عیسا سەردانی ئۆرشەلیم دەکات بۆ جەژنێک و چاوی بە پیاوێک دەکەوێت کە بۆ ماوەی 38 ساڵ نەخۆش بووە لە گۆمی بێتسدا. عیسا پیاوەکە چاک دەکاتەوە، فەرمانی پێدەکات کە جێگاکەی هەڵبگرێت و بڕوات، کە ئەمەش لە ڕۆژی شەممەدا ڕوودەدات. ئەم کارە دەبێتە هۆی ئەوەی جولەکەکان عیسا بچەوسێننەوە لەبەر ئەوەی موعجیزەیەکی لە ڕۆژی شەممەدا ئەنجامداوە.
ڕۆژژمێری خوێندنەوەکان
دووشەممە، ٢٧ی نیسانی ٢٠٢٦ ئەوچوارەمحەفتەی دوای جەژنی قیامەت
سەرنج!
StudyLight.org پەیمانی داوە بۆ یارمەتیدانی بنیاتنانی کەنیسەکان لە ئۆگەندا. یارمەتیمان بدەن لەو پەیمانەدا و پشتگیری قەشەکان بکەن لە دڵی ئەفریقادا.لێرە کلیک بکە بۆ بەشداریکردن لە هەوڵەکە!
پاش ئەمە جەژنێکی جولەکەکان هەبوو؛ و عیسا سەرکەوت بۆ ئۆرشەلیم. ئێستا لە ئۆرشەلیم لەلای بازاڕی مەڕ حەوزێک هەیە، کە بە زمانی عیبری پێی دەوترێت بێتسدا، پێنج ڕاڕەوی هەیە. لەمانەدا کۆمەڵێکی زۆر لە خەڵکی نەخۆش، کوێر، شەل، وشکبوو، پاڵکەوتبوون، چاوەڕێی جووڵانی ئاوەکە بوون. چونکە فریشتەیەک لە کاتێکی دیاریکراودا دەچووە خوارەوە بۆ ناو حەوزەکە، و ئاوەکەی دەشڵەژاند: هەرکەسێکیش یەکەم جار پاش شڵەژانی ئاوەکە بچووبایەتە ناوی، لە هەر نەخۆشییەک کە هەیبووایە چاک دەبوو. و پیاوێک لەوێ بوو، کە سی و هەشت ساڵ بوو نەخۆش بوو. کاتێک عیسا بینی کە پاڵکەوتووە، و زانی کە ماوەیەکی زۆرە لەو حاڵەتەدایە، پێی فەرموو، ئایا دەتەوێت چاک ببیتەوە؟ پیاوە نەخۆشەکە وەڵامی دایەوە، گەورەم، کە ئاوەکە دەشڵەژێت، کەسێکم نییە بمخاتە ناو حەوزەکە: بەڵام کاتێک من دێم، یەکێکی تر پێش من دەچێتە خوارەوە. عیسا پێی فەرموو، هەستە، جێگاکەت هەڵگرە، و بڕۆ. و دەستبەجێ پیاوەکە چاک بووەوە، و جێگاکەی هەڵگرت، و ڕۆیشت: و لە هەمان ڕۆژدا شەممە بوو. بۆیە جولەکەکان بەو پیاوەی کە چاک ببووەوە وتیان، ئەمە ڕۆژی شەممەیە: بۆ تۆ ڕێگەپێدراو نییە جێگاکەت هەڵبگریت. ئەو وەڵامی دانەوە، ئەوەی منی چاک کردەوە، هەر ئەو پێی وتم، جێگاکەت هەڵگرە، و بڕۆ. ئینجا لێیان پرسی، ئەو پیاوە کێیە کە پێی وتویت، جێگاکەت هەڵگرە، و بڕۆ؟ و ئەوەی چاک ببووەوە نەیدەزانی کێ بوو: چونکە عیسا خۆی دوورخستبووەوە، لەبەر ئەوەی کۆمەڵێکی زۆر لەو شوێنەدا بوون. دواتر عیسا لە پەرستگادا دۆزییەوە، و پێی فەرموو، سەیری بکە، تۆ چاک بوویتەوە: ئیتر گوناه مەکە، نەوەک شتێکی خراپتر بەسەرت بێت. پیاوەکە ڕۆیشت، و بە جولەکەکان وت کە عیسا بوو، کە چاکی کردبووەوە. بۆیە جولەکەکان دەستیان کرد بە چەوساندنەوەی عیسا، و هەوڵیاندا بیکوژن، چونکە ئەو ئەم شتانەی لە ڕۆژی شەممەدا کردبوو.
