عیسا و قوتابییەکانی بەشداربوون لە ئاهەنگێکی هاوسەرگیری لە قەنای جەلیل کە شەرابەکە تەواو بوو. بە هاندانی دایکی، عیسا فەرمانی دا بە خزمەتکارەکان شەش گۆزەی ئاو پڕ بکەن لە ئاو، کە دواتر بە شێوەیەکی پەرجۆیی گۆڕی بۆ شەراب. ئەم ڕووداوە، یەکەم پەرجۆی تۆمارکراوی، شکۆی ئەوی ئاشکرا کرد و وای لە قوتابییەکانی کرد باوەڕی پێی بهێنن.
لە ڕۆژی سێیەمدا ئاهەنگێکی هاوسەرگیری لە کانا لە جەلیل هەبوو؛ و دایکی عیسا لەوێ بوو: و هەردووکیان، عیسا و قوتابییەکانی، بۆ ئاهەنگەکە بانگهێشت کرابوون. کاتێک شەرابیان نەما، دایکی عیسا پێی گوت: شەرابیان نییە. عیسا پێی گوت: ئەی ژن، من و تۆ چیمان پێکەوە هەیە؟ کاتی من هێشتا نەهاتووە. دایکی بە خزمەتکارەکانی گوت: هەرچییەکی پێ گوتن، بیکەن. لەوێ شەش گۆزەی بەردین دانرابوون، بەپێی دابونەریتی پاککردنەوەی جولەکەکان، هەر یەکێکیان دوو یان سێ فیرکین دەگرت. عیسا پێی گوتن: گۆزەکان پڕ بکەن لە ئاو. ئەوانیش پڕیان کردن تا لێواریان. پاشان پێی گوتن: ئێستا لێی دەربکەن و بۆ سەرۆکی ئاهەنگەکە ببەن. ئەوانیش بردیان. کاتێک سەرۆکی ئاهەنگەکە تامی ئەو ئاوەی کرد کە بووبوو بە شەراب، و نەیدەزانی لە کوێوە هاتووە: (بەڵام خزمەتکارەکان کە ئاوەکەیان دەرهێنابوو، دەیانزانی؛) سەرۆکی ئاهەنگەکە زاوای بانگکرد و پێی گوت: هەموو کەسێک لە سەرەتادا شەرابی باش دادەنێت؛ و کاتێک خەڵک باش خواردەوە، ئەوا خراپترەکەی دادەنێت: بەڵام تۆ شەرابە باشەکەت تا ئێستا پاراستووە. ئەمە یەکەمین نیشانەی عیسا بوو لە کانا لە جەلیل، و شکۆمەندیی خۆی دەرخست؛ و قوتابییەکانی باوەڕیان پێی هێنا.
لە سەرانسەری ئینجیلی یۆحەننادا ئەو وشەیەی وەرگێڕدراوە بۆ "موعجیزەکان" واتای نیشانەکانە. تەنها هەشت دانە لەم ئینجیلەدا باس کراون. هەر یەکێکیان بۆ مەبەستێکی زۆر تایبەتە، وەک کاتێک، بۆ نموونە، عیسا پیاوە ئیفلیجەکەی لەلای گۆمی بێتسەدا چاک کردەوە. ئێمە تێیدا دەبینین ئەو یەکێکە کە هێزێکی بێسنووری هەیە، دەتوانێت هێز ببەخشێت بەوانەی کە هیچ هێزێکی خۆیان نییە. و لێرەدا لەم یەکەم نیشانەیەدا کە لە ئینجیلەکەدا تۆمار کراوە، خودا عیسا بە کەسایەتییەکی زۆر دیاریکراو دەبینرێت. ئەو دێتە بەردەممان وەک دروستکەری هەموو شتێک. یۆحەننا پێشتر بە شێوەیەکی فێرکاری پێی وتووین، کاتێک وتی،
لە سەرەتادا وشە هەبوو، و وشە لەگەڵ خودا بوو، و وشە خودا بوو. هەر ئەو لە سەرەتادا لەگەڵ خودا بوو. هەموو شتێک بەهۆی ئەوەوە دروست کرا؛ و بەبێ ئەو هیچ شتێک دروست نەکرا کە دروست کرابوو" (1:1-3).
بەڵام ئێستا لەم نیشانەیەدا، ئێمە دەرکەوتنێکی بینراوی ئەمەمان هەیە: دەرخستنی هێزی ئافرێنەرایەتییەکەی، بە شێوەیەک کە ئەو لە یەک ساتدا ئەوە دەکات کە بە شێوەیەکی ئاسایی لە هەفتە و مانگەکاندا دەکرێت.
سەرنج بدە لە بۆنەی موعجیزەکە.
ڕۆژی سێیەم [دوای بانگکردنی ناتانائیل] ئاهەنگێکی هاوسەرگیری لە قانا لە جەلیل هەبوو؛...و هەردوو یەسووع و قوتابییەکانی بانگکرابوون بۆ ئاهەنگەکە" (2:1-2).
لە یۆحەننا ٢١:٢ دەخوێنینەوە کە ناتانائیل خەڵکی قاناى جەلیل بوو. کەواتە بە ئاشکرا، لە کاتی گەشتەکەیاندا بۆ یەهودیا، لە شارۆچکەکەی ناتانائیل وەستان، کە ئەم هاوسەرگیرییە تێیدا ئەنجامدرا. هەندێک پێیان وایە کە هاوسەرگیرییەکە هی خودی ناتانائیل بووە، بەڵام هیچ بەڵگەیەک بۆ ئەمە نییە. ناوی بووک و زاوا لە وشەدا نەهاتووە. شتە گرنگەکە ئەوەیە کە ئێمە ڕەزامەندی پەروەردگاری پیرۆزمان هەیە لەسەر ئەو پەیوەندییە نزیکە، کە زۆر جار ئەمڕۆ بێڕێزی پێدەکرێت. ئەمە مێشکمان دەباتەوە بۆ ئەو کاتەی کە لە سەرەتای مێژوودا، خودا دایک و باوکی یەکەمی ئێمەی بە یەکتر بەخشی:
"بۆیە پیاو باوک و دایکی جێدەهێڵێت و بە ژنەکەیەوە دەنووسێت، و ئەوان [هەردووکیان] دەبنە یەک جەستە" (پەیدابوون ٢:٢٤).
خودا بوو کە پەیوەندی هاوسەرگیری دامەزراند، و مەسیح پیرۆزی دەکات و قودسی دەکات.
ئای، داخەکەم، لە ڕۆژگاری ئێمەدا زۆرجار هاوسەرگیری بەهۆی خۆسەپاندن و خراپەکاریی پیاوان و ژنانەوە زۆر سووکایەتی پێ دەکرێت! ئێمە وەک مەسیحییەکان دەبێت چەند بە وریاییەوە پیرۆزییەکەی بناسین! خراپەی ترسناکی تەڵاقدان بگرە، کە ئەم ڕۆژانە لە هەموو لایەکەوە زیاد دەکات. بێگومان ئەمە شتێکە کە مەسیحییەک دەبێت ویژدانی لەسەر بێت. بێگومان، حاڵەت هەیە کە هیچ ژنێکی خاوەن کەرامەت ناتوانێت بەردەوام بێت لە ژیان لەگەڵ جۆرێکی دیاریکراوی پیاودا، بەڵام نووسینە پیرۆزەکان پێمان دەڵێن کە ئەگەر خەڵک ناچار بن جیاببنەوە، نابێت دووبارە هاوسەرگیری لەگەڵ کەسێکی تردا بکەنەوە، مەگەر ئەو تەڵاقە بەهۆی ناپاکیی هاوسەرگیریی لایەنی بەرامبەرەوە بووبێت. لەو حاڵەتەدا گەورەمان عیسای مەسیح فەرموویەتی،
"هەرکەسێک ژنەکەی تەڵاق بدات و ژنێکی تر بهێنێت، جگە لە حاڵەتی داوێنپیسی، ئەوا زینا دەکات لە دژی ئەو" (بڕوانە مەتتا 5:31-32؛ مەتتا 19:9مەتتا 19:9؛ مەرقۆس 10:11).
ئێمە ئەو ئیستیسنایە دەناسین کە خودا کردوویەتی، بەڵام جگە لەوە هیچ بنەمایەکی تر بۆ هاوسەرگیریی دووبارەی خەڵکی تەڵاقدراو نادۆزینەوە. ئەمڕۆ بارودۆخەکە لە دۆخێکی ئاڵۆز و شڵەژاودایە، و ئای، کاریگەریی ترسناکی تەڵاق لەسەر منداڵان!
کەواتە لێرەدا من وا لێی تێدەگەم کە پەروەردگار عیسا ڕەزامەندی خۆی لەسەر هاوسەرگیری دەردەبڕی کاتێک بانگهێشتنامەکەی قبوڵ کرد بۆ ئامادەبوون لە ئاهەنگی هاوسەرگیرییەکەدا. دایکی عیسا ئامادە بوو. ئەوە ئاماژە بوو بۆ ئەوەی کە ئەو زۆر ئاشنا بوو بە خێزانەکە. لە ڕاستیدا، وادیارە ئەو بڕێک لە بەرپرسیارێتی هەبووبێت. (ڕەنگە دووبارە لابدەم بۆ ئەوەی بڵێم کە شتێکی خۆشە لە هەر هاوسەرگیرییەکدا ئەگەر عیسا و قوتابییەکانی بانگ بکرێن بۆ ئامادەبوون تێیدا. شتێکی جێگەی بەزەییە ئەگەر خەڵک نەتوانن عیسا بانگهێشت بکەن. چەند بەنرخە هاوڕێیەتی ئەوانەی کە مەسیحیان خۆشدەوێت هەبێت، کاتێک کەسێک دەچێتە ناو ئەم پەیوەندییەوە!)
بەڵام ئێستا ئێمە بۆنەی ئەم موعجیزەیە تاوتوێ دەکەین، و، یەکەم، ئێمە سەرنج دەدەینە گفتوگۆی نێوان عیسا و دایکی. ئێمە دەخوێنینەوە،
کاتێک شەرابیان نەما، دایکی عیسا پێی گوت: "شەرابیان نەماوە." عیسا پێی گوت: "ژنێ، من و تۆ چیمان پێکەوە هەیە؟ کاتی من هێشتا نەهاتووە." دایکی بە خزمەتکارەکانی گوت: "هەرچییەکی پێتان گوت، بیکەن." (ئایەتەکانی ٣-٥).
شەراب، لە کتێبی پیرۆزدا، کاتێک بە دروستی و ژیرانە بەکاردێت، هێمای خۆشییە. ئێمە دەخوێنینەوە دەربارەی
"شەراب، کە خودا و مرۆڤ دڵخۆش دەکات" (دادوەران ٩:١٣).
ئەوەی کە شەراب لە ئاهەنگێکی هاوسەرگیریدا تەواو دەبوو، ئاماژە بوو بۆ ئەوەی کە ئیسرائیل هێندە لە خودا دوورکەوتبووەوە کە خۆشییەکەی بە ڕادەیەکی زۆر نەما بوو. هیچ شتێکی زۆر نەمابوو جگە لە فۆرم و ڕێوڕەسمی بەتاڵ، وەک ئەوەی گۆزە ئاوە بەتاڵەکان نیشانیان دەدا. بەڵام مەسیحی خودا لەوێ بوو، و دایکی بە سروشتی هەستی دەکرد کە دەتوانێت شتێک بکات بۆ چارەسەرکردنی دۆخەکە. بە دڵنیاییەوە دایکی بووکەکە تووشی سەرلێشێوان دەبوو بەهۆی کەمبوونی خواردنەوە، و میوانەکانیش سەرسام دەبوون بە نەبوونی ئامادەکاری گونجاو. مریەم، بە ئەگەری زۆرەوە، ناسیاوێکی نزیک بوو، ئەگەر خزمیش نەبووبێت. ئەو ژنێکی بەتوانا بوو و، وەک ئەوە، هەستی دەکرد کە قسەیەک لەگەڵ کوڕەکەی هەموو ئەوە دەبێت کە پێویستە. نازانین چەندە شانازی دایکانە لەگەڵ ئەمەدا تێکەڵ بووبێت. بەڵام بە ڕوونی ئارەزووی دەکرد عیسا هەندێک لە هێزی خۆی دەربخات، و بەم شێوەیە وا لە خەڵکی تر بکات شتێک لە کەسایەتییە خودایی-مرۆییە نهێنییەکەی تێبگەن.
کەواتە، پێمان دەوترێت ئەو ڕووی کردە کوڕەکەی و گوتی، "شەرابیان نییە." لە ڕاستیدا داوای لێ نەکرد شتێکی لەبارەوە بکات. نهێنییەکی لە دڵیدا هەڵگرتبوو کە خەڵکی تر هەرگیز لێی تێنەدەگەیشتن. ئەو چاوەڕێی ئەو کاتە بوو کە ئەم بوونەوەرە سەرسوڕهێنەرە، کە وەک کۆرپەیەک لەژێر دڵیدا هەڵیگرتبوو، خۆی وەک کوڕی خودا دەربخات، و زۆر ئەگەری هەیە کە لێرەدا دەرفەتێکی بۆ ئەو بینیبێت بۆ ئەنجامدانی ئەمە. بەڵام عیسا ڕووی کردە ئەو و گوتی، "ژن، من و تۆ چیمان پێکەوە هەیە؟ کاتەکەم هێشتا نەهاتووە."
هەندێک کەس وایان بیر کردووەتەوە کە خودا کەمێک بە توندی قسەی کردووە، بەڵام دەتوانین دڵنیا بین کە هەرگیز ئەوەی نەکردووە. دەتوانین زۆر دڵنیا بین کە هەرگیز شتێکی پێ نەوتووە کە کوڕێکی زۆر گوێڕایەڵ نەیوتووە. ئەوەی ئەو وتی کەمێک لەدەست دەدات بەهۆی وەرگێڕانەکەمانەوە. ئێمە جیاوازی دەکەین لە نێوان "خاتوون" و "ژن". خاتوون، لە کاتێکدا، بە سادەیی ژنی پیاوێکی گەورە یان سوارچاکێک بوو. وشەی ژن لە ڕۆژگاری ئێمەدا کەمێک کەمتر ڕێزدار دێتە بەرچاو لە وشەی خاتوون، و بۆیە ئێمە وا بیر دەکەینەوە کە خودا دەڵێت، "ژن، من چیم لەگەڵ تۆدا هەیە؟" وەک ئەوەی سەرزەنشتی دایکی بکات. ئەو زاراوەیەی کە ئەو بەڕاستی بەکاری هێنا، یەکێک بوو کە هەر ژنێک دەیتوانی شانازی پێوە بکات. ئەو پێی وت،
"ئەی خاتوون، من چیم لەگەڵ تۆیە؟" یان بەڕاستی، "چی لە نێوان تۆ و مندا هەیە؟"
واتە، "تۆ چیت لێم دەوێت؟ ئەو شتە چییە کە لە دڵتدایە؟"
پاشان ئەو زیاد دەکات، «کاتم هێشتا نەهاتووە.» بە درێژایی ئەم ئینجیلە ئەو ئەم «کاتە»ی لەبەرچاو بووە. ئەو برای مرۆیی هەبوو. جارێک برایەکانی ویستیان ئەو بچێتە جەژنەکە، بەڵام عیسا پێیانی وت،
[کاتی من هێشتا] نەهاتووە، بەڵام کاتی ئێوە هەمیشە ئامادەیە" (یۆحەننا ٧:٦).
و ئێمە لە بەشی هەشتەمی ئەم ئینجیلەدا دەخوێنینەوە،
ئەم وشانە عیسا لە گەنجینەدا فەرمووی، کاتێک لە پەرستگادا فێری دەکرد: و هیچ کەسێک دەستی لێ نەدا؛ چونکە کاتی ئەو هێشتا نەهاتبوو (8:20).
و دووبارە،
"ئینجا عیسا پێی فەرموون، کاتێک کوڕی مرۆڤ بەرز دەکەنەوە، ئەوسا دەزانن کە من ئەوم، و هیچ شتێک لە خۆمەوە ناکەم؛ بەڵکو وەک باوکم فێری کردووم، من ئەم شتانە دەڵێم" (٨:٢٨).
ئەوان دەیانەویست بەرزى بکەنەوە، بەڵام کاتەکە هێشتا نەهاتبوو.
ئینجا لە یۆحەننا 12:0 کاتێک یۆنانییەکان هاتن، و گوتیان،
"ئێمە دەمانەوێت عیسا ببینین" (ئایەتی ٢١)، وەڵامی دایەوە و گوتی، "کاتژمێرەکە هاتووە، بۆ ئەوەی کوڕی مرۆڤ شکۆدار بکرێت" (ئایەتی ٢٣).
ئەو تێگەیشت کە لە هاتنیان بۆ لای خۆی، سەرەتای ئەو ساتەیە کە شکۆمەندییەکەی دەبوو دەربکەوێت دوای خاچکردنەکەی. لە بەشی 13دا کاتێک خەریک بوو قاچی قوتابییەکانی بشوات، ئێمە دەخوێنینەوە،
عیسا زانی کە کاتەکەی هاتووە بۆ ئەوەی لەم جیهانە بڕوات بۆ لای باوک" (v. 1).
و لە بەشی ١٧دا کە تێیدا قسەی لەگەڵ باوک کرد، دەخوێنینەوە،
ئەم وشانەی عیسا فەرموو، و چاوەکانی بەرز کردەوە بۆ ئاسمان و فەرمووی: باوکە، کاتەکە هاتووە؛ کوڕەکەت شکۆدار بکە، تا کوڕەکەشت تۆ شکۆدار بکات (ئایەتی ١).
ئەو کاتە بوو کە ئەو دەبوو بچێتە سەر خاچ؛ کاتێک ئەو دەبوو گوناهی جیهان هەڵبگرێت؛ ئەو کاتەی ئەو دەبوو لەسەر دارەکە بەرز بکرێتەوە، و دوای ئەوە خودا دەبوو ئەو لە مردووان هەڵبسێنێتەوە و بە ئاشکرا شکۆداری بکات.
ئەمە کاتەکەی ئەو نەبوو، و کاتێک دایکی خۆشەویستی خۆی هەوڵی دا پاڵپێوەی بنێت بۆ ئەوەی پێشوەختە کار بکات، وەک بڵێی، ئەو دەڵێت، "من و تۆ چی لە نێوانماندایە؟ کاتەکەم هێشتا نەهاتووە." زۆر ئاشکرایە کە دایکی ئەو، بە دڵی ئەو زانی، بە هیچ شێوەیەک بێزار نەبوو لە وەڵامەکەی ئەو بۆی. ئەو ڕوو دەکاتە خزمەتکارەکان و پێیان دەڵێت،
هەرچییەک ئەو پێتان دەڵێت، بیکەن.
لێرەدا دەمەوێت ئاماژە بەوە بکەم بۆ ئەوانەی نوێژ بۆ مریەمی پاکیزە دەکەن و داوای لێ دەکەن کە تکایان بۆ بکات، کە کوڕەکەی خۆی دەستبەجێ وەڵامی ئەو داوایەی نەدایەوە کە لێی کردبوو. مریەم بە خزمەتکارەکانی گوت، "هەرچییەکی پێ گوتن، بیکەن." بە واتایەکی تر، دایکی عیسا ئێمە لە خۆی دوور دەخاتەوە بۆ لای کوڕە پیرۆزەکەی، عیسا مەسیح.
ئێمە دەخوێنینەوە،
و لەوێ شەش گۆزەی بەردین دانرابوون، بەپێی شێوازی پاککردنەوەی جوولەکەکان، کە هەر یەکێکیان دوو یان سێ فیرکینی تێدا دەگرت (2:6).
واتە، نزیکەی بەرمیلێک ئاو لە هەر یەکێکیاندا هەڵیانگرتبوو. پەیوەندییان هەبوو بە پاککردنەوەی ڕێوڕەسمی جوولەکەکانەوە. پەیوەست بوون بە پاکبوونەوەی دەرەکییەوە. هەموویان بەتاڵ بوون، وەک شێوە و ڕێوڕەسمەکانی یاسا. بەڵام خوداوەند یەسووع ڕوو دەکاتە خزمەتکارەکان و دەڵێت،
گۆزەکان بە ئاو پڕ بکە.
لە گوێڕایەڵیدا بۆ فەرمایشتی، ئەوان پڕیان دەکەنەوە تا لێوار. لێرەدا دەتوانین وێنەیەک ببینین لە ئاوی ژیانی ڕاستیی ئینجیل کە دەڕژێتە ناو ڕێوڕەسمە کۆنە باوەکان. هەموو شتێک گۆڕا کاتێک گۆزەکانی ئاو پڕکران لە ئاو. عیسا پێیانی وت،
"ئێستا دەریبهێنن، و بیدەن بە سەرۆکی خوانەکە" (v. 8).
و کاتێک ئاوەکەیان ڕشت، سەیرەکە لەوەدابوو، لە خودی کرداری ڕشتنەکەدا، بوو بە شەراب! ئەوە موعجیزەیەکی سەرسوڕهێنەر بوو، و هێشتا، لە کۆتاییدا، تەنها دووبارەکردنەوەی ئەوە بوو کە خوداوەندمان عیسای مەسیح بۆ هەزاران ساڵ لەسەر دە هەزار گرد کردوویەتی، ئاوی گۆڕیوە بۆ شەراب. کاتێک ئەم شەرابە بۆ سەرۆکی جەژنەکە هێنرا، تامی کرد و هاواری کرد،
هەموو کەسێک لە سەرەتادا شەرابی باش پێشکەش دەکات، و کاتێک خەڵک باش خواردەوە، ئەوسا ئەوەی خراپترە؛ بەڵام تۆ شەرابە باشەکەت تا ئێستا هێشتووەتەوە (ئایەتی ١٠).
خودا هەمیشە باشترین بۆ کۆتایی خوانەکە هەڵدەگرێت.
تەنها لێدوانێک کە ڕۆحی پیرۆز لەسەر ئەم نیشانەیە دەیکات لە ئایەتی 11دایە،
ئەم سەرەتای موعجیزانە عیسا لە قانا لە جەلیل کردی، و شکۆمەندیی خۆی دەرخست؛ و قوتابییەکانی باوەڕیان پێی هێنا.
ئەوە لەوانەیە بە باشی ببەسترێتەوە بە 1:14. لەوێدا دەخوێنینەوە کە پەروەردگار عیسا خۆی
بوو بە جەستە، و لە ناوماندا نیشتەجێ بوو.
وشەی نیشتەجێ بوو بەڕاستی "خێوەتگای کرد" لە نێوانماندا،
و ئێمە شکۆمەندییەکەی ئەومان بینی، شکۆمەندییەکەی وەک هی تاکە کوڕی لەدایکبووی باوک، پڕ لە نیعمەت و ڕاستی.
ئەو ئایەتە کلیلەکەمان پێدەدات بۆ هەموو هێما جوانەکانی خێمەی پەرستن لە چۆڵەوانی. ئەوە ماڵێک بوو لە پەردە، و لە ناوەوە، لە پیرۆزترین شوێن لە نێوان کێرووبیمەکاندا، ڕووناکییەکی شکۆدار دەدرەوشایەوە، کە بوونی دیار و ئاشکرای خودا بوو. خەڵکەکە نەیاندەتوانی شکۆمەندییەکە ببینن. بەڵام ئەگەر بتوانیت بۆ ساتێک خەیاڵ بکەیت، پەردەکان لادەبرێن و ڕووناکییە گەشاوەکە لە نێوان ئەو تەختە زێڕینانەدا ئاشکرا دەبێت، ئەوا شکۆمەندییەکە دەدرەوشایەوە. جا، ئەوەیە کە لێرەدا لە موعجیزەکانی عیسادا هەیە. وەک لادانی پەردەکانی خێمەی پەرستنی زەمینی بوو بۆ ئاشکراکردنی شەخینا، چونکە
خودا لە مەسیحدا بوو، جیهانی لەگەڵ خۆی ئاشت دەکردەوە (2 کۆرنسۆس 5:19).
کەواتە ئەم یەکەم موعجیزەیە ئەوی وەک دروستکەر نیشان دەدات، ئەو کە هەموو شتێک بە هێزی خۆی ڕادەگرێت، ئەو کە هەموو شتێکمان بۆ دابین دەکات کە پێویستمانە. شتە سەرسوڕهێنەرەکە ئەوەیە، کە ئەم دروستکەرە مەزنە بوو بە ڕزگارکەرمان. ئەو لە ئەزەلەوە هەمیشە خودا بوو. ئەو کە هەموو شتێک بەهۆی ئەوەوە هاتە بوون، هاتە خوارەوە بۆ ئەم جیهانە بۆ ئەوەی لە پێناوی گوناهەکانماندا ئازار بچێژێت تاکو ئێمە ڕزگار بین و ژیانی هەتاهەتاییمان هەبێت.
یەک وشە دەیتوانی ئەو گۆزە ئاوانە پڕ بکاتایە ئەگەر ویستی ئەو بووایە. زیاتر لە وشەیەک پێویست بوو بۆ ڕزگارکردنی ڕۆحەکانمان. کاری خاچ پێویست بوو. بەڵام لەبەر ئەو کارە، یەک وشە "باوەڕبهێنە" ژیان و ئاشتی دەهێنێت.
ئەمڕۆ ئەگەر گوێ لە دەنگی ئەو بگرن، دڵتان ڕەق مەکەن" (زەبوورەکان ٩٥:٧-٨). >"ئەگەر دان بنێیت بە دەمت بە خوداوەند عیسا، و باوەڕ بکەیت لە دڵتدا کە خودا لە مردووان زیندووی کردووەتەوە، ڕزگارت دەبێت" (ڕۆما ١٠:٩).
لەدوای ئەوە ئەو و دایکی و براکانی و قوتابییەکانی چوونە خوارەوە بۆ کەفەرناحوم، ماوەیەکی زۆر لەوێ نەمایەوە. جەژنی پەسخەی جوولەکەکان نزیک بوو، عیسا چوو بۆ ئۆرشەلیم، لە پەرستگاکەدا ئەوانەی بینی کە گا و مەڕ و کۆتریان دەفرۆشت، هەروەها پارەگۆڕەکان دانیشتبوون. کاتێک قامچییەکی لە گوریسە بچووکەکان دروستکرد، هەموویانی لە پەرستگاکە دەرکرد، مەڕ و گا و پارەی پارەگۆڕەکانی ڕژاند و مێزەکانی وەرگەڕاند. بەوانەشی گوت کە کۆتریان دەفرۆشت: «ئەم شتانە ببەنە دەرەوە؛ ماڵی باوکم مەکەنە ماڵی بازرگانی.» قوتابییەکانیشیان بیرکەوتەوە کە نووسراوە: «غیرەتی ماڵەکەت منی خواردووە.» ئینجا جوولەکەکان وەڵامیان دایەوە و پێیان گوت: «تۆ چ نیشانەیەکمان پێ نیشان دەدەیت، لەبەر ئەوەی ئەم شتانە دەکەیت؟» عیسا وەڵامی دانەوە و پێی گوتن: «ئەم پەرستگایە بڕووخێنن، منیش لە سێ ڕۆژدا دروستی دەکەمەوە.» ئینجا جوولەکەکان گوتیان: «چل و شەش ساڵ ئەم پەرستگایە لە دروستکردندا بووە، ئایا تۆ لە سێ ڕۆژدا دروستی دەکەیتەوە؟» بەڵام ئەو باسی پەرستگای جەستەی خۆی دەکرد. کاتێک لە مردووان هەستایەوە، قوتابییەکانی بیرکەوتەوە کە ئەمەی پێیان گوتبوو؛ باوەڕیان بە نووسینەکە و بەو قسەیە هێنا کە عیسا کردبووی.
دوای لەئاو هەڵکێشانی پەروەردگارمان، ئەو چووە دەرەوە بۆ چۆڵەوانییەکە کە، وەک لە ئینجیلەکانی ترەوە فێر دەبین، لەلایەن شەیتانەوە تاقی کرایەوە. پاشان گەڕایەوە بۆ یەهودیا و دەستی بە پێشکەوتنێکی هێواش کرد بەرەو جەلیل. ئێمە پێشتر بەدوایدا چووین لە بانگکردنی یەکەمین قوتابییەکانی و ئامادەبوون و کردەوەکانی ئەومان لە ئاهەنگی هاوسەرگیرییەکە لە قانای جەلیل تاوتوێ کردووە. ئێستا پەروەردگار لە قاناوە چوو بۆ کَفەرناحوم. کَفەرناحوم لە شوێنێکی تردا پێی دەوترێت "شارەکەی خۆی". ئێمە دەزانین، ئەو شوێنی لەدایکبوونی خۆی نەبوو. نە ئەو شارە بوو کە تێیدا وەک منداڵ و گەنجێک ژیابوو، بەڵکو ئەو شارە بوو کە وەک شوێنی نیشتەجێبوون هەڵیبژارد کاتێک دەستی بە خزمەتەکەی کرد. بێگومان، ئەو زۆر لەوێ نەبوو، و دەیوت،
"ڕێوی کونجی هەیە، باڵندەکانی ئاسمان هێلانەیان هەیە، بەڵام کوڕی مرۆڤ شوێنی نییە سەری لێ دابنێت" (مەتتا ٨:٢٠).
ئەو بە دەگمەن لە ماڵەوە بوو، بەڵام ئەگەر هەر ماڵێکی هەبووبێت، ئەوا کفەرناحوم بوو. کەواتە، کفەرناحوم یەکێک بوو لە پڕشانازیترین شارەکانی گەلیل. لەوێ ئەو زۆرجار لە کەنیشتەکەدا دەردەکەوت.
ناتوانم ئەو هەستە دەرببڕم کە چەند کەسێکمان دایگرت کاتێک لە کەنیشتە تازە هەڵکەندراوەکەی کفەرناحوم وەستابووین و زانیمان کە بە ئەگەری زۆرەوە، لەسەر ئەو بەردانە وەستاوین کە پێیەکانی ئەو جارێک وەستابوون. کاتێک لەو سەکۆ بەرزکراوەوە سەیری خوارەوەمان کرد، دەمانتوانی چاکبوونەوەی دەستە وشکبووەکە و ڕزگارکردنی ژنە هەژارەکەمان خەیاڵ بکەین کە ئەوەندە ئیفلیج بوو کە جەستەی بۆ چەندین ساڵ پێکەوە چەماوەتەوە. بیرمان هاتەوە کە هەر لەوێ بوو کە ئەو وتارە گەورەکەی پێشکەش کرد-
من نانی ژیانم (یۆحەننا ٦:٣٥).
دەمانتوانی سەیری کەنار دەریاکە بکەین و دەمانزانی کە لەوێ مەتیۆس جارێک نووسینگەی خۆی وەک کۆکەرەوەی گومرگ هەبوو، و سەرنجمان دایە ڕێگاکە کە تێپەڕ دەبوو و بیرمان لە گەورە ی عیسا دەکردەوە کاتێک کچی یایرۆسی زیندوو کردەوە، دوای چاککردنەوەی ئەو ژنەی کە خۆی بەناو قەرەباڵغییەکەدا کردبوو، بە باوەڕەوە هاواری دەکرد،
"ئەگەر تەنها دەست لەبەرگەکەی بدەم، ساغ دەبمەوە" (مەتتا ٩:٢٠-٢١).
کفەرناحوم، پیرۆزتر لە هەموو شوێنەکانی سەر زەوی، چونکە عیسا وەک ماڵی خۆی هەڵیبژارد. لەوێ فێری دەکرد و کارە بەهێزەکانی ئەنجام دەدا، بەڵام، بەداخەوە، هەر دەربارەی ئەم شارە بوو کە دواتر فەرمووی،
"تۆ، کەفەرناحوم، کە خۆت بەرز کردووەتەوە بۆ ئاسمان، دادەبەزێنرێیتە دۆزەخ." (مەتتا ١١:٢٣)
ئەی شارە پڕ لە ئیمتیازەکە! ئایا دەزانیت، هەمان ئەو شارە بە تەواوی لەناو برا؟ بۆ چەندین سەدە کەس نەیدەزانی لە کوێ بوو، تاوەکو لە ساڵانی دواییدا لەژێر گردێک لە لم هەڵکەندرا. بێگومان چارەنووسی کەفەرناحوم دەبێت هۆشدارییەکی جدی بێت بۆ ئێمەی ئەمڕۆ. چەند ئیمتیازاتمان زیاتر بێت، بەرپرسیارێتیشمان زیاتر دەبێت. ئەگەر خودا، بە خۆشەویستی و میهرەبانی، ڕێگەی پێداوین لە وڵاتێکدا بژین کە کتێبی پیرۆز (بایبڵ) لە هەموو لایەک دەست دەکەوێت، و هێشتا گوێی خۆمان لە ڕاگەیاندنەکەی بگرین و وشەکەی بە کەم بزانین، چەند ترسناک دەبێت، ڕۆژێک، لە ڕۆژی دادگاییکردن ڕووبەڕووی ببینەوە، ئەوەی لەسەر زەوی ڕەتمان کردەوە. خودا یارمەتیمان بدات وانەی کەفەرناحوم بە قووڵی بچێتە دڵمانەوە!
ئەو ڕۆیشتە خوارەوە بۆ کەفەرناحوم و لەگەڵ دایکی و براکانی و قوتابییەکانی بۆ ماوەیەکی کورت لەوێ مانەوە، پاشان دووبارە بەرەو باشوور کەوتەوە ڕێ بۆ ئەوەی خۆی لە قودس دەربخات. جەژنی پەسخەی جوولەکەکان نزیک بوو. لە پەیمانی کۆندا بە جەژنی پەسخە دەوترێت جەژنی پەسخەی پەروەردگار، بەڵام لە هەر شوێنێکی پەیمانی نوێدا سەیری بکەیت دەیبینیت پێی دەوترێت جەژنی پەسخەی جوولەکەکان، هەروەک چۆن دەربارەی جەژنی کەپرەکانی جوولەکەکان دەخوێنینەوە. بۆچی ئەم گۆڕانکارییە؟ بۆچی پێیان ناگوترێت "جەژنەکانی پەروەردگار"؟ بۆچی بە "جەژنەکانی جوولەکەکان" ناودێر کراون؟ چونکە جوولەکەکان لە پەروەردگار لایاندابوو، و بەڕێوەبردنی ئەم جەژنانە تەنها بووبووە ڕواڵەتێک، بە شێوەیەک کە پەروەردگار چیتر بە هی خۆی نازانێت. با ئەمە وەک هۆشداریمان بۆ بێت سەبارەت بەو مەترسییەی کە هەموومان ڕووبەڕووی دەبینەوە لە دانانی ڕێوڕەسمە دەرەکییەکان لە جێگەی ڕاستییە ڕۆحییەکان.
جەژنی پەسخەی جولەکەکان نزیک بوو، و عیسا چوو بۆ ئۆرشەلیم. کاتێک گەیشتە پەرستگا، شۆک بوو بە بینینی بازرگانی لە حەوشەکانی وەک ئەوەی بازاڕێکی دنیایی یان ژمێریاری بێت. ئەوەی ڕەنگە بە بێتاوانی دەستی پێکردبێت وەک ئاسانکارییەک بۆ دابینکردنی بەرخ بۆ میوانانی پەسخە و گۆڕینەوەی پارە بۆ ئەوانەی لە وڵاتانی دوورەوە دەهاتن، گۆڕابوو بۆ هەوڵێکی گەرموگوڕ بۆ بازرگانیکردن بەو شتانەی کە پێویست بوون بۆ بەجێهێنانی خزمەتی قوربانی کە پەیوەندی بە پەسخەوە هەبوو. چاوچنۆکی و زیادەڕۆیی تا ڕادەیەک زاڵ بوون کە خودا بێڕێزی پێکرا و پەرستگاش ناوزڕێنرا. لەوێدا دەنگی بەرخ و قورینگی کۆترەکان هەبوو کە پەرستنی پەروەردگاریان تێکدەدا، و ئەوانەی بۆ فرۆشتن پێشکەشیان دەکردن تەنها بیریان لە دەوڵەمەندکردنی خۆیان دەکردەوە. ئەوان شتەکانی خودایان بازرگانی پێدەکرد، و ئەوە هەمیشە لەبەرچاوی ئەودا قێزەونە. بۆیە عیسا خۆی وەک پەروەردگاری پەرستگا سەلماند. لە مەلاخی دەخوێنینەوە،
و خوداوەند، کە ئێوە بەدوایدا دەگەڕێن، لەناکاو دێت بۆ پەرستگاکەی" (مەلاخی 3:1)
و پاکی دەکاتەوە.
ئەو لەناکاو لەبەردەم خەڵکەکەدا دەرکەوت بە قامچییەک لە گوریسی بچووک و دەستی کرد بە دەرکردنی مەڕ و گا. گوتی،
ماڵی باوکم مەکە ماڵێکی بازرگانی" (v. 16).
لەوەتەی ئەو کاتەوە، چەندێک بازرگانیکردن بە شتەکانی کڵێسای خوداوە کراوە. هەرچی یەزدان بیدات، بە خۆڕایی دەیدات، و ئەوەی خزمەتکارەکانی ئەوی هەیانە پێشکەشی بکەن وەک خزمەتێک بۆ ڕۆحە پێویستەکان، دەبێت بە هەمان شێوە بە خۆڕایی پێشکەش بکرێت. ئێمە دیارییەکانمان لەبەر نرخاندن و سوپاسگوزاری دڵەکانمانەوە دەهێنین. ئەوەی ئێمە بۆ شکۆمەندی یەزدانمان عیسای مەسیح دەیکەین، دەبێت بکرێت چونکە دەمانەوێت بیکەین.
دەبێت سەیر بووبێت کە عیسا بەو قامچییە پەتینەوە ببینیت، بە دەنگی بەرز هاواری دەکرد، "ئەم شتانە ببەنە دەرەوە؛ ماڵی باوکم مەکەنە ماڵی بازرگانی.”
ماڵەکەم پێی دەوترێت ماڵی نوێژ؛ بەڵام ئێوە کردووتانە بە لانەی دزەکان.
تێبینى ئاوازى دەسەڵات بکە. ئەوەیە، "ماڵى باوکم،" و "ماڵى خۆم." ئەو گەورەى پەرستگا بوو، چونکە ئەو پەروەردگارى هەموو شتێک بوو. قوتابییەکان بیریان کەوتەوە کە نووسرابوو،
"گەرموگوڕی ماڵەکەی تۆ منی خواردووەتەوە" (ئایەتی ١٧؛ بڕوانە هەروەها زەبوورەکان ٦٩:٩).
چەند باش ئەوە لەسەری دەگونجا!
جوولەکەکان دەستیان کرد بە ناڕەزایەتی دەربڕین، و پرسیاریان کرد،
"چ نیشانێک پیشان دەدەیت؟" (ئایەتی ١٨).
ئەوان تەحەدایان کرد کە موعجیزەیەک بکات بۆ ئەوەی دەسەڵاتی خۆی بسەلمێنێت، بۆ ئەوەی شتێکی سەرسوڕهێنەر بکات بۆ ئەوەی خۆی بسەلمێنێت. بەڵام ئەو گوتی،
"ئەم پەرستگایە وێران بکەن، و لە سێ ڕۆژدا من هەڵیدەستێنمەوە" (ئایەتی ١٩).
وەک ئەوە وابوو کە فەرمووی: "ئێوە نیشانەیەک دەوێت کە من کوڕی خودام، کە من ئەوەم کە باوک بەڵێنی پێداوە-نیشانەیەک وەردەگرن. لە کاتی دیاریکراوی خودادا، ئەم پەرستگایە وێران بکەن، و لە سێ ڕۆژدا من هەڵی دەستێنمەوە." ئەوان تێنەگەیشتن و بە تووڕەیی ڕوویان تێکرد و گوتیان:
ئەم پەرستگایە چل و شەش ساڵ لە دروستکردنیدا بوو، و ئایا تۆ دوای ئەوەی وێران کرا، لە سێ ڕۆژدا دروستی دەکەیتەوە!
مەبەستی پەرستگای جەستەی خۆی بوو. بەڵام ڕوونی نەکردەوە. سوودی نەبوو کە وا بکات. خەڵک دەگەنە حاڵەتێک کە سوودی نییە هەوڵ بدرێت ڕاستییە ڕۆحییەکان بۆیان ڕوون بکرێتەوە.
کەواتە پەروەردگارمان هیچی نەبوو پێیان بڵێت. ئەوان ڕێگای خۆیان هەڵبژاردبوو، و ئەو هەوڵی نەدا نهێنیی ووشەکانی ڕوون بکاتەوە. بەڵام کاتێک لە مردووان هەستابووەوە، قوتابییەکانی باوەڕیان پێی هێنا. ئێمە دەتوانین ئەمڕۆ ئەو ووشانە تاوتوێ بکەین، و دەتوانین واتاکەی ببینین. "ئەم پەرستگایە وێران بکەن." پەرستگاکە چی بوو؟ بیناکە بوو، وەک لە بنەڕەتدا دروستکرابوو، کە یەهوڤا ئامادەیی خۆی تێدا نیشان دەدا. لەوێ لە شوێنی هەرە پیرۆزدا ئەو ڕووناکییە دروستنەکراوەکە هەبوو، شکۆمەندیی شەخینا. ئەوە ئامادەیی خودای دیار و ئاشکرا بوو لەسەر زەوی. پەرستگاکە بە سادەیی ئەو شکۆمەندییەی لە چاوی جەماوەری دەرەوە دەشاردەوە. سەرۆک کاهین ساڵانە یەک جار دەچووە ناو شوێنی هەرە پیرۆز. کەواتە جەستەی خودا عیسای مەسیح، کاتێک هاتە ئەم دیمەنە، پەرستگای ڕاستەقینەی خودا بوو. جەستەی هاوتای حەوشەی دەرەوەیە، ڕۆحی بۆ شوێنی پیرۆز، و ڕۆحەکەی بۆ شوێنی هەرە پیرۆز. خودا لە مەسیحدا دەرکەوت. خودا خۆی لە مەسیحدا نیشتەجێ بوو، جیهانی لەگەڵ خۆی ئاشت دەکردەوە، چونکە ئەو خودا و مرۆڤ بوو لە یەک کەسدا. ئەو باسی پەرستگای جەستەی خۆی کرد، چونکە خودا و مرۆڤ لەوێ لە یەک کەسدا بوون. کەواتە ئەو وتی، "ئەم پەرستگایە وێران بکەن، و لە سێ ڕۆژدا هەڵی دەستێنمەوە."
ئاگاداری،
من هەڵیدەستێنمەوە.
بە واتایەکی تر، ئەو دەبوو بمرێت، بەڵام ئەو بە متمانەیەکی تەواوەوە مرد کە ئەو هەڵدەستێتەوە. ئایا سەرنجت داوە چۆن هەستانەوەی خوداوەند عیسای مەسیحمان دەگەڕێتەوە بۆ هەر یەکێک لە کەسەکانی سێ خودایی پیرۆز؟ لە شوێنێکی تردا ئەو دەڵێت،
"هیچ کەسێک ژیانم لێ ناسێنێت، بەڵکوو خۆم دایدەنێم. دەسەڵاتم هەیە دایبنێم، و دەسەڵاتم هەیە دووبارە وەریگرمەوە" (19:18).
ئەو ژیانی خۆی دانا، و ژیانی خۆی دووبارە وەرگرتەوە. ئەو پەرستگاکەی هەڵدایەوە. بەڵام لە شوێنێکی تر دەخوێنینەوە کە ئەو لە مردووان هەڵگیرسایەوە بە شکۆمەندیی باوک، و پاشان پێمان دەوترێت کە ڕۆحی پیرۆز عیسا، خوداوەندمان، لە مردووان هەڵدایەوە. هەر یەکێک لە کەسەکانی سێیەک بەشی خۆی هەبوو لە زیندووبوونەوەی عیسا. و ئێستا ئەو ڕاگەیەندراوە کە کوڕی خودایە بە دەسەڵاتەوە بەهۆی زیندووبوونەوەی مردووان. جگە لەمە هیچ مزگێنییەکمان نەدەبوو بۆ ئەوەی بۆ جیهانێکی ونبوو ڕابگەیەنین.
بەڵام مەسیح هەستاوەتەوە، و پێمان وتراوە کە،
"ئەگەر بە دەمت دان بە پەروەردگار عیسا بنێیت، و لە دڵتەوە باوەڕ بکەیت کە خودا لە مردووان هەڵیستاندووەتەوە، ڕزگارت دەبێت. چونکە بە دڵ مرۆڤ باوەڕ دەکات بۆ ڕاستودروستی؛ و بە دەمیش دانپێدانان دەکرێت بۆ ڕزگاری" (ڕۆما ١٠:٩-١٠).
ئەم بەشەی ئێستا بە دروستی بە سێ ئایەتی کۆتایی بەشی 2 دەست پێدەکات. دەخوێنینەوە،
کاتێک لە قودس بوو لە جەژنی پەسخەدا، لە ڕۆژی جەژنەکەدا، زۆر کەس باوەڕیان بە ناوی هێنا، کاتێک ئەو پەرجووانەیان بینی کە کردی" (v. 23).
باوەڕێک کە پشت بە موعجیزە دەبەستێت، باوەڕێکی ڕزگارکەر نییە. باوەڕێک کە پشت بە نیشانە و سەرسوڕهێنەرەکان دەبەستێت، ڕزگاری بۆ هیچ کەسێک ناهێنێت. هەر بۆیە شایەنی ئەوە نییە کە ئێمە لەگەڵ بێباوەڕان گفتوگۆ بکەین دەربارەی ناڕەزاییەکانیان سەبارەت بە ئیلهامی کتێبی پیرۆز. عیسا فەرمووی،
"بچنە هەموو جیهان و مزگێنی بدەن بە هەموو دروستکراوێک." (مەرقۆس 16:15)
پێمان وتراوە،
"بانگەوازی خاچ بۆ ئەوانەی لەناو دەچن گێلێتییە" (یەکەم قۆرنتییەکان ١:١٨).
پۆڵس دەڵێت،
من شەرم ناکەم لە مزگێنیی مەسیح: چونکە هێزی خودایە بۆ ڕزگاری بۆ هەموو ئەوانەی باوەڕ دەهێنن؛ سەرەتا بۆ جولەکە، پاشان بۆ یۆنانیش (ڕۆما ١:١٦).
خودا موعجیزە دەبەخشێت بۆ پشتڕاستکردنەوەی وشە، بەڵام باوەڕ دەبێت پشت بە شتێک زۆر باشتر لە موعجیزەکان ببەستێت.
لێرە خەڵک چاوەڕێی هاتنی مەسیح بوون، و گوتیان، "باشە، ئێستا، ئەگەر مەسیح بهاتایە، ئایا دەیتوانی هیچ موعجیزەیەکی زیاتر لەوەی عیسا کردی بکات؟ دەبێت ئەو کەسە بێت کە پێغەمبەران باسیان کردووە." بەو مانایە باوەڕیان وابوو کە ئەو مەسیحە، بەڵام دانیان بەوەدا نەنا کە ئەوان گیانی تاوانبارن و پێویستیان بە ڕزگارییە و لە عیسادا ئەو ڕزگارکەرەیان نەبینی کە پێویستیان پێی بوو. کاتێک موعجیزەکانیان بینی، باوەڕیان بە ناوی ئەو هێنا، بەڵام باقی ئایەتەکە دەڵێت کە عیسا خۆی نەدایە دەستی ئەوان. وشەکانی "commit" و "believe" لە بنەڕەتدا هەر یەکن. لەوانەیە بەم شێوەیە بیخوێنینەوە،
زۆر کەس باوەڕیان بە ناوی ئەودا هێنا، بەڵام عیسا باوەڕی پێیان نەبوو.
ئەو متمانەی بە بەرژەوەندییەکانی خۆی پێیان نەدەکرد، چونکە دەیزانی ڕاستگۆ نین. دەیزانی چی لە ناخی مرۆڤدا هەیە و پێویستی نەبوو کەس شایەتی لەسەر مرۆڤ بدات. ئەو خراپەکاری و بێمتمانەیی دڵی مرۆڤی دەزانی.
Ez û tu hez dikin ku xwe baş nîşan bidin. Nivîsarên Pîroz nîşan dide ku em çiqas hindik tişt hene ku pê pesnê xwe bidin, eger em bi Xwedê re rastgo bin. Dema em difikirin ku çavên Kurê Wî li dilên me dinêrin, ew çi gendelî, şehwet, xerabî û nerastî li wir dibîne!
دڵ لە هەموو شتێک فێڵبازترە و زۆر خراپە، کێ دەیزانێت؟ من یەزدان دڵ دەپشکنم و گورچیلەکان تاقی دەکەمەوە، بۆ ئەوەی بە هەر یەکێک بدەم بەپێی ڕێگاکانی و بەپێی بەرهەمی کردەوەکانی" (یەرمیا 17:9-10).
چونکە عیسا خودا بوو کە لە جەستەدا دەرکەوت، ئەو دەیزانی چی لە مرۆڤدا هەیە. ئەو بەڕاستی گشتزانە وەک باوک. ئەو دەزانێت چی لە تۆ و مندا هەیە، و سەرەڕای ئەوەش، کە هەمووی دەزانێت، ئەو ئێمەی خۆشویست و خۆی لە پێناوی ئێمەدا بەخشی. بەڵام ئەو متمانەی بە ئێمە نییە یان پشت بەم دڵە خراپانەی ئێمە نابەستێت. ئەو دەزانێت کە ناتوانرێت پشت بە ئێمە ببەسترێت. ئێمە ونبووین و وێران بووین و تێکچووین. کەواتە، ئەوەی پێویستمانە، ژیانێکی نوێیە. پێویستە لە نوێوە لەدایک ببینەوە، و ئەوەش ئەو ژیانە نوێیەیە کە ئەو پێمان دەبەخشێت.
وشەیەکی بچووکی یۆنانی هەیە کە لێرە لە وەرگێڕانە ئینگلیزییەکەماندا دەرکراوە. هەندێک جار وەرگێڕدراوە بە "و،" هەرچەندە بە گشتیتر، "بەڵام." هەمان وشەیە کە لە سەرەتای ئایەتی 24ی بەشی 2دا بەکارهاتووە. کەواتە، ئەگەر لە شوێنی ڕاستی خۆیدا لە سەرەتای ئایەتی 1ی بەشی 3دا دایبنێین، دەخوێنینەوە،
[بەڵام] پیاوێک لە فەریسییەکان هەبوو.
ڕۆحی خودا بەم شێوەیە ئەم پیاوە لە بەرامبەر خەڵکی ئایەتەکانی ٢٣-٢٥ دادەنێت. لێرەدا پیاوێک هەیە کە عیسا وەک کەسێکی زۆر ڕاستگۆ دەیناسێتەوە لە گەڕان بەدوای ڕاستیدا. هەر کاتێک خودای ئێمە پیاوێک بدۆزێتەوە کە بەڕاستی جدی بێت، ئەو دڵنیا دەبێتەوە کە ئەو پیاوە ڕاستی بەدەست دەهێنێت. تۆ دەپرسیت، "باشە، چی دەربارەی بێباوەڕەکان کە هەرگیز نەیانبیستووە؟ ئایا خودا سزای ئەبەدییان بەسەردا دەسەپێنێت لەبەر ئەوەی باوەڕیان بە ڕزگارکەرێک نەهێناوە کە هەرگیز نەیانبیستووە؟" نەخێر، بێگومان نا. بەڵام ئەوەی ئەو دەیکات ئەمەیە: ئەو بێباوەڕەکان سزا دەدات لەسەر هەموو ئەو گوناهانەی کە لێیان تۆبە نەکردووە، بەڵام ئەو دڵنیا دەبێتەوە کە هەموو ڕۆحێکی تۆبەکەر ڕووناکی پێویستی پێدەگات بۆ ئەوەی ڕزگار بێت. ئەو ڕێگە نادات پیاوێک ون بێت ئەگەر بەدوای ڕاستیدا بگەڕێت.
کەواتە لێرە نیکۆدیمۆس هەیە، گەڕۆکێکی ڕاستگۆ، و عیسا وەک ئەوە مامەڵەی لەگەڵ دەکات. "پیاوێک هەبوو لە فریسییەکان [پەرستکارترین گرووپ لە قودس]، بە ناوی نیکۆدیمۆس، سەرکردەیەکی جولەکەکان." بەڵام ئەم پیاوە، ئێستا ڕووبەڕووی مەسیحی خودا بووەتەوە، بۆی دەردەکەوێت کە کەموکوڕییەکی زۆری هەیە. ژمارەیەکی زۆر لە خەڵک وەک نیکۆدیمۆسن. ئەوان خەڵکێکی باشن، ڕێز لە شتە ڕۆحییەکان دەگرن، و هێشتا زۆر کەس هەن کە دان بە گوناهەکانیاندا نەناوە لەبەردەم خودا و لە لەدایکبوونەوەی دووەم نازانن. ئایا زۆرجار نەتوتووە، بە قسەکانی تێنیسۆن.
خۆزگە پیاوێک لە مندا هەڵبستێت، تا ئەو پیاوەی کە منم کۆتایی بێت؟
لە خۆت ناڕازیت، کەچی هەرگیز ڕووت لە مەسیح نەکردووە بۆ ئەوەی دووبارە لەدایکبیتەوە. با شوێنی گفتوگۆی گەورەمان عیسا و نیکۆدیمۆس بکەوین. با گوێ بگرین وەک ئەوەی هەرگیز پێشتر گوێمان لێی نەبووبێت.
ئەمەتا نیکۆدیمۆس.
"ئەویش بە شەو هاتە لای عیسا" (ئایەتی ٢أ).
من لۆ ئەوە سەرزەنشتی ناکەم. هەندێک بانگخواز وا دەکەن. من هیچ بەڵگەیەکی ترسنۆکی لەوێدا نابینم. ئەو وەک ترسنۆکێک ڕەفتار ناکات. پێم وایە عیسا بە درێژایی ڕۆژ سەرقاڵ بوو، و نیکۆدیمۆس دەڵێت، "حەز دەکەم قسەیەکی نزیک لەگەڵ ئەو پیاوە بکەم، و ناتوانم لەناو قەرەباڵغیدا ئەوە بکەم. ڕەنگە ئەگەر لە پیتەر یان جەیمس یان یۆحەننا بپرسم لە کوێ دەژی، بتوانم چاوپێکەوتنێکی تایبەت ئەنجام بدەم." و بەم شێوەیە ڕێک دەخات کە لە شەودا دوای ئەوەی پەروەردگار لە قەرەباڵغییەکان دوور دەکەوێتەوە، بیبینێت و قسەی لەگەڵ بکات. هەموو ڕێزێک بۆ نیکۆدیمۆس کە ئەوەندە گرنگی پێدا کە بچێت. من لۆمەی ناکەم چونکە بە شەو ڕۆیشت.
نیکۆدیمۆس دەستی پێکرد و وتی،
"مامۆستا، ئێمە دەزانین کە تۆ مامۆستایەکی لە خوداوە هاتووی: چونکە هیچ کەسێک ناتوانێت ئەو موعجیزانە بکات کە تۆ دەیکەیت، جگە لەوەی خودا لەگەڵیدا بێت-" (v. 2b).
ئەمە کۆتایی ڕستەکە نەبوو. ڕزگارکەرەکە قسەکانی بڕی و فەرمووی،
بەڕاستی بەڕاستی [بەڕاستی بەڕاستی؛ ئەمینی ئەمینی]، پێت دەڵێم، ئەگەر مرۆڤێک لەنوێ لەدایک نەبێتەوە، ناتوانێت شانشینی خودا ببینێت" (ئایەتی ٣).
"لەدایکبوونەوە،" یان "لە سەرەوە لەدایکبوون؟"
لە کۆتاییدا، پێموایە جەخت لەسەر نوێبوونیەتی. ئەوەی کاریگەری لەسەر نیکۆدیمۆس دروستکرد هێندە "لە سەرەوە لەدایکبوون" نەبوو، بەڵکو دووەم جار لەدایکبوون بوو، "لە نوێوە لەدایکبوونەوە." عیسا دەیگوت، وەک بڵێی،
قسەی خۆش کردن سوودی نییە، نیکۆدیمۆس. تۆ زیاتر لە مامۆستایەک پێویستتە، تۆ ڕزگارکەرێکت پێویستە-یەکێک کە بتوانێت ژیانێکی نوێت پێ ببەخشێت. تۆ پێویستت بە لەدایکبوونێکی دووەمە!" >"ئەگەر کەسێک لەنوێوە لەدایک نەبێتەوە، ناتوانێت شانشینی خودا ببینێت."
بیرۆکەیەکی بڵاو هەیە ئەمڕۆ کە پیاوان دەکرێت پەروەردە بکرێن بۆ مەسیحییەت. پەروەردەی ئایینی یەکێکە لە گەورەترین کارە قێزەونەکانی سەردەمی ئێستا. بیرۆکەکە ئەوەیە کە دەتوانیت منداڵێک ببەیت و فێری بکەیت بەپێی بنەماکانی فەلسەفەی مەسیحی و بەم شێوەیە پەروەردەی بکەیت بۆ ڕزگاری. من ناڕەزایەتیم نییە لەسەر زاراوەی پەروەردەی مەسیحی. من پێموایە ئەوە شتێکی ڕاست و گونجاوە. ڕاست و گونجاوە کە مەسیحییەکە فێر بکرێت بەپێی بنەما مەسیحییەکان. بەڵام پەروەردەی ئایینی کە تەنها هەوڵ دەدات خەڵک بکاتە مەسیحی بە پەروەردەکردنیان تێیدا، من پێموایە، دەبێتە هۆکارێک بۆ دروستکردنی دەیان هەزار دووڕوو لەبری ئەوەی بیانکاتە مەسیحی.
پێویستە ئێوە لەدایکببنەوە.
دەبێت گەیاندنی ژیانێکی نوێ هەبێت.
نیکۆدیمۆس گوتی،
بەڵام من لێی تێناگەم. چۆن دەکرێت پیاوێک کاتێک پیرە لەدایک بێتەوە؟ ئایا دەتوانێت دووبارە بە هەموو پرۆسەی سروشتدا تێپەڕێت؟ بۆچی، ئەوە نالۆژیکی دەردەکەوێت. تەنها بیهێنە پێش چاوت! ئایا دەتوانم بگەڕێمەوە و دووبارە لە دایکم لەدایک بمەوە؟
و عیسا پێی دەڵێت،
نیکۆدیمۆس، گوێم لێ بگرە. ئەگەر بتتوانیایە، هیچ جیاوازییەکی نەدەبوو. لە جاری داهاتوودا باشتر نەدەبوویت لەوەی پێشتر بوویت. لەدایکبوونی سروشتی گرنگ نییە. دەبێت لەدایکبوونێکی ڕۆحی بێت. >"ڕاستیی ڕاستی، پێت دەڵێم، ئەگەر مرۆڤێک لەنوێ لەدایک نەبێتەوە، ناتوانێت بچێتە ناو شانشینی خودا. ئەوەی لە جەستە لەدایک دەبێت جەستەیە؛ و ئەوەی لە ڕۆح لەدایک دەبێت ڕۆحە. سەرسام مەبە کە پێت وتم، دەبێت لەنوێ لەدایک ببنەوە" (ئایەتەکانی ٥-٧).
چەند وشەیەکی قورس و گرنگن ئەمانە! سەرەتا ڕزگارکەرەکە دەفەرموێت، "ئەگەر مرۆڤێک لە ئاو و لە ڕۆح لەدایک نەبێتەوە، ناتوانێت بچێتە ناو شانشینی خودا." مەبەستی چی بوو؟
من دەزانم کە هەندێک هەن پێمان دەڵێن کە لە ئاو لەدایکبوون واتای لە تەعمید لەدایکبوونە. بەڵام هیچ کەسێک هەرگیز ژیانی نوێی بە تەعمیدی ئاو وەرنەگرتووە. دەتوانیت کتێبی پیرۆزەکەت بە بێ سوود بگەڕێیت بۆ شتێکی لەو شێوەیە. ئەوە لەوێ نییە. ئەوە لە ووشەی خودا نییە. لە هیچ شوێنێکدا تەعمید لە نووسینە پیرۆزەکاندا بە لەدایکبوون نەچوێنراوە. بەڵکو زیاتر باسی مردن دەکات. ئێمە بە تەعمید لەگەڵی نێژراوین بۆ مردن. تەعمیدی ئاو وێنەی ناشتنی مرۆڤی کۆنە، نەک وێنەی لەدایکبوونەوەی دووەم.
باشە، کەواتە، ئاوەکە چییە کە پێی لەدایک دەبینەوە؟ بڕۆ بەناو ووشەی خودا. لە هیچ شوێنێک نادۆزینەوە خەڵک لە ئاوی ڕاستەقینە لەدایک ببن. بەدوادا بگەڕێ بۆ "ئاو" بەناو نووسینەکانی یۆحەننا. دەدۆزیتەوە کە ئەوە هێمای ناسراوە بۆ ووشەی خودا. داود پرسیارەکەی کرد لە
زەبوورەکان ١١٩:٩، "چۆن گەنجێک ڕێگای خۆی پاک دەکاتەوە؟ بە گوێگرتن لێی بەپێی فەرمایشتی تۆ."
و لە بەشی چوارەمی یۆحەننا، عیسا، کە قسەی لەگەڵ ژنەکەی سامیریا دەکرد، فەرمووی،
هەرکەسێک لەم ئاوە بخواتەوە، دووبارە تینووی دەبێتەوە: بەڵام هەرکەسێک لەو ئاوە بخواتەوە کە من پێی دەدەم، هەرگیز تینووی نابێتەوە؛ بەڵام ئەو ئاوەی کە من پێی دەدەم، تێیدا دەبێتە بیرێکی ئاو کە هەڵدەقوڵێت بۆ ژیانی هەتاهەتایی (٤:١٤).
ئاوەکە چییە کە عیسا دەیدات؟ ئەوە ئاوی وشەیە. ئەوە گەواهی مزگێنییە.
"وەک ئاوی سارد بۆ گیانێکی تینوو، ئاواش هەواڵی خۆشە لە وڵاتێکی دوورەوە" (پەندەکان ٢٥:٢٥). >"هەرکەسێک بیەوێت، با ئاوی ژیان بە خۆڕایی ببات" (وهحی ٢٢:١٧).
ئاوی ژیان چییە؟ ئەوە پەیامی ئینجیلە. دەخوێنینەوە لە
ئەفەسۆس 5:25-27، "ئەی مێردەکان، ژنەکانتان خۆشبوێن، وەک چۆن مەسیحیش کڵێسای خۆشویست و خۆی لە پێناویدا بەخشی؛ بۆ ئەوەی بە شوشتنەوەی ئاو بە وشە پیرۆزی بکات و پاکی بکاتەوە، بۆ ئەوەی وەک کڵێسایەکی شکۆدار پێشکەشی خۆی بکات، کە نە پەڵەی هەبێت و نە چرچ و نە هیچ شتێکی لەو جۆرە؛ بەڵکو پیرۆز و بێگەرد بێت."
و عیسا بە قوتابییەکانی دەڵێت،
"ئێستا ئێوە بەهۆی وشەکەوە پاککراونەتەوە" (یوحەننا ١٥:٣).
کەواتە دەبێت لەنوێ لەدایک ببینەوە بە وشەی خودا، کە دەهێنرێتە ناو دڵ و ویژدانمانەوە لەلایەن ڕۆحی پیرۆزەوە.
لێرە دوو پیاو لە تەنیشت یەکەوە دانیشتوون وەک بانگخوازێک، مزگێنی خودا ڕادەگەیەنێت، ڕەنگە ئایەتێکی لەو جۆرە لە نووسراوی پیرۆزەوە بهێنێتەوە، وەک:
"ئەمە قسەیەکی دڵسۆزانەیە و شایەنی ئەوەیە هەمووان قبوڵی بکەن، کە مەسیح عیسا هاتە جیهان بۆ ڕزگارکردنی گوناهباران؛ کە من گەورەترینیانم" (1 تیمۆساوس 1:15).
پیاوێک گوێ نادات. پیاوەکەی تر سەیری سەرەوە دەکات و دەڵێت،
چی! ئەو هات بۆ ڕزگارکردنی گوناهباران! من گوناهبارێکم. متمانەی پێ دەکەم.
چی وای لێکرد ئەوە بکات؟ ڕۆحی پیرۆز وشەکەی بەکارهێنا وەک هۆکاری لەدایکبوونەوەی دووەمی.
ئەگەر مرۆڤێک لە ئاو و لە ڕۆح لەدایک نەبێتەوە، ناتوانێت بچێتە ناو شانشینی خودا.
پەروەردگار زۆر ڕوونیدەکاتەوە کە جیاوازییەکی گەورە هەیە لە نێوان جەستە و ڕۆحدا.
ئەوەی لە جەستە لەدایک دەبێت، جەستەیە؛ و ئەوەی لە ڕۆح لەدایک دەبێت، ڕۆحە.
دەتوانیت هەر شتێک بە جەستە بکەیت کە پێت خۆشە، بەڵام نایکاتە ڕۆح. ئەگەر مەعمودیەتی پێ بکەیت، ئەوا جەستەیەکی مەعمودیەتکراوە. ئەگەر ئایینی بکەیت، ئەوا جەستەیەکی ئایینییە. جەستە تا کۆتایی هەر جەستە دەمێنێتەوە.
ئەوەی لە جەستە لەدایک دەبێت جەستەیە؛ و ئەوەی لە ڕۆح لەدایک دەبێت ڕۆحە. سەیر مەکە کە پێم گوتی، دەبێت لە نوێوە لەدایک ببنەوە.
نیکۆدیمۆس گوتی،
"چۆن دەکرێت ئەم شتانە ببن؟" (ئایەت 9).
پەروەردگار ڕوونیدەکاتەوە کە نهێنیگەلێک لە سروشتدا هەن کە ناتوانین لێیان تێبگەین.
"با بە ئارەزووی خۆی هەڵدەکات و تۆ گوێت لە دەنگەکەی دەبێت، بەڵام نازانیت لە کوێوە دێت و بۆ کوێ دەچێت. هەروەها هەموو ئەوانەش کە لە ڕۆحەوە لەدایکبوون وایە." (یۆحەننا 3:8)
ناتوانیت با ببینیت، بەڵام هێزەکەی دەناسیتەوە. ناتوانیت ڕۆحی پیرۆز ببینیت، بەڵام هێزەکەی دەناسیتەوە. ئەو نەبینراوە، بەڵام ئامادەیی خۆی بە شێوەیەکی بەهێز هەستپێکراو دەکات کاتێک پیاوانی گوناهبار تاوانبار دەکات و نوێیان دەکاتەوە. ئەو پیاوان بە تەواوی دەگۆڕێت. تۆ هێزەکە دەناسیتەوە، هەرچەندە نایبینیت کە بە کردەوە کار دەکات. ژنێکی خۆبەزلزان و دنیایی دەبینیت، و لەناکاو دەبێتە ژنێکی هێمن و نوێژخوێن. پیاوێکی خراپ و بێخودا دەبینیت کە گۆڕدراوە بۆ پیرۆزێک. ئەوە کاری ڕۆحی پیرۆزە. تۆ ڕۆحەکە نابینیت، بەڵام هێزەکە دەبینیت کە لە ژیاندا دەردەکەوێت.
نیکۆدیمۆس هێشتا سەرسامە و دەڵێت، "چۆن دەکرێت ئەم شتانە ڕووبدەن؟" عیسا دەڵێت،
"ئایا تۆ مامۆستایەکی ئیسرائیلی، و ئەم شتانە نازانی؟" (v. 10).
ئەو دەبوو دەربارەی لەدایکبوونەوەی نوێ بیزانیایە. ئەو کتێبی پیرۆزی هەبوو. لە
لە ئیشایا ٤٤:٣ ئەم وشانە دەدۆزینەوە: "چونکە ئاو بەسەر تینوودا دەڕێژم، و لافاو بەسەر زەویی وشکدا: ڕۆحی خۆم بەسەر نەوەکەتدا دەڕێژم، و بەرەکەتم بەسەر وەچەکەتدا."
ئەمە چییە؟ بۆچی، خودا دەڵێت،
بە ئاوی وشەی من و بە هێزی ڕۆحی من، من موعجیزەی لەدایکبوونەوەی نوێ ئەنجام دەدەم.
لە
حزقیال 36:25 ئێمە هەمان شتمان هەیە: "ئینجا ئاوی پاکتان بەسەردا دەپرژێنم و پاک دەبنەوە، لە هەموو گڵاوییەکانتان و لە هەموو بتەکانتان پاکتان دەکەمەوە."
ئەوەتا دووبارە،
لەدایکبوو لە ئاو و لە ڕۆح.
«بۆچی،» ئەو دەڵێت،
"نیکۆدیمۆس، تۆ مامۆستایەکی لە ئیسرائیل و سەرسام دەبیت کاتێک باسی لەدایکبوون لە ئاو و ڕۆحەکە دەکەم! دەبوو ئەمەت بزانیتایە." >"ئەگەر شتی زەمینیم پێ وتوون و باوەڕ ناکەن، چۆن باوەڕ دەکەن ئەگەر شتی ئاسمانیتان پێ بڵێم؟" (یۆحەننا ٣:١٢).
مەبەستی ئەو لەمە چییە؟ باشە، ئەم شتە زەمینییانە لە پەیمانی کۆندا باسیان لێوە کرابوو. هەمیشە پێویست بوو دووبارە لەدایکبیتەوە بۆ ئەوەی بێتە ناو پاشایەتی خودا. ئەم پاشایەتییە فەرمانڕەوایی ئاسمان بوو لەسەر زەوی. بەڵام عیسا دەیزانی کە ئەو پاشایەتییە زەمینییە، بۆ کاتێکی دیاریکراو، وەلا نرابوو. ئەو گوتی،
من نهێنی دیکەم هەیە، بەڵام تۆ لێیان تێناگەیت. تەنانەت تۆ لە شتە زەمینییەکانیش تێناگەیت.
من پێم وایە پەروەردگار مەبەستی ئەوە بوو کە نیکۆدیمۆس ئامادە نەبوو بۆ وەحییەکی پادشایەتیی ئاسمانی، چونکە ئەو ڕاستیی شتە زەمینییەکانی تێ نەگەیشتبوو.
هیچ مرۆڤێک سەرنەکەوتووە بۆ ئاسمان، جگە لەوەی کە لە ئاسمانەوە هاتە خوارەوە، واتە کوڕی مرۆڤ کە لە ئاسماندایە (ئایەتی ١٣).
با لێرە بڵێم، و بە ڕاشکاوی دەڵێم، نازانم ئایا عیسا ئەوەی گوتووە، یان یوحەننای نێردراو وەک ئیلهام وەرگیراو لە ڕۆحی پیرۆزەوە نووسیویەتی. ئەگەر دەقەکە وەک ئەدەبیاتی ئاسایی نووسرابایە، لەوانەیە نیشانەی گوتەمان هەبووایە لە کۆتایی ئایەتی 12دا، و پاشان ئایەتی 13 لەوانەیە وەک کەوانەیەک بهاتایە. نازانم ئایا وایە یان نا. لەوانەیە عیسا ئەمەی گوتووبێت، یان لەوانەیە یوحەننا خستبێتییە ناوی بۆ ڕوونکردنەوەی نهێنییەک. نهێنییەکە چییە؟ هیچ کەسێک هەرگیز بە ویستی خۆی بەرز نەبووەتەوە بۆ ئاسمان. ئەخنوخ بەرز کرایەوە؛ ئیلیا لە گێژەڵوکەیەکدا سەرکەوت. ئەگەر ئەم وشانە لەلایەن خوداوەند عیساوە گوترا بن، ئەو سەیری داهاتووی دەکرد کاتێک دەبوو بەرز بێتەوە. ئەگەر لەلایەن یوحەنناوە نووسرابن، ئەوا ئەو سەرکەوتنەکەی لەبەرچاو بووە. بەڵام سەرسوڕهێنەرەکە ئەوەیە، کە ئەو کە لە ئاسمانەوە هاتە خوارەوە و هێزی هەبوو بۆ ئەوەی بەرز بێتەوە بۆ ئاسمان، لە هەموو کاتێکدا کوڕی مرۆڤ بوو لە ئاسماندا، چونکە ئەو لە هەموو شوێنێک ئامادە بوو.
لە ئایەتی ١٤دا وەڵامی پەروەردگارمان بۆ پرسیارەکانی نیکۆدیمۆس هەیە. ئەو ئاماژە بە ڕووداوێک دەکات کە چەندین ساڵ پێشتر لە چۆڵەوانی ڕوویدابوو، و ئەو دەڵێت،
وەک چۆن موسا مارەکەی لە چۆڵەوانی بەرزکردەوە، هەر بەو شێوەیەش دەبێت کوڕی مرۆڤ بەرز بکرێتەوە.
ئەوە وەڵامەکەتە، نیکۆدیمۆس. وەک ئەوە وایە عیسا گوتبێتی،
من دەچمە سەر خاچەکە، و لەوێ لەسەر ئەو خاچە من دەبمە دژە-نموونەی ئەو ماری بڕۆنزییە. لەوێ من دەکرێمە گوناه بۆ ئەوەی گوناهباران لە ڕێگەی باوەڕهێنان بە منەوە ببنە ڕاستودروستیی خودا.
لە چۆڵەوانییەکەدا مارەکان بوون کە خەڵکیان ئازار دەدا. ژەهری ئەم بوونەوەرە ترسناکانە لە خوێنی ئیسرائیلییە مردووەکاندا بوو. چارەسەرەکە مارێکی بڕۆنزی بەرزکراوە بوو، و هەموو ئەوانەی سەیریان دەکرد چاک دەبوونەوە. گوناە بوو کە کێشەی بۆ مرۆڤایەتی دروست کرد. مارەکە جۆرێک بوو لە شەیتان و گوناە. بەڵام چی لەسەر خاچەکە ڕوویدا؟ ئەو بێ گوناھە بۆ ئێمە کرا بە گوناھ. ئەو دژە نموونەی ئەو مارە بڕۆنزییەیە. ئەو مارەی لەسەر دارەکە بەرز کرابووەوە هیچ ژەهرێکی تێدا نەبوو. هەرگیز زیانی بە کەس نەگەیاندبوو. وێنەی قوربانییە گەورەکەی گوناە بوو. کاتێک سەیریان دەکرد، چاک دەبوونەوە. پەروەردگار عیسای مەسیح هیچ گوناھێکی تێدا نەبوو، بەڵام بە نیعمەت شوێنی گوناھبارانی گرتەوە. کاتێک خەڵک بە باوەڕەوە سەیری دەکەن لە نوێوە لەدایک دەبن – ژیانی هەتاهەتاییان دەبێت. تۆ سەیری ئەوت کردووە؟ ئایا هەموومان سەیری ئەومان کردووە؟ هەموو ئەوانەی باوەڕی پێی دەهێنن هەرگیز نامرن بەڵکو ژیانی هەتاهەتاییان دەبێت.