پوختەی ئەم بەشە باس لە دوا ڕۆژەکانی عیسا دەکات پێش جەژنی فەسح، تیشک دەخاتە سەر خوانێک لە بێتانی کە مریەم پێیەکانی عیسا بە بۆنێکی گرانبەها بۆن دەکات. یەهودای ئەسخەریوتی ناڕەزایی دەردەبڕێت بەرامبەر ئەم کارە، لە کاتێکدا عیسا بەرگری لە مریەم دەکات و ڕایگەیاند کە کردەوەکەی ئەو بۆ ناشتنی ئەوە. سەرۆک کاهینەکان، کاتێک بینییان زۆرێک لە جولەکەکان لەبەر ئیلعازار باوەڕیان بە عیسا هێناوە، پیلانیان گێڕا بۆ کوشتنی ئیلعازاریش.
تێبینییەکانی ئایرۆنساید دەربارەی کتێبە هەڵبژێردراوەکان تێبینییەکانی ئایرۆنساید
پاشان عیسا شەش ڕۆژ پێش جەژنی فەسح هاتە بێتانی، ئەو شوێنەی ئیلعازەری لێ بوو کە مردبوو، ئەوەی لە مردووان هەڵیستاندەوە. لەوێ خوانێکیان بۆ ئامادە کرد؛ مەرتا خزمەتی دەکرد: بەڵام ئیلعازەر یەکێک بوو لەوانەی لەسەر خوانەکە لەگەڵی دانیشتبوون. ئینجا مریەم یەک پاوەند زەیتی ناردینی زۆر گرانبەهای هێنا، پێیەکانی عیسای چەور کرد و پێیەکانی بە قژی سڕی: ماڵەکەش پڕ بوو لە بۆنی زەیتەکە. ئینجا یەکێک لە قوتابییەکانی، یەهودای ئەسخەریوتی، کوڕی شیمۆن، ئەوەی کە خیانەتی لێ دەکرد، گوتی: بۆچی ئەم زەیتە بە سێ سەد دینار نەفرۆشرا و نەدرایەتە هەژاران؟ ئەمەی گووت، نەک لەبەر ئەوەی خەمی هەژارانی بوو؛ بەڵکو لەبەر ئەوەی دز بوو، سندووقی پارەکەی پێ بوو و ئەوەی تێیدا دادەنرا، دەیبرد. ئینجا عیسا گوتی: وازی لێ بێنن: بۆ ڕۆژی ناشتنم ئەمەی پاراستووە. چونکە هەژاران هەمیشە لەگەڵتانن؛ بەڵام من هەمیشە لەگەڵتان نیم. بۆیە زۆرێک لە جولەکەکان زانییان کە ئەو لەوێیە: تەنها لەبەر عیسا نەهاتبوون، بەڵکو بۆ ئەوەی ئیلعازەریش ببینن، ئەوەی لە مردووان هەڵیستاندبووەوە. بەڵام سەرۆک کاهینەکان ڕاوێژیان کرد کە ئیلعازەریش بکوژن؛ چونکە لەبەر ئەو زۆرێک لە جولەکەکان ڕۆیشتن و باوەڕیان بە عیسا هێنا.
ئێمە ئێستا لە لێکۆڵینەوەکەماندا نزیک دەبینەوە لە کاتەکانی کۆتایی خزمەتەکەی پەروەردگارمان لێرە لەسەر زەوی. ئەو بۆ دوایین جار هاتبوو بۆ قودس بۆ ئەوەی شایەتیی کۆتایی خۆی بدات، بە باشی دەیزانی کە ڕەتکردنەوە و خاچ کێشان چاوەڕێی دەکەن، چونکە هیچ کام لەم شتانە سەرسامی نەکرد. ئەو لە ئاسمانەوە هاتبوو بە مەبەستی دیاریکراوی مردن لە پێناو مرۆڤە ونبووەکان. ئێمە ئەوە بە تەواوی ڕوون دەخوێنینەوە.
ئەو گوتی، "کوڕی مرۆڤ نەهاتووە بۆ ئەوەی خزمەتی بکرێت، بەڵکو بۆ ئەوەی خزمەت بکات، و ژیانی خۆی بکاتە فیدیە بۆ زۆر کەس." (مەتتا ٢٠:٢٨؛ مەرقۆس ١٠:٤٥).
ئەمەی لە سەرەتاوە ڕاگەیاندبوو. لە زەبوورەکان 40:0دا وەک ئەوەی دەڵێت، نوێنەرایەتی کراوە،
ئەوەتا دێم: لە کتێبەکەدا لەسەر من نووسراوە، دڵخۆشم بە جێبەجێکردنی ویستی تۆ، ئەی خودای من (vv. 7-8؛ سەیری عیبرانییەکان ١٠:٧یش بکە).
جێبەجێکردنی ئەو ویستە بە واتای ڕۆیشتنی ئەو بۆ سەر خاچ بوو. بەڵام کاتێک زیاتر و زیاتر لە خاچ نزیک دەبووەوە، چونکە ئەو مرۆڤێکی تەواو بوو و هەروەها خودایەکی ڕاستەقینەش بوو، ترس و سامەکەی هەمووی لەسەر ڕۆحی خۆی زیاتر دەبوو تا لە کۆتاییدا ئێمە دەیبینین (کە لە ئینجیلەکانی تردا تۆمارکراوە، نەک لە یۆحەننادا بە هەمان شێوەی تەواو) بە ئازارێکی زۆرەوە لە باخچەی گەتسیمانی چەمابۆوە و پاڕایەوە،
ئەگەر مومکین بێت، با ئەم جامە لە من دوور بکەوێتەوە (مەتا ٢٦:٣٩).
کەچی ئەو دەڵێت،
"ئەگەر ئەم جامە تێپەڕ نەبێت... مەگەر بیخۆمەوە، با ویستی تۆ بێت" (ئایەتی ٤٢).
و کەمێک دواتر گوێمان لێیەتی کە بە پیتەر دەڵێت، ئەو پیتەرەی کە گوێی بەندەکەی بڕیبوو،
"شمشێرەکەت دانێ... ئایا کاسەکەی کە باوکم پێی داومە، نایخۆمەوە؟" (یۆحەننا ١٨:١١).
ئەو جامە جامی تووڕەیی بوو، جامی سزای خودایی بوو کە گوناهەکانی ئێمە پڕیان کردبوو، ئەو جامەی کە لێوڕێژ بوو لە تووڕەیی خودایەکی پیرۆز دژی گوناه. عیسا نەیدەتوانی مرۆڤێکی تەواو و پیرۆز بووایە ئەگەر لە خواردنەوەی ئەو جامە پاشگەز نەبووایەتەوە. گوناهبارکردنی بەو مانایە بوو کە خودا وەک گەورەترین گوناهباری هەموو سەردەمەکان مامەڵەی لەگەڵ بکات. هەموو گوناهەکانی ئێمە خرایە سەر ئەو. بە مانای ترس و تاریکییەکی ڕۆحی بوو کە مێشکە سنووردارە هەژارەکانی ئێمە ناتوانن لێی تێبگەن. بە مانای هەڵگرتنی بوو لەسەر خاچ، لە قووڵایی ڕۆحی بێگەردی خۆیدا، ئەوەی کە پیاوانی ونبوو کە مەسیح ڕەتدەکەنەوە دەبێت لە چاڵی ناخۆشیی هەتاهەتاییدا بەرگەی بگرن.
ئەو درکی بە خراپیی گوناهـ کرد، بە ترسناکیی مامەڵەکردن لەگەڵ خودایەکی پیرۆز سەبارەت بەو بابەتە. لە زەبوورەکان ٦٩:٢٠ نووسراوە،
من بەدوای کەسێکدا گەڕام کە بەزەیی پێمدا بێتەوە، بەڵام کەس نەبوو؛ و بەدوای دڵنەواییکەراندا، بەڵام کەسم نەدۆزییەوە.
ئەو ئەوەندە مرۆڤانە بوو کە ئارەزووی ئەوانەی دەکرد کە بتوانن لەگەڵی بچنە ناو خەمەکانیەوە. ئێمەش هەست بەوە دەکەین. ئێمە سەیری خۆشەویستانمان دەکەین بۆ دڵنەوایی، بۆ دەربڕینی ئەو خۆشەویستییەی کە بۆمان هەیانە. و عیسا ئارەزووی هاوڕێیەتی مرۆڤی دەکرد و دڵخۆش بوو کاتێک دۆزییەوە. وێنەیەکی جوانی ئەوەمان هەیە لەم بەشی دوازدەهەمەدا.
ئەو هاتبووە یەهودیا، و ئەو و کۆمپانیا بچووکەکەی ئێستا لە بێتانی بوون، شاری مریەم، مارتا، و لازارۆس. ئێمە پێشتر بەرزکردنەوەی لازارۆسمان لە مردووانەوە تاوتوێ کردووە. لێرەدا دەخوێنینەوە،
عیسا، شەش ڕۆژ پێش جەژنی فەسح هاتە بێتانی، لەوێ ئیلعازەر بوو کە مردبوو، ئەوەی ئەو لە مردووان هەڵیستاندەوە. لەوێ خوانێکیان بۆ ساز کرد.” (ئایەتەکانی ١-٢أ).
لە ئینجیلی مارکدا دەخوێنینەوە کە بەڕاستی دوو ڕۆژ پێش جەژنی فەسح بوو کە ئەم خوانە پێشکەش بەو کرا. ئەو شەش ڕۆژ پێش جەژنی فەسح هاتە بێتانی. چوار ڕۆژ تێپەڕی، و پاشان ئەوان ئەم خوانەیان بۆی ئامادە کرد. ئەوە شایەتییەک بوو لەلایەن هاوڕێ خۆشەویستەکانییەوە، بەڵگەیەک بوو بۆ خۆشەویستییان بۆی.
لە مەتتا ٢٦:٦ەوە فێردەبین کە ئەمە لە ماڵی شیمۆنی گولی ڕوویدا. ئەو نەیدەتوانی هێشتا گولی بووبێت، چونکە ئەوکاتە مەحاڵ دەبوو بۆ ئەوەی لەوێ نیشتەجێ بێت.
“[گولییەکە] بە تەنیا دەژیێت،” کتێبی پیرۆز دەڵێت (لاوییەکان 13:46).
دەبوو بیبوایە
"داپۆشەرێک لەسەر لێوی...، و هاوار بکات، ناپاک، ناپاک" (ئایەت ٤٥)،
ئەگەر کەسێک لێی نزیک بووبێتەوە. ئەمە دەبێت حاڵەتی پێشووی سیمۆنی گولی بووبێت – بۆ ماوەی چەندێک نازانین. بەڵام لەم نووسینە پیرۆزەوە تێدەگەین کە ڕۆژێک ڕووداوێکی سەرسوڕهێنەر لە ژیانی سیمۆندا ڕوویدا. ئەو چاوی بە عیسا کەوت و هەموو شتێک گۆڕا. ئایا تۆ کۆبوونەوەیەکی وات هەبووە؟ ئایا تۆ تووشی گولیی گوناه بوویت، بە تەواوی ونبوو و وێرانبوو؟ ئایا تۆ چاوت بە عیسا کەوتووە؟ ئەوە هەموو شتێک دەگۆڕێت! بۆ ئەوەی گوێت لێی بێت بڵێت،
“پاک بە” (مەتا ٨:٣؛ مەرقۆس ١:٤١؛ لۆقا ٥:١٣)،
بۆ ئەوەی ئەو ئاشتی بە دڵی خەمبار ببەخشێت، بۆ ئەوەی بزانیت ئەو ڕۆحی تاوانباری پاک کردووەتەوە – چ ئەزموونێکە ئەوە! سیمۆن دەبێت ئەزموونێکی لەو شێوەیەی هەبووبێت؛ ئەگینا، لەوێ لە بیتانیا نەدەبوو.
لەنێو ئەوانەی ئەو ئێوارەیە بەشدار بوون جگە لە خوداوەندی پیرۆز و نێردراوانی، سێ کەس هەن کە بە شێوەیەکی بەرچاو دەردەکەون - ئەو سێ کەسەی کە زۆر جار عیسایان لە ماڵەکەیاندا میوانداری کردبوو. دەخوێنینەوە،
"مارتا خزمەتی دەکرد: بەڵام ئیلعازەر یەکێک بوو لەوانەی لەسەر خوانەکە لەگەڵی دانیشتبوون. ئینجا مریەم یەک پاوەند زەیتی میرمورمی زۆر گرانبەهای هێنا، و پێیەکانی عیسای چەور کرد" (ئایەتەکانی ٢-٣أ).
ئەمانە سێ لایەنی ژیانی مەسیحی دەردەخەن. لە مارتا خزمەتکردن دەبینین؛ لە لازارۆس هاوبەشی؛ لە مریەم پەرستن. خزمەتکردن، هاوبەشی، و پەرستن – چەندە دەربارەی ئەم لایەنانەی ژیانی مەسیحی دەزانین؟ لێرە خزمەتکردن یەکەم دێت – «مارتا خزمەتی دەکرد.» کاتێک ڕزگار دەبین ئیتر هی خۆمان نین. چەندە سروشتییە خۆمان ڕادەستی ئەو بکەین وەک ئەوانەی لە مردووان هەستاونەتەوە، بۆ ئەوەی خزمەتی خوداوەند بکەین کە زۆری بۆ کردووین. تێناگەم لەوانەی کە بانگەشەی ڕزگاربوون دەکەن بەڵام هیچ بەڵگەیەک لە ئارەزوویەک بۆ خزمەتکردنی خوداوەند عیسای مەسیح نیشان نادەن. ئەوە دەبێت یەکەم بەڵگە بێت بۆ لەدایکبوونەوەی نوێ: «ئەو منی ڕزگار کرد. ئێستا چی بکەم بۆ ئەوەی خۆشەویستیم بۆی نیشان بدەم؟» ئێمە بە خزمەتکردنمان ڕزگار ناکرێین. ڕزگاری بە کردەوە نییە، بۆ ئەوەی کەس شانازی نەکات. هیچ هەوڵێکی ئێمە ناتوانێت ڕۆحە تاوانبارەکانمان پاک بکاتەوە.
کار و کۆششی دەستەکانم نا ناتوانن داواکارییەکانی یاساکەت جێبەجێ بکەن؛ ئەگەر غیرەتم هەرگیز پشوو نەزانێت، ئەگەر فرمێسکەکانم بۆ هەمیشە بڕژێن، هەموو ئەمانە ناتوانن بۆ گوناه قەرەبوو بکەنەوە: تۆ دەبێت ڕزگار بکەیت، و تەنها تۆ.
بەڵام ئایا ئەوە بەو واتایەیە کە ئێمە خزمەت بە سووک بزانین یان بێباک بین بەرامبەر بە کارە چاکەکان؟ هەرگیز نا. ئێمە دان بەوەدا دەنێین کە کاتێک کەسێک لە نوێوە لەدایک دەبێتەوە، کاتێک لە هەموو شتێک بێتاوان کراوە، کاتێک بووەتە منداڵی خودا، بەرپرسیارە کە کار بکات و ماندوو بێت بۆ ئەو یەکێکەی کە زۆری بۆ کردووە.
و ئێمە خزمەتی ئەومان دەکەین کاتێک خزمەتی ئەوانە دەکەین کە ئەو لە پێناویان مرد. خزمەتکردن بۆ مەسیح شتێکی نهێنی نییە کە کردەیی نەبێت. ئەگەر من پەرداخێک ئاوی سارد بدەم بە ناوی عیساوە، من خزمەتی ئەوم دەکەم. و ئەگەر من ڕەت بکەمەوە پەرداخە ئاوە ساردەکە بدەم، ئەوا من لە خزمەتکردن بۆ ئەو پاشەکشە دەکەم. ئەگەر خەڵک لە تەنگانەدا بن و من خزمەتیان بکەم، جلوبەرگ بدەم بە ڕووتەکان، خواردن بە برسییەکان، هاوبەشی خەم و ناخۆشییەکانی ئەوانی تر بکەم، من خزمەتی ئەوم دەکەم. کاتێک ئەو لەسەر تەختی شکۆمەندییەکەی دادەنیشێت کاتێک ئەو دەگەڕێتەوە سەر ئەم زەوییە، پێوەری دادگاییکردن ئەمە دەبێت:
من نەخۆش بووم، و ئێوە خزمەتمان کردم؛ من برسی بووم، و ئێوە نانتان دامێ؛ من ڕووت بووم، و ئێوە جلوبەرگتان لەبەر کردم.
هەندێک دەڵێن، "کەی تۆمان نەخۆش و برسی و ڕووت بینی؟" و ئەو دەڵێت،
"چونکە هەرچییەک بۆ یەکێک لە بچووکترینەکانی ئەمانەتان کرد،... بۆ منتان کردووە" (مەتتا 25:40).
و ئەوانی تر دەڵێن، «بەڵام کەی ئێمە تۆمان لەو بارودۆخانەدا بینی و خزمەتمان نەکردیت؟»
"لەبەر ئەوەی ئێوە ئەوتان بۆ بچووکترینەکانی ئەمانە نەکرد، ئێوە بە منتان نەکرد" (v. 45).
با گرنگیی ئەو نووسراوە پیرۆزە پشتگوێ نەخەین بە بینینی تەنها لایەنی دابەشکارییەکەی. وانەیەکی زۆر کردەیی تێدایە بۆ هەموو سەردەمەکان. پێوانەیەکمان بۆ دادەنێت کە هەریەکێک لە ئێمە دەبێت ڕووبەڕووی ببینەوە کاتێک لەبەردەم تەختی دادگاییکردنی مەسیحدا دەوەستین. ئەو هەموو ئەو خزمەتانەمان بۆ هەژمار دەکات کە بۆ هی خۆی کراون وەک خزمەتێک کە بۆ خۆی کرابێت. ئەمە شتێکی زۆر جیدییە. ئایا بە ساردی مامەڵە لەگەڵ هەندێک هاوڕێی مەسیحی دەکەیت؟ ئایا سەردانی هەندێک هەژار و نەدار دەکەیت کە دەتوانیت خەمەکانیان سووک بکەیت، یان بە بێباکی بەلایاندا تێدەپەڕیت؟ ئایا دڵت بەرامبەر بە نەداران ڕەق دەکەیت؟ کەواتە گوێ بگرە! ئەو دەڵێت،
لەبەر ئەوەی ئێوە ئەوتان بۆ یەکێک لەم بچووکانە نەکرد، بۆ منیش نەتانکرد.
بەڵام کاتێک ئەوەی هەتە لەگەڵ ئەوانەی لە کێشەدان بەشی دەکەیت، کاتێک خزمەتی ئەوانە دەکەیت کە ئازاریان پێگەیشتووە، کاتێک هەوڵ دەدەیت نیعمەتی مەسیح بۆ ئەوانە دەربخەیت کە دەناڵێنن، ئەو بەوەی دادەنێت کە بۆ خۆی کراوە.
با خزمەت بە کەم نەزانین. زۆر گرنگە. لێرەدا یەکەم دێت. "مارتا خزمەتی کرد." ئێستا خزمەتێکی بە ناچاری نەبوو. جارێکی تر پێشتر کاتێک مارتا بە خزمەتەکەیەوە سەرقاڵ بوو، بەڵام لەم بۆنەیەدا وا نەبوو. مارتا خزمەتی کرد، و دیارە بە دڵخۆشییەوە کردی. تەنها چەند ڕۆژێک پێشتر، براکەی بە ساردی لە مردندا ڕاکشابوو. پاشان لەگەڵ عیسا چووبووە ئەو گۆڕە و گوێی لێبوو هاواری دەکرد،
"لەعازەر، وەرە دەرەوە" (یۆحەننا ١١:٤٣).
ئەوەی مردبوو هاتە دەرەوە، دەست و قاچی بە جلەکانی مردووانەوە بەسترابوو. مارتا هەموو ئەوەی بینیبوو و دڵی پڕ بوو لە سوپاسگوزاری بۆ پەروەردگار، و زۆر دڵخۆش بوو کە بتوانێت خزمەت بکات. من وێنا دەکەم کە ئەگەر کەسێک گوتبایە، "ڕێگەم بدە خزمەت بکەم،" ئەوا ڕەتی دەکردەوە و دەیگوت، "ئەو زۆری بۆ من کردووە، بۆیە دەمەوێت هەموو شتێک بکەم کە بتوانم بۆی."
جارێک گوێم لە برایەکی بەتەمەنی خۆشەویست بوو کە سەر بە گرووپێک بوو هۆڵێکی میسیۆنی بچووکیان بەڕێوەدەبرد. ئەو دەیویست وتار بدات بەڵام هیچ بەهرەیەکی بۆی نەبوو. ئەو یارمەتی دا لە کردنەوەی ئەم هۆڵی میسیۆنە. ئەم پیاوە دوای ئەوەی نووسینگەکەی لە نیوەڕۆی شەممە دادەخرا، دەچووە خوارەوە بۆ ئەوێ. قۆڵی پانتۆڵەکەی هەڵدەکرد، سەتڵێک ئاو و فڵچەیەکی دەبرد، و کورسییەکانی پاک دەکردەوە و زەوییەکەی دەشۆرد. کەس لەوانی تر خزمەتەکەی ئەوی نەدەزانی. دەزانی خەڵک چەند بێباکن. هەرگیز بیریان لەوە نەکردەوە بپرسن کێ پاککردنەوەکەی کردووە. بەڵام ڕۆژێک ڕێکەوت دوو لە گەنجەکان لە پاشنیوەڕۆدا چوون بۆ ئەوێ بۆ ئەوەی هەندێک کتێبی گۆرانی بهێنن. هەر کە دەرگاکەیان کردەوە، پیاوە بەتەمەنەکەیان بینی خەریکی شۆردن بوو. دەستیان بەرز کردەوە و گوتیان، "ئۆه، هەرگیز نەمانزانی تۆ ئەمەت دەکرد! نابێت ئەمە بکەیت. ئێمە ئەم زەوییە دەشۆین." ئەو گوتی، "ئۆه، تکایە با من بیکەم لە پێناوی عیسا." پاڕایەوە کە لە مافی ئەنجامدانی بۆ شکۆمەندی مەسیح بێبەش نەکرێت، بۆیە ناچار بوون بۆی جێبهێڵن.
بەڵام ئێستا ئەوەی دواتر. "بەڵام لازارۆس یەکێک بوو لەوانەی لەسەر خوانەکە لەگەڵی دانیشتبوون." ئەمە واتای هاوبەشییە. لازارۆس، زیندووبووەوەکە، لەگەڵ عیسا لە جەژنەکەدا دادەنیشێت و چێژ لە هاوبەشییەکی پیرۆز لەگەڵیدا وەردەگرێت. لەگەڵ کەسانی هاوبیر کۆببنەوە و ببینن چۆن پێکەوە چێژ لە ژەمێکی گەورە وەردەگرن – نەک تەنها لەبەر ئەوەی لەبەردەمیان دانراوە، بەڵکو چێژ لە ئاڵوگۆڕی بیروڕا وەردەگرن سەبارەت بەو شتانەی کە بۆ هەموویان بەنرخن. هەندێک جار باسی شێوی خودا دەکەین وەک هاوبەشی. پێکەوە بیر لە جوانییەکەی دەکەینەوە. کەواتە لێرەدا ئەوان سەرقاڵی ئەوە بوون کە خۆشیان دەویست. دڵنیام کە هەر شوێنێک عیسا دانیشتبێت، وەک سەرۆکی خوانەکە ناسراوە. لە ماڵی شیمۆن بوو، بەڵام ئەو دەبووە میواندار.
کەواتە لازارۆس لەسەر خوانەکە لەگەڵ عیسا دانیشت-لازارۆس، ئەوەی مردبوو، و دیسان زیندوو ببووەوە! تۆ و من، کە ڕزگارکراوین، پیاو و ژنی هەستانەوەین، و ئەمە ئیمتیازێکی پیرۆزە بۆمان کە هاوبەشی و یەکێتی لەگەڵ خوداوەند عیسای مەسیحدا هەبێت وەک سەری شکۆمەندمان. دوو کەس پێویستە بۆ ئەوەی هاوبەشی هەبێت. یەکێک قسە دەکات و ئەوی دیکە وەڵام دەداتەوە. ئێمە هاوبەشیمان لەگەڵیدا هەیە کاتێک لەبەردەمیدا لەسەر وشەی خۆی دەبین و ئەو قسەمان لەگەڵ دەکات، و کاتێک لە نوێژدا لێی نزیک دەبینەوە و دڵمان بۆی هەڵدەڕێژین.
پەرستن شتی داهاتووە.
"ئینجا مریەم یەک پاوەند لە ڕۆنی ناردینی زۆر گرانبەهای هێنا و قاچەکانی عیسای چەور کرد و قاچەکانی بە قژی خۆی سڕی: و ماڵەکە پڕ بوو لە بۆنی ڕۆنەکە" (یۆحەننا ١٢:٣).
من سەیرمە ئایا ئەو بیری لە ئایەتەکەی گۆرانیی گۆرانییەکان دەکردەوە،
"کاتێک پاشا لەسەر مێزەکەی دادەنیشێت، ناردینەکەم بۆنەکەی بڵاودەکاتەوە" (1:12)
ئەو سەیری عیسای کرد و گوتی، "ئۆه، ئەو پاشای منە، و دەبێت پێی نیشان بدەم چەند خۆشم دەوێت و پەرستنی دەکەم." بیری کەوتەوە کە پاوەندێک سپیکەناردی هەبوو، زۆر گرانبەها. کرێی کارکردنی ساڵێکی دەویست بۆ ئەوەی پارەکەی بدات. ڕەنگە بۆ ماوەیەکی زۆر گرتبێتی، ڕەنگە کەمێکی لێی بەکار هێنابێت لە بۆنە تایبەتەکاندا. بەڵام ئێستا دەزانێت عیسا دەچێت بۆ مردن. ئەو کەمێک دواتر پێمان دەڵێت. ئەو دەڵێت، "دەمەوێت باشترین شت کە هەمە پێی بدەم." و سندوقە ئەلەباستەرەکەی شکاند و ناوەڕۆکەکەی بەسەر پێیەکانی دا ڕشت. لە مەتتا و مەرقۆسدا دەخوێنینەوە کە "لەسەر سەری" بووە. هیچ ناکۆکییەک نییە. ئەو هەردووکی کرد. ئەوە دەربڕینی پەرستنی دڵی بوو، چونکە پەرستن ئەوەیە. ئێمە پەرستن دەکەین کاتێک لەوەی کە ئەو پێی داوین، دەیدەینەوە بە ئەو. لە پەیمانی کۆندا خودا وەک دروستکەر دەپەرسترێت. ئەوە زۆر گرانبەهایە، بەڵام ئۆه، کاتێک دێیتە سەر پەیمانی نوێ، گەورە عیسا دەدۆزیتەوە کە بابەتی پەرستنی گەلی خۆشەویستییەتی کاتێک هاوار دەکەن،
"تۆ شایستەی... چونکە تۆ سەربڕدرای، و بە خوێنی خۆت ئێمەت بۆ خودا کڕییەوە لە هەموو هۆز و زمان و گەل و نەتەوەیەک" (بینین ٥:٩).
چەند یەسووع ئارەزووی ئەوە دەکات! چەند ئەو خۆشی دەوێت دڵەکانی خەڵک لە پەرستندا لەبەردەمی ئەودا بەرز بکرێنەوە!
بەڵام ئەوانەی ڕزگار نەکراون ناتوانن لەوە تێبگەن. ئەوەی بڕیار بوو خیانەتی لێ بکات وتی،
“بۆچی ئەم بۆنە بە سێ سەد دینار نەفرۆشرا و نەدرایە هەژاران؟” (یۆحەننا ١٢:٥).
ئایا عیسا هەرگیز بێباک بووە بەرامبەر بە پێداویستییەکانی هەژاران؟ ئایا مریەمیش؟ هەرگیز نا. مەسیح بخەرە پلەی یەکەم، و هەموو شتێکی تر باش دەبێت. ئەوەی پەرستش و ستایشی خوداوەند عیسای مەسیح دەکات وەک باڵاترین، هەژاران و نەداران لەبیر ناکات.
بەڵام یوداس تێناگات.
"ئەمەی گوت، نەک لەبەر ئەوەی گرنگی بە هەژاران دەدا؛ بەڵکوو لەبەر ئەوەی دز بوو، و جانتاکەی پێ بوو، و ئەوەی تێیدا دادەنرا، دەیبرد" (v. 6).
عیسا و قوتابییەکان یەهودایان دەستنیشان کردبوو بۆ هەڵگرتنی جانتاکە، و دەخوێنینەوە کە ئەو "ئەوەی تێیدا دانرابوو هەڵیگرتبوو." بە واتای وشەیی، ئەوەیە، "ئەو بردی." ئەو پیاوێکی چاوچنۆک بوو. هەستی دەکرد مریەم گەنجینەکەی لەسەر عیسا بەفیڕۆ دەدات.
بەڵام ڕزگارکەرەکە تێگەیشت و زانی چی لە دڵی یههودادا ڕووی دەدا. و فەرمووی،
"واز لەو بێنن: بۆ ڕۆژی ناشتنی من ئەمەی پاراستووە. چونکە هەمیشە هەژاران لەگەڵتانن؛ بەڵام من هەمیشە لەگەڵتان نیم" (vv. 7-8).
ئێمە نامانەوێت ئەو وشانەی لێی لەبیر بکەین. لە مەرقۆسدا دەفەرموێت،
“هەر کاتێک بتانەوێت دەتوانن چاکەیان لەگەڵ بکەن” (14:7).
ئێستا لە ئایەتەکانی کۆتاییدا دەخوێنینەوە،
"زۆرێک لە جولەکەکان بۆیە زانییان کە ئەو لەوێیە؛ و هاتن نەک تەنها لەبەر عیسا، بەڵکو بۆ ئەوەی ئیلعازەریش ببینن، ئەوەی کە لە مردووان هەڵیستاندبوو. بەڵام سەرۆک کاهینەکان ڕاوێژیان کرد کە ئیلعازەریش بکوژن" (یۆحەننا ١٢:٩-١٠).
ئەوان گوتیان: "پێمان باشترە جارێکی تر مردبایە، نەک ئەوەی خەڵک لەڕێگەی ئەوەوە باوەڕ بە عیسا بهێنن."
"چونکە لەبەر ئەو، زۆرێک لە جولەکەکان دوورکەوتنەوە و باوەڕیان بە عیسا هێنا" (v. 11).
ئای، خراپەی دڵی مرۆڤ! گوێ بگرە، ئەگەر باوەڕ بە یەسووع ناهێنیت چونکە دەزانیت پێویستت بە ڕزگارکەرێکە، ئەگەر لە ڕێگەی ڕۆحی پیرۆزەوە نایەیتە لای، ئەوا نایەیتە لای، گرنگ نییە چ موعجیزەیەک ڕووبدات.
ڕۆژی دواتر خەڵکێکی زۆر کە بۆ جەژنەکە هاتبوون، کاتێک بیستیان عیسا دێتە ئۆرشەلیم، چڵی دارخورمایان گرت و چوون بۆ پێشوازی لێکردنی و هاواریان کرد، هۆسانا: پیرۆزە پاشای ئیسرائیل کە بە ناوی پەروەردگارەوە دێت. عیساش کاتێک گوێدرێژێکی گەنجی دۆزییەوە، سواری بوو؛ وەک نووسراوە، مەترسە، کچی سیۆن: ئەوەتا پاشاکەت دێت، سوار لەسەر بێچووی گوێدرێژێک. قوتابییەکانی سەرەتا لەم شتانە تێنەگەیشتن، بەڵام کاتێک عیسا شکۆدار کرا، ئەوسا بیریان کەوتەوە کە ئەم شتانە دەربارەی ئەو نووسرابوون، و ئەوان ئەم شتانەیان بۆ ئەو کردبوو. کەواتە ئەو خەڵکەی لەگەڵی بوون کاتێک ئیلعازاری لە گۆڕەکەی بانگ کرد و لە مردووان هەڵیستاند، شایەتییان دا. لەبەر ئەم هۆیەش خەڵکەکە چوون بۆ پێشوازی لێکردنی، چونکە بیستیان کە ئەو ئەم موعجیزەیەی کردبوو. کەواتە فەریسییەکان بە یەکتریان گوت: ئایا تێناگەن چۆن هیچ سەرناکەون؟ ئەوەتا هەموو جیهان بەدوایدا کەوتووە. هەندێک یۆنانیش لەناو ئەواندا هەبوون کە بۆ پەرستن هاتبوون بۆ جەژنەکە؛ ئەوانەش هاتنە لای فیلیپ، کە خەڵکی بێتسایدای جەلیل بوو، و داوایان لێکرد و گوتیان: گەورەم، دەمانەوێت عیسا ببینین. فیلیپ هات و بە ئەندرۆسی گوت؛ و دووبارە ئەندرۆس و فیلیپ بە عیسایان گوت. عیساش وەڵامی دانەوە و گوتی: کاتەکە هاتووە، بۆ ئەوەی کوڕی مرۆڤ شکۆدار بکرێت. ڕاستی ڕاستی پێتان دەڵێم، ئەگەر دەنکە گەنمێک نەکەوێتە ناو زەوی و نەمرێت، بە تەنیا دەمێنێتەوە؛ بەڵام ئەگەر بمرێت، زۆر بەرهەم دەهێنێت. ئەوەی ژیانی خۆی خۆشبوێت، لەدەستی دەدات؛ و ئەوەی ڕقی لە ژیانی خۆی بێت لەم جیهانەدا، بۆ ژیانی هەتاهەتایی دەیپارێزێت. ئەگەر کەسێک خزمەتم بکات، با دوام بکەوێت؛ و لە کوێ من بم، خزمەتکارەکەشم لەوێ دەبێت؛ ئەگەر کەسێک خزمەتم بکات، باوکم ڕێزی لێدەگرێت. ئێستا گیانم دڵتەنگە؛ و چی بڵێم؟ باوکە، لەم کاتە ڕزگارم بکە؛ بەڵام لەبەر ئەم هۆیە هاتم بۆ ئەم کاتە. باوکە، ناوی خۆت شکۆدار بکە. ئینجا دەنگێک لە ئاسمانەوە هات و گوتی: من هەم شکۆدارم کردووە و هەمیش دووبارە شکۆداری دەکەمەوە.
بەڕاستی دوو ڕووداوی جیاواز لەم ئایەتانەدا تۆمارکراون، کە هەر یەکێکیان دەتوانێت وەک بابەتی وتارێکی تەواو خزمەت بکات، بەڵام من دەمەوێت هەوڵ بدەم ئەو دوو ڕووداوە پێکەوە کۆبکەمەوە. یەکەم، یەزدان دەبینین کە سواری قودس دەبێت و وەک کوڕی داود پێشوازی لێدەکرێت، و پاشان یۆنانییەکان دێن بە داواکارییەکەیانەوە،
“حەز دەکەین عیسا ببینین” (یۆحەننا ١٢:٢١)
ئەرکی خلاسکارمان بە خێرایی بەرەو کۆتایی دەچێت. بۆ ماوەی سێ ساڵ و نیوێکی نایاب، ئەو لە خاکی فەلەستیندا دەجووڵایەوە و کارە بەهێزەکانی دەکرد، شایەتی دەدا لەسەر ئەو گەواهییەی کە هاتبوو بیدات. ئێستا ئەو هاتبووە ئۆرشەلیم بۆ ئەوەی بمرێت، بۆ ئەوەی خۆی بکاتە قوربانییەک بۆ گوناهەکانمان لەوێ. لە سەرەتادا وا دەردەکەوت کە خەڵک ئامادەن وەک پاشا وەری بگرن و ڕەت نەکرێتەوە وەک چۆن خۆی پێشبینی کردبوو. بەڵام ئەمە دەرکەوت تەنها جووڵەیەکی کاتی بوو، بەشێکی زۆری منداڵان و ئەوانەی کە بە تایبەتی سوودمەند بوون لە خزمەتەکەی، بەشدارییان تێدا کردبوو، ئەوانەی کە خۆشیان دەویست لەبەر ئەوەی ئەو کێ بوو و چی دەکرد. ڕۆژی دواتر، ڕۆژێک دوای سەردانەکەی ماڵی شیمۆنی گولی، زۆرێک لە خەڵک بۆ جەژنی پەسخە هاتبوون، کە بەم زووانە دەگێڕدرا. کاتێک بیستیان کە عیسا دێتە ئۆرشەلیم، چوونە پێشوازی و لقەکانی دارخورمایان هەڵگرت، دارخورما هێمایەکی ناسراوی سەرکەوتنە، هاواریان دەکرد "هۆسانا!" یان "ئێستا ڕزگار بکە." ئەوە لە زەبوورەکان ١١٨:٠ وەرگیراوە، کە زەبوورێکی مەسیحییە، گەورە عیسا وەک کوڕی داودی پیرۆز دەناسێنێت.
"هۆسانا! پیرۆز بێت پاشای ئیسرائیل کە بە ناوی پەروەردگارەوە دێت" (یۆحەننا ١٢:١٣).
ڕەنگە کەسێک بڵێت، "باشە، لە کۆتاییدا خڵاسکارەکە وەک ئەوەی کە هەیە دەناسرێتەوە، و دەتوانێت تەخت بگرێتە دەست و بە ڕاستودروستی فەرمانڕەوایی بکات، و هەموو ناڕەواییەک بڕوخێنێت." تەنها پاشماوەیەکی کەم لە خەڵک هەبوون کە بەڕاستی دانیان پێدا نا. زۆرینەی سەرکردە ئایینییەکان یەکیان گرتبوو بۆ ڕەتکردنەوەی بانگەشەکانی، و زۆری نەخایاند دوای هاوارەکانی "هۆسانا" پێش ئەوەی هەمان ئەو سەرکردانە خەڵکیان لە هۆڵی دادگایی پیلاتۆس هان دا بۆ ئەوەی هاوار بکەن،
“هیچ پاشایەکمان نییە بێجگە لە قەیسەر” (19:15).
و بۆیە ئەو بە دڵنیاییەوە ڕەتکرایەوە کاتێک وەک پاشا هات.
ئەو هاتە ناوەوە وەک پێشبینی کرابوو لە وشەی پێغەمبەرایەتیدا. پێمان وتراوە،
“عیسا، کاتێک گوێدرێژێکی گەنجی دۆزییەوە، لەسەری سوار بوو، وەک نووسراوە.” (12:14)
هەنگاو بە هەنگاو، لە لەدایکبوونێوە تا کۆتا سات، خودا بە تەواوی بەپێی پێشبینییەکان ڕۆیشتووە. هەر لەم هەفتەیەی دواییدا دەیان پێشبینی هاتنە دی، کە چەند سەد ساڵ پێشتر کرابوون. لە پێشبینی زەکەریادا وێنای ئەوەمان هەیە کە سواری گوێدرێژێک و جاشکێک، بێچووی گوێدرێژێک، دەبێت و دەچێتە ئۆرشەلیم. لەم کتێبەوەیە کە ڕۆحی خودا ئێستا قسە دەکات:
"وەک نووسراوە، مەترسە، کچی سییۆن: ئەوەتا پاشات دێت، سوار لەسەر جاشکێک" (ئایەتەکانی ١٤-١٥).
لەویشدا شتێکی سەرنجڕاکێش هەبوو. بۆچی؟ لە ئینجیلێکی تردا پێمان دەوترێت کە خودا لەسەر جاشکێک دانیشتبوو کە مرۆڤ هەرگیز سواری نەبووبوو، جاشکێکی ڕانەکراو. بە شێوەیەکی ئاسایی سواربوونی جاشکێکی ڕانەکراو ئاسانترین شت نییە، بەڵام ئەم جاشکە وادیاربوو بە سروشتی گەورەکەی بناسێتەوە. عیسا دروستکەری هەموو شتێک بوو، کە بە نیعمەتەوە خۆی بچووک کردەوە بۆ ئەوەی ببێتە مرۆڤ. بۆیە ئەو کۆنترۆڵی جاشکەکەی کرد و بە سەرکەوتوویی سواری بۆ ناو شارەکە بوو لە کاتێکدا خەڵک جلەکانیان لەبەردەمی ڕاخست و هاواری بەخێرهاتنیان دەکرد.
لە سەرەتادا قوتابییەکانیشی ئەم شتانەیان تێنەدەگەیشت. بەڵام کاتێک عیسا شکۆدار کرا، کاتێک بە ئازاری خاچدا تێپەڕی، کاتێک لە مردووان هەستایەوە و سەرکەوت بۆ دەستە ڕاستی خودا لە ئاسمان، و ڕۆحی پیرۆز هات، وەک لە پەنتیکۆستدا هات، و چاوەکانیانی کردەوە بۆ تێگەیشتنێک لە ڕاستی کە پێشتر هەرگیز نەیانبوو، ئەوسا بیریان کەوتەوە کە ئەم شتانە دەربارەی ئەو نووسرابوون و ئەوان ئەم شتانەیان بەرامبەر بەو کردبوو. کاری ڕۆحی پیرۆزی خودایە کە ئەو شتانە بهێنێتەوە یاد کە خودا لە وشەکەیدا بۆ فێرکردنی ئێمە نووسیویەتی، چونکە ئەو وشەکانی نووسی:
“پیاوانی پیرۆزی خودا دوان، کاتێک کە لەلایەن ڕۆحی پیرۆزەوە جووڵێنران” (2 پەترۆس 1:21).
وە بەم شێوەیە، زۆر ئاسانە بۆ ڕۆحی پیرۆز کە ئەم شتانە وەربگرێت و بۆ گەلی خودایان بکاتەوە، پێشبینی و بەڵێنەکان بهێنێتەوە یاد کە ماوەیەکی زۆرە لەبیرکراون، تاکوو ئەو دەیانهێنێتەوە بۆ بواری هۆشیاری.
خەڵکەکە کە لەگەڵی بوون کاتێک لازارۆسی لە گۆڕەکەی بانگ کرد و لە مردووان هەڵیستاندەوە، شایەتییان دا. لەبەر ئەم هۆیە خەڵکەکەش چوونە پێشوازیی، چونکە بیستبوویان کە ئەو ئەم موعجیزەیەی کردووە" (یۆحەننا ١٢:١٧-١٨).
زیندووکردنەوەی لازارۆس وادیاربوو کاریگەرییەکی گەورەتری لەسەر خەڵکەکە هەبوو وەک لە هەر پەرجوویەکی تری. پێویست ناکات سەرسام بین بەوە، چونکە بە دڵنیاییەوە گەورەترین پەرجووی جەستەیی بوو، وەک چۆن هێورکردنەوەی زریان گەورەترین بوو لە پەیوەندیدا لەگەڵ سروشتی بێگیان. بە بانگکردنی ئەو پیاوە لە گۆڕەوە، کە چوار ڕۆژ بوو مردبوو، عیسا خۆی نیشاندا کە هەستانەوە و ژیانە. ئەو خەڵکەی کە پێشتر هەرگیز داواکارییەکانی ئەویان لەبەرچاو نەگرتبوو، دەستیان کرد بە پرسیارکردن کە ئایا ئەو مەسیحی بەڵێندراوەکەیە کە دەبوو بێت کاتێک لەم بۆنەیەدا سواری ئۆرشەلیم بوو. بەڵام هەبوون ئەوانەی ناڕازی بوون و لە کۆتاییدا سەرکەوتوو بوون لە دوورخستنەوەی زۆرێک لەم خەڵکە لێی.
“فریسییەکان کەواتە بە یەکتریان گوت، ئایا نابینن چۆن هیچ سەرناکەون؟ سەیرکەن، جیهان بەدوای کەوتووە” (v. 19).
وە بەم شێوەیە قسەکانی ئیشایا، کە حەوت سەد ساڵ پێشتر وترا بوون کاتێک چاوەڕوانی هاتنی مەسیح دەکرد، ئێستا جێبەجێ دەبوون:
"کێ باوەڕی بە ڕاپۆرتی ئێمە هێناوە، و دەستی یەزدان بۆ کێ ئاشکرا کراوە؟" (53:1).
ئەوانەی دەبوو باوەڕیان بهێنایە، ئەوانەی دەبوو یەکەم کەس بن وەری بگرن، لە ڕاستیدا یەکەم کەس بوون ڕەتی بکەنەوە.
دەچینە سەر ڕووداوی داهاتوو. کاتێک فەرسییەکان بەم شێوەیە بە ئەنقەست و بە ویستی خۆیان بانگەشەکانی مەسیحیان ڕەت دەکردەوە، دەبێت دڵخۆشییەکی گەورە بووبێت بۆ دڵی ئەو کە یەکەم نیشانەی گرنگیپێدانی جیهانی نەتەوەکانی تێدا بینی سەبارەت بە خۆی و ئەو پەیامەی کە هاتبوو بیهێنێت. لە ئایەتی 20 دەخوێنینەوە:
“و هەندێک یۆنانی لە نێو ئەواندا هەبوون کە هاتبوون بۆ پەرستن لە جەژنەکەدا.”
ئێستا، هەندێک جار کاتێک لە وەرگێڕانە ئینگلیزییەکەماندا باسی یۆنانییەکان دەخوێنینەوە، وشەکە بەو واتایە نایەت کە ئەوان بە سروشت یۆنانی بووبن، بەڵکو جوولەکە بوون کە لەناو یۆنانییەکاندا لە جیهانی نەتەوەکاندا لەدایک ببوون. بەڵام لێرەدا بەڕاستی باسی یۆنانییەکان دەکرێت. ئەم نەتەوانە بۆ جەژنی جوولەکەکان، جەژنی پەسخە، هاتبوون. ڕەنگە ئەوان نوێباوەڕ بووبن. لەوانەیە لە ئایینی جوولەکەدا سیستەمێکی ئایینی زۆر پاکتر، پیرۆزتر، و باشتر لەوەیان بینیبێت کە پێشتر لەناو گەلانی بتپەرستدا ڕاهاتبوون لەگەڵی، کە ئەوانیش بەشێک بوون لێی.
لەوە کاتەدا ژمارەیەکی زۆر هەبوون کە ناڕازی بوون و ڕوویان وەرگێڕابوو لەو خوداوەندانەی باوکانیان پەرستبوویان. دڵیان تامەزرۆی شتێکی باشتر، بەرزتر، پاکتر، و ڕاستتر بوو. و بەو شێوەیە کە جوولەکەکان بەسەر هەموو جیهاندا بڵاوبوونەوە، لەو شوێنانەی کە کەنیشت و شوێنی نوێژیان هەبوو، زۆرێک لەم نەجوولەکە گەڕۆکانە سەردانی شوێنەکانی کۆبوونەوەی جوولەکەکانیان دەکرد و شتێکیان دەربارەی خودای تاک و ڕاستەقینە و زیندوو فێردەبوون، و ئەو بەڵێنەی کە خودا بە ئیبراهیمی دابوو کە زوریەتێک دێت کە لە ڕێگەی ئەوەوە جیهان بەرەکەتدار دەبێت.
ئەم یۆنانییانە ڕەنگە لەنێویاندا بووبن. هاتبوون بۆ جەژنی فەسح. پێمان گوتراوە کە هاتبوون بۆ پەرستن، و کاتێک لە ئۆرشەلیم بوون، گوێیان لەبارەی عیساوە بوو. گوێیان لەبارەی ئەم کەسە سەرسوڕهێنەرە بوو کە سێ ساڵ و نیو لەنێو خەڵکدا ژیابوو، کە خەریکی چاکەکردن بوو، نەخۆشەکانی چاک دەکردەوە و چاوەکانی نابیناکانی دەکردەوە. بێگومان پرسیاری زۆریان لەوانە کرد کە گوێیان لێی ببوو، و لە خۆیان دەپرسی، "ئایا ئەو دەتوانێت ئەو کەسە بەڵێندراوە بێت؟" کاتێک گوێیان لە چیرۆکەکانی عیسا دەگرت، دەتوانرێت وێنا بکرێت کە چۆن تێبینییەکانیان بەراورد دەکرد و دەیانگوت، "ئایا ئەمە ئەو لۆگۆسەیە کە ئەفلاتوون ئارەزووی دەکرد؟ ئایا ئەمە ئەو کەسەیە کە نووسراوە پیرۆزەکانی جوولەکە، کە ئێمە خوێندوومانەتەوە، بەڵێنیان پێدابوو، و شایەتی هاتنی مەسیح دەدەن بۆ جیهان؟"
و بەم شێوەیە، کاتێک زانییان عیسا پێشتر لە شارەکە بوو، بەدوای هاوڕێیەتی قوتابییەکاندا گەڕان. چوونە لای فیلیپ، کە خەڵکی بێتسەیدا بوو. بۆچی چوونە لای فیلیپ؟ باشە، خودی ناوی ئەو سەرنجی ڕادەکێشان. فیلیپ ناوی یۆنانی بوو بە واتای "خۆشەویستی ئەسپەکان." پاشایەکی گەورەی یۆنانی، فیلیپی مەقدۆنیا، ناوبانگێکی نایابی بۆ خۆی دروست کردبوو، و ئەم فیلیپە، ڕەنگە وایان بیر کردبێتەوە، پەیوەندییەکی تێگەیشتنی لەگەڵیاندا دەبێت. نەچوونە لای پیتەر، یۆحەننا، یاقوب، یان قوتابییەکانی تر. چوونە لای فیلیپ، کە ناوی یۆنانی بوو، و گوتیان،
“بەڕێزم، دەمانەوێت عیسا ببینین.”
ئەوەی ئەوان ویستیان، دەبێت دڵی فیلیپی خۆش کردبێت، چونکە ئەم یۆنانییانە نامۆ بوون. ناجولەکەکان بوون لە دەرەوە کە تامەزرۆی بینین و ناسینی عیسا بوون. فیلیپ دەبێت هەستی کردبێت، "ئۆه، ڕۆژی سەرکەوتنی پەروەردگارمان نزیکە. ناجولەکەکان لە ئێستاوە دێن، وەک چۆن پەیمانی کۆن گوتی، بۆ ناسینی بانگەشەکانی."
فیلیپ بانگی ئەندرۆی کرد، و ئەندرۆ و فیلیپ پێکەوە چوون بۆ لای گەورە عیسا. پێموایە زۆر پەرۆش بوون کاتێک گوتیان، "مامۆستا، ئایا دێیت و چاوت بە هەندێک نەجوولەکە دەکەوێت کە لێرەن، کە دەیانەوێت تۆ ببینن و بتناسن، و کە حەزیان لەو پەیامەیە کە تۆ دەیدەیت؟" گومانم نییە عیسا خۆی بۆ ئەم یۆنانییانە ئاشکرا کرد، بەڵام پێمان ناگوترێت کە ئەو وای کرد. پێمان دەگوترێت کە ئەو وەڵامی دایەوە و گوتی،
"کاتەکە هاتووە، کە کوڕی مرۆڤ شکۆدار بکرێت" (یۆحەننا ١٢:٢٣).
ئەو لەم داواکارییەی ئەم گەلانەدا جۆرێک لە بەرهەمی یەکەمی دروێنە گەورەکەی لە نێو نەتەوەکانەوە بینی. ئەو خەریک بوو لەلایەن گەلی خۆیەوە ڕەت بکرێتەوە، بەڵام نووسینە پیرۆزەکە وتبووی کە ئەگەر ئیسرائیل ئەوی ڕەت بکاتەوە، ئەوا ئەو دەبێتە ڕووناکییەک بۆ ڕووناککردنەوەی گەلان. کەواتە لێرەدا یەکەم بەڵگەی ئەوە هەیە لەم یۆنانییانەدا لەگەڵ داواکارییەکەیاندا، "ئێمە دەمانەوێت عیسا ببینین."
ئەو لە داواکارییەکەیاندا بەڵگەیەکی بینی لەوەی کە لە تەواوی جیهانی نەجوولەکەدا لە ساڵانی داهاتوودا ڕوودەدات. پاشان بەوپەڕی جددی و شکۆمەندییەوە بە قوتابییەکانی گوت کە نەیدەتوانی بە تەواوی خۆی ئاشکرا بکات نە بۆ جوولەکە و نە بۆ نەجوولەکە، تاکوو بە مردن و هەستانەوەدا تێنەپەڕیبایە.
"بەڕاستی، بەڕاستی پێتان دەڵێم، ئەگەر دەنکە گەنمێک نەکەوێتە ناو زەوی و نەمرێت، بە تەنیا دەمێنێتەوە: بەڵام ئەگەر بمرێت، زۆر بەرهەم دەهێنێت" (v. 24).
مەبەستی ئەو بەڕاستی چییە؟ باشە، ئەو دەنکە گەنمەکە بوو، و ئەگەر ئەو نەمرایە، هیچ ڕزگارییەک بۆ هیچ گوناهبارێکی هەژار نەدەبوو. عیسا نەهات بۆ ئەوەی پیاوان بە فێرکردنەکانی ڕزگار بکات. ئەو نەهات بۆ ئەوەی پیاوان بە نموونەکەی ڕزگار بکات. ئەو بە پیاوان ناڵێت: "ئەگەر هەوڵ بدەن بەو شێوەیە بژین کە من دەژیم، و شوێن هەنگاوەکانی من بکەون، ئەوا ڕزگار دەبن." با دووبارەی بکەمەوە – وەک چەندین جار پێشتر گوتوومە، و بە مەترسیی ئەوەی کە بە هەڵە تێبگەیەنرێم – هیچ کەسێک هەرگیز بە شوێنکەوتنی عیسا ڕزگار نەکراوە. دوای ئەوەی ڕزگار دەبین، دەست دەکەین بە شوێنکەوتنی ئەو. ئەو نموونەیەکی بۆ جێهێشتین کە دەبێت شوێنی بکەوین، بەڵام پێویستە ئەو وەک ڕزگارکەر بناسین. پێویستە ژیانی خودایی لەو وەرگرین پێش ئەوەی بتوانین شوێنی بکەوین.
عیسا تەنها مامۆستای گەورە یان نموونە نییە. عیسا دەبێت ئازار بچێژێت و بمرێت بۆ ئەوەی پیاوان و ژنان ڕزگاریان بێت. "ئەگەر دەنکە گەنمێک نەکەوێتە ناو زەوی و نەمرێت، بە تەنها دەمێنێتەوە: بەڵام ئەگەر بمرێت، زۆر بەرهەم دەهێنێت." جگە لە مردنەکەی، ژیانە جوانەکەی عیسا نەیدەتوانی یەک گوناهباری هەژار ڕزگار بکات. لەبری ئەوە، تەنها پیاوانی مەحکوم دەکرد. ئەگەر شتێک هەبێت کە بە پیاوان نیشان بدات چەندە گوناهبارن، ئەوا ئەوە دەبێت کە لەگەڵ خوداوەند عیسا ڕیز ببن. ئەگەر تۆ زۆر لە خۆت ڕازیت، و دەتەوێت بزانیت چەندە خراپ و گەندەڵ و گوناهباریت لەبەرچاوی خودا، ئەم چوار ئینجیلە بخوێنەرەوە، بیر لەو ژیانە بکەرەوە کە عیسا ژیا، و زوو دەبینیت چەندە کەم دێیت. "بە تەنها دەمێنێتەوە." ئەو بێ گوناه بوو، بێ خەوش بوو، تاکە کوڕی لەدایکبووی باوک بوو، و ئەو کەسە بوو کە دەیوت،
"من هەمیشە ئەو شتانە دەکەم کە پێی خۆشە" (8:29).
ئەو تەنها پیاو بوو کە دەیانتوانی ڕوو بکاتە خراپترین دوژمنانی و بڵێت،
"کام لە ئێوە گوناهم بەسەردا دەسەلمێنێت؟" (v. 46).
مرۆڤایەتییەکەی بە تەواوی پیرۆز بوو، و هەر بۆیە ئەو بە تەنیا مایەوە لە ژیانیدا لێرە لەسەر زەوی.
ئەو زیادی کرد: "بەڵام ئەگەر بمرێت، بەرهەمێکی زۆر دەهێنێت." ئەو چوو بۆ سەر خاچ، و لەسەر ئەو خاچە خۆی کردە کەفارەتێک بۆ گوناهەکانمان. ئەو مرد تاوەکو ڕزگارمان بکات. ئەو خوێنی گرانبەهای خۆی ڕژاند تاوەکو لە هەموو تاوانەکانمان پاک بکرێینەوە. و ئێستا بیر لە ملیۆنان کەس بکەرەوە کە بە درێژایی ئەو سەدە مەسیحییانەی کە پێیان دەوترێت، ژیان و ئاشتی و ڕزگارییان دۆزیوەتەوە لە ڕێگەی مەرگی کەفارەتکەریی ئەوەوە. دەنکە گەنمەکە بەڕاستی لە مردندا کەوتووەتە ناو زەوییەوە، و دروێنەیەکی گەورە هەبووە. "ئەگەر بمرێت، بەرهەمێکی زۆر دەهێنێت."
سەرنجی ئەو ئاستەنگە بدە کە ڕووبەڕووی ئەوانە دەبێتەوە کە متمانەی پێ دەکەن لە ئایەتەکانی دواتردا. ئەگەر دان بە وەرگرتنی ئەودا بنێین و وەک ڕزگارکەرمان وەری بگرین، بە سروشتی شوێنی دەکەوین، و دەبینە قوتابییەکانی. و بەم شێوەیە پێمان دەڵێت،
"ئەوەی ژیانی خۆی خۆشبوێت، لەدەستی دەدات؛ بەڵام ئەوەی ڕقی لە ژیانی خۆی بێت لەم جیهانەدا، دەیپارێزێت بۆ ژیانی هەتاهەتایی" (12:25).
بۆ کەسی دنیایی هەمیشە وا دەردەکەوێت کە مەسیحییەک ژیانی بەفیڕۆ دەدات کاتێک واز لە گەمژەیی و خۆشییەکانی دنیا دەهێنێت و خۆی تەرخان دەکات بۆ شکۆمەندیی خوداوەند عیسای مەسیح. بەڵام ئەو کەسەی ژیانی بەم شێوەیە بەفیڕۆ دەدات، لە ڕاستیدا دەیدۆزێتەوە. کەسی دنیایی پێی وایە ژیان بە باشترین شێوە دەناسێت، بەڵام تەنها مەسیحییەکەیە کە بەڕاستی دەچێتە ناو ژیانێکی پڕ بەرەکەتتر و قووڵتر و چێژی لێ وەردەگرێت. ئەو دەچێتە ناو ژیان لە بەرزترین، دەوڵەمەندترین و باشترین ئاستیدا.
عیسا گوت،
"ئەگەر کەسێک خزمەتم بکات، با دوام بکەوێت؛ و لە کوێ بم، خزمەتکارەکەشم لەوێ دەبێت" (ئایەتی ٢٦).
بەڵێنێک هەیە بۆ هەموو باوەڕدارێک. من و تۆ ئەو شەرەفەمان پێدراوە نەک تەنها باوەڕهێنان بە ناوی ئەودا، بەڵکو ئازار چەشتن لە پێناوی ئەودا، شوێنکەوتن بە هەنگاوەکانی ئەودا، شەرم و ڕیسوایی هەڵگرتن لە پێناوی عیسادا، و ڕۆژێک خودای باوک ڕێز دەگرێت لە هەموو ئەوانەی شەرمیان هەڵگرتووە لە پێناوی ناوی کوڕە پیرۆزەکەی ئەودا.
ئێستا، دوای ئەوەی باسی کاری خاچ کرا، وادیارە وەک ئەوەی ڕۆحی عیسا پێشوەخت دەستی کرد بە چوونە ناو ئەو سێبەرە تاریکەی کە لە لێکردنی ئەودا بە گوناهەوە بوو، چونکە فەرمووی،
“ئێستا ڕۆحم شڵەژاوە” (v. 27a)
چی ناڕەحەتی کرد؟ ئەوەی کە لەوێ لەسەر خاچەکە دەبوو بەرگەی تووڕەیی کۆکراوەی خودا بگرێت، کە دەبوو لە دادگاییکردندا مامەڵەی لەگەڵ بکرێت بۆ ئەوەی ئێمە بە میهرەبانی مامەڵەمان لەگەڵ بکرێت. و هەموو ئەوە ڕۆحی ئەوی ناڕەحەت کرد. نەیدەتوانی مرۆڤ بێت بە تەواوی و پیرۆزی ئەگەر پاشگەز نەبووایەتەوە لەوەی بۆ ئێمە بکرێتە گوناهـ.
"ئێستا گیانم دڵتەنگە؛ و چی بڵێم؟ باوکە، لەم کاتە ڕزگارم بکە: بەڵام لەبەر ئەم هۆیە هاتم [بۆ جیهان. هاتمە جیهان بۆ ئەوەی بمرم، بۆ ئەوەی خۆم بکەمە قوربانییەک بۆ هەمووان]" (ئایەتی ٢٧).
و لەبری ئەوەی داوا بکات لەو کاتە ڕزگاری بێت، ئەو پاڕایەوە کە ناوی باوک شکۆدار بکرێت. پاشان، پێمان وترا، دەنگێک لە ئاسمانەوە هات، و ئەمە سێیەم جارە لە ئەزموونی خوداوەند یەسووعی ئێمەدا کە دەنگێکی لەو شێوەیە لە ئاسمانەوە هات، وتی،
"من هەم شکۆدارم کردووە، و دیسان شکۆداری دەکەمەوە" (ئایەتی ٢٨).
کاتێک عیسا بە خاچدا تێپەڕی، خودا ناوی خۆی شکۆدار کرد بە زیندووکردنەوەی لە مردووان. ناوی خۆی شکۆدار کردووە بە دانانی کوڕی خۆی لە دەستی ڕاستی خۆی لە بەرزترین ئاسماندا. هێشتا ناوی خۆی شکۆدار دەکات کاتێک عیسا دەنێرێتەوە بۆ ئەم دیمەنە بۆ ئەوەی وەک پاشای پاشاکان و گەورەی گەورەکان فەرمانڕەوایی بکات.
خەڵکەکە کە لەوێ وەستابوون و گوێیان لێبوو، وتیان هەورەگرمە بوو؛ ئەوانی دیکە وتیان، فریشتەیەک قسەی لەگەڵ کرد. عیسا وەڵامی دایەوە و فەرمووی: «ئەم دەنگە لەبەر من نەهات، بەڵکو لەبەر ئێوە هات. ئێستا کاتی دادگاییکردنی ئەم جیهانەیە؛ ئێستا فەرمانڕەوای ئەم جیهانە دەردەکرێت. منیش، ئەگەر لە زەوی بەرز بکرێمەوە، هەموو خەڵک بۆ لای خۆم ڕادەکێشم.» ئەمەی فەرموو، بەمە ئاماژەی بەو مردنە دەکرد کە دەبوو بمرێت. خەڵکەکە وەڵامیان دایەوە: «ئێمە لە یاسادا بیستوومانە کە مەسیح هەتاهەتایە دەمێنێتەوە؛ و چۆن تۆ دەڵێیت، کوڕی مرۆڤ دەبێت بەرز بکرێتەوە؟ ئەم کوڕی مرۆڤە کێیە؟» ئینجا عیسا پێی فەرموون: «هێشتا کەمێک ڕووناکی لەگەڵتانە. بڕۆن کاتێک ڕووناکیتان هەیە، نەوەک تاریکی بەسەرتاندا بێت؛ چونکە ئەوەی لە تاریکیدا دەڕوات نازانێت بۆ کوێ دەچێت. کاتێک ڕووناکیتان هەیە، باوەڕ بە ڕووناکی بهێنن، بۆ ئەوەی ببنە ڕۆڵەکانی ڕووناکی.» عیسا ئەم شتانەی فەرموو، و ڕۆیشت، و خۆی لێیان شاردەوە.
کاتێک وتاری پێشوومان کۆتایی پێهێنا، ئێمە بیرمان لەو وشانەی ڕزگارکەر دەکردەوە کە لە ئایەتەکانی ٢٤-٢٨دا تۆمارکراون:
"مەگەر دەنکە گەنمێک بکەوێتە ناو زەوی و بمرێت، بە تەنیا دەمێنێتەوە؛ بەڵام ئەگەر بمرێت، زۆر بەرهەم دەهێنێت" (ئایەتی ٢٤).
ئەو باسی خۆی دەکرد، چونکە ئەو هاتە ئەم جیهانە، کوڕی خودا کە جەستەی وەرگرت، پیاوێک جیاواز لە هەموو کەسێکی تر، بە تەواوی بێ گوناه، پیرۆز و بێ کەموکوڕی. ئەگەر بە فەزڵی خۆی نەبووایە کە چووە سەر خاچ و لە پێناوی ئێمەدا مرد، دەبوو بۆ هەتاهەتایە وەک مرۆڤ بە تەنیا بمایەتەوە. بەڵام وەک ئەنجامی مردنەکەی، ئێستا دروێنەیەکی شکۆمەندی پیاوان و ژنانی ڕزگارکراو هەیە. دەنکە گەنمەکە کەوتە ناو زەوی و مرد، و ملیۆنان کەس لە ڕێگەی مردنەکەیەوە ڕزگار کراون.
بۆ ئەوانەی ڕزگارکراون، ئاستەنگەکە دێتە پێش،
"ئەگەر هەر کەسێک خزمەتم بکات، با دوام بکەوێت" (ئایەتی ٢٦).
ئینجا پەروەردگارمان، کاتێک زانی خاچەکە هەر لەبەردەمیەتی و لەسەر ئەو خاچە دەبوو جامی سزایەک بخواتەوە کە گوناهەکانمان پڕیان کردبوو، فەرمووی،
“ئێستا گیانم دڵتەنگە؛ و چی بڵێم؟ باوک، لەم کاتە ڕزگارم بکەیت؟” (v. 27).
نەخێر، ئەو داوای ئەوەی نەکرد. ئەو فەرمووی،
"بەڵام بۆ ئەم هۆکارە هاتمە ئەم کاتە. باوک، ناوت شکۆدار بکە. ئینجا دەنگێک لە ئاسمانەوە هات [وەک وەڵامێکی دەستبەجێ]، گوتی: من شکۆدارم کردووە و دیسان شکۆداری دەکەمەوە" (ئایەتی ٢٨).
خودا شکۆدار کرا لە ژیانی تەواوی خوداوەند عیسای مەسیح. ئەو شکۆدار دەکرایەوە لە مردنە قوربانییەکەی و لە زیندووبوونەوە سەرسوڕهێنەرەکەی.
خەڵکەکە گوێیان لە دەنگی دەنگەکە بوو، بەڵام نەیانتوانی وشەکان لێکبدەنەوە، و بۆیە گوتیان هەورەگرمە بوو. تەنها ژمارەیەکی زۆر کەم هەن کە گوێیان بۆ دەنگی خودا هەیە. ئەمڕۆش هەر وەک ئەوکات وایە. کاتێک خودا بە هێزەوە قسە دەکات، ڕەنگە لە ڕێگەی یەکێک لە خزمەتکارەکانییەوە لە کۆبوونەوەیەکی گەورەدا کە پەیامەکە کاریگەری لەسەر ئەو کەسانە دادەنێت کە بە جدییەتەوە بیر لە ڕاستییە ڕۆحییەکان دەکەنەوە، زۆرینەی گەورە دەڵێن، "تەنها دەنگێکە، تەنها هەورەگرمەیە؛ هیچ شتێکی تێدا نییە." ئەوان گوێیان لە دەنگی خودا نابێت. خەڵکی تر کەمێک بەرزتر دەبنەوە. ئەوانەش هەبوون کە گوتیان،
“فریشتەیەک پێی گوت” (v. 29).
بەڵام نە هەورەگرمە بوو و نە فریشتەیەک؛ باوک خۆی بوو.
زۆر پێش ئەمە، دوای مەعموودییەتەکەی لە ئوردن، دەنگی باوک بیسترا، کە دەیگوت،
"ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەی منە، کە من لێی ڕازیم؛ گوێی لێ بگرن" (مەتا 3:17؛ مەرقۆس 1:11؛ لۆقا 3:22).
و دیسانەوە لەسەر چیای گۆڕانکاری، هەمان ئەو دەنگە دەکرێت ببیسترێت کە کارەکانی و پەیامەکە و تەواوێتی کوڕەکە پشتڕاست دەکاتەوە، بە نزیکەیی بە هەمان وشەکان:
"ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەمە: گوێی لێ بگرن" (مەتتا 17:5؛ مەرقۆس 9:7؛ لۆقا 9:35).
و ئێستا ئەو قسە دەکات دەربارەی عیسا لە پەیوەندیدا لەگەڵ شکۆمەندیی ناوی ئەودا، و دەڵێت،
“من هەم ستایشم کردووە، و دیسان ستایشی دەکەمەوە.” (یۆحەننا 12:28)
واتە، لە ڕێگەی ئەو کارەی کە خەریک بوو ئەنجامی بدات لەسەر خاچ. عیسا وەڵامی دایەوە و فەرمووی،
“ئەم دەنگە نەک لەبەر من هات، بەڵکوو لەبەر ئێوە.” (ئایەت ٣٠)
پاشان ئەو لێدوانە مەزنەی فەرموو،
ئێستا کاتی دادگاییکردنی ئەم جیهانەیە: ئێستا میری ئەم جیهانە دەردەکرێت. وە من، ئەگەر لە زەوی بەرز بکرێمەوە، هەموو خەڵک بۆ لای خۆم ڕادەکێشم" (ئایەتەکانی ٣١-٣٢).
بەڕاستی چوار بەشی هەیە بۆ ئەم لێدوانە گەورەیەی ئەودا. ئەو باس لە جیهانێکی حوکمدراو، شازادەیەکی تێکشکاو، ڕزگارکەرێکی بەرزکراوە، و دادوەرێکی داهاتوو دەکات. یەکەم شت ئەوەیە، "ئێستا حوکمدانی ئەم جیهانەیە." ئەو ئاماژەی بە چی دەکرد؟ حوکمدانی ئەم جیهانە لە خاچی مەسیحدا دەربڕدرا. جیهان دەربارەی خوداوەند یەسووع وتی، "ئێمە ئەومان ناوێت." ئەو هات و خۆی وەک پاشا پێشکەش کرد کە هەموو شتێکی ڕاست دەکردەوە ئەگەر خەڵک وەریانگرتبایە، بەڵام ئەوان هاواریان کرد،
"هیچ پاشایەکمان نییە بێجگە لە قەیسەر" (19:15)،
بۆیە ئەوان ڕەتیان کردەوە، و بە ڕەتکردنەوەیان حوکمیان بەسەر خۆیاندا هێنا، و هەموو جیهان لەو کاتەوە لەژێر حوکمدایە.
ئایا هەندێک جار سەرسام دەبیت بۆچی خودا ڕێگە دەدات هەندێک شتی ترسناک لەم جیهانەدا ڕووبدەن؟ ئەوە لەبەر ئەوەیە کە خەڵک میری ئاشتییان ڕەتکردەوە. بیربکەرەوە چەند جیاواز دەبوو ئەگەر عیسا وەرگیرابایە، ئەگەر پیاوانی سەردەمی خۆی قبووڵیان کردبایە، ئەگەر پاشایەتییەکەی بە هێز و شکۆوە دامەزراندبایە. ئەوکاتە جەنگەکان لەمێژبوو لەسەر زەوی نەمان، خەم و ئاه و نەخۆشی لەناو دەبران، و بەرەکەتەکانی هەزار ساڵە لەم سەدەکانی ڕابردوودا چێژیان لێوەرگیرابوو. بە ڕەتکردنەوەی مەسیح، مرۆڤەکان سزایان بەسەر خۆیاندا هێنا، بۆیە پێویست ناکات کەس سەرسام بێت بەو شتە ترسناکانەی کە بەسەر جیهاندا دێن. بەڵکو سەرسوڕمانەکە ئەوەیە کە خودا توڕەیی خۆی دەگرێتەوە و بە خێرایی سزای مرۆڤەکان نادات بەهۆی گوناهەکانیانەوە. جیهان وەک یەکێک وایە کە سزای مەرگی بەسەردا سەپێنراوە، بەڵام هێشتا ڕێگەی پێدراوە بژی تا ئەو سزایە جێبەجێ دەکرێت. بەم زووانە ڕۆژی ئاسمانە سوورەکانی خودا دێت؛ بەم زووانە بوتڵەکانی توڕەیی خودا بەسەر ئەم جیهانەدا دەڕژێن، و ئەوکاتە بەڕاستی مرۆڤەکان سزاکەی بە تەواوی دەزانن.
بەڵام ئێستا نیعمەت تێکەڵ بە حوکم بووە. خودا پەیامێکی بەزەیی دەنێرێت. داوا لە خەڵک دەکات تۆبە بکەن و ئەو ڕزگارکەرە وەرگرن کە جارێک ڕەتیان کردەوە. ئایا تۆ ئەوەت کردووە؟ ئایا خوداوەند عیسات قبوڵ کردووە؟ ئایا ئەو وشانە کاریگەرانەی نێردراو پیتەرت بیر دێتەوە کە بە جولەکەکانی وت:
"خۆتان ڕزگار بکەن لەم نەوە چەوتە" (کردارەکان 2:40)؟
مەبەستی چییە؟ ڕەنگە کەسێک بپرسێت، "ناتوانین خۆمان ڕزگار بکەین، وانییە؟" نەخێر، ناتوانین خۆمان ڕزگار بکەین، تا ئەو شوێنەی پەیوەندی بە ڕزگاربوون لە دۆزەخەوە هەیە. تەنها دەتوانین لەوە ڕزگار بین لە ڕێگەی کاری تەواوکراوی مەسیحەوە لەسەر خاچ.
چونکە هیچ ناوێکی تر لەژێر ئاسماندا بە مرۆڤەکان نەدراوە کە پێویستە بەهۆیەوە ڕزگار بین (4:12).
پیتەر مەبەستی چی بوو کاتێک وتی، "خۆتان لەم نەوە لادەرە ڕزگار بکەن"؟ ئەوە تەنها شێوازێکی تری گوتنە، "لەو جیهانە داببڕێن کە لەژێر حوکمدایە، لەو جیهانە بێنە دەرەوە و لایەنگری ئەو کەسە بکەن کە ئێستا ڕەتکراوەتەوە." ئەگەر ئێوە ئەوە بکەن، ئەوا ئێوە لەو حوکمە پارێزراو دەبن کە بەسەر جیهاندا دێت.
زۆرجار خەم دەخوات کاتێک دەبینێت مەسیحییەکان بەو شێوە لاوازە دەچنە ناو ئەمە. بۆچی هەندێک مەسیحی ئارەزووی جیابوونەوە لە جیهان ناکەن؟ ئەوە لەبەر ئەوەیە کە هەرگیز تێیان نەگەیشتووە کە جیهان دیمەنێکی حوکمدراوە، کە هەموو ئەوەی مرۆڤەکان چێژی لێ وەردەگرن بەم زووانە لە ڕۆژی تووڕەیی یەهوەدا دەسووتێنرێت، و خودا گەلەکەی بانگ دەکات بۆ ئەوەی بە جیابوونەوە لە جیهان بڕۆن. هەندێک جار گەنجە خۆشەویستەکانمان وا بیر دەکەنەوە کە قەشە و مامۆستا و دایک و باوکی خوداپەرستیان زۆر توند و ڕەقن، چونکە هەوڵ دەدەن ئاگاداریان بکەنەوە لەو شتانەی کە سروشتێکی دنیاییان هەیە. بیرتان بێت، لەم کتێبە پیرۆزەکەی خوداوە کۆتایی هەموو ئەم شتانەیان فێربووە، و بۆ ئەوەیە کە گەنجان لە خەمەکانی حوکمی داهاتوو بپارێزرێن کە ئێستا داوایان لێ دەکەن خۆیان لە جیهان جیا بکەنەوە. "خۆتان لەم نەوە سەرکەشە بپارێزن." یەک شت دەزانم، لەو ڕۆژەدا کە حەوت جامەکەی تووڕەیی خودا بەسەر ئەم جیهانەدا دەڕژێنرێت، کەس پەشیمان نابێتەوە لەوەی ژیانێکی جیاکراوەی ژیاوە و لەو جیهانە دوور کەوتووەتەوە کە خودا حوکمی دەدات. "ئێستا کاتی حوکمی ئەم جیهانەیە." ئەوە پێشتر حوکم دراوە، بەڵام حوکمەکە هێشتا جێبەجێ نەکراوە.
دووەم شت کە ڕزگارکەر دەڵێت،
"ئێستا شازادەی ئەم جیهانە دەردەکرێت" (یۆحەننا ١٢:٣١).
کێ شازادەی ئەم جیهانەیە؟ شەیتان. چۆن بوو بە شازادەی ئەم جیهانە؟ ئەو داگیرکەرێکە. خودا ئەم جیهانەی خستە ژێر دەسەڵاتی دایک و باوکی یەکەممان. بە ئادەمی گوت: "دەسەڵاتت بەسەر جیهاندا هەبێت؛ من هەموویم پێداویت، و تۆ دەبێت بۆ من بەڕێوەی ببەیت." بەڵام ئادەم نازناوی شازادەی ئەم جیهانەی بە ئیبلیس دۆڕاند، و لەو کاتەوە شەیتان بووەتە شازادە، و نەک تەنها شازادە بەڵکو خوداوەندی ئەم جیهانە.
بەڵام تۆ بەڵێنەکە لەبیرتە کاتێک یەزدان فەرمووی، لە کاتی ڕاگەیاندنی سزای بەسەر مارەکەدا،
"نەوەی ئافرەتەکە سەرت دەشکێنێت، و تۆش پاژنەی بریندار دەکەیت" (بڕوانە پیدایش 3:15).
لە خاچی مەسیحدا پاژنەی پێی عیسا، نەوەی ژنەکە، بریندار کرا، بەڵام لە هەمان ئەو خاچەدا سەری مارەکە بریندار کرا. بۆیە شەیتان ئێستا میرێکی شکستخواردووە، کەچی هێشتا هەزاران و ملیۆنان کەس هەن کە دەسەڵاتی ئەویان قبوڵە. لە ڕۆژی داهاتوودا کاتێک ئەو لە ئاسمانەوە فڕێدەدرێتە ناو چاڵە بێ بنەکە، و لە کۆتاییدا بۆ ناو دەریاچەی ئاگر، سزای تەواوی خودا بەسەریدا جێبەجێ دەکرێت.
ئێستا تێبینی شتی سێیەم بکە.
"و من، ئەگەر لە زەوی بەرز بکرێمەوە" (یۆحەننا ١٢:٣٢)
پەروەردگار لەوێ ئاماژەی بە چی دەکرد؟ ڕستەکە بە گشتی بەم شێوەیە دەخوێنرێتەوە: "منیش، ئەگەر بەرز بکرێمەوە...، هەموو خەڵک بۆ لای خۆم ڕادەکێشم." پێم وایە ئەم ئایەتە زۆرجار بە تەواوی بە هەڵە بەکارهێنراوە. زۆرجار بیستوومە بەم شێوەیە بەکارهێنراوە: "ئەگەر وتاربێژ عیسا بەرز بکاتەوە، هەموو خەڵک بۆ لای ئەو ڕادەکێشرێن." هەموومان بڕوامان وایە تەنها ڕێگا بۆ ڕاکێشانی خەڵک بۆ لای مەسیح، ڕاگەیاندنی مزگێنییە، و ئەوەش ئەرکی ئێمەیە – ڕاگەیاندنی مزگێنی. بەڵام ئایا کەسێک تا ئێستا زانیویەتی هەموو خەڵک لە ڕێگەی ڕاگەیاندنی مزگێنییەوە بۆ لای عیسا ڕاکێشرابن؟ بۆ ماوەی پەنجا ساڵە خەمێکی بەردەوام لە دڵمدایە چونکە کاتێک من عیسا لە وتاردا بەرز دەکەمەوە، هەموو خەڵک ڕاناکێشرێن.
بیرم دێت زیاتر لە پەنجا ساڵ لەمەوبەر کاتێک لەسەر ئەژنۆکانم لە ژوورەکەی خۆمدا لە لۆس ئەنجلۆس مەسیحم قبوڵ کرد، و چۆن سێ شەو دواتر لەگەڵ گروپێک چوومە دەرەوە بۆ شوێنێکی کراوە بۆ ئەوەی یەکەمین شایەتیدانم بۆ مەسیح بدەم. بە شێوەیەک لە شێوەکان کاتێک دەستم بە قسەکردن کرد هەموو بارودۆخەکانم لەبیر چوو. هیچ وتارێکم نەخوێندبوو، بەڵام زانیم کە نیو کاتژمێر وتارم دابوو کاتێک سەرۆکی کۆبوونەوەکە ڕایگرتم و وتی کە دەبوو بیست خولەک لەمەوبەر لە هۆڵەکەدا بووینایە.
دەبوو بوەستم، بەڵام دڵم پڕ بوو. بیرم کردەوە، "ئەم خەڵکە تەنها پێویستە دەربارەی یەسووع بزانن، و هەموویان ڕزگار دەبن." قسەکەمم بیر دێتەوە وەک ئەوەی دوێنێ بووبێت:
"ئەو لەبەر سەرپێچییەکانی ئێمە بریندار کرا؛ ئەو لەبەر تاوانەکانی ئێمە کوترا: سزای ئاشتییەکەمان لەسەر ئەو بوو؛ و بە لێدانەکانی ئەو ئێمە چاک دەبینەوە" (ئیشایا ٥٣:٥).
ئای چۆن من بە هەموو گەرموگوڕیی دڵی گەنجیمەوە مزگێریم دەدا، و بیرم دەکردەوە، "تەنها پێویستە بزانن، و دێن بۆ لای عیسا." بەڵام نەهاتن. قەرەباڵغییەکی زۆر لە دەوروبەر کۆببووەوە و هەندێکیان بە سەرسوڕمانەوە سەیریان دەکرد و دەیانگوت، "ئەو گەنجە باسی چی دەکات؟ کوڕێکی چواردە ساڵ چی دەربارەی ئەمە دەزانێت؟" و ئەوان سووڕانەوە و ڕۆیشتن و تەنها یەکێکیان هاتە لام و گوتی، "کوڕم، وادیارە تۆ شتێکت دۆزیوەتەوە کە من هەموو ژیانم بەدوایدا گەڕاوم و هەرگیز نەمتوانیوە بەدەستی بهێنم." پیاوێکی ڕەشپێستی بەتەمەن بوو کە قژێکی سپی وەک بەفر ڕوخساری داپۆشیبوو، و من بردم بۆ لای مەسیح – یەکەم کەسی کە باوەڕی هێنا. بەڵام ئەوانی تر تێپەڕین و بە تەواوی بێباک دیاربوون، و بۆ ماوەی پەنجا ساڵە هەوڵم داوە عیسا بەرز بکەمەوە. هیوادارم بتوانم لەبەردەم خودا بڵێم کە هیچ پەیامێکی ترم نەبووە. من دەزانم کە چەندین هێڵی جیاوازی ڕاستی لەم وشە پیرۆزەدا هەیە، و ئەرکی من تەنها مزگێنی دان نییە، بەڵکو مزگێنی وشەکەیە، چونکە هەموو ئەم هێڵە جیاوازانەی ڕاستی لە عیسادا چەقیان گرتووە. هیوادارم بتوانم لەگەڵ پۆڵس بڵێم،
ئەوەی ئێمە مزگێنی دەدەین (کۆلۆسی ١:٢٨).
متمانەم وایە ئەو ڕۆژە هەرگیز نایەت کە من ببینرێم "چی" بڵێم لە جیاتی "کێ". بەڵام من شایەتی بۆ ئەوە دەدەم، کە دوای پەنجا ساڵ هەوڵدان بۆ بەرزکردنەوەی عیسا لە بانگخوازییدا، من نەمدیوە هەموو خەڵک بۆ لای ئەو ڕاکێشرابن. هەندێک جار کاتێک سەیری ئامادەبووان دەکەم لێرە لە شەوی یەکشەممەدا کە سێ هەزار و پێنج سەد بۆ چوار هەزار کەس ئامادەن، دڵم دەلەرزێت. بە خۆم دەڵێم، "چ دەرفەتێکە!" و دووبارە بیر دەکەمەوە کە لەو جەماوەرە گەورەیەدا تەنها نزیکەی دوو سەد یان سێ سەد کەس هەن کە باوەڕیان بە عیسا نییە – زۆرینەی هەرە زۆریان پێشتر مەسیحین. بەڵام ئەوانی تر، لە کوێن؟. ئەو کەسانەی کە تۆ دەتەوێت پێیان بگەیت. ئەوان لەسەر شەقامەکانن، لە سینەماکانن، لە شوێنەکانی تری کات بەسەربردنی دنیاییدان، و گرنگی نادەن. عیسا بەرز بکەرەوە؟ بەڵێ. بەڵام ئەوە هەموو خەڵک بۆ لای ئەو ڕاناکێشێت. تۆ دەڵێیت، "باشە، کەواتە، ئایا کتێبی پیرۆز هەڵەیە؟" نەخێر، بەڵام هەندێک جار لێکدانەوەی ئێمە بۆی هەڵەیە. لێرەدا ناڵێت کە ئەگەر بانگخواز عیسا بەرز بکاتەوە هەموو خەڵک بۆ لای ئەو ڕادەکێشرێن. بە وریاییەوە سەرنج بدە بزانە چی دەڵێت،
"و من، ئەگەر لە زەوی بەرز بکرێمەوە، هەموو خەڵک بۆ لای خۆم ڕادەکێشم."
وە پاشان سەیری ڕوونکردنەوەکەی ڕۆحی پیرۆز بکە لە ئایەتی 33:
"ئەمەی گوت، بەمە ئاماژەی دەکرد بۆ ئەوەی کە چ جۆرە مردنێک دەمرێت."
ئەوەتا. بەرزکردنەوەکە لێرەدا ئاماژە نییە بۆ بانگەوازکردن. ئەو بەرزکردنەوەیە ئاماژەیە بۆ گۆلگۆتا. هەمان شتە وەک ئەوەی لەبەردەم نیکۆدیمۆسدا هێنرایە کایەوە کاتێک یەسووع فەرمووی،
"وهک چۆن موسا مارهکهی له بیاباندا بهرز کردهوه، ههر بهو شێوهیهش دهبێت کوڕی مرۆڤ بهرز بکرێتهوه: تا ههر کهسێک باوهڕی پێی بێت لهناو نهچێت، بهڵکو ژیانی ههتاههتایی ههبێت" (یۆحەننا 3:14).
کاتێک گەلی ئیسرائیل لە بیابانەکەدا لەلایەن مارە ئاگرینەکانەوە پێوەدران، خودا بە موسای فەرموو،
“بۆ خۆت مارێکی ئاگرین دروست بکە و لەسەر دارێک دایبنێ: جا هەرکەسێک پێوەی درا، کاتێک سەیری بکات، دەژیێت” (ژمارەکان ٢١:٨).
و عیسا بە کردەوە بە نیکۆدیمۆس دەڵێت، "ئەو مارە برۆنزییە وێنەی خۆمە." مارێکی لوولخواردوو، پێچخواردوو وێنەی عیسا؟ بەڵێ، عیسای کراو
"گوناھ بۆ ئێمە،... بۆ ئەوەی ئێمە ببینە ڕاستودروستیی خودا تێیدا" (2 کۆرنسۆس 5:21).
وەک دەبینیت، مارەکە بوو کێشەکەی دروست کرد. ئەوان لەلایەن مارە ئاگرینەکەوە گەزران، و مارەکە هێمای ناسراوە لە کتێبی پیرۆزدا بۆ شەیتان و گوناه، و بەم شێوەیە هەموو کێشەکان لە جیهاندا دەستیان پێکرد. هەموومان تووشی ژەهری گوناه بووین، ژەهری مارە ژەهراوییەکان لەژێر لێوەکانماندایە. هەر یەکێک لە ئێمە تووشی ژەهری مارەکان بووە، بەڵام عیسا هات و کاتێک لەسەر خاچ بەرزکرایەوە، ئەو بۆ ئێمە کرا بە گوناه.
شوێنی گوناهباری تاوانبارەکەی گرت، و لە جیاتی ئێمە ئازاری چەشت؛ لە پێناوی مرۆڤدا—ئۆه، موعجیزەی نیعمەت!— لە پێناوی مرۆڤدا ڕزگارکەرەکە خوێنی ڕژا!
مارەکە لە چۆڵەوانی لە بڕۆنز دروستکرابوو، و بڕۆنز هێمای حوکمدانە. ئاماژەی بەوە دەکرد کە مەسیح حوکمدانی ئێمەی هەڵگرتووە. مارێک بوو کە ژەهری تێدا نەبوو. نەیدەتوانی زیان بە کەس بگەیەنێت، و عیسا-پیرۆز، بێزیان، و بێگەرد-بەرز کراوەتەوە. ئەو دەڵێت،
“وە من، ئەگەر لە زەوی بەرز بکرێمەوە [واتە، لەسەر خاچ]، هەموو خەڵک بۆ لای خۆم ڕادەکێشم.”
عیسا ڕزگارکەری بەرزکراوەتەوە. بێگومان، بانگخوازەکە دەبێت بە هەموو پیاوان بڵێت کە عیسا لە پێناوی ئەواندا مرد. بێگومان، ئەو دەبێت ئاماژە بکات بە خاچکراوەکە.
ژیان هەیە لە تەماشاکردنی خاچکراوەکەدا، ژیان هەیە لەم ساتەدا بۆ تۆ؛ کەواتە تەماشا بکە، ئەی گوناهبار، تەماشا بکە، بۆ لای ئەو و ڕزگار بە. بۆ لای ئەو کە بە دارەکەدا خاچدرابوو. ئۆه، بۆچی ئەو لەوێ بوو وەک هەڵگری گوناه، ئەگەر تاوانەکەی تۆ لەسەر عیسا دانەنرابوو؟ ئۆه، بۆچی لە لایەکەیەوە خوێنی پاککەرەوەی گوناه دەڕژا، ئەگەر مردنەکەی قەرزەکەی تۆی نەدابێتەوە؟
"و من، ئەگەر بەرز بکرێمەوە، هەموو خەڵک بۆ لای خۆم ڕادەکێشم." بەڵام ئێستا نییە کە هەموو خەڵک بۆ لای ئەو ڕادەکێشرێن. زۆرینەی هەرە زۆر بە ڕێگای خۆیاندا تێدەپەڕن بێ گوێدان. کوڕی خودا وادیارە هاوار دەکات، وەک ئەوەی، بۆ مرۆڤایەتی:
"ئایا هیچ نییە لاتان، ئەی هەموو ئەوانەی تێپەڕ دەبن؟ سەیر بکەن و بزانن ئایا هیچ خەمێک هەیە وەک خەمی من، کە بەسەرم هاتووە، کە پەروەردگار ئازاری دام لە ڕۆژی تووڕەیی توندی خۆیدا؟" (لاواندنەوەکان ١:١٢)
وەڵامەکەت چییە؟ ئایا بەڕێگەی خۆتدا دەڕۆیت، و دەڵێیت، "ئەوە پەیوەندی بە منەوە نییە."
من دەژیم بۆ خۆم، تەنها بۆ خۆم، بۆ خۆم و کەسێکی تر نا- هەر وەک ئەوەی عیسا هەرگیز نەژیا بێت، و وەک ئەوەی ئەو هەرگیز نەمرابێت.
دەتوانیت پشتی لێ بکەیت ئەگەر بتەوێت. دەتوانیت نیعمەتەکەی ڕەت بکەیتەوە و خۆشەویستییەکەی پشتگوێ بخەیت و ئەنجیلەکەی پێشێل بکەیت، ئەگەر ئەوە بێت کە دەتەوێت بیکەیت. کەس هەرگیز ناچارت ناکات مەسیح قبوڵ بکەیت. دەتوانیت لە گوناهەکانتدا بەردەوام بیت و بۆ هەمیشە ون بیت. بەڵام یەک شت هەیە کە ناتوانیت بیکەیت – ناتوانیت لە کۆتاییدا لێی دەرباز بیت.
“ئەگەر من لە زەوییەوە بەرز بکرێمەوە، هەموو خەڵک بۆ لای خۆم ڕادەکێشم.”
ڕۆژێک ئەوەی لەسەر خاچ بەرزکرایەوە، لەسەر تەختی دادوەری دادەنیشێت. ڕۆژێک ئەوەی بە فەزڵەوە لەسەر دارەکە جێگەی ئێمەی گرتەوە، دەبێتە خاوەنی تەختی سپی گەورە، و پاشان هەموو مرۆڤەکان بۆ لای ئەو ڕادەکێشرێن. وشەی وەرگێڕدراوی "ڕاکێشران" لێرەدا هێزێکی ناچارکەر نیشان دەدات. هەمان ئەو وشەیەیە کە لە کۆتا بەشی ئەم ئینجیلەدا بەکارهاتووە، کاتێک باس لە تۆڕەکە دەکات کە سەد و پەنجا و سێ ماسی گەورەی تێدابوو، و ئەوان هاتن، وەک پێمان دەوترێت، تۆڕەکەیان ڕادەکێشا بۆ وشکانی. دەبینیت، ماسییەکان بێدەسەڵات بوون؛ لەناو تۆڕەکەدا ڕاکێشران بۆ وشکانی. «من، ئەگەر بەرز بکرێمەوە...، هەموو مرۆڤەکان بۆ لای خۆم ڕادەکێشم [ڕادەکێشم].» مرۆڤەکان لەوانەیە بڵێن، «بەڵام نامەوێت بێمە لای. نامەوێت ڕووبەڕووی ببمەوە. نامەوێت لێپرسینەوەی لەگەڵ بکەم.» بەڵام لێت ناپرسرێت کە ئایا دەتەوێت یان نا. دەبێت ڕووبەڕووی ببیتەوە و لەبەردەم ئەوەدا بوەستیت کە دەڵێت، «ئەگەر بەرز بکرێمەوە...، هەموو مرۆڤەکان بۆ لای خۆم ڕادەکێشم.»
ئۆه، چەند باشترە بە خۆشەویستی خودایی ڕاکێشرێیت و بێیتە لای ئەو لە ڕۆژی نیعمەتی ئەودا، وەک لەوەی چاوەڕێ بکەیت کە لە حوکمدا بۆ لای ئەو ڕاکێشرێیت کاتێک کە زۆر درەنگ دەبێت بۆ ڕزگاربوون!
بەڵام ئێستا دەبێت سەرنج بدەینە سەر بەرپرسیارێتییەکەمان بە لەبەرچاوگرتنی هەموو ئەمانە. دەخوێنینەوە، لە ئایەتی 34دا:
خەڵکەکە وەڵامیان دایەوە، ئێمە لە یاساکەدا بیستوومانە کە مەسیح بۆ هەتاهەتایە دەمێنێتەوە: و چۆن تۆ دەڵێیت، کوڕی مرۆڤ دەبێت بەرز بکرێتەوە؟ ئەم کوڕی مرۆڤە کێیە؟"
ئەوان بە کردەوە دەڵێن، "ئێمە نازانین تۆ باسی چی دەکەیت. ئێمە بەدوای مەسیحێکدا دەگەڕێین کە دێتە سەر زەوی بۆ لەناوبردنی دوژمنەکانمان، و ئەوەی تۆ باسی دەکەیت کوڕی مرۆڤە. ئێمە لەوە تێناگەین. تۆ باسی کوڕی مرۆڤ دەکەیت. ئەم کوڕی مرۆڤە کێیە؟" ئەو عیسایە، کە "خودا بەسەر هەموو شتێکدا، بۆ هەتاهەتایە پیرۆزە،" کە بە نیعمەت بوو بە مرۆڤ بۆ ڕزگارکردنمان. عیسا پێیانی وت،
"هێشتا کەمێک ڕووناکیەکە لەگەڵتانە" (v. 35a).
پێشتر پێیانی گوتبوو، "من ڕووناکی جیهانم. تەنها بۆ ماوەیەکی کەم لێرە دەبم و پاشان دەڕۆم بۆ ئەوەی بمرم."
‘بڕۆن کاتێک ڕووناکیتان هەیە، نەوەک تاریکی بەسەرتاندا بێت، چونکە ئەوەی لە تاریکیدا دەڕوات نازانێت بۆ کوێ دەچێت. کاتێک ڕووناکیتان هەیە، باوەڕ بە ڕووناکی بهێنن، بۆ ئەوەی ببنە ڕۆڵەکانی ڕووناکی. عیسا ئەم قسانەی فەرموو، و ڕۆیشت، و خۆی لێیان شاردەوە” (ئایەتەکانی ٣٥ب-٣٦).
ئەم وشانە دەبێت ئەمڕۆ بێنە ناو دڵمانەوە. هەموو بەڵگەیەکمان هەیە کە نزیک دەبینەوە لە کۆتایی ئەم سەردەمەی ئێستای نیعمەتی خودا، کە دوای ئەوە تاریکترین شەو دێت کە ئەم جیهانە تا ئێستا بەخۆیەوە بینیبێتی. ووشەکانی پەروەردگارمان ڕەنگە پەیامێکی تایبەتیان بۆ هەموومان هەبێت. "بڕۆن کاتێک ڕووناکیتان هەیە." ڕاستیی خودا قبوڵ بکەن کاتێک دەرفەتتان هەیە. باوەڕ بە پەیامەکە بکەن کاتێک هێشتا ڕادەگەیەنرێت، چونکە تاریکی دێت، و "ئەوەی لە تاریکیدا دەڕوات نازانێت بۆ کوێ دەچێت. کاتێک ڕووناکیتان هەیە، باوەڕ بە ڕووناکی بکەن، بۆ ئەوەی ببنە ڕۆڵەکانی ڕووناکی." پێمان وتراوە کە
“وشەی تۆ چرایەکە بۆ پێیەکانم، و ڕووناکییەکە بۆ ڕێگام” (زەبورەکان 119:105)،
و دووبارە،
“هاتنە ژوورەوەی وشەکانت ڕووناکی دەبەخشێت” (ئایەتی 130).
بۆیە ڕووناکی ئەمڕۆ دەدرەوشێتەوە، و هەموو مرۆڤێک کە بیەوێت دەتوانێت لە ڕووناکیدا بڕوات.
“ئەگەر لە ڕووناکیدا بڕۆین، وەک چۆن ئەو لە ڕووناکیدایە، ئەوا هاوبەشیی یەکترمان دەبێت، و خوێنی عیسای مەسیحی کوڕی ئێمە لە هەموو گوناهێک پاک دەکاتەوە.” (1 یۆحەننا 1:7)
وەرە بۆ ڕووناکی، بۆ تۆ دەدرەوشێتەوە، بە شیرینی ڕووناکی بەسەرمدا هەڵهات؛ پێشتر کوێر بووم، بەڵام ئێستا دەتوانم ببینم، ڕووناکی جیهان عیسایە!
بەڵام پەیامەکە تەنها بۆ خەڵکی دەرەوە نایەت: "لە کاتێکدا ڕووناکیتان هەیە بڕۆن،" بەڵام ئۆه، مەسیحییەکان، ئەم وشەیە دراوە بۆ ئەوەی ڕێگاتان ڕووناک بکاتەوە. کەچی چەندەها باوەڕدار هەن کە دژی ڕووناکین، کە بە ڕێگای خۆیاندا دەڕۆن، ڕەتیدەکەنەوە ملکەچی ڕاستی وشەی خودا بن. تەنها ماوەیەکی کەممان ماوە بۆ ئەوەی دڵسۆز بین بۆ ئەو گەورەیەی ڕزگاری کردین. با خۆمان بە تەواوی ڕادەستی ئەو بکەین بۆ ئەوەی لە ڕووناکیدا بڕۆین لە کاتێکدا ڕووناکیمان هەیە.
"شەو دێت، کاتێک هیچ کەسێک ناتوانێت کار بکات" (یۆحەننا ٩:٤).
بەڵام هەرچەندە ئەو زۆر موعجیزەی لەبەردەمیاندا کرد، کەچی باوەڕیان پێی نەهێنا، بۆ ئەوەی قسەکەی ئیشایای پێغەمبەر بێتە دی، کە گوتی: «یەزدان، کێ باوەڕی بە هەواڵەکەمان هێناوە؟ و دەستی یەزدان بۆ کێ ئاشکرا بووە؟» لەبەر ئەوە نەتوانرا باوەڕ بهێنن، چونکە ئیشایا دیسان گوتی: «چاوی کوێر کردوون و دڵیشی ڕەق کردوون، بۆ ئەوەی بە چاویان نەبینن و بە دڵیان تێنەگەن و نەگەڕێنەوە و چاکیان بکەمەوە.» ئیشایا ئەم شتانەی گوت کاتێک شکۆمەندییەکەی بینی و دەربارەی ئەو قسەی کرد. بەڵام لەنێو سەرۆکە گەورەکانیشدا زۆر کەس باوەڕیان پێی هێنا، بەڵام لەبەر فەریسییەکان دانپێدانانیان پێی نەکرد، نەوەک لە کەنیشت دەربکرێن، چونکە ستایشی خەڵکییان زیاتر خۆشدەویست وەک لە ستایشی خودا.
بەشی یەکەمی ئەم دەقە ئاماژە بە ڕاستییەک دەکات کە زۆر جدی و قورسە، شتێکە کە زۆر ئاسانە لەبیرمان بچێتەوە. ئەمە بیرمان دەخاتەوە کە ووشەی خودا کاریگەری نەرمکردنەوە یان ڕەقکردنی هەیە لەسەر ڕۆحی ئەو کەسانەی کە گوێی لێدەگرن. بە باشی وتراوە کە هەروەک چۆن هەمان خۆر مۆم نەرم دەکات و قوڕ ڕەق دەکات، بە هەمان شێوە پەیامی ئینجیل دەتوانێت دڵی یەکێک نەرم بکات و بیهێنێتە تۆبە و باوەڕێکی ڕوون بە گەورە عیسای مەسیح، یان دەتوانێت دڵی کەسێکی تر ڕەق بکات و بیخاتە حاڵەتێکی ڕۆحییەوە کە هەرگیز ملکەچ نەبێت یان نەشکێت لەبەردەم خودا و مەسیح وەرنەگرێت، بەڵکو لە گوناهەکانی بمرێت و بۆ هەتاهەتایە لە ئامادەبوونی خودا دوور بخرێتەوە. ئەمە پرسیاری مەبەستی خودا نییە و تەنانەت پرسیاری ئەو شێوازەش نییە کە ڕاستییەکە پێشکەش دەکرێت. مەبەست ئەوە نییە کە خودا نەخشەی کێشاوە کە هەندێک کەس قبوڵی بکەن لە کاتێکدا ئەوانی تر ڕەتی بکەنەوە، کە هەندێک وەری بگرن لە کاتێکدا ئەوانی تر ڕەتی بکەنەوە، کە هەندێک نەرم ببنەوە و ئەوانی تر ڕەق ببن، بەڵکو ئەمە پرسیاری هەڵوێستی خودی تاکە بەرامبەر ئەو ڕاستییە.
کاتێک خودا لە کۆندا بە ئیسرائیلی فەرموو ئەو وشانەی لێرەدا هاتوون،
“خودایە، کێ باوەڕی بە پەیامەکەمان هێناوە؟ و دەستی یەزدان بۆ کێ ئاشکرا کراوە؟” (ئیشایا ٥٣:١؛ یۆحەننا ١٢:٣٨).
سەرنجیانی ڕاکێشا بۆ ئەو ڕاستییەی کە فەرمانی ڕوونی پێدابوون سەبارەت بە خراپەی بتپەرستی. لێیان پاڕابووەوە کە ئەو بکەنە پلەی یەکەم لە دڵیاندا وەک خودای تاک و ڕاستەقینە و زیندوو. ئەوان ڕوویان وەرگێڕا. پێغەمبەرانی خۆی نارد بۆ ئەوەی بانگیان بکاتەوە، بەڵام شایەتییەکە ڕەتکرایەوە، و کاتێک هات کە پەیامەکە هیچ کاریگەرییەکی لەسەر ویژدانیان نەما. بۆیە خودا وازی لێهێنان تا دڵڕەق بن چونکە خۆیان ئەوەیان پێ باشتر بوو. ئەوان بڕیاریان دا گوێڕایەڵی خودا نەکەن. شتێکی لەو شێوەیەمان هەیە لە نامەی دووەمی تەسەلوونیکییەکان 2:0 کە تێیدا ئەو وێنە ترسناکەی پیاوی گوناهـ دەبینین کە هێشتا لەم جیهانەدا هەڵنەستاوە لە ڕۆژە تاریکەکانی تەنگانەدا کە لەپێشمانە، کە ڕەنگە زۆر نزیکتر بێت لەوەی کە هەرکامێکمان بیری لێدەکەینەوە و، بەڵام، ناتوانێت بەسەر جیهاندا بێت تاوەکو کڵێسای خودا هەڵنەگیرێت. ئێمە دەربارەی ئەو کەسانە دەخوێنینەوە کە لەو کاتەدا لەم دیمەنەدا بەجێدەهێڵدرێن. هەندێک کە مزگێنییەکەیان چەندین جار بیستووە بەڵام تەنها بۆ ڕەتکردنەوەی. و پێمان وتراوە کە،
"لەبەر ئەم هۆیە خودا گومڕاییەکی بەهێزیان دەنێرێتە سەر، تاوەکو باوەڕ بە درۆیەک بکەن [واتە، درۆی دژە-مەسیح]: تاوەکو هەموویان مەحکوم بکرێن ئەوانەی باوەڕیان بە ڕاستی نەکرد، بەڵکو چێژیان لە ناڕاستیدا بینی” (2 تەسەلۆنیکی 2:11-12)."
خودا دڵی بۆ هەموو مرۆڤێک لە هەموو شوێنێکە. ئەو مردنی گوناهبار ناخوازێت، بەڵکو دەیەوێت هەمووان بگەڕێنەوە لای ئەو و بژین. ئەو هاوار دەکات،
“بگەڕێنەوە، بگەڕێنەوە لە ڕێگا خراپەکانتان؛ چونکە بۆچی دەمرن، ئەی ماڵی ئیسرائیل؟” (یەحزقیال ٣٣:١١).
بەڵام ئەگەر مرۆڤەکان ڕەتیکەنەوە گوێڕایەڵی وشەکەی بن، ئەوا دەدرێنە دەست دڵڕەقی. ویژدان، کە بە وشەکە هان دەدرێت، لە سەرەتادا ڕەنگە وەڵام بداتەوە و کەسێک ڕەنگە لە ناخی گیانیدا هەست بکات کە دەبێت خۆی بداتە دەست مەسیح، بەڵام دەکرێت دەنگی ویژدان کپ بکرێت، ڕەتکردنەوەی گوێگرتن، تا لە کۆتاییدا ویژدان چیتر قسە ناکات بەڵکو وەک ئاسنێکی گەرم دەسووتێت و بێهەست دەبێت و مرۆڤەکان لە گوناهەکانیاندا ڕەق دەبن و بێ هیوا دەمرن.
پەروەردگارمان عیسای مەسیح بۆ ماوەی نزیکەی سێ ساڵ و نیوێکی نایاب خزمەتی دەکرد بە نیعمەتەوە، و لە ڕێگەی نیشانە و پەرجووەکانەوە کە ئەنجامی دابوون، و پەیامە سەرسوڕهێنەرەکەی کە بۆ مرۆڤی هێنابوو، بەڵگەی ئەوەی دابوو کە ئەو مەسیح و ڕزگارکەری ئیسرائیل بوو. بەڵام دەخوێنینەوە هەرچەندە ئەو زۆر پەرجووی ئەنجام دابوو، هێشتا ئەوان باوەڕیان پێی نەهێنا. تەنها پەرجووەکان هەرگیز قایل ناکەن ئەگەر خەڵک وشەکە ڕەت بکەنەوە. هیچ نیشانەیەک، هیچ پەرجوویەک، هیچ موعجیزەیەک، هەرگیز ناگاتە ویژدانیان ئەگەر سوور بن لەسەر بەردەوامبوون لە گوناهەکانیاندا و ڕەتی بکەنەوە تۆبە بکەن.
ئیبراهیم بیری "پیاوێکی دەوڵەمەند کە مرد و نێژرا"ی هێنایەوە، کاتێک دەربارەی برا زیندووەکانی گوتی:
"ئەگەر گوێیان لە موسا و پێغەمبەران نەبێت، نە قایل دەبن، ئەگەرچی یەکێک لە مردووان هەستێتەوە" (لۆقا 16:31).
چ بەرپرسیارێتییەکی قورسە کە دەیخاتە سەر هەریەکێک لە ئێمە کە گوێ لە وشەی خودا دەگرین وەک لێرە لە کتێبە پیرۆزەکەیدا تۆمارکراوە. ئەگەر خەڵک ئەم شایەتییە ڕەتبکەنەوە، نیشانە و سەرسوڕهێنەرەکان و موعجیزەکان قایلیان ناکەن. ئەوان لە گوناهەکانیاندا ڕەق دەبن. ئەم خەڵکە ڕەتیانکردەوە گوێ لەو وشەیە بگرن کە عیسا هێنای، و بەم شێوەیە وتەکەی ئیشایا بەدیهات کاتێک هاواری کرد،
“کێ باوەڕی بە هەواڵی ئێمە هێناوە؟ و دەستی یەزدان بۆ کێ ئاشکرا کراوە؟” (53:1).
ئەو ئاماژەی بەوە دەکرد کە زۆرینەی هەرە زۆر شایەتیی عیسا ڕەت دەکردەوە کاتێک هات، و وایان کرد. تەنها گرووپێکی بچووک ئەویان وەرگرت. و ئەمڕۆش ئەو پرسیارە هێشتا دێتە لامان، "کێ باوەڕی هێناوە، و دەستی خودا بۆ کێ ئاشکرا کراوە؟" ئایا تۆ باوەڕت هێناوە، هاوڕێی خۆشەویست؟ ئایا دڵت کردووەتەوە بۆ ووشەی خودا؟ ئایا هێزی ڕزگارکەری بەهێزی ئەو بۆ تۆ ئاشکرا کراوە؟ ئایا تۆ ئەوت دەناسی وەک ئەوەی کە ڕزگاری کردوویت لە چوونە خوارەوە بۆ گۆڕ و شوێنێکی لە مەسیحدا پێبەخشیویت، ئازاد لە هەموو مەحکومکردنێک؟ ئەگەر تۆ ووشەکە ڕەت بکەیتەوە، خودا پەیامێکی تری نییە بۆ تۆ.
بەم شێوەیە دەخوێنینەوە کە نەیانتوانی باوەڕ بکەن چونکە
“چاوەکانیانی کوێر کردوون و دڵەکانیانی ڕەق کردوون؛ تا بە چاوەکانیان نەبینن و بە دڵیان تێنەگەن و نەگەڕێنەوە، و من چاکیان بکەمەوە” (یۆحەننا ١٢:٤٠).
ئایا خودا نەیویست ئەوان بگۆڕێن؟ هەرگیز نا. ئەو ئارەزووی گۆڕانیانی دەکرد. داوای لێکردن بگەڕێنەوە بۆ لای خۆی، بەڵام ئەوان پەیامەکەیان ڕەتکردەوە و دڵەکانی خۆیان لە دژی ئەو ڕەق کرد. خودا فەرمووی، "باشە، دەتوانن لە گوناهەکانتاندا ڕەق بمێننەوە،" و ڕۆژێک هات کە وشەکە چیتر کاریگەریی لەسەریان نەما.
چەند ساڵێک لەمەوبەر، لە قوتابخانەیەکی یەکشەممە لە سان فرانسیسکۆ، قسەم بۆ گرووپێکی بچووکی کوڕ و کچان دەکرد. هەوڵم دەدا بەم شێوەیە ڕوونی بکەمەوە، "چەند خەمناکە بزانن، کچ و کوڕە خۆشەویستەکان، هەموو جارێک کە بە خوداوەند عیسا دەڵێن 'نەخێر'، دڵتان کەمێک ڕەقتر دەبێت. ئەگەر بەردەوام بن لە گوتنی 'نەخێر'، دڵەکە ڕەقتر و ڕەقتر و ڕەقتر دەبێت تاوەکو خودا پێی دەڵێت دڵێکی بەردین. ئیتر گرنگی بە شتەکانی خودا نادەن، بەڵکو بەردەوام دەبن لە ڕەتکردنەوەی نیعمەتەکەی. بۆیە، لە گوناهەکانتاندا دەمرن." بۆیە داوام لەو کوڕ و کچانە دەکرد کە لە سەرەتای ژیانیاندا دڵیان بدەنە عیسا.
لەوێ منداڵێکی بچووکی خۆشەویست هەبوو، تەمەنی تەنها پێنج ساڵ بوو (و هەندێک جار پێمان وایە ئەم منداڵە بچووکانە هیچ تێناگەن)، چاوەکانی لەسەر من بوون کاتێک قسەم دەکرد. دایکی هێنابووی بۆ قوتابخانەی یەکشەممە و پاشان بردییەوە ماڵەوە، و لە ڕێگای گەڕانەوە بۆ ماڵەوە هیچ قسەیەکی نەکرد. بیری لە باوکە خۆشەویستەکەی دەکردەوە کە هەرگیز نەچووبووە کڵێسا یان قوتابخانەی یەکشەممە، کە هەرگیز نەچووبووە گوێ لە وشەی خودا بگرێت. کاتێک گەیشتە ماڵەوە، باوکەکە لەوێ دانیشتبوو سیگارەکەی دەکێشا و ڕۆژنامەی یەکشەممەی بە دەوریدا بڵاوکردبووەوە. کچە بچووکەکە پێش دایکی ڕایکردە ژوورەوە و بازیدا بۆ باوەشی باوکی، و گوتی، "باوکە، باوکە، دڵت هەست پێ بکە! ئایا وەک بەرد لێی دێت؟" ئەو گوتی، "چی دەڵێیت؟" کچەکە گوتی، "باشە، پیاوەکەی قوتابخانەی یەکشەممە گوتی ئەگەر بە عیسا بڵێیت 'نەخێر'، بەردێک لە گەدەتدا دروست دەبێت! ئایا بەردێکت لەوێ هەیە؟ ئۆه، باوکە، هیوادارم نەتبێت، چونکە ئەگەر هەتبێت، ناتوانی ڕزگار بیت." باوکەکە ڕووی کردە دایکی و بە تووڕەیی گوتی، "ئەم منداڵەیان چی پێ گوتووە، بە هەر حاڵ؟" پاشان دایکەکە کەمێک بە وردی زیاتر ڕوونی کردەوە. کاتێک فرمێسکەکانی لە چاوەکانی ژنەکەدا بینی و هەستی بە باوەشی کچە بچووکەکەی کرد بە ملییەوە، و گوێی لێبوو دەیگوت، "ئۆه، باوکە، بەردەوام مەبە لە گوتنی 'نەخێر' بە عیسا،" سەیری سەرەوەی کرد و گوتی، "باشە، پێم وایە باشترە ئەم شتە یەکلایی بکەمەوە." چوو بەسەر ئەژنۆکانیدا و ژیانی خۆی ڕادەستی مەسیح کرد. چەندە ڕەحمەتێک بوو کە لە کاتی خۆیدا هات! چەندە شتێکی جیدییە گوتنی "نەخێر" بە دەنگی خوداوەند عیسای مەسیح.
ئەوە گومڕاییە بەهێزەکەی ڕۆژانی کۆتایی ڕوون دەکاتەوە، و بۆچی پیاوان و ژنان دڵڕەق دەبن. ئەوان لە خودا ڕوو وەردەگێڕن، و لە کۆتاییدا کاتێک دێت کە خودا دەڵێت،
[باشە]، ئەفرایم بە بتەکانییەوە لکاوە: وازی لێ بهێنن» (هۆشەع ٤:١٧).
Xwedê bike ku ev yek ji bo tu kesî ku ev rûpel digihîjinê rast nebe. Heke hûn hîn di gunehên xwe de ne û hûn îro dengê Îsa dibihîzin ku bang dike, ma hûn ê li ber Wî bi tobe û baweriyê serî netewînin û jê re nebêjin ku di dawiyê de hûn dilê xwe didin Wî û bi hemû guneh û hewcedariya xwe tên ba Wî, ku hûn ê wekî Rizgarkarê xwe pê bawer bikin?
ئیشایا ئەم وشە تایبەتەی ئاگادارکردنەوەیەی پێدا، پێمان وتراوە، کاتێک کە "شکۆی ئەوی بینی."
"ئەم شتانە ئیسایا وتی، کاتێک شکۆمەندییەکەی بینی و باسی ئەوی کرد" (یۆحەننا ١٢:٤١).
کەی بوو ئەوە؟ باشە، تۆ ڕووداوەکەی بەشی شەشەمی ئیشایا بیرە، کاتێک ئەو گوتی،
لەوە ساڵەی پاشا عوزیا مرد، منیش پەروەردگارم بینی لەسەر تەختێک دانیشتبوو، بەرز و بڵند، و دامێنی جلی پەرستگاکەی پڕ کردبوو. لەسەرووی ئەوەوە سێرافیمەکان وەستابوون: هەر یەکەیان شەش باڵی هەبوو؛ بە دووان ڕووی خۆی داپۆشیبوو، و بە دووان قاچەکانی داپۆشیبوو، و بە دووان فڕیبوو. و یەکێکیان هاواری بۆ ئەوی تر کرد و گوتی: "پیرۆز، پیرۆز، پیرۆزە پەروەردگاری سوپاسالاران: هەموو زەوی پڕە لە شکۆی ئەو" (ئایەتەکانی ١-٣).
ئایا تێدەگەیت کێ بوو کە سێرافیمەکان پەرستبوویان؟ ڕۆحی پیرۆز دەفەرموێت، "ئیشایا شکۆمەندییەکەی ئەوی بینی و باسی ئەوی کرد." خوداوەندمان عیسای مەسیح لەوێ لەگەڵ باوک بوو لەوپەڕی شکۆمەندیدا. ئەو کە هێشتا نەهاتبووە سەر ئەم زەوییە بۆ ڕزگارکردنی گوناهباران، بابەتی پەرستنی فریشتەکان بوو، و ئیشایا بەناو سەردەمەکاندا سەیری کرد و بینی کە دێتە خوارەوە بۆ ئەوەی لەسەر خاچی گۆلگۆتا بمرێت. هاواری کرد،
"ئەو بریندار کرا لەبەر تاوانەکانمان، لێی درا لەبەر گوناهەکانمان: سزای ئاشتیی ئێمە لەسەر ئەو بوو؛ بە زامەکانی ئەو ئێمە چاک بووینەوە" (ئیشایا ٥٣:٥).
ئیشایا بە باوەڕەوە ئەوی بینی، و ئەو پیرۆزە لە ناوەڕاستی ئیسرائیلدا وەستا و گەلی خۆی نەیانناسییەوە.
"هاتە لای هی خۆی، و هی خۆی وەرنەگرت" (یۆحەننا 1:11)
تۆ چی؟ ئایا تۆ ئەوت وەرگرتووە؟ ئایا پەیامەکە لە گوێیەکەوە چووەتە ژوورەوە و لەوەی ترەوە هاتووەتە دەرەوە؟ یان دڵی تۆی لە تۆبەکردندا لەبەردەمی ئەودا چەماندووەتەوە؟ کێشەکە ئەوەیە، دەزانی، زۆر کەس باوەڕیان هەیە، بەڵام بوێرییان نییە کە ڕاستەوخۆ بێنە دەرەوە و باوەڕیان دان پێدا بنێن.
ئێمە لە ئایەتی ٤٢ دەخوێنینەوە،
سەرەڕای ئەوەش، لەنێو زۆرێک لە سەرۆکەکاندا زۆریش باوەڕیان پێی هێنا؛ بەڵام لەبەر فریسییەکان دانپێدانانیان پێنەدەنا، نەوەک لە کەنیشت دەربکرێن: چونکە ستایشی پیاوانیان زیاتر خۆشدەویست وەک لە ستایشی خودا.
چەند شتێکی گەمژانەیە! ستایشی پیاوان تێدەپەڕێت. چ جیاوازییەک دەکات ئایا پیاوان ستایش دەکەن یان نا ئەگەر کەسێک پەسەندکردنی خودای نەبێت؟ پیاوان ناتوانن هیچ شتێکت بۆ بکەن لە ڕووی ڕۆحییەوە. چەند گەمژانەیە بۆ خەڵک کە نیگەران بن لەوەی خەڵکی تر چی لەبارەیەوە بیر دەکەنەوە، و لەگەڵ ئەوەشدا چەند کەس خۆیان گرتووەتەوە لە هەنگاونانێکی یەکلاکەرەوە بۆ مەسیح چونکە بیری هاوڕێیەک یان هاودەمێک، یان دۆستێک دێتە مێشکیان کە ڕەزامەندییەکەیان بە بەها دەزانن. دەڵێن، "ئۆه، من ئامادە نیم خۆم بە یەکلاکەرەوە پابەند بکەم. ئەم یان ئەو چی بیر دەکاتەوە؟"
بیرم دێت کاتێک کوڕێکی بچووک بووم چۆن دایکم منی دەهێنایە سەر ئەژنۆی خۆی و بەو شێوەیە بە جیددی قسەی لەگەڵ دەکردم دەربارەی گرنگیی متمانەکردن بە خوداوەند عیسای مەسیح وەک ڕزگارکەرم. منیش دەمگوت، "باشە، دایکە، حەز دەکەم بیکەم، بەڵام کوڕەکان هەموویان پێم پێدەکەنن." دایکم دەیگوت، "هاری، لەبیرت بێت، ئەوان ڕەنگە بە پێکەنینەوە بتخەنە دۆزەخەوە، بەڵام هەرگیز ناتوانن بە پێکەنینەوە لەوێ دەرت بهێنن." و ئای، چەندە ئەو قسەیە کاری تێدەکردم، و بە درێژایی ساڵان لەگەڵم مایەوە! بەڵێ، پیاوان ڕەنگە گاڵتەمان پێبکەن و سووکایەتیمان پێبکەن و لێمان تێنەگەن کاتێک بۆ مەسیح دێینە دەرەوە، بەڵام لە کۆتاییدا، تەنها ڕەزامەندیی ئەوە کە شایەنی ئەوەیە هەمانبێت.
ساڵانێکی زۆر لەمەوبەر چیرۆکی ململانێیەکم خوێندەوە کە لە نێوان دوو ڕاجای هیندستاندا ڕوویدا. یەکێکیان ئەوی تری شکست پێهێنا و کوڕی ڕکابەرەکەی بەدیل گرت، و ئەو ڕۆژەی کە دەبوو بگەڕێتەوە کۆشکەکەی خۆی، خۆی ئامادە کرد بۆ ئەوەی بە سەرکەوتنەوە بچێتە ناو شارەکە. کاروانێکی گەورە هەبوو لە فیل و سوارە و پیادە و ڕیزێکی درێژ لە دیلەکان. لە نێوانیاندا شازادە گەنجەکە هەبوو. پێی وترا کە دەبێت پێخاوس و بێسەرپۆش بڕوات. تووڕە بوو و وتی، "چی! بەو شێوەیە بچمە ژوورەوە! خەڵک چی بیر دەکەنەوە؟ چ جۆرە ڕوخسارێک دروست دەکەن؟" ڕاجاکە وتی، "هێشتا هەمووت نەبیستووە. دەبێت کاسەیەکی شیر بە دەستتەوە بگریت، و ئەگەر تەنانەت یەک دڵۆپیش بڕژێنیت، لە کۆتایی کاروانەکەدا سەرت دەبڕدرێت." لە چەند خولەکێکدا ئەو کاسە شیرەیان هێنا، و دوو پاسەوان لەگەڵی ڕۆیشتن، یەکێکیان لە هەردوو لایەک، و کاروانەکە دەستی بە جووڵە کرد. بەردەوام ڕۆیشتن، ڕەنگە میلێک یان زیاتر، بۆ بەردەم ڕاجاکە. و ئەو شازادە گەنجە بە درێژایی ڕێگاکە ڕۆیشت، کاسە شیرەکەی گرتبوو. وادیار بوو کە هەرگیز بەبێ ڕژاندنی کەمێک لێی تەواوی ناکات، بەڵام بە سەلامەتی تاقیکردنەوەکەی تەواو کرد. لە کۆتاییدا، لەبەردەم ڕاجاکەدا وەستا، "باشە، بەڕێز شازادە، خەڵک چ جۆرە ڕوخسارێکیان دروست کرد؟" سەیری سەرەوەی کرد و وتی، "گەورەم، من ڕوخساری خەڵکم نەبینی. من تەنها ژیانی خۆمم بینی، کە لە دەستەکانمدا گرتبووم، و دەمزانی یەک هەنگاوی هەڵە وادەکات ژیانم لەدەست بدەم."
ئەم خەڵکە کۆنە ستایشی خەڵکیان زیاتر خۆشدەویست لە ستایشی خودا، و لەبەر ئەوە بوێرییان بەشی نەدەکرد دان بە گەورە عیسای مەسیحدا بنێن لەبەردەم هاوڕێکانیاندا. ئەوان دەیانزانی ئەو نێردراوی باوک بوو. ئەوان دەیانزانی ئەو شوانەکەی ئیسرائیل بوو، ڕزگارکەری مرۆڤە گوناهبارەکان، بەڵام بۆچوونی باشی هاوڕێکانیان زیاتر بەلایانەوە گرنگ بوو لە ڕەزامەندی خودا. ئەمڕۆ حاڵی تۆ چۆنە؟ تۆ لەبیرتە وشەکە دەڵێت،
"ئەگەر بە دەمت دان بە خوداوەند عیسا بنێیت، و بە دڵت باوەڕ بکەیت کە خودا لە مردووان هەڵیستاندووەتەوە، ئەوا ڕزگارت دەبێت" (ڕۆما ١٠:٩).
ودیسانەوە، پەروەردگارمان عیسا فەرموویەتی،
"کەواتە هەرکەسێک لەبەردەم خەڵکیدا دان بە مندا بنێت، منیش لەبەردەم باوکم کە لە ئاسمانە دان بەو دەنێم. بەڵام هەرکەسێک لەبەردەم خەڵکیدا نکۆڵیم لێ بکات، منیش لەبەردەم باوکم کە لە ئاسمانە نکۆڵی لێ دەکەم.” (مەتتا ١٠:٣٢-٣٣)
ئەگەر لە دڵتەوە باوەڕت وایە کە خودا عیسای بۆ تۆ بەخشی، ئەگەر متمانەت پێی کردووە، ئۆه، ئەوا، دوودڵ مەبە لەوەی بە ئاشکرا لەبەردەم خەڵکدا دان بەو دابنێیت. من پێموایە زۆرێک لە باوەڕدارە نهێنییەکان ئەو ئاشتییەیان نییە کە دەکرێت هەیانبێت چونکە بە ئاشکرا دان بە مەسیحدا نانێن. تۆ دەڵێیت، "پێتوایە بەڕاستی باوەڕداری نهێنی هەیە؟" بەڵێ، وشەکە پێمان دەڵێت کە یوسفى ئەریماتیا یەکێک بووە، بەڵام ئۆه، چەند زۆری لەدەستدا! ئەو لە کۆتاییدا هات و گۆڕە نوێیەکەی خۆی پێشکەش کرد بۆ ئەوەی بتوانن جەستەی کوڕی خودا لەوێ بنێژن. نیکۆدیمۆس باوەڕدارێکی نهێنی بوو. ئەو جارێک هەوڵی دا قسە بکات بەڵام بە دڵنیاییەوە نەیووت، "ئەو خوداوەند و ڕزگارکەری منە." بەڵام ئەو سەد پاوەند بەهاراتی نارد بۆ ناشتنی جەستەی خوداوەند عیسا، و بەم شێوەیە خۆی لەگەڵ ئەو مەسیحەدا ناساند کە مردبوو. بەڵام چەندە زیاتر لە بەرەکەت چێژی وەردەگرت ئەگەر لە کاتێکدا عیسا دەژیا، بە ئاشکرا خۆی دەربخستایە! من پێموایە زۆرێک لە خەڵک ئەمڕۆ، لە قووڵایی دڵیاندا، باوەڕیان بە مەسیح هەیە و لە ماڵەکانیاندا پێی دەڵێن کە خۆشیان دەوێت و متمانەیان پێیەتی، بەڵام ئەوان ڕێزی لێ ناگرن بە دانپێدانان لەبەردەم خەڵکدا. ئەوان ئەو خۆشی و سەرکەوتنەیان لە ژیانیاندا نییە کە دەکرێت هەیانبێت ئەگەر بە ئاشکرا خۆیان دەربخەن و ڕێگە بەوانی تر بدەن بزانن.
یەسووع، ئایا هەرگیز وا دەبێت، مرۆڤێکی فانی شەرمەزار بێت لە تۆ؟ شەرمەزار بێت لە تۆ، کە فریشتەکان ستایشت دەکەن، کە شکۆمەندییەکانت بە درێژایی ڕۆژانی بێکۆتایی دەدرەوشێنەوە؟ >شەرمەزار بێت لە یەسووع! زۆر باشترە ئێوارە شەرم بکات لەوەی خاوەنی ئەستێرەیەک بێت؛ ئەو تیشکەکانی ڕووناکی خودایی بڵاو دەکاتەوە بەسەر ئەم ڕۆحە تاریکەی مندا. >شەرمەزار بێت لە یەسووع! بەڵێ، ڕەنگە من، کاتێک هیچ تاوانێکم نەبێت بۆ شوشتنەوە، هیچ فرمێسکێکم نەبێت بۆ سڕینەوە، هیچ چاکەیەکم نەبێت بۆ داواکردن، هیچ ترسێکم نەبێت بۆ دامرکاندنەوە، هیچ ڕۆحێکم نەبێت بۆ ڕزگارکردن. >تا ئەو کاتە، شانازییەکەم بەتاڵ نییە، تا ئەو کاتە من شانازی بە ڕزگارکەرێکی قوربانیکراو دەکەم؛ و ئۆه، با ئەمە شکۆمەندیی من بێت، کە مەسیح شەرمەزار نییە لە من.
عیسا هاواری کرد و گوتی، ئەوەی باوەڕم پێ بکات، باوەڕی بە من نەکردووە، بەڵکو بەوەی کە منی ناردووە. ئەوەش کە من دەبینێت، ئەوە دەبینێت کە منی ناردووە. من وەک ڕووناکی هاتوومەتە جیهان، بۆ ئەوەی هەرکەسێک باوەڕم پێ بکات لە تاریکیدا نەمێنێتەوە. ئەگەر کەسێک گوێ لە قسەکانم بگرێت و باوەڕ نەکات، من حوکمی نادەم: چونکە من نەهاتووم بۆ حوکمدانی جیهان، بەڵکو بۆ ڕزگارکردنی جیهان. ئەوەی ڕەتم بکاتەوە و قسەکانم وەرنەگرێت، یەکێک هەیە حوکمی بدات: ئەو قسەیەی کە من کردوومە، هەمان قسە لە ڕۆژی دواییدا حوکمی دەدات. چونکە من لە خۆمەوە قسەم نەکردووە؛ بەڵکو باوک کە منی ناردووە، فەرمانی پێدام چی بڵێم و چی بدوێم. منیش دەزانم کە فەرمانی ئەو ژیانی هەتاهەتاییە: بۆیە هەرچییەک بڵێم، وەک چۆن باوک پێی گوتم، ئاوا دەڵێم.
چەند ڕاستییەکی زۆر گرنگ هەن کە لەم چەند ئایەتەدا خراونەتە بەردەممان. ئەوان کۆتایی پێشکەشکردنی گەورەمان بۆ خۆی بە جیهان دەخەنەڕوو. ئێمە پێشتر ئاماژەمان بەوە کردووە کە کتێبەکە بەڕاستی دابەش دەبێت بۆ دوو بەش، دوازدە بەشی یەکەم پێشکەشکردنی گەورە یەسووعی مەسیح بە جیهان دەخەنەڕوو، و لەم بەشەدا ئەو بە هەموو شێوەیەکی گونجاو خراوەتەڕوو کە مرۆڤە ڕزگارنەکراوەکان بتوانن لێی تێبگەن.
پاشان لە ئایەتی یەکەمی بەشی 13ەوە دەستپێدەکەین و تا کۆتایی کتێبەکە بەردەوام دەبین، پێشکەشکردنی خۆی بۆ دڵەکانی گەلە خۆشەویستەکەی خۆی دەبینین. لەم دوازدە بەشەی یەکەمدا دەبینین، "هاتە لای هی خۆی،" بەڵام دەخوێنینەوە کە "هی خۆی وەرناگرت" (1:11). کاتێک بەشی 13 دەکەینەوە، دەخوێنینەوە، "چونکە خۆشەویستیی هی خۆیانی کردبوو کە لە جیهاندا بوون، هەتا کۆتایی خۆشی ویستن." لە حاڵەتی یەکەمدا دەستەواژەی "هی خۆی" ئاماژەیە بۆ هەموو ئەوانەی کە خۆی بە هێزی خۆی هێنابوونیە ناو جیهانەوە. "هاتە لای هی خۆی – بەڵام هی خۆی وەرناگرت." بەڵام لە بەشی سێزدەهەمدا، "هی خۆی" ئاماژەیە بۆ کۆمەڵێکی جیاواز کە لە جیهان دەرهێنرابوون و وەک ڕزگارکەر وەریانگرتبوو و وەک گەورە دانیان پێدانا.
ئێمە ئەومان وەک وشەی هەتاهەتایی، وەک ڕووناکی هاتووەتە جیهان، وەک بەرخی خودا کە گوناهی جیهان لادەبات، وەک قوربانییە گەورەکەی گوناه، وەک بەخشەری ژیانی هەتاهەتایی، وەک ئاوی زیندوو، وەک ئەوەی کە دەسەڵاتی هەیە مردووان زیندوو بکاتەوە، وەک ڕاستی و ژیان، وەک نانی ژیان کە لە ئاسمانەوە هاتووەتە خوارەوە، وەک دادوەری زیندووان و مردووان، و بە چەندین شێوەی تر بینیوە. و لە کۆتاییهێنان بە پێشکەشکردنی خۆی لەم لایەنە جیاوازانەدا، ئەو دەڵێت،
"ئەوەی باوەڕم پێبێنێت، باوەڕی بە من نییە، بەڵکو بەوەیە کە منی ناردووە. و ئەوەی من ببینێت، ئەوەی ناردوومی دەبینێت" (١٢:٤٤).
لەم وشانەدا پەروەردگارمان عیسای مەسیح هەوڵ دەدات سەرنجی خەڵک دوور بخاتەوە لە تەنها مرۆڤبوونی خۆی. نایەوێت پیاوان و ژنان تەنها سەرقاڵی ئەوە بن، هەرچەندە پیرۆزیش بێت. ئەگەر عیسا تەنها مرۆڤێک بێت، مەحاڵە بتوانێت ڕزگارکەری گوناهباران بێت. ئەو بوو بە مرۆڤی ڕاستەقینە. ئەو نازناوەی کە حەزی لێبوو بەکاری بهێنێت "کوڕی مرۆڤ" بوو. وەک کوڕی مرۆڤ هات بۆ ئەوەی گەڕان بەدوای ونبووەکاندا بکات و ڕزگاریان بکات، بەڵام نەیدەتوانی ونبووەکان ڕزگار بکات ئەگەر زیاتر لە کوڕی مرۆڤ نەبووایە. ئەو مرۆڤی ڕاستەقینە و خودای ڕاستەقینە بوو. لە زەبوورەکان ١٤٦:٣ نووسراوە،
“متمانە مەکە بە شازادەکان، وە نە بە کوڕی مرۆڤ، کە هیچ یارمەتییەکی تێدا نییە.”
گەرچی ئەو باشترین پیاویش بووایە، ئەگەر عیسا زیاتر لە مرۆڤێک نەبووایە، ئەو بێدەسەڵات دەبوو بۆ ڕزگارکردنی گوناهباران.
کەواتە، ئەو سەرنجمان لە مرۆڤایەتییەکەی لادەدات و مێشکمان لەسەر ئەو ڕاستییە جێگیر دەکات کە ئەو خودا بوو لە جەستەدا خۆی دەرخست. ئەو دەڵێت: "متمانەتان تەنها بە من نەبێت، بەڵکو بەو کە منی ناردووە."
"ئەوەی من دەبینێت، ئەوەی منی ناردووە دەبینێت" (12:45).
پەیمانی کۆن لە کتێبی ئیشایادا جەخت لەسەر ئەمە دەکاتەوە. دوای ئەو بەڵێنە سەرسوڕهێنەرەی لە بەشی ٧دا کە کچێک سکی پڕ دەبێت و کوڕێکی دەبێت، و ناوی لێ دەنرێت ئیمانوێل، کە واتە خودا لەگەڵمانە، لە ٩:٦دا دەخوێنینەوە:
چونکە بۆ ئێمە منداڵێک لەدایک بووە [کە ئەوە سروشتی مرۆڤایەتییەکەیەتی]، بۆ ئێمە کوڕێک دراوە [کە ئەوە لاهووتەکەیەتی].
ئەو منداڵی مریەم بوو، کە بە نەوەی خودایی لەدایکبوو، بەڵام ئەو هەروەها کوڕی خودای هەتاهەتایی بوو کە وەک مرۆڤێک هاتە ئەم جیهانە لەرێگەی دەروازەی لەدایکبوونەوە.
حکومەت لەسەر شانی دەبێت: و ناوی لێ دەنرێت سەرسوڕهێنەر، ڕاوێژکار، خودای بەهێز، باوکی هەتاهەتایی، میری ئاشتی.
پێم وایە کە هەموو خوێنەرێکی یەهوودیی ڕۆشنبیر، کاتێک بیر لەم وشانە دەکاتەوە، ناتوانێت نەبینێت کە مەسیحی بەڵێندراو دەبێت بوونەوەرێکی سەروو سروشتی بێت. ئەم وشانە ناتوانن بە شێوەیەکی ڕاست بچنە سەر پیاوێکی گەورە، پێغەمبەرێک کە هات بۆ ئەوەی فەرمانی یەهۆڤا جێبەجێ بکات. ئەوان بە ڕوونی پێمان دەڵێن کە کوڕە بەخشراوەکە "خودای بەهێزە."
وە دووبارە، لە ڕاگەیاندنی لەدایکبوونیدا، وەک لە میچا ٥:٢دا هاتووە، جەخت لەسەر هەتاهەتایی بوونی دەکرێتەوە وەک کوڕی خودا.
بەڵام تۆ، بەیتلەحم ئەفراتا، هەرچەندە تۆ بچووکی لەنێو هەزارەکانی یەهودا، کەچی لە تۆوە ئەوەی دەبێتە فەرمانڕەوا لە ئیسرائیل، بۆ من دەردەکەوێت؛ کە هاتنەکانی لە کۆنەوە بووە، لە ئەزەلەوە.
چۆن دەکرێت ئەم وشانە هەرگیز جێبەجێ بکرێن لە کەسێکدا کە تەنها مرۆڤ بوو و خودا نەبوو؟ ئەو لە بێتڵەحم وەک مرۆڤ لەدایک بوو، ڕاستە، بەڵام هاتنەکانی ئەو لە کۆنەوە بوون، لە ئەزەلەوە. و گەورە عیسای مەسیح پێداگری لەسەر ئەمە دەکرد. لە ١٠:٣٠ی ئەم ئینجیلەدا گوێمان لێیەتی کە دەفەرموێت،
من و باوکم یەکین.
کاتێک فیلیپ پێی گوت، "باوکمان نیشان بدە، و ئەوە بەسە بۆمان." عیسا پێی گوت،…
ئەوەی منی بینیوە، باوکی بینیوە؛ کەواتە چۆن دەڵێیت، باوکمان نیشان بدە؟ باوەڕ ناکەیت کە من لە باوکدام و باوکیش لە مندا؟ ئەو وشانەی من پێتان دەڵێم، لە خۆمەوە نایانڵێم، بەڵکو باوک کە لە مندا نیشتەجێیە، ئەو کارەکان دەکات. باوەڕم پێ بکەن کە من لە باوکدام و باوکیش لە مندا؛ یان باوەڕم پێ بکەن لەبەر خودی کارەکان” (14:8-10).
واتە، کارەکانی سەلماندی کە ئەو کوڕی خودایی و هەتاهەتایی خودا بوو. کێی تر دەیتوانی هێزی هەبێت شەپۆلەکان ئارام بکاتەوە، یان کێی تر دەیتوانی گۆڕ لە قوربانییەکەی بێبەش بکات؟ تەنها یەکێک دەیوت، "من و باوکم یەکین." و لە سەرەتاوە ئەمە دانپێدانانی کەنیسەی خودا بووە - خوداوەند عیسا هەمیشە ناسراوە بە خودا کە لە جەستەدا دەرکەوتووە.
لە قۆرنتیۆسی دووەم ٥:١٨ دەخوێنینەوە،
"هەموو شتێک لە خوداوەیە، کە بەهۆی عیسای مەسیحەوە ئێمەی لەگەڵ خۆی ئاشت کردەوە، و خزمەتی ئاشتکردنەوەی پێداوین."
ئێستا ئەو خزمەتە چییە؟
"کە خودا لە مەسیحدا بوو، جیهانی لەگەڵ خۆی ئاشت دەکردەوە، تاوانەکانیانی بەسەردا نەدەژماردن؛ و خزمەتی ئاشتکردنەوەی پێ سپاردووین" (ئایەتی ١٩).
خودا لە مەسیحدا بوو، نەک بەو واتایەی کە تەنها هێزی بە مەسیح دەبەخشی یان دەستی بەسەر مەسیحدا دەگرت، بەڵکوو لە سروشتی خۆیدا، ئەو خودا و مرۆڤ بوو لە یەک کەسدا.
کەواتە دووبارە لە 1 تیمۆساوس 3:16 پێمان دەوترێت،
بێگومان نهێنیی خوداپەرستی گەورەیە: خودا لە جەستەدا دەرکەوت، لە ڕۆحدا ڕاست کرایەوە، لەلایەن فریشتەکانەوە بینرا، بۆ نەتەوەکان جاڕدرا، لە جیهاندا باوەڕی پێهێنرا، بۆ شکۆمەندی بەرز کرایەوە.
و لە ئایەتە سەرەتاییەکانی عیبرانییەکان 1:0، پێمان دەوترێت،
“خودا، کە لە کاتە جیاوازەکاندا و بە شێوازی جۆراوجۆر لە ڕابردوودا لە ڕێگەی پێغەمبەرانەوە قسەی لەگەڵ باوکان کردووە، لەم ڕۆژانەی دواییدا لە ڕێگەی کوڕەکەیەوە قسەی لەگەڵ ئێمە کردووە، کە کردوویەتی بە میراتگری هەموو شتێک و هەروەها لە ڕێگەی ئەوەوە جیهانەکانی دروست کردووە” (عیبرانییەکان 1:1).
ئایا هەرگیز ئەوە دەربارەی مرۆڤێکی ئاسایی دەوترێت؟
"بەهۆی ئەوەوەش جیهانەکانی دروست کرد، کە ئەو تیشکی شکۆمەندییەکەیەتی و وێنەی ڕاستەقینەی کەسایەتییەکەیەتی، و هەموو شتێک بە وشەی هێزەکەی ڕادەگرێت. کاتێک بە تەنیا گوناهەکانی ئێمەی پاک کردەوە، لە دەستە ڕاستی شکۆمەندیی باڵا دانیشت." (عیبرانییەکان 1:2-3)
با ئەو وشانە بە وەرگێڕانێکی کەمێک جیاواز بخوێنمەوە: "کە ئەو تیشکی شکۆمەندییەکەیەتی و وێنەی ڕاستەقینەی کەسایەتییەکەیەتی، و هەموو شتێک بە وشەی هێزی خۆی ڕادەگرێت، کاتێک پاککردنەوەی بۆ گوناهەکان کرد، لە دەستە ڕاستی گەورەیی لە ئاسماندا دانیشت." ئەمە خوداوەند عیسای مەسیحی ئێمەیە، و لەبەر ئەوە، ئەوەی باوەڕی پێی بێنێت، نەک تەنها باوەڕ بە مرۆڤەکە، عیسای مەسیح دێنێت، بەڵکو باوەڕ بەوەش دێنێت کە ناردوویەتی، خودا، باوکمان، چونکە عیسا دەیگوت، "ئەوەی من دەبینێت، ئەوەی ناردوومی دەبینێت."
و پاشان ئەو بەردەوام دەبێت لەوەی پێمان بڵێت،
من وەک ڕووناکی هاتوومەتە جیهان، بۆ ئەوەی هەرکەسێک باوەڕم پێ بهێنێت، لە تاریکیدا نەمێنێتەوە» (یۆحەننا ١٢:٤٦).
ئەوە یەکێکە لە خاڵە دیارەکانی ئینجیلی یۆحەننا. ئەوە ئینجیلی ڕووناکی و ژیانی مرۆڤە. ئێمە لە بەشی یەکەمدا دەخوێنینەوە،
“ژیانەکە ڕووناکی مرۆڤایەتی بوو. و ڕووناکیەکە لە تاریکیدا دەدرەوشێتەوە؛ و تاریکیەکە لێی تێنەگەیشت” (vv. 4-5).
ڕووناکی ئەوەیە کە شتەکان ئاشکرا دەکات، و پێمان وتراوە کە خودا ڕووناکیە و هیچ تاریکییەک بە هیچ شێوەیەک تێیدا نییە. عیسا دەڵێت،
"من ڕووناکی جیهانم: ئەوەی دوام بکەوێت، لە تاریکیدا ناڕوات، بەڵکو ڕووناکی ژیانی دەبێت" (8:12).
بۆیە پشتکردن لەو، پشتکردنە لە ڕووناکی. شوێنکەوتنی ئەو و گوێگرتن لە وشەکەی، ڕۆیشتنە لە ڕووناکی. ئێمە دەخوێنینەوە کە،
"ئەگەر لە ڕووناکیدا بڕۆین، وەک چۆن ئەو لە ڕووناکیدایە، ئەوا هاوبەشی یەکترمان دەبێت، و خوێنی عیسای مەسیح کوڕەکەی لە هەموو گوناهێک پاکمان دەکاتەوە" (1 یۆحەننا 1:7).
پەروەردگارمان عیسای مەسیح تەنها ڕووناکی جیهان نییە، بەڵکو ئەو ڕووناکی ئاسمانە. لە بینین ٢١:٠، کە تێیدا ئەو وەسفە شکۆدارەمان هەیە بۆ ئۆرشەلیمی نوێ، ئەو شارەی کە بناغەی هەیە، کە بیناساز و دروستکەرەکەی خودایە، ئێمە لە ئایەتەکانی ٢٢-٢٣ دەخوێنینەوە،
و هیچ پەرستگایەکم تێدا نەبینی: چونکە خودای گەورەی هەرە بەتوانا و بەرخەکە پەرستگای ئەون. و شارەکە پێویستی بە خۆر نەبوو، نە بە مانگیش، بۆ ئەوەی تێیدا بڕووناکێتەوە: چونکە شکۆمەندیی خودا ڕووناکی دەکردەوە، و بەرخەکە ڕووناکییەکەیەتی.”
یەسووع ڕووناکی هەموو ئاسمانە، هەروەها ڕووناکی جیهانە. و، سوپاس بۆ خودا، زۆرمان دەتوانین ئەوە بڵێین.
"خودا، ئەوەی فەرمانی دا ڕووناکی لە تاریکییەوە بێتە دەرەوە، لە دڵەکانماندا درەوشاوەتەوە، بۆ ئەوەی ڕووناکی زانینی شکۆمەندیی خودا لە ڕووی عیسای مەسیحدا بداتێ" (2 کۆرنسۆس 4:6).
من سەرسامم ئایا کەسێک لەنێو خوێنەرانمدا هەیە کە بە بارودۆخی ئێستای جیهان سەری لێ شێواوە – دڵتەنگ و خەمبارە کاتێک بیر لە نەهامەتی و خەم و پەژارە دەکاتەوە کە لە دەوروبەریەتی. لە گومان و سەرلێشێواویدا بەردەوام دەپرسیت، "بۆچی، و چی، و لەبەرچی؟" ئۆه، هاوڕێی خۆشەویست، وەڵامی هەموو پرسیارەکانت لە زانینی خوداوەندمان عیسای مەسیحدا دەدۆزرێتەوە، چونکە کاتێک تۆ ئەوت ناسیت، ئەو هەموو شتێک دەکاتەوە، ئەو هەموو شتێک ڕوون دەکاتەوە. لە ئەودا هەموو گەنجینەکانی حیکمەت و زانین شاراوەن. گوێ لە قسەکانی بگرەوە، "هەرکەسێک باوەڕم پێ بهێنێت، لە تاریکیدا نامێنێتەوە." کاتێک متمانەی خۆت دەخەیتە سەر ئەو، کاتێک بە باوەڕەوە وەک ڕزگارکەری خۆت وەری دەگریت، کاتێک خۆت ڕادەستی ئەو دەکەیت، وەک خوداوەندی خۆت دەیناسیت، کاتێک وەک مامۆستای خودایی خۆت وەری دەگریت، ئەو هەموو نهێنییەکانت بۆ دەکاتەوە کە سەرت لێ شێواندوون. ڕووناکییەکەی بەسەر تاریکیدا دەدرەوشێتەوە و دووری دەخاتەوە. لە دانیال 2:0 دەخوێنینەوە،
"ئەو دەزانێت چی لە تاریکیدایە، و ڕووناکی لەگەڵی دەژی" (v. 22).
کاتێک متمانەت پێی دەبێت، دێیتە ناو ڕووناکی و ڕووناکیەکەی هەموو شتێک ڕوون دەکاتەوە.
"تاریکییەکە [تێدەپەڕێت]," دەڵێت یۆحەننای نێردراو لە نامەی یەکەمی خۆیدا، "و ڕووناکییە ڕاستەقینەکە ئێستا دەدرەوشێتەوە" (2:8).
لە ئایەتی ٤٧ یەزدان دەفەرموێت،
“وە ئەگەر هەر کەسێک گوێ لە قسەکانم بگرێت و باوەڕ نەکات، من حوکمی ناکەم: چونکە من نەهاتووم بۆ ئەوەی حوکمی جیهان بکەم، بەڵکو بۆ ئەوەی جیهان ڕزگار بکەم.”
خودای گەورە عیسای مەسیح هاته ناو ئهم دیمهنهوه وهک دهربڕینی نیعمهتی بێهاوتا و سهروهری خودا. ههموو ئهو شهرمهزارییهی ههڵگرت که خهڵک بهسهریدا کۆیان کردهوه. ڕێگهی پێدان که له شایهتییهکهی پاشگهز ببنهوه. ڕۆژێک وهک دادوهر دهردهکهوێت، و ئهگهر خهڵک نیعمهتهکهی ڕهت بکهنهوه، ئهوا تووڕهیی بهرخهکه دهزانن. کاتێک مۆری شهشهم دهشکێنرێت، وهک له وهحی 6:0 دا هاتووه، یۆحەننا داڕمانی ئهوهی پێی دهڵێین شارستانییهت دهبینێت له ڕۆژی تهنگانهدا که دوای ئهم بهخشینه سهرسوڕهێنهرهی نیعمهتی خودا دێت. له ئایهتهکانی 15-17 دا دهیخوێنینهوه،
و پاشاکانی زەوی، و پیاوە گەورەکان، و دەوڵەمەندەکان، و سەرکردە سەرەکییەکان، و پیاوە بەهێزەکان، و هەموو کۆیلەیەک، و هەموو ئازادێک، خۆیان شاردەوە لە ئەشکەوتەکان و لە بەردەکانی چیاکان؛ و بە چیا و بەردەکانیان گوت: بەسەرماندا بکەون، و بمانشارنەوە لە ڕووی ئەوەی لەسەر تەختەکە دانیشتووە، و لە تووڕەیی بەرخەکە: چونکە ڕۆژی گەورەی تووڕەییەکەی هاتووە؛ و کێ دەتوانێت ڕابوەستێت؟
چەند دەربڕینێکی سەرنجڕاکێشە، "تووڕەیی بەرخەکە"! ئێمە بیرۆکەی تووڕەیی لەگەڵ بەرخێکدا ناگرێینەوە. ئێمە بەرخ بە هێمای نەرمونیانی و ملکەچی دەزانین، و ڕاستە کە وا بێت. دەخوێنینەوە،
"وەک مەڕێک لەبەردەم خوریتاشەرەکانی بێدەنگە، ئاوا ئەویش دەمی ناکاتەوە" (ئیشایا ٥٣:٧).
ئەو ڕێگەی دا پیاوانی گوناهبار چاوی ببەستن و بە دەست لێی بدەن، تا ئازارێکی زۆری پێ بگەیەنن، و لە کۆتاییدا بە خاچێکی شەرمەزارییەوە بیبەن. بەڵام ڕۆژانی نزمبوونەوەی وەک ڕەتکراوەکە لەسەر زەوی کۆتایی هاتوون، و ئەو ئێستا بەرزکراوەتەوە لەسەر تەختی باوک. ئەو ئێستا ئاشتی دەبەخشێت بە هەموو ئەوانەی متمانەی پێ دەکەن.
بەڵام ئەگەر مرۆڤەکان بەردەوام بن لە ڕەتکردنەوەی پەیامەکە، ئەگەر گوێ نەگرن، نووسینە پیرۆزەکان باس لە تووڕەیی بەرخەکە دەکەن وەک ئەوەی کە دوای ڕۆژی نیعمەت دێت. ئۆه، چەند گەمژانەیە بۆ خەڵک کە ڕوو وەرگێڕن لەو. ئەو لە ئایەتی ٤٨ پێمان دەڵێت،
"ئەوەی من ڕەت دەکاتەوە و قسەکانم وەرناگرێت، یەکێک هەیە دادوەری دەکات: ئەو وشەیەی من وتوومە، هەر ئەوە لە ڕۆژی دواییدا دادوەری دەکات."
ئای، گێلێتیی ڕەتکردنەوەی مەسیح! ئەگەر مرۆڤەکان تەنیا تێبگەن کە بە ڕەتکردنەوەی ئەو، ئەوان دژی باشترین بەرژەوەندییەکانی خۆیان گوناه دەکەن!
لە پەندەکان 1:0 دەبیستین دانایی تکا لە مرۆڤ دەکات واز لە ڕێگەی گێلی بهێنێت و گوێ لە دەنگی بگرێت. دانایی کێیە؟ بەڕاستی باس لە گەورەمان عیسای مەسیح دەکات، چونکە ئەو حیکمەتی خودایە. ئایا پشت لەوە دەکەیت کە داناترین و باشترینە؟ دانایی دەڵێت، "ئەگەر پشتت تێکردم، ڕۆژێک دێت کە بە بێهوودەیی داوای بەزەیی دەکەیت، چونکە من بانگم کردیت، و تۆ ڕەتت کردەوە." لە ئایەتەکانی 26-27، ئەو دەڵێت،
"منیش بەسەر کارەساتەکەتدا پێدەکەنیم؛ گاڵتەت پێدەکەم کاتێک ترس دێتە سەرت؛ کاتێک ترس وەک وێرانکاری دێتە سەرت، و وێرانبوونت وەک گێژەڵوکە دێت؛ کاتێک تەنگانە و ناڕەحەتی دێتە سەرت."
کەی ئەمە ڕوودەدات؟ کاتێک لە کۆتاییدا ڕۆژی گەورەی تووڕەیی خودا دێت. ئێستا، لەم ڕۆژەی نیعمەتەکەیدا، حیکمەت داوا لە مرۆڤەکان دەکات ڕێگەی تۆبە بگرنەبەر، پەیامی نیعمەت وەربگرن، باوەڕ بە گەورە عیسای مەسیح بهێنن. بەڵام ئەگەر مرۆڤەکان ئەو و وشەکەی ڕەت بکەنەوە، ئەوا هەمان ئەو پەیامەی کە بیستوویانە، لەو ڕۆژەی داهاتوودا لە دادگاییکردندا لە دژیان هەڵدەستێتەوە.
ئایەتێکی دیکەی زۆر سەرنجڕاکێش هەیە لە پەندەکان ٨:١٦-١٧ (حیکمەت قسە دەکات):
"بەهۆی منەوە میرەکان فەرمانڕەوایی دەکەن، و گەورەکان، تەنانەت هەموو دادوەرانی زەویش. من خۆشم دەوێن ئەوانەی خۆشیان دەوێم؛ و ئەوانەش کە زوو بەدوامدا دەگەڕێن، دەمدۆزنەوە."
حیکمەت، واتە مەسیح، دەڵێت، "من ئەوانەم خۆشدەوێت کە خۆشیان دەوێم." "باشە،" تۆ دەڵێیت، "ئایا ئەو ئەوانەی خۆشناوێت کە خۆشیان ناوێت؟" بەڵێ، ئەو هەموو مرۆڤێکی خۆشدەوێت و خۆی لە پێناویان بەخشی، بەڵام بە شێوەیەکی زۆر تایبەت ئەو ئەوانەی خۆشدەوێت کە خۆشیان دەوێت. بەڵام بە دادپەروەری ئەو دەبێت دادوەریی ئەو کەسانە بکات کە ڕەحمەتی ئەویان ڕەتدەکەنەوە.
"ئەوەی من ڕەت دەکاتەوە و قسەکانم وەرناگرێت، یەکێک هەیە دادوەری دەکات: ئەو وشەیەی من وتوومە، هەر ئەوە لە ڕۆژی دواییدا دادوەری دەکات." (یۆحەننا ١٢:٤٨)
کاتێک ئێمە مەسیح ڕەتدەکەینەوە، ئێمە بەڕاستی گوناه دەکەین نەک تەنها دژی ئەو و خودا، بەڵکو دژی ڕۆحەکانی خۆمان.
لە لوقا ٧:٣٠، دەخوێنینەوە،
بەڵام فەریسییەکان و مامۆستایانی یاسا ئامۆژگاریی خودایان ڕەت کردەوە کە لە دژی خۆیان بوو، لە کاتێکدا کە لەلایەن ئەوەوە تەعمید نەکرابوون.
و کاتێک، ئەمڕۆ، مرۆڤەکان پەیامی تەواو و ڕوونی ئینجیل ڕەتیدەکەنەوە کە بە هێزی ڕۆحی پیرۆز نێردراوەتە دەرەوە، دەربارەی گەورەمان عیسای مەسیح، ئەوان دژی ڕۆحەکانی خۆیان گوناه دەکەن. ئەگەر تۆ، خوێنەرەکەم، بەم شێوەیە بەرامبەر بە مەسیح ڕەفتارت کردووە، لێت دەپاڕێمەوە ڕوو بکەیتە ئەو و بەشێکی دڵخۆشکەر بۆ ڕۆحەکەت بدۆزیتەوە، نەوەک ڕۆژێک لەناو ئەواندا بدۆزرێیتەوە کە بە فیڕۆ هاوار بۆ بەزەیی دەکەن.
کاتێک خاوەنی ماڵەکە هەستایەوە و دەرگاکەی داخست، و ئێوە دەست دەکەن بە وەستان لە دەرەوە و لێدان لە دەرگا، و دەڵێن: گەورەم، گەورەم، دەرگامان لێ بکەوە؛ و ئەو وەڵام دەداتەوە و پێتان دەڵێت: من ئێوە ناناسم لە کوێوە هاتوون" (لۆقا ١٣:٢٥).
وە ئێستا دوو ئایەتی کۆتایی، 49 و 50 لە بەشی 12:
چونکە من لە خۆمەوە قسەم نەکردووە؛ بەڵکو ئەو باوکەی کە منی ناردووە (ئ. ٤٩).
خوداوەندمان عیسای مەسیح، کاتێک شکۆمەندیی باوکی بەجێهێشت و هاتە خوارەوە بۆ ئەم جیهانە، وازی لە خودا بوون نەهێنا. وازی لە هەموو شوێنێک بوون نەهێنا. وازی لە هەموو شتێک بەتوانا بوون نەهێنا. وازی لە هەموو شتێک زانین نەهێنا. بەڵام هەڵیبژارد کە زانینی خودایی خۆی بەکارنەهێنێت بەڵکو لە باوکەوە فێربێت. هەڵیبژارد کە وەک مرۆڤێک لێرە لەسەر زەوی لە شوێنێکی دیاریکراو و سنوورداردا بێت. و هەڵیبژارد کە توانای بێسنووری خۆی بەکارنەهێنێت، بەڵکو شوێنی خۆی وەک مرۆڤێک بگرێت، ملکەچی خودا بێت.
بۆیە، پێمان وتراوە کە ئەو کارانەی کە کردی، بە هێزی ڕۆحی پیرۆز کردی، و ئەو وشانەی کە قسەی پێکرد، وەک باوک پێی دابوون، قسەی پێکرد. ئەمە پێشبینی کرابوو دەربارەی ساڵانێکی زۆر پێش ئەوەی بێتە جیهان، چونکە ئیشایا 50:2 هەردوو خوداوەندی و مرۆڤایەتییەکەی دەردەخات. دەخوێنینەوە،
"بۆچی کاتێک هاتم، کەس نەبوو؟ کاتێک بانگم کرد، کەس وەڵامی نەدایەوە؟ ئایا دەستم کورت کراوەتەوە کە نەتوانێت ڕزگار بکات؟ یان هیچ هێزێکم نییە بۆ ڕزگارکردن؟ ئەوەتا، بە سەرزەنشتکردنم دەریا وشک دەکەمەوە، ڕووبارەکان دەکەمە بیابان: ماسییەکانیان بۆگەن دەکەن، چونکە ئاو نییە، و لە تینوێتی دەمرن."
کێ قسەکەرەکەیە لێرە؟ هەر کەسێک بیخوێنێتەوە دەبێت دان بەو ڕاستییەدا بنێت کە ئەوە خودا خۆیەتی! ئەو دروستکەری هەموو شتێکە، چونکە تەنها خودایە کە دەتوانێت بڵێت،
"من ئاسمانەکان بە ڕەشایی دادەپۆشم، و جلوبەرگی گونی دەکەمە داپۆشینیان" (v. 3).
خودا بوو کە تاریکی هێنایە سەر میسر. تەنها خودایە کە دەتوانێت بڵێت، "بە سەرزەنشتی من دەریاکە [دەریای سوور] وشک دەکەمەوە." تەنها خودا دەیتوانی بڵێت، "ڕووبارەکان دەکەمە بیابان." هیچ کەسێک جگە لە خودا نەیدەتوانی ئەم کارانە بکات.
بەڵام سەرنج بدە ئایەتەکانی دواتر. ئەوە هەمان کەسە، بەڵام چەند جیاوازە زمانەکە!
"یەزدان خودا زمانی فێرکراوانی پێ بەخشیوومە، بۆ ئەوەی بزانم چۆن وشەیەک لە کاتی خۆیدا بە ماندووەکان بڵێم: ئەو بەیانیان بە بەیانی خەبەرم دەکاتەوە، گوێم خەبەردەکاتەوە بۆ ئەوەی وەک فێرکراوان گوێ بگرم" (v. 4).
لە وەرگێڕانە جوولەکەییە جوانەکەی لیسەردا دەڵێت، "خودای گەورە زمانی قوتابیی پێ بەخشیووم." سەرنج بدە، گۆڕانکارییەک لە قسەکەرەکەدا نییە. ئەوەی کە دەیگوت، "من ئاسمانەکان بە تاریکی دادەپۆشم،" ئێستا دەڵێت، "خودای گەورە زمانی زانایانی پێ بەخشیووم، بۆ ئەوەی بزانم چۆن قسەیەک لە کاتی خۆیدا بۆ ماندووەکان بکەم." لێرەدا مرۆڤایەتییەکەی ئەوت هەیە. دروستکەرەکە هاتووە بۆ لای دروستکراوەکەی خۆی. ئۆه، چەندەها ملیۆنەها گیانی ماندوو دەنگی ئەویان بیستووە! چەندەها کەس بیستوویانە کە دەڵێت،
"وەرنە لام، هەموو ئەوانەی ماندوون و بارتان قورسە" (مەتا 11:28).
و ئەوان هاتوون و سەلماندوویانە چەند بە سەرسوڕهێنەری ئەو دەتوانێت ئەو بەڵێنانە جێبەجێ بکات کە داویەتی.
بەردەوامبوون لە خوێندنەوەی لە ئیشایا ٥٠:٥-٦،
خودای گەورە گوێی منی کردەوە، و من یاخی نەبووم، و پاشگەز نەبوومەوە. پشتم دا بە لێدەران، و ڕوومەتەکانم بەوانەی قژیان هەڵدەکێشا: ڕووم نەشاردەوە لە شەرمەزاری و تف لێکردن.
ئەوە عیسایە قسە دەکات لەلایەن پێغەمبەرەکەوە حەوت سەد ساڵ پێش ئەوەی بێتە ناو جیهان.
کەواتە ئەو دەفەرموێت،
"من لە خۆمەوە قسەم نەکردووە؛ بەڵکو ئەو باوکەی کە منی نارد، ئەو فەرمانی پێدام، چی بڵێم و چی بدوێم.” (یۆحەننا ١٢:٤٩)
ڕۆژ بە ڕۆژ، پەروەردگاری پیرۆز لە باوکەوە فێربوو چی بڵێت بەوانەی گوێیان لە وتارەکانی دەگرت. "فەرمانێکی پێدام، چی بڵێم و چی بدوێم." بەم شێوەیە، ژیانی هەتاهەتایی لە وەرگرتنی وشەکەدا دەدۆزرێتەوە.
"ڕاستی، ڕاستی، پێتان دەڵێم، ئەوەی گوێ لە وشەی من دەگرێت، و باوەڕ بەوە دێنێت کە منی ناردووە، ژیانی هەتاهەتایی هەیە، و ناچێتە ناو حوکمدانەوە؛ بەڵکو لە مردنەوە بۆ ژیان تێپەڕیوە" (5:24).
"منیش دەزانم کە فەرمانەکەی ژیانی هەتاهەتاییە: کەواتە هەرچییەک بڵێم، هەر وەک باوک پێی فەرمووم، هەر وای دەڵێم" (12:50).
و ئەمە کۆتایی پێشکەشکردنی خۆیەتی لەلایەن پەروەردگارەوە بە جیهان. ئەگەر مرۆڤەکان شایەتیی ئەم دوازدە بەشە یەکەمەی ئینجیلی یۆحەننا ڕەت بکەنەوە، خودا هیچی تری نییە پێیان بڵێت. ئەو وەحیی تەواوی خۆی داوە. ئایا ئەوت وەرگرتووە، یان هێشتا ڕەتی دەکەیتەوە؟