ئێستا دێینە سەر نیشانە و موعجیزەیەکی تر، کە تەنها هەشت دانەیان هەیە بە گشتی، لە ئینجیلی یۆحەننا تۆمارکراوە. نێردراوەکە، کاتێک بە ڕێنمایی ڕۆح موعجیزە جۆراوجۆرەکانی هەڵبژارد کە دەیانهێنێتە بەردەممان، بە ئاشکرا هەوڵی دەدا بە شێوازی جۆراوجۆر نیعمەتی سەرسوڕهێنەری خودا ڕوون بکاتەوە، وەک لە مەسیحدا ئاشکرا بووە، بۆ گوناهبارانی پێویست.
پاشخانەکە لێرە زۆر سەرنجڕاکێشە. پێمان گوتراوە کە دوای خزمەتەکەی خوداوەندمان لە گەلیلە، جەژنێکی جولەکەکان هەبوو. بە تەواوی نازانین کام جەژن بوو. پێدەچوو جەژنی پەسخە بووبێت، و خوداوەند یەسووع، بەپێی یاساکە، چوو بۆ بەشداریکردن لە جەژنەکە. جەژنی پەسخە دەبێت گرنگییەکی تایبەتی هەبووبێت بۆی، چونکە ئەو باش دەیزانی کە هەموو بەرخێکی پەسخە کە لەو کاتەدا قوربانی دەکرا، نوێنەرایەتی خۆی دەکرد، وەک لە 1 کۆرنسۆس 5:7-8 دا پێمان گوتراوە،
مەسیح پەسخەی ئێمەیە و لە پێناوی ئێمەدا قوربانی کراوە: کەواتە با جەژنەکە بگێڕین، نەک بە خەمیری کۆن، و نە بە خەمیری خراپە و بەدکاری؛ بەڵکو بە نانی بێخەمیری دڵسۆزی و ڕاستی.
پەروەردگار عیسا پاشان ڕۆیشت بۆ جەژنەکە، و کاتێک لەناو خەڵکەکەدا دەهات و دەچوو، تێپەڕی بەلای گۆمی بێتسدا، کە نزیک بوو لە دەروازەی مەڕ. ئێمە دەخوێنینەوە،
"ئێستا لە قودس، لای بازاڕی مەڕ، حەوزێک هەیە کە بە زمانی عیبری پێی دەوترێت بێتسدا، پێنج ڕێڕەوی هەیە" (یۆحەننا ٥:٢).
ئەمە دابینکردنی تایبەتی خودا بوو بۆ گەلەکەی لە سەردەمی یاساییدا.
بێتسەدا "ماڵی بەزەیی" بوو، کە خودا میهرەبانیی خۆی بۆ گەلێکی ئازارچەشتوو درێژ دەکردەوە. پێویستە تێبگەین کە تەنانەت پێش ئەوەی نیعمەت و ڕاستی بە تەواوی خۆیان لە کەسایەتی خوداوەند عیسای مەسیحدا دەربخەن، دڵی خودا لەگەڵ هەموو ڕۆحێکی پێویستدار بوو، و ئەو ئامادەکاریی کردبوو بۆ ئەوەی هەموو ئەوانەی ڕوو دەکەنە لای ئەو بتوانن ئەوە بکەن. هەندێک ڕێسا یان داواکاری هەبوون. هاتنە لای خودا، قوربانییەکانیان هێنا. بەڵام ئەم قوربانییانە هەموویان ئاماژەیان بە خوداوەند عیسای مەسیح دەکرد و قبوڵ کران، نەک لەبەر هیچ بەهایەکی ناوەکی کە هەیانبوو، بەڵکو لەبەر ئەوەی کە پێشوەختە نیشانەی بوون، و لەبەر ئەو باوەڕ و متمانەیەی کە خەڵکی هاندا بۆ ئەوەی بیانهێنن. کەواتە بە درێژایی سەردەمی یاسایی، خودا بە شێوازە سەرسوڕهێنەرەکەی خۆی دەگەیشتە مرۆڤ و ڕزگاری دەکرد. ئەم دیمەنە وێنەیەکی ئەوە.
لێرە گۆمی بێتسدا بوو، و لە دەوروبەریدا
"کۆمەڵێکی زۆر لە نەخۆشەکان، لە کوێر و شەل و وشکبووەکان" (v. 3).
ئەم دەربڕینانە باس لە ئەنجامەکانی گوناه دەکەن. چاومان کوێر دەکات لە ڕاستیی خودا و لە شکۆی خودا. شەلەلمان دەکات، بۆیە ناتوانین بە ڕێگاکانی خودادا بڕۆین. هەموو هێز و توانامان وشک دەکاتەوە، بۆیە بێدەسەڵاتین و ناتوانین هیچ شتێک بکەین بۆ ڕزگارکردنی خۆمان. بە سروشتی، هەموومان وەک ئەم خەڵکە بێدەسەڵاتەین کە لەوێ لەلای گۆمەکە کۆبوونەتەوە. دەتوانین بڵێین کە هەموو نەخۆشی و ئازار و چەرمەسەری و جەنگێک کە مرۆڤایەتی بێزار دەکەن، هاتوونەتە ناو جیهانەوە، نەک لە ڕێگەی بڕیاری خودایی خوداوە، بەڵکو بەهۆی سەرەڕۆیی مرۆڤەوە. ئەوان بەرهەمەکانی کەوتن (سقوت)ن، و گەورەمان عیسای مەسیح هاتووە بۆ ئەوەی کارەکانی شەیتان لەناو ببات. ڕۆژێک، سوپاس بۆ خودا، ئەو بە تەواوی هەموو ئەم کاریگەرییانەی گوناه هەڵدەوەشێنێتەوە.
ئەم کۆمەڵە جۆراوجۆر و بێچارەیە لە حەوشەکانی بەیتسدا پاڵکەوتبوون. چاوەڕێی چی بوون؟ چاوەڕێی جووڵانی ئاوەکە بوون. ئێستا دەزانم پرسیارێک لە نێوان زانایاندا هەیە سەبارەت بە ڕەسەنایەتی ئایەتی ٤، کە باس لەوە دەکات فریشتەیەک ئاوەکە دەشڵەژێنێت. لە کۆنترین دەستنووسەکاندا ئەم ئایەتە بە هیچ شێوەیەک نییە، بەڵام کاتێک لە چیرۆکەکەدا دەخوێنینەوە، وادیارە ئاماژەی پێکراوە، بۆیە کەسێک وا بیر دەکاتەوە کە هی دەقی ڕەسەنە. بەڵام زۆرێک لە سەرنووسەران پێیان وایە کە چەندین ساڵ لەمەوبەر لەلایەن کۆپیکارێکەوە لە پەراوێزدا زیادکراوە بۆ ئەوەی تێبگەین بۆچی ئەم خەڵکە لەلای گۆمەکە کۆببوونەوە، و پاشان هەندێک نووسەری دواتر خستیانە ناو دەقەکە. لە هەر حاڵەتێکدا، هۆکاری بوونی خەڵکەکەی لەوێ ڕوون دەکاتەوە. کانییەک هەبوو. هەندێک جار بە تەواوی بێدەنگ بوو، و ناوبەناو هەڵدەچوو. هەندێک لە ئێمە کانیی لەو شێوەیەمان بینیوە. خەڵکەکە تێگەیشتبوون کە فریشتەیەک لە وەرزێکی دیاریکراودا دەچووە ناو ئەم کانییە و ئاوەکەی دەشڵەژاند، بۆیە هەر کەسێک لەو کاتەدا بچووە ناوی، لە هەر نەخۆشییەک کە هەیبوو چاک دەبووەوە.
ئەوە باشترین شت بوو کە یاسا دەیانتوانی بیکات. یاسا یارمەتی بۆ ئەو کەسە هەبوو کە کەمترین پێویستی پێی بوو. بەهێزەکان دەیانتوانی یەکەم جار بچنە ناو ئاوەکە. بەڵام هەرچەندە خراپتر بووایە، بێدەسەڵاتتر و گوناهبارتر بووایە، بارودۆخەکەی ناخۆشتر بووایە، ئەگەری کەمتر بوو کە سوود لەو ئیمتیازاتانە وەرگرێت کە یاسا دەیانتوانی پێشکەشی بکات. هەندێک لەم کەسانە نەک تەنها بۆ هەفتە و مانگ، بەڵکو بۆ ساڵانێک لەوێ پاڵکەوتبوون، و پیاوێکیش لەوێ بوو کە سی و هەشت ساڵ بوو نەخۆشییەکی هەبوو. ئیفلیج بوو. توانای بەکارهێنانی قاچەکانی لەدەست دابوو. نازانین چەندێک لە گۆمی بێتسدا پاڵکەوتبوو، بەڵام ڕەنگە هاوڕێکانی ساڵانێک پێش ئەوەی عیسا بیبینێت، هێناویان بێتە ئەوێ. ئەو وێنەی گوناهبارێکی هەژار و بێدەسەڵات بوو. ئەمە بۆ هەریەکێک لە ئێمە لە حاڵەتی سروشتی خۆماندا ڕاستە.
چەندین ساڵ لەمەوبەر، لە سان فرانسیسکۆ، کۆمەڵێک لە ئێمە گەشتێکی قوتابخانەی یەکشەممەمان هەبوو لەسەر کەنار دەریاکە لەلای کلیف هاوس. ئێمە لە ڕۆژی لەدایکبوونی واشنتۆن دەچووینە ئەوێ. ئەو بەیانییە کاتێک لە کاتژمێر نۆ گەیشتینە کەنار دەریاکە، تەمەکە تازە دەستی بە بڵاوبوونەوە دەکرد، و دوای ماوەیەکی کەم سەرسام بووین بە بینینی هەموو جۆرە پاشماوەیەکی تێکشکاو لەسەر کەنار دەریاکە. ئێمە تێنەگەیشتین هەمووی لە کوێوە هاتووە. کەمێک دواتر زانیمان کە کەشتییەکی گەورە، "ریۆ دی جانیرۆ"، لە ڕێگای گەڕانەوەیدا لە چینەوە هەوڵی دابوو بچێتە بەندەری سان فرانسیسکۆ لەناو تەمێکی چڕدا و خۆی کێشابوو بە بەردێکدا و پارچە پارچە ببوو. سەدان کەس خنکان؛ هەندێکیان ڕزگاریان ببوو.
ڕۆژنامەکە ئەم چیرۆکەی گێڕایەوە: لەناو ڕزگاربووەکاندا ڕۆژنامەنووسێکی گەنجی ئەمریکی هەبوو. هەردوو قاچی شکابوو، و بەو حاڵەوە فڕێدرایە ناو ئاوەکە. ئاوە ساردەکە ڕەنگە هێنابێتیەوە هۆش خۆی، و دەستی کرد بە سەرئاوکەوتن. چەند کاتژمێرێک دواتر ئەو پیاوە بێدەسەڵاتە لە ئاوەکە دەرهێنرا لەلایەن تیمێکی ڕزگارکردنەوە. کاتێک ئەوەم خوێندەوە، بیرم کردەوە، چ وێنەیەکی نیعمەتی خودایە بۆ گوناهبارانی پێویست! کەسانێکی تر هەبوون کە چەند کاتژمێرێک مەلەیان کرد پێش ئەوەی هەڵبگیرێنەوە، پیاوانی بەهێز و تەندروست، و زۆرێکی تر خنکان. بەڵام ئەم پیاوە توانای مەلەکردنی نەبوو. بێدەسەڵات بوو، کەچی ڕزگار کرا. چ وێنەیەکی زۆربەمانە! ئێمە دەخوێنینەوە،
کاتێک هێشتا بێهێز بووین، لە کاتی خۆیدا مەسیح لە پێناوی خوانەناسان مرد (ڕۆما ٥:٦).
ئێمە گوناهبارانی بێچارە ڕزگار کراین و ژیان و ئاشتییمان دۆزییەوە.
سەیری ئەم پیاوە بێدەسەڵاتە بکە لەلای گۆمەکە. ئەو بەدوای ڕزگارکەردا نەگەڕا. داوای لە عیسا نەکرد کە چاکی بکاتەوە. زۆرجار ئێمە شتەکان پێچەوانە دەکەینەوە و لە گوناهباران دەپاڕێینەوە داوا لە عیسا بکەن ڕزگاریان بکات، بەڵام لە هیچ شوێنێکی کتێبی پیرۆزدا بە مرۆڤ نەوتراوە کە نوێژ بۆ ڕزگاری بکات. بەڵکو، پێمان وتراوە کە خودا خۆی لە پیاوان دەپاڕێتەوە بۆ ئەوەی لەگەڵ خۆی ئاشت ببنەوە. ئەم پیاوە تەنانەت مەسیحی نەدەناسی، بەڵام عیسا هات بەدوایدا گەڕا. ئۆه، حەزم لێیە بیگێڕمەوە، وەک زۆرجار گێڕاومەتەوە، وەڵامی کوڕە بچووکەکە کاتێک کەسێک وتی، "کوڕم، ئایا عیسات دۆزیوەتەوە؟" ئەو، سەیری سەرەوەی کرد و وتی، "بۆچی، بەڕێزم، من نەمدەزانی ئەو ون بووە. بەڵام من ون بووم، و ئەو منی دۆزییەوە."
“کوڕی مرۆڤ هاتووە بۆ دۆزینەوە و ڕزگارکردنی ئەوەی ون ببوو” (لۆقا ١٩:١٠).
کەواتە ئەو هات بۆ دۆزینەوەی ئەم پیاوە داماو و بێدەسەڵاتە کە هیچ شتێکی دەربارەی ئەو نەدەزانی، تەنانەت ناوی ئەویش نا. پێویستییەکەی سەرنجی دڵی نەرم و میهرەبانی کوڕی خودای ڕاکێشا. ئۆه، ئەگەر ئەمڕۆ قسە لەگەڵ کەسێک دەکەم کە ونبوو و بەدبەختە، دڵنیا بە کە بەدبەختی و بێدەسەڵاتییەکەت سەرنجی دڵی کوڕی خودا ڕادەکێشێت. ئەو دەیەوێت ڕزگارت بکات و بتوێنێتەوە.
ببینە چی دەڵێت لە ئایەتی ٦:
"کاتێک یەسووع بینی کە پاڵکەوتووە، و زانی کە ماوەیەکی زۆرە لەو حاڵەتەدایە، پێی فەرموو، ئایا دەتەوێت چاک ببیتەوە؟"
عیسا "دەیزانی کە ئەو ماوەیەکی زۆرە لەو حاڵەتەدایە." بەڵێ، هەشت ساڵ زیاتر لەوەی مەسیح خۆی لەسەر زەوی بووبێت، ئەو پیاوە تووشی ئەم نەخۆشییە ببوو. بۆچی ئەوەندە درەنگ چاوەڕێی کرد؟ بۆ ئەوەی پیاوەکە بگاتە کۆتایی خۆی. من و تۆ نەدەهاتینە لای مەسیح ئەگەر نەهێنراباین بۆ ئەوەی بێتوانایی خۆمان ببینین. گوێتان لەو پیاوە هەژارە بووە کە کەوتە ناو ئاوەوە. نەیدەتوانی مەلە بکات، یەک جار نوقم بوو و دووبارە هاتە سەرەوە، و دووبارە نوقم بوو. مەلەوانێکی بەهێز لەسەر پردەکە وەستابوو، سەیری دەکرد، و خەڵکەکە هاواریان دەکرد، "بۆچی باز نادەیتە خوارەوە و ئەو پیاوە ڕزگار ناکەیت؟" هیچی نەوت، بەڵام ڕێگەی دا پیاوەکە دووبارە نوقم بێت، پاشان قۆڵەکانی هەڵکرد و خۆی فڕێدایە ناو ئاوەکە و بە سەلامەتی هێنایە کەنار. وتیان، "بۆچی ئەوەندە درەنگ چاوەڕێی کردیت پێش ئەوەی بچیت بۆ ڕزگارکردنی؟" وەڵامی دایەوە، "پێشتر زۆر بەهێز بوو. دەبوو چاوەڕێ بکەم تا هێزی نەما. دەبوو چاوەڕێ بکەم تا هیچی پێ نەکرێت، تا بێدەسەڵات بێت."
پێموایە عیسا چاوەڕێی ئەوە بوو. کاتێک پیاوەکە بۆ یەکەمجار هێنرایە سەر حەوزەکە، ئومێدی زۆری هەبوو. "زۆری نامێنێت تا بتوانم بچمە ژوورەوە،" وای بیر دەکردەوە، و پاشان کەسێکی تر پێش ئەو چووە ژوورەوە. دووبارە و سێبارە بەم ئەزموونە نائومێدکەرەدا تێپەڕیبوو، و ئێستا ئامادەیە بە بێئومێدی واز بهێنێت. ئەوە ڕۆحی بێئومێدە کە عیسا حەزی لێیەتی بە نیعمەتەوە چاوی پێی بکەوێت. ئەو کەسە ڕزگار دەکات کە دان بەوەدا دەنێت، "ناتوانم هیچ شتێک بکەم بۆ ئەوەی خۆم ڕزگار بکەم."
ببینە چۆن پەروەردگار مامەڵەی لەگەڵ ئەم پیاوەدا کرد.
کاتێک عیسا بینی کە ئەو کەوتووە، و زانی کە ماوەیەکی زۆرە لەو حاڵەتەدایە، لێی پرسی: "ئایا دەتەوێت چاک ببیتەوە؟"
پرسیارێکی زۆر سادە. ئەو ئاڕاستەی هەمووانی دەکات. ئایا خوێنەرەکەم ڕزگارنەکراوە؟ پەروەردگاری پیرۆز دەفەرموێت، "ئایا دەتەوێت چاک ببیتەوە؟" ئایا دەتەوێت ