ئەم بەشە شیکردنەوەیەکی ڕوونگەرانە بۆ ئیشایا ٥٣ پێشکەش دەکات، بە لێکدانەوەی وەک پێشبینییەکی مەسیحی کە وردەکاری ئازار و کاری ڕزگارکەرانەی عیسای مەسیح دەخاتەڕوو. وەسفی مەسیح دەکات وەک جێگرەوەی بێ گوناه کە قوربانییەکەی پرسی گوناه یەکلایی دەکاتەوە، پێشبینی ژیانی سادە، ڕەتکردنەوە، مردنی کەفارەتکەر، هەستانەوە، و سەرکەوتنی مزگێنییەکەی دەکات. دەقەکە هەروەها تێگەیشتنە هەڵە باوەکان سەبارەت بە شێوەی جەستەیی مەسیح و لێکدانەوەی ئایەتە دیاریکراوەکان لەناو پێشبینییەکەدا ڕوون دەکاتەوە.
تێبینییەکانی ئایرۆنساید لەسەر کتێبە هەڵبژێردراوەکانتێبینییەکانی ئایرۆنساید
تێبینییە شیکارییەکان لەسەرپێغەمبەر ئیشایا لە نووسینی هاری ئەی. ئایرۆنساید، دکتۆرای ئەدەبیات. مافی بڵاوکردنەوە @ 1952 بۆ 3BSB دەستکاری کراوە لەلایەن باوەڕداری کتێبی پیرۆزی باپتیست بە ڕۆحی خزمەتی کۆڵپۆرتاژی سەدەیەک لەمەوبەر
نووسەرە ئیلهامپێدراوەکە وێنەیەکی قەڵەمی ڕوون و وردی ڕزگارکەرە ئازارچێشتووەکە پێمان دەدات و پێمان دەڵێت دەربارەی کارە شکۆدارەکەی کە دەبوو ئەنجامی بدات بۆ ئەوەی پرسی گوناه بۆ هەمیشە یەکلایی بکرێتەوە بە تەواوی ڕەزامەندی خودا، یەکتا پیرۆزە بێسنوورەکە.
ئەم پێشبینییە مەسیحییە گەورەیە چەندین جار لە پەیمانی نوێدا ئاماژەی پێکراوە، و لە هەموو حاڵەتێکدا ڕاستەوخۆ بۆ خوداوەند عیسای مەسیحی ئێمە بەکارهاتووە، وەک لە مەتتا ٨:١٧؛ کردارەکان ٨:٣٢-٣٥؛ و ١ پەترۆس ٢:٢١-٢٥.
مەسیح لێرەدا وەک جێگرەوەی بێ گوناه بۆ پیاوانی گوناهبار پێشکەش کراوە، کە گوناهەکانی ئێمە خرایە سەر ئەو بۆ ئەوەی ڕاستودروستیی خودایی بخرێتە سەر ئێمە کە باوەڕمان پێیەتی. ژیانی سادەی، ڕەتکردنەوەی لەلایەن گەلەکەی خۆیەوە، خۆبەخشانە ملکەچبوونی بۆ ئازارەکانی خاچ، قوربانیی کەفارەتکەرانەی، هەستانەوەی شکۆمەندانەی و سەرکەوتنی ئینجیلەکەی لە ڕزگارکردنی ژمارەیەکی زۆری گوناهباراندا، هەموویان لێرەدا بە شێوەیەکی ڕوون و پوخت پێشبینی کراون. هیچ کەسێک جگە لە خودا خۆی نەیدەتوانی ئەم وەسفە سەرنجڕاکێشەی کەسایەتی و کاری گەورە یەسووعمان پێبدات، ئەوەندە زۆر پێش ئەوەی بێتە ناو جیهانەوە.
ئیشایا ئەم پێشبینییەی نووسی نزیکەی حەوت سەد ساڵ پێش لەدایکبوونی یەسووع لە بەیتلەحم بۆ ئەوەی هەموو ئەوەی لەبارەی ئەوەوە نووسرابوو، بەدی بهێنێت. خودا پێشوەختە هەموو ئەوەی دەیزانی کە کوڕەکەی دەبوو بەرگەی بگرێت، و ئەم پەیامەی دایە ئیشایا بۆ ئەوەی بیداتە نەوەکانی داهاتوو.
ئەم دەقە نایابە دەست پێدەکات بە ئایەتی ١٣هەم لە بەشی پەنجا و دوو:ئەوەتا بەندەکەم," چونکە ئەو یەکەی کە باسی دەکات، هەمان ئەو کەسەیە کە ئەو بەردەوامە لە قسەکردن لەبارەیەوە لە بەشی پەنجا و سێیەمدا.
ئەمە شیعری عیبرییە بە شیعرێکی بێ قافیە. لە بەشانێکدایە کە هەر بەشێک سێ بڕگەیە. یەکەمینیان (بەشی ٥٢:١٣-١٥) بەندەی پەروەردگار دەناسێنێت کە شکۆمەندییەکەی دەبێت یەکسان بێت بەو شەرمەزارییەی کە چەشتی.
"ئەوەتا، بەندەکەم بە ژیری مامەڵە دەکات، بەرز دەکرێتەوە و ستایش دەکرێت، و زۆر بەرز دەبێتەوە. وەک چۆن زۆر کەس سەرسام بوون[سەرسامبوو]لەبەرچاوی تۆ؛ ڕوخساری ئەوەندە شێواو بوو لە هەموو مرۆڤێک زیاترمرۆڤ، و شێوەکەی زیاتر لە کوڕانی مرۆڤ: بەم شێوەیە ئەو زۆر نەتەوە دەپرژێنێت؛ پاشاکان دەمیان دادەخەن لەبەردەمی ئەودا: چونکە ئەوەی پێیان نەگوترابوو دەیبینن؛ و ئەوەی نەیانبیستبوو بیری لێ دەکەنەوە" (ئایەتەکانی ١٣-١٥).
زانایانی عیبری پێمان دەڵێن کە وشەی ""پڕژاندن"لێرە لە هەمان ڕەگەوە دێت وەک ئەوەی بۆ"سەرسام،" بۆ ئەوەی ئەویش بتوانێت بڵێت،"وەک چۆن زۆر کەس سەرسام بوون پێی، هەروەها ئەویش زۆر نەتەوە سەرسام دەکات..
پاشان بەشی پەنجا و سێیەم خزمەتکاری خودا، ڕزگارکەری ئازارچێژتوو، پێشکەش دەکات.
"کێ باوەڕی بە ڕاپۆرتی ئێمە هێناوە؟ و دەستی یەزدان بۆ کێ ئاشکرا بووە؟ چونکە ئەو لەبەردەمی وەک ڕووەکێکی ناسک گەشەی کرد، وەک ڕەگێک لە زەوییەکی وشکەوە: نە شێوەی هەبوو نە جوانی؛ و کاتێک بینیمان، هیچ جوانییەک نەبوو کە ئارەزووی بکەین. ڕیسوا کرا و لەلایەن خەڵکەوە ڕەتکرایەوە؛ پیاوێکی پڕ لە خەم، و ئاشنای ناخۆشی: وەک ئەوەی ڕوومان لێی وەرگێڕا؛ ڕیسوا کرا، و ئێمە بە بەهایمان نەزانی.(ئایەتەکانی 1-3)
بۆ پرسیارەکە، "کێ باوەڕی بە پەیامەکەمان هێناوە؟پۆڵسی نێردراو سەرنجمان ڕادەکێشێت لە ڕۆما ١٠:١٦ وەک بەڵگەی بێباوەڕی ئیسرائیل، ئەو گەلەی کە سەدان ساڵ چاوەڕێی هاتنی مەسیحەکەیان کردبوو، بەڵام کاتێک ئەو هات، بە ڕەتکردنەوەی ئەو، نووسراوەکانی خۆیان بەجێهێنا. ئەوان نەیانتوانی لە عیسادا ببیننقۆڵی یەزداندرێژکرابووەوە بۆ ڕزگارییان، وەک لە حاڵەتی زۆربەی هەرە زۆری مرۆڤایەتی ئەمڕۆدا.
مەسیحییەکان زۆرجار دەڵێن کە لە پێش باوەڕهێنانیاندا، پەروەردگار بۆ ئەوان وەک ڕەگێک بوو لە زەوییەکی وشکەوە، بەڵام ئێستا ئەو بە تەواوی خۆشەویستە. بەڵام ئەم دەربڕینە بە واتای نەبوونی جوانی یان ڕازاوەیی نایەت، بەڵکو ئەوەیە کە پەروەردگار عیسای مەسیح لەبەردەم خودا وەک چقڵێک، وەک ڕەگێک گەورە بوو. ئەمە ئەو پیاوەیە کە ناوی "چڵ," ڕەگێک لە زەویی وشکی ئیسرائیلی فۆرمالیستی، تاکە ڕووەکە جوانەکە کە یەزدان بەو ڕەزامەندییە بەسەریدا ڕوانی کە توانی ئاسمانەکانی سەری بکاتەوە و بڵێت، "ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەمە، کە زۆر لێی ڕازیم..
ئەمە ئەوە بوو کە پەروەردگاری پیرۆز بۆ خودا بوو - ڕووەکێکی ناسک، ڕووەکێکی ناودار و جوانی، کە لە زەویی وشکی ئیسرائیل و مرۆڤایەتی بە گشتییەوە گەشەی دەکرد. بۆ خودا ئەو لە قسە گرانبەهاتر بوو، بەڵام بۆ پیاوانی بێباوەڕ ئەو شێوەی نەبوو، دڵڕفێنی نەبوو، جوانی نەبوو؛ واتە، پیاوان ئەو جوانییە ڕەوشتییەیان نەناسی کە ئەو هەمیشە نیشانی دەدا. هەندێک مامۆستای مەسیحی لە دەربڕینەکە تێنەگەیشتوون، "ئەو شێوە و جوانییەکی نییە," و باوەڕیان وابووە کە پەروەردگار عیسای مەسیح وەک مرۆڤ لە ڕوخساردا بە تەواوی ناشرین بووە، بە شێوەیەک کە کەس حەزی نەدەکرد سەیری بکات. بەڵام ئەوە لەگەڵ نووسراوە پیرۆزەکانی تردا یەک ناگرێتەوە.
لە زەبوورەکان 45:2 دەربارەی گەورەی پیرۆزمان نووسراوە، "تۆ لە کوڕانی مرۆڤ جوانتر یت،" و ئێمە هەموو هۆکارێکمان هەیە بۆ ئەوەی باوەڕمان بەوە هەبێت کە خودا عیسای مەسیح، کە تاکە منداڵی بێ گوناه بوو کە تا ئێستا لە جیهاندا لەدایک بووبێت، لێرەدا بە جەستەیەکی تەواوی مرۆیی و بێ خەوش جوان هات. و کاتێک وەک گەنجێک گەورە بوو و دواتر پێگەیشت، ئەو خاوەنی دیمەنێکی خۆشەویست و نایاب دەبوو، بەڵام ئەوانەی گوێیان لە فێرکردنەکانی دەگرت بەڵام گوناهەکانیان خۆشدەویست، و لێی تووڕە بوون، هیچ جوانییەکیان تێدا نەبینی کە بیانەوێت.
ئەوە پرسیارێک نییە دەربارەی تایبەتمەندییە جەستەییەکان؛ چونکە بەهۆی ئەو ئازارانەی کە چەشتی، ڕوخساری لە هەر پیاوێک زیاتر شێوا، و شێوەی لە کوڕانی مرۆڤ زیاتر تێکچوو. بەڵام وەک مرۆڤێک لێرە لەسەر زەوی، مرۆڤی دووەم، ئادەمی کۆتایی، ئەو لە ڕووی شێوەی مرۆیی، ڕوخسار، و تایبەتمەندییەکانییەوە بە تەواوی بێ کەموکوڕی بوو. بەڵام پیاوان بە سووکایەتی و بێزارییەوە سەیریان دەکرد، چونکە فێرکردنەکانی دەستێوەردانی لەو ژیانانەدا دەکرد کە خۆشیان دەویست بیانژین. دەڵێن، "کاتێک کە بیبینین، هیچ جوانییەک نییە کە ئارەزووی بکەین.
کەواتە پێغەمبەرەکە بەردەوام دەبێت و دەڵێت:
"ئەو سووکایەتی پێکرا و لەلایەن مرۆڤەکانەوە ڕەتکرایەوە؛ پیاوێکی پڕ لە خەم و ئاشنا بە پەژارە بوو: و ئێمە وەک ئەوەی ڕوومان لێی وەرگێڕابێت؛ ئەو سووکایەتی پێکرا، و ئێمە بە بەهایمان نەزانی.(ئایەتی 3).
هەموو ئەمانە لە ڕۆژانی خزمەتی خودانمان لێرە لەسەر زەوی جێبەجێ کرا. پێش ئەوە هیچ ئاماژەیەک نییە کە ئەو ڕیسوا کرابێت و ڕەتکرابێتەوە. کەمێک کە پێمان وتراوە دەربارەی ئەو ئەوەیە کە "عیسا گەشەی کرد لە حیکمەت و باڵا و لە ڕەزامەندی خودا و مرۆڤدا." پێش دەستپێکردنی خزمەتەکەی، دەبێت لە هەر شوێنێک چووبێت قبووڵکراو بووبێت؛ بە ڕوونی خوێنەرێک بوو لە کەنیسەی ناسرەت چونکە چووە ئەوێ و بە ئاشکرا دەستی کرد بە خوێندنەوە لەم کتێبی ئیشایایە، بۆیە لەبەرچاوی خەڵکی شارەکەی خۆشەویست بوو.
کاتێک ئەو چووە دەرەوە بۆ ئەرکە گەورەکەی، خەڵک لێی دوورکەوتنەوە - سووکیان پێکرد و ڕەتیان کردەوە -پیاوێکی پڕ لە خەم و ئاشنا بە ماتەم، وەک ئەوەی ڕوومان لێی وەرگێڕابێت؛ سووکایەتی پێکرا و ئێمە بە بەهایمان نەزانی. [بەڵام ئەو لە جێگەی ئێمە ئازاری دەچێژت. ڕەتکرایەوە، سووکایەتی پێکرا، بە پشوودارییەوە هەموو ئەو شەرمەزارییەی کە خرایە سەری، بەرگە گرت.
بەڕاستی ئەو خەمەکانی ئێمەی هەڵگرت، و پەژارەکانی ئێمەی هەڵگرت: بەڵام ئێمە وامان دەزانی کە ئەو لێدراو بوو، خودا لێی دابوو، و ئازاردراو بوو.(ئایەت 4).
خەڵک سەیری ئەو ناخۆشییانەی دەکرد کە ئەو بەرگەی گرتبوون وەک سزای خودایی بۆ گوناهەکانی خۆی، کە شایستەی بوو بەهۆی ئەوەی کە خۆی چی بوو، وەک ئەوەی خودا لێی تووڕە بێت، لە کاتێکدا ئەو تەنها دەچووە ناو خەمەکانی ئێمە و ئەو ناخۆشییانەی کە گوناه بەسەر ڕەگەزی مرۆڤایەتیدا هێنابووی. بە درێژایی ژیانە سادەکەی بینی گوناه چەندە ناخۆشی دروست کردبوو. خەڵک دەیانگوت شەیتانی تێدایە، و پێیان دەگوت سامەری - وەک فریودەرێک نیشانیان دا، و وایان دەزانی ئەو ئازارانەی کە بەرگەی گرتبوون، شایستەی بوو.
"بەڵام ئەو بریندار کرا لەبەر گوناهەکانی ئێمە، ئەو کوترابوو لەبەر تاوانەکانی ئێمە: سزای ئاشتیی ئێمە لەسەر ئەو بوو؛ و بە لێدانەکانی ئەو ئێمە چاک بووینەوە. هەموومان وەک مەڕ گومڕا بووین؛ هەریەکەمان ڕوومان وەرگێڕا بۆ ڕێگای خۆی؛ و یەزدان تاوانی هەموومان خستە سەر ئەو."(ئایەتەکانی 5، 6).
ئەمە ئێمە دەهێنێتە سەر خاچەکە، کە تێیدا ئەو بە نوێنەرایەتی بەرگەی ئەو حوکمەی گرت کە گوناهەکانمان شایستەی بوون بۆ ئەوەی لە ڕێگەی زامەکانی ئەوەوە ئێمە چاک بینەوە. لەوێ لەسەر دارەکە ئەو قوربانی گوناهی گەورە بوو و قوربانی ئاشتیش بوو، - لەوێ ئەو "ئاشتی دروست کرد لە ڕێگەی خوێنی خاچەکەیەوە(کۆلۆسی 1:20).
بێگومان لێرەدا کەفارەتی جێگرەوە هەیە. هەندێک جار خەڵک ناڕەزایی دەردەبڕن بەرامبەر بەمە بەو بیانووەی کە وشەی "جێگرتنەوە" لە کتێبی پیرۆزدا نییە، بەڵام کاتێک یەکێک لە شوێنی ئەوی تردا بێت، کاتێک یەکێک ئەوە وەردەگرێت کە ئەوی تر شایەنیەتی، ئەوە جێگرتنەوەیە، و لێرەدا دەقێکی ڕوون و دیاریکراومان هەیە، "ئەو خەمەکانی ئێمەی هەڵگرتووە. . .ئەو لەبەر یاخیبوونەکانمان بریندار کرا، ئەو لەبەر گوناهەکانمان وردوخاش کرا.," ئەو سزایەی کە ئاشتیی ئێمەی پێ دروست کرا، کەوتە سەری بەو ئەنجامەی: "بە برینەکانی ئەوەوە چاک دەبینەوە.
لە ئایەتی شەشدا خودا، وەک ئەوەی، حساباتی جیهان ڕێکدەخات - دوو تۆماری قەرز و یەک تۆماری داهات. دوو تۆماری قەرزەکە:هەموومان وەک مەڕ گومڕا بووین- هەموو ڕەگەزی مرۆڤایەتیی کەوتوو هەیە؛ئێمە هەموو کەسێکمان بەرەو ڕێگای خۆی لاداوە- گوناهی کەسیی تایبەتیی هەر تاکێک هەیە؛ و پاشان تۆماری لێخۆشبوونەکە کە هەمووی پاک دەکاتەوە لە کتێبەکانی خودا ئەگەر مرۆڤەکان تەنها وەری بگرن:خودا گوناهی هەموومانی خستە سەری..
لێرەدا کورتەی تەواوی چیرۆکی کتێبی پیرۆزمان هەیە: وێرانیی مرۆڤ چ بە سروشت و چ بە کردەوە، و چارەسەری سەرسوڕهێنەر و تەواو بەسی خودا. ئەم ئایەتە بە "هەموو" دەست پێ دەکات و بە "هەموو" کۆتایی دێت. ڕۆحێکی دڵەڕاوکێدار ئاراستەی ئەم دەقە کرا و ئاشتی دۆزییەوە. دواتر گوتی: "زۆر چەمامەوە و چوومە ژوورەوە لە یەکەم "هەموو". ڕاست بوومەوە و هاتمە دەرەوە لە کۆتایی." یەکەم داننانە بە پێویستییە قووڵەکەمان. دووەم نیشان دەدات چۆن ئەو پێویستییە بە تەواوی لە خاچی مەسیحدا دابین کراوە. چەند خۆشحاڵین کە لەنێو ئەو کەسانەدا هەژمار دەکرێین کە داوای خۆیان کردووە و ڕزگارییان دۆزیوەتەوە لە ڕێگەی کاری کەفارەتەوە کە لەوێ ڕوویدا!
بۆ من ئایەتی شەش جوانترین دەقە لە پەرتووکی پیرۆزدا. شەست ساڵە هەوڵی وتاردان دەدەم و ئەوە یەکەم دەق بوو کە هەرگیز وتارم لەسەری داوە. تەنها کوڕێکی چواردە ساڵان بووم، و لەسەر شەقام لە لۆس ئەنجلۆس لەگەڵ سوپای ڕزگاری، دەستم کرد بە قسەکردن لەسەر ئەو ئایەتە، بە نیازی ئەوەی پێنج خولەک بخایەنێت، بەڵام نیو کاتژمێر دواتر کاپتنەکە لاربووەوە و وتی: "کوڕم، دەبوو بیست خولەک لەمەوبەر لە هۆڵەکەدا بووینایە. دەبێت پاشماوەکەی لە کاتێکی تردا بۆمان باس بکەیت." لەو کاتەوە هەموو ساڵانە هەوڵم داوە پاشماوەکەی باس بکەم، بەڵام دەقێکە کە هەرگیز لێی تێناپەڕم.
دادگاییکردنی گاڵتەجاڕانەی خودان دواتر پێشبینی دەکرێت.
"ئەو ستەملێکراو بوو، و ئازاردراو بوو، کەچی دەمی نەکردەوە: وەک بەرخێک بۆ سەربڕین دەبرێت، و وەک مەڕێک لەبەردەم مووچنەرەکانی بێدەنگە، بەو شێوەیە دەمی نەکردەوە. ئەو لە زیندان و لە دادگاییکردن برا: و کێ نەوەی ئەو ڕادەگەیەنێت؟ چونکە ئەو لە خاکی زیندووان بڕایەوە: لەبەر سەرپێچی گەلەکەم لێی درا.(ئایەتەکانی 7، 8).
لە شوێنێکەوە بۆ شوێنێکی تر برا، دۆسیەکەی گوێی لێگیرا بەڵام کەس نەبوو بەرگری لێ بکات. هەمووی دژی یاسا بوو، بەڵام خودا ڕێگەی پێدا. هیچی بۆ خۆی نەوت. پیلاتۆس زۆر سەرسام بوو بە بێدەنگییەکەی. هێرۆدس هەوڵی دا قسەی پێ بکات، بەڵام وەک بەرخێک کە بۆ سەربڕین دەبرێت و وەک مەڕێک کە لەبەردەم مووچنەرانی بێدەنگە، ئەویش دەمی نەکردەوە. بە هیچ وشەیەکی گلەیی خۆی دایە دەستی پیاوانی خراپەکار بۆ ئەوەی لە خاچ بدرێت چونکە هیچ ڕێگەیەکی تر نەبوو کە گوناهباران ڕزگار بکرێن.
پاشان پرسیارەکە دێتە پێشەوە: "کێ باسی نەوەکەی دەکات؟یان "کێ شێوازی ژیانی ئەوی ڕادەگەیەنێت؟" خودا چەند وریابوو بۆ ئەوەی دڵنیا بێت کە شێوازی ژیانی ڕاگەیەندرا! لە ڕێگەی بەڵگەی درۆوە حوکمی مردنی بەسەردا درا وەک تاوانبارێک، وەک ئەوەی تاوانبار بێت بە یاخیبوون دژی قەیسەر، سەرۆکی ڕۆمای ئیمپراتۆری؛ بەڵام خودا دڵنیا بوو کە شێوازی ژیانی بە تەواوی ڕاگەیەندرا، بۆ ئەوەی لە ڕاستیدا لەبەردەم دادوەرەکانی بێتاوان بکرێت.
ژنی پیلاتۆس پەیامەکەی بۆی نارد،هیچ پەیوەندییەکت پێوەی نەبێت لەگەڵ ئەو پیاوە ڕاستودروستە: چونکە ئەمڕۆ لە خەونێکدا زۆر ئازارم چەشت لەبەر ئەو.." پیلاتۆس خۆی بە ئاشکرا ئاوی وەرگرت و دەستەکانی شوشت، و گوتی، "من بێتاوانم لە خوێنی ئەم کەسە ڕاستودروستە..
پاشان کاتێک لەسەر ئەو خاچە هەڵواسرابوو، بەجێهێڵرابوو بۆ ئەوەی وەک تاوانبارێک بمرێت، دزێک لە تەنیشتی ئەودا ڕووی کردە هاوڕێیەکەی و گوتی،ئایا تۆ لە خودا ناترسی، لە کاتێکدا تۆش لە هەمان سزایت؟ و ئێمەش بەڕاستی بە دادپەروەرانە. . .بەڵام ئەم پیاوە هیچ هەڵەیەکی نەکردووە.
خودا دڵنیایی دا لەوەی کە ئەم ڕاگەیاندنە تەنانەت لەسەر خودی خاچەکەش کرا، "ئەم پیاوە هیچ هەڵەیەکی نەکردووە.
کەچی ڕێگەی پێدرا ئازار بچێژێت. بۆچی؟ چونکە ئەو قوربانیی گوناهی گەورە بوو.لە زیندان و لە دادگاییکردن برا، و کێ نەوەی ئەو ڕادەگەیەنێت؟ چونکە لە خاکی زیندووان بڕایەوە: لەبەر یاخیبوونی گەلەکەم لێی درا.. بە پەلە لە یەک دادگاییەوە بۆ یەکێکی تر گواسترایەوە، تا دواجار لە خاچ درا، لەوێ بۆ ئەوەی هەموو ئەو شتانە بەرگە بگرێت کە گوناهەکانمان شایەنی بوون.
"و گۆڕەکەی لەگەڵ بەدکاران بوو، و لە مردنیدا لەگەڵ دەوڵەمەندێک بوو؛ چونکە هیچ توندوتیژییەکی نەکردبوو، و هیچ فێڵێکیش لە دەمیدا نەبوو. بەڵام یەزدان پێی خۆش بوو کە برینداری بکات؛ خستییە ناو خەمەوە. کاتێک گیانی خۆی دەکاتە قوربانی بۆ گوناه، نەوەی خۆی دەبینێت، ڕۆژەکانی درێژ دەبنەوە، و ویستی یەزدان لە دەستی ئەودا سەرکەوتوو دەبێت. لە ئازاری گیانی خۆی دەبینێت و تێر دەبێت. بە زانینی ئەو، خزمەتکارە ڕاستودروستەکەم زۆر کەس ڕاستودروست دەکات؛ چونکە ئەو گوناهەکانیان هەڵدەگرێت. (ئایەتەکانی 9-11).
ئەوان گۆڕەکەی لەگەڵ خراپەکاران کرد." ئەمە مەبەستی مرۆڤ بوو. ئەوان جەستە بەنرخەکەی ئەویان فڕێ دەدا بۆ ئەوەی لەلایەن داڵاش یان چەقەڵەوە بخورێت، یان بسووتێنرێت لەو ئاگرانەی کە پاشماوەی شارەکەیان لەناودەبرد لە دۆڵی هینۆم. بەڵام خودا دڵنیا بوو کە ئەو دانرا "لەگەڵ دەوڵەمەند لە مردنەکەیدا, وەک شایەتییەک بۆ پیرۆزیی ڕەها و تەواوێتیی ڕۆحی خۆی.
لێرەدا چەندە پوختەیەکی نایابی تەواوی چیرۆکی ژیان و مردن و دادگاییکردنی گاڵتەجاڕانە و مەحکومکردنی خودا عیسامان هەیە! چوار گێڕانەوەکەی خاچکردنەکە پێکەوە واتای تەواوی کاری خاچەکەمان پێدەبەخشن. عیسا وەک کەسێک نیشان دەدرێت کە بۆ ماوەی سێ کاتژمێری ترسناک بەرگەی شەرمەزاری و ئازاری جەستەیی گرتووە کە مرۆڤەکان پێیان گەیاندووە. لەو ماوەیەدا هیچ نیشانەیەکی شڵەژانی ڕۆحی نیشان نەدا. ئەو لە پەیوەندییەکی تەواودا بوو لەگەڵ باوک، و نیگەرانییەکی ناسکی بۆ خەڵکی دیکە نیشاندا، بەڵام هیچ وشەیەکی خۆبەزەیی یان هاوسۆزی بۆ ئازارەکانی خۆی نەبوو. بەڵام لە سێ کاتژمێری کۆتاییدا، ئەو بەرگەی تاقیکردنەوە ترسناکەکەی هەڵگرتنی ئەو سزایەی دەگرت کە گوناهەکانمان شایەنی بوون. هاواری تەنیاییەکەی کلیلە بۆ ئازارە قووڵترەکەی ئەو کاتژمێرانە کاتێک خودا، دادوەری ڕاستودروست، ناچار بوو وازی لێ بهێنێت بۆ ئازارە ڕۆحییە ناوەکییەکە وەک زامنێک بۆ گوناهباران. ئەوە ئەو کاتە بوو کە ڕۆحی ئەو – نەک تەنها جەستەی – کرا بە قوربانییەک بۆ گوناه.
سەیرکە، ئەوە خودا، خودی پەروەردگار بوو، کە لە دادگاییکردندا مامەڵەی لەگەڵ مەسیح کرد کاتێک لەسەر دارەکە هەڵواسرابوو. تەنها ئازارە جەستەییەکانی نەبوو کە کەفارەتی بۆ گوناه کرد، بەڵکو ئەوەی کە لە ناخی ناخیدا بەرگەی گرت کاتێک ڕۆحە پیرۆز و بێگەردەکەی بوو بە قوربانی گوناهی گەورە. بە واتایەکی تر، ئەوە نەبوو کە مرۆڤ چی پێی کرد کە ئاشتەوایی بۆ تاوان کرد، بەڵکو ئەوەی کە لە دەستی خودا بەرگەی گرت، کە بووە هۆی هاواری بێ باوکی عیمانوێل، "ئەی خودای من، ئەی خودای من، بۆچی منت بەجێهێشتووە؟"
ئەو جێهێڵدرا بۆ ئەوەی ئێمە وەرگیرێینە ناو فەزڵی خودایی. لەبەر ئەوە، لە زیندووبوونەوەدا، "ئەو زوڕیەتەکەی دەبینێت. . .و. . .ڕازی ببه." خودا عیسای مەسیحی لە مردووان هەستاندەوە و کردی بە سەری دروستکراوە نوێیەکە، کە پێکهاتووە لە هەموو ئەوانەی لە ڕێگەی ئەو کارەوە ڕزگار کراون کە لەسەر خاچ ئەنجامی دا. بەم شێوەیەش، هەردوو مردن و هەستانەوەی لێرەدا وێنا کراون.
وشەیزەحمەتتەنها ئاماژە بە یەک جۆر ئازار دەکات - ژانەسک. عیسا لە ڕۆحی خۆیدا ئازاری کێشا بۆ ئەوەی ملیۆنان کەس لە وشە و ڕۆحی خوداوە لەدایک ببن بۆ خۆشی و ڕەزامەندیی هەتاهەتایی خۆی. ئینجیل لەسەر ئەوە دامەزراوە کە ئەو لەسەر ئەو خاچە چەشتی، و ئەم پەیامە بۆ هەموو ئەوانە دەڕوات کە گوێیان هەیە بۆ بیستن.
"بۆیە بەشێکی لەگەڵ گەورەکان پێ دەبەخشم، و ئەویش دەستکەوتەکە لەگەڵ بەهێزەکان دابەش دەکات؛ چونکە گیانی خۆی هەتا مردن بەخشی: و لەگەڵ سەرپێچیکاران ژمێردرا؛ و گوناهی زۆرانی هەڵگرت، و تکای بۆ سەرپێچیکاران کرد.(ئایەتی ١٢).
لە جیاتی ئەوەی قوربانیکردنی جەستەی وەک قوربانییەک بۆ گوناه کۆتایی بە ڕۆژەکانی بهێنێت، ئەو ڕۆژەکانی درێژ دەکاتەوە. و ئەو لە گۆڕ دەگەڕێتەوە بە ژیانی هەستانەوە. چەند سەرسوڕهێنەرە ئەو بەڵێنە، "بۆیە من بەشێکی لەگەڵ گەورەکان بۆ دابەش دەکەم، و ئەو تاڵانی لەگەڵ بەهێزەکان دابەش دەکات..
دیارە بەهێزەکە لێرە ئاماژە دەکات بە شەیتان وەک دوژمنی گەورەی مرۆڤ. خوداوەند عیسا فەرمووی، "هیچ کەسێک ناتوانێت بچێتە ماڵی پیاوێکی بەهێزەوە. . .مەگەر ئەو یەکەمجار پیاوە بەهێزەکە ببەستێت." ئەو ئەو دەربڕینەی وەک نموونەیی بۆ خودی شەیتان بەکارهێنا، هاندانێکی نایاب لێرە بۆ ئەوانەی هەوڵی بڵاوکردنەوەی ئینجیل دەدەن."ئەو تاڵانەکە لەگەڵ بەهێزەکان دابەش دەکات." زۆر کەس پێیان وایە کە خەڵکێکی زۆر زیاتر لە دۆزەخ دەبن وەک لە بەهەشت، بەڵام وشەی خودا ئەوە پشتڕاست ناکاتەوە. یەکسەر کەسێک بیر لە پرسیاری قوتابییەکان دەکاتەوە، "ئایا کەم کەس ڕزگار دەبن؟بەڵام ئەوە پرسیارێک بوو کە پەروەردگار وەڵامی نەدایەوە بە گوتنی، "بەڵێ، تەنها ژمارەیەکی کەم ڕزگار دەبن." ئەو گوتی، "هەوڵ بدە بچیتە ژوورەوە بە دەروازە تەسکەکەدا." بە واتایەکی تر، بە جدی بن لەسەری، چونکە زۆر کەس تێدەکۆشن بچنە ژوورەوە کاتێک کە زۆر درەنگ دەبێت.
بەڵام شایەتی نووسینە پیرۆزەکان چییە؟ ئایا کەم ڕزگارکراو دەبن؟ زۆر زیاتر لە بەهەشت دەبن وەک ئەوەی هەرگیز لە دۆزەخدا دەبن، چونکە هەموو منداڵە بچووکەکان لە بەهەشت دەبن - هەموو ئەو ملیۆنانەی کە لە تەمەنی منداڵیدا مردوون پێش ئەوەی بگەنە تەمەنی بەرپرسیارێتی - هەموویان لە بەهەشت دەبن. یەسووع فەرمووی، "ویستی باوکی ئێوە نییە کە لە ئاسمانە، کە یەکێک لەم بچووکانە لەناو بچێت.," و هەموو ئەوانەی کە کێشەی دەروونییان هەبووە و هەرگیز توانای قبوڵکردن یان ڕەتکردنەوەی مەسیحیان نەبووە، هەموویان بە خوێنی ئەودا دادەپۆشرێن. وە پاشان، لەسەر ئەوەش، هەموو ئەوانەی کە بە تۆبەکردنەوە ڕوویان تێکردووە و متمانەیان پێی کردووە وەک ڕزگارکەر. کەواتە ئەو دابەشی دەکات "غەنیمەتەکە لەگەڵ بەهێزەکە. خودا پاداشت دەداتەوە یەزدان یەسووع بەپێی بیرۆکەکانی خۆی سەبارەت بەوەی کە کوڕەکەی ئەنجامی داوە. ڕەنگە پیاوان بە سووکی سەیری کارە شکۆدارەکەی بکەن بەڵام خودا هەرگیز وانییە.
~ کۆتایی بەشی ٥٣ ~