزەونە لای من؛ مانگە نوێیەکان و شەممەکان، بانگکردنی کۆبوونەوەکان، ناتوانم قبوڵیان بکەم؛ ئەوە گوناهە، تەنانەت کۆبوونەوەی جەژنیش. مانگە نوێیەکانتان و جەژنە دیاریکراوەکانتان ڕۆحم ڕقی لێیانە: ئەوان کێشەن بۆ من؛ ماندووم لە هەڵگرتنیان. و کاتێک دەستەکانتان بڵاو دەکەنەوە، چاوەکانم لێتان دەشارمەوە: بەڵێ، کاتێک زۆر نوێژ دەکەن، گوێ ناگرم: دەستەکانتان پڕن لە خوێن.
خۆتان بشۆن، خۆتان پاک بکەنەوە؛ خراپەی کارەکانتان لەبەرچاوی من دوور بخەنەوە؛ واز لە خراپە بهێنن؛ فێری چاکە بن؛ دادپەروەری بگەڕێن، ستەملێکراوان ڕزگار بکەن، دادوەری بۆ بێباوکان بکەن، بەرگری لە بێوەژن بکەن. ئێستا وەرن، با پێکەوە گفتوگۆ بکەین، یەزدان دەفەرموێت: گەرچی گوناهەکانتان وەک سووربا بێت، وەک بەفر سپی دەبنەوە؛ گەرچی وەک ئاڵ سوور بێت، وەک خوری دەبن. ئەگەر ئارەزوومەند و گوێڕایەڵ بن، چاکەی خاکەکە دەخۆن: بەڵام ئەگەر ڕەت بکەنەوە و یاخی بن، بە شمشێر دەخورێن: چونکە دەمی یەزدان فەرموویەتی" (ئایەتەکانی 7-20).
بە پێغەمبەرایەتی، ئیشایا ئەنجامە خەمناکەکەی هەموو ئەم بێباکییە دڵڕەقەی دەبینێت بەرامبەر ئەو پەیامەی کە هێنای. وڵاتەکەیان زوو وێران دەبوو و شارە جوانەکانیان بە ئاگرتێبەربوون وێران دەکران. نامۆکان لە خاکەکەیاندا نیشتەجێ دەبوون و تەنها پاشماوەیەکی لاواز دەمایەوە وەک کۆخێکی کرێکار لە ڕەزێکدا یان خانویەکی پاسەوان لە کێڵگەیەکی خەیاردا.
پێغەمبەرەکە باسی شتانێک دەکات کە هێشتا نەبینراون، بە واتای ئێستا، چونکە چاوی باوەڕ دەتوانێت هەموو ئەوە ببینێت کە خودا ڕایگەیاندووە وەک ئەوەی پێشتر جێبەجێ کرابێت. لێرەدایە کە ئەو وشەکانە بەکاردەهێنێت کە لەلایەن نێردراو پۆڵسەوە لە ڕۆما 9:29 ئاماژەیان پێکراوە: "گەر یەزدانی سوپاسالاران پاشماوەیەکی زۆر بچووکی بۆمان بەجێ نەهێشتباینایە، دەبوو وەک سەدۆم ببووینایە و وەک عەمۆرا ببووینایە. (ئایەتی ٩).
ئەو پاشماوەیە بە تەنیا دەیتوانی موڵکی خودا بێت. لەبەر ئەوە، ئەو بە تەواوی گەلەکەی فڕێ نەدەدا، و تێبینی دەکرێت کە بە درێژایی باقی کتێبەکە، پاشماوەکە هەمیشە شوێنی نەتەوەکەی پێ دەدرێت. زۆرینەکە پێشتر ڕەتکراونەتەوە -منداڵانێک کە هیچ دڵخۆشییەکیان تێدا نییە.
لە ئایەتەکانی ١٠-٢٠دا، ئەم زۆرینە خراپەکارەیە کە لەبەردەم خودادان. هیچ پەیوەندییەکی لەگەڵیاندا دان پێدا نانێت. بەڕاستی ئەوان وەک سۆدۆم و گۆمۆڕان، و بەو شێوەیەش ناویان دەنێت و بانگیان دەکات بۆ تۆبە. فەرمانڕەواکان و خەڵک بە یەک شێوە خراپەکار بوون؛ و لە حاڵەتی ناپیرۆز و نوێ نەبووەوەیاندا، نەیاندەتوانی هیچ شوێنێکیان لەبەردەمیدا هەبێت. بۆ کەسانێکی وەک ئەمانە، پێشکەشکردنی قوربانی تەنها گاڵتەکردن و سووکایەتیکردن بوو بە پیرۆزییەکەی. هیچ خۆشییەکی لە قوربانییەکانیاندا نەدۆزییەوە، و نەیدەتوانی بە ئارامی تەماشایان بکات کە پێ لە حەوشەکانی دەنێن.
چ سەرزەنشتێکی توندە لێرەدا بۆ هەر کەسێک کە بانگەشە بکات بە ڕێوڕەسمە پیرۆزەکانەوە لە خودا نزیک بێتەوە، لە کاتێکدا لە ڕۆحی خۆی لەدایک نەبووبێت و لەبەردەمی شکاو نەبێت!
لە هەموو جەژنە پیرۆز و کاتە پیرۆزەکانیانەوە، پەروەردگار بە بێزاری ڕووی وەرگێڕا. ئەو ڕووی خۆی دەشاردەوە و گوێیەکانی دادەخست، چونکە بەڵگەی پیسبوونیان لە دەستیاندا بوو.
چی پێویست بوو؟ جێبەجێکردنی ووشەی خودا بۆ دڵ و ویژدان، کە متمانەی ڕاستەقینە بەو نیشان دەدات کە دەنگی ئەو بۆ مرۆڤە، کە دەبێتە هۆی ڕێگای پاککراو و ژیانێکی خاوێن.خۆتان بشۆن، خۆتان پاک بکەنەوە," ئەو هاوار دەکات؛ "خراپەی کارەکانتان لەبەرچاوی من دوور بخەنەوە؛ واز لە خراپە کردن بێنن؛ فێری چاکە کردن ببن؛ داوای دادپەروەری بکەن، یارمەتی ستەملێکراوان بدەن، دادوەری بۆ هەتیوان بکەن، بەرگری لە بێوەژن بکەن. ئێستا وەرن، با پێکەوە گفتوگۆ بکەین، پەروەردگار دەفەرموێت..
سەرنجی ئەم ڕیزبەندییە بدە. هیچ بەڵێنێکی بەرەکەتی مزگێنی نییە تاوەکو ووشەی خودا ملکەچ نەکرێت. هەروەها نیعمەت ناخاتە سەر چاوەڕوانیی کارەکان، یان ڕزگاری پشت بە هەوڵی مرۆڤ یان پێشکەوتن لە ڕاستودروستیدا نابەستێت. بەڵام خودا هیچ بەرەکەتێکی نییە، نە بۆ کات و نە بۆ هەتاهەتایە، بۆ ئەو پیاوەی کە بەردەوام دەبێت لە گوناهدا و ڕەتیدەکاتەوە خۆی دادوەری بکات بەپێی ڕووناکی ووشە ئاشکراکراوەکەی. لەو شوێنەی باوەڕ بەڕاستی بوونی هەبێت، پەشیمانی بۆ گوناه ئاشکرا دەبێت و چاکسازی بە ناچاری بەدوایدا دێت.
بۆیە، بۆ ئەوانەی خۆیان حوکم دەدەن، وشەی شکۆمەند بە هێزەوە دێت؛"وەرن ئێستا، با پێکەوە گفتوگۆ بکەین، یەزدان دەفەرموێت: هەرچەندە گوناهەکانتان وەک سووربا بێت، ئەوا وەک بەفر سپی دەبنەوە؛ هەرچەندە وەک قرمزی سوور بن، ئەوا وەک خوری دەبنەوە" (ئایەتی 18). هیچ ڕاگەیاندنێکی پیرۆزتر لە لێخۆشبوونی تەواو نەدۆزراوەتەوە لە هەموو کتێبی پیرۆزدا وەک لەم ئایەتە جوانەدا.
ئەوە پێشکەشکردنی پاکتاوکردنێکی دادوەریی تەواوە بۆ هەموو ڕۆحێکی تۆبەکەر، گرنگ نییە تۆمارەکەی چەند سەخت بووبێت. شایستەیە ئیشایا بە "پێغەمبەری مزگێنیدەر" ناوبنرێت. مزگێنییەکی سەرسوڕهێنەر هەموو لاپەڕەکانی تەنیوەتەوە، هەرچەندە ئاگادارکردنەوەکانی حوکمدان هەمیشە لەبەردەمماندان.
پاککراوە و لێخۆشبوو، ڕۆحی ڕزگارکراو پاشان بانگ دەکرێت بۆ ڕۆیشتن بە ڕێگای گوێڕایەڵی و ملکەچی بۆ ئەوەی کە لە هەموو شتێک پاساوی داوە. لە ڕووی سەردەمەوە، دەکرێت ئاماژە پێبکرێت، پاساودان دەبوو چاوەڕێی ئاشکراکردنی مزگێنی شکۆمەندی خودای پیرۆز بکات، کە تەنها لە سەردەمی پەیمانی نوێدا ڕاگەیەندرا؛ بەڵام، لە ڕاستیدا، هەموو ڕۆحێک لە هەموو سەردەمێکدا کە وشەکەی بە باوەڕەوە بیست، لە هەموو تۆمەتێک پاککرایەوە.
ئەو گوێڕایەڵییەی لێرە ئاماژەی پێکراوە، سروشتێکی یەکلاکەرەوەی یاسایی هەبوو، وەک گونجاو لەگەڵ سەردەمی یاسا و پاداشتەکەش لەگەڵیدا گونجاو بوو.ئەگەر ویستتان و گوێڕایەڵ بوون، ئەوا لە خێری خاکەکە دەخۆن.. بەڵام لەم سەردەمی نیعمەتەدا زەوییەک هەیە، کە بۆ بینین نەناسراوە بەڵام بە باوەڕ دەبینرێت و چێژی لێ وەردەگیرێت، میوە باشەکانیشی هەر ڕۆحێکی ملکەچ بە زۆری دەیخوات لە ڕێگەی خزمەتی پڕ نیعمەتی ڕۆحەوە.
لە لایەکی ترەوە، کاتێک وشەی ژیان و بەرەکەت ڕەتدەکرێتەوە و ڕۆحێکی یاخی دەردەکەوێت، لە جیاتی ڕۆحێکی پەشیمانی و شکاندن، شمشێرەکە، جا وەک لێرە هی دوژمنێکی مرۆیی بێت یان وەک بە ڕوونی زیاتر لە پەیمانی نوێدا ئاشکرا کراوە، هی حوکمی خودایی، دەبێت دژبەرەکە بخوات،"چونکە دەمی یەزدان فەرموویەتی." ئەم بەشە تەواوە زۆر فێرکەرە و دەبێت بە وریاییەوە لەبەر ڕۆشنایی هەتاهەتاییدا هەڵسەنگێندرێت، لەلایەن هەموو ڕۆحێکەوە کە پێی دەگات، "چونکە خودا هەموو کارێک دەهێنێتە دادگایی، لەگەڵ هەموو شتێکی نهێنی، جا چ باش بێت یان چ خراپ بێت..
بەشێکی تر بە ئایەتی 21 دەست پێدەکات و تا کۆتایی بەشەکە بەردەوام دەبێت. ئەم بەشە ئاماژە بە قودس دەکات، کە جارێک شاری دڵسۆز بوو، بەڵام ئێستا گەندەڵ و داوێنپیسە: لە خۆیدا، نموونەی هەموو ئەو خراپانەیە کە تووشی خاکەکەی کردبوو. بە شێوازێکی شیوەنئامێز پێغەمبەرەکە بۆ دۆخی ڕووخاوی دەناڵێنێت؛ بەڵام ڕۆحی نیعمەت هێشتا پاشماوەیەک جیا دەکاتەوە و بۆیە ئەو گۆرانی بۆ بەزەیی و دادگایی دەڵێت.
"چۆن شاری دڵسۆز بووەتە لەشفرۆش؟ پڕ بوو لە دادوەری؛ ڕاستودروستی تێیدا نیشتەجێ بوو؛ بەڵام ئێستا بکوژان. زیوەکەت بووەتە پاشماوە، شەرابەکەت تێکەڵ بە ئاو کراوە: میرەکانت یاخین، و هاوڕێی دزانن: هەموو کەسێک دیاری خۆشدەوێت، و بەدوای پاداشتدا دەگەڕێت: دادوەری بۆ بێباوکان ناکەن، و دۆزی بێوەژنیش ناگاتە لایان. لەبەر ئەوە گەورە دەفەرموێت، گەورەی سوپاسالاران، بەهێزەکەی ئیسرائیل، ئای، خۆم لە دوژمنەکانم ئاسوودە دەکەم، و تۆڵە لە ناحەزەکانم دەکەمەوە: و دەستم بەسەردا دەسوڕێنم، و پاشماوەکەت بە پاکی پاک دەکەمەوە، و هەموو قەڵایەکەت لادەبەم: و دادوەرەکانت وەک سەرەتا دەگەڕێنمەوە، و ڕاوێژکارەکانت وەک لە سەرەتادا بوون: دواتر ناوت لێ دەنرێت، شاری ڕاستودروستی، شاری دڵسۆز. سییۆن بە دادوەری ڕزگار دەکرێت، و گۆڕاوەکانی بە ڕاستودروستی. و لەناوچوونی سەرپێچیکاران و گوناهباران پێکەوە دەبێت، و ئەوانەی واز لە گەورە دەهێنن لەناو دەبرێن. چونکە شەرمەزار دەبن لەو دار بەڕووانەی کە ئارەزووتان کردووە، و سەرلێشێواو دەبن بۆ ئەو باخچانەی کە هەڵتانبژاردوون. چونکە ئێوە وەک دار بەڕوویەک دەبن کە گەڵاکەی سیس دەبێت، و وەک باخچەیەک کە ئاوی نییە. و بەهێزەکە وەک کەتان دەبێت، و دروستکەرەکەی وەک پڕژەیەک، و هەردووکیان پێکەوە دەسووتێن، و کەس ناتوانێت بیانکوژێنێتەوە.(ئایەتەکانی 21-31).
شارەکە کە جارێک خودا لە دڵسۆزییەکەیدا چێژێکی وای لێ بینیبوو، کە جارێک ناوی پیرۆزی هەڵگرتبوو، بووبووە لەشفرۆشێک، بەدوای خۆشەویستەکانی تردا کە نەیاندەتوانی ڕزگاری بکەن. جارێک پڕ بوو لە ژیری و ماڵی ڕاستودروستی بوو، بووبووە شوێنی نیشتەجێبوونی پیاوانی خوێنڕێژ. لە جیاتی زیو، کە باسی کەفارەتی دەکرد (بڕوانە دەرچوون ٣٠:١١-١٦)، پاشماوەی خۆبەسەربەستزانینی بێخەم بوو؛ و شەرابی خۆشی تەنککرابووەوە بە ئاوی پیسی حەوزە شکاوەکانی زەوی (ئایەتەکانی ٢١، ٢٢).
سەرکردەکانی گەل، کە دەبوو ببوونایە بە نموونەی ملکەچبوون بۆ ووشەی خودا، یاخی بوون و بەرتیلخۆر بوون. حوکمی ڕاستودروست لەبیرکرابوو لە ئارەزووی نزم بۆ دەستکەوت.
لەبەر هەموو ئەمانە، خوداوەند خۆی هەڵدەستێت بۆ دادگاییکردن، و تۆڵەی خۆی بەسەر ئەوانەدا دەڕێژێت کە، خۆیان وەک دۆستی ئەو نیشان دەدا، لە ڕاستیدا دوژمنی ئەو بوون. بەڵام دادگاییکردنێکی بێ تێکەڵاوی نەدەبوو، چونکە ئەوان هێشتا گەلی پەیمانی ئەو بوون. بە پێوانە ڕاستی دەکردەوە.
سزاکەی کاریگەری لابردنی نادادپەروەر و ناپاکەکانی دەبوو، نەتەوەکەی لە پاشماوە و گوناهەکانی پاک دەکردەوە، لە هەموو ئەوەی کە نزم و ناخۆش بوو لای خودا، پاشان ئەو دادوەرەکانیان وەک سەرەتا و ڕاوێژکارەکانیان وەک جاران دەگەڕاندەوە. ئینجا، بە حوکم ڕزگارکراو، سییۆن جارێکی تر ناودەبرێت شاری ڕاستودروستی، شاری دڵسۆز (ئایەتەکانی ٢٥-٢٧).
ئەمە دەبێتە دواین بەرەکەتیان، وەک کتێبی پیرۆزییەکانی تر پێمان نیشان دەدەن، دوای ئەوەی ساڵە درێژەکانی پەرشوبڵاوییان و تاڵییەتی دواین تەنگانە گەورەکە کۆتایی هاتووە.
ئازارەکانیان دەبێت بەردەوام بێت تا سەرپێچیکارانی بێ تۆبە و گوناهکارانی بە ئەنقەست بە تەواوی لەناو دەبرێن، و ئەوانەی دەمێننەوە – پاشماوەیەکی لاواز بەڵام دڵسۆز – ڕقیان لە خۆیان دەبێتەوە بۆ گوناهەکانی ڕابردوویان و شەرمەزار دەبن لەو بتە زۆرانەی کە وەک نەتەوەیەک، لە خودای باوباپیرانیان دوورخستنەوە. بە جوانی، ئەم ڕۆحە دەبینین کە نموونەی بۆ هێنراوە لە سێ بەشی نۆیەمی کتێبی پیرۆزەکەماندا: واتە، عەزرا، نەحەمیا، و دانیال؛ هەموویان کتێبی پاشماوەن، کە تێیدا پیاوانی دڵسۆز گوناهی گەلەکەیان وەک گوناهی خۆیان دادەنێن، بەڵام بە قێزەوە لێی دوور دەکەونەوە، بۆ ئەوەی بە هەموو دڵیانەوە داوای یەزدان بکەن. هەموو ئەوانەی تۆبە ناکەن پێکەوە دەسووتێن بە تووڕەیی توندی یەزدان وەک داربەڕوویەکی وشکبوو، باخچەیەکی بێ ئاو، و وەک کەتانێک کە یەزدان پریشکەکەی تێبەر دەدات.
وە وشەکانی ئەم بەشەش تەنها دەنگێک نین بۆ یەهوودییەکان. ئەوانیش "بۆ ئامۆژگاریکردنی ئێمە نووسراوە، ئێمەی کە کۆتایی سەردەمەکان گەیشتووەتە سەرمان.." شکستی کڵێسای بانگەشەکار زۆر گەورەتر بووە لەوەی قودس، چونکە ڕووناکییەکی گەورەتر هەبووە کە ئێمە لە دژی گوناهمان کردووە. بەم زووانە دەبێت پیرۆز و ڕاستگۆکە، بێزار لەو گەندەڵییە، لە دەمی خۆیەوە بڕشێنێتەوە هەموو ئەوەی کە ناڕاستەقینەیە و دژی وشەکەیەتی.
بەڵام ئەو لە دەرگا دەدات، و هەر کاتێک ڕاستی و دڵێک بۆ خۆی هەبێت، ئەو دێتە ژوورەوە و لەوێ لە هاوبەشییەکی پیرۆز و بەرەکەتداردا نان دەخوات، هەرچەندە سزای مەسیحییەتی تاوانبار زۆر نزیکە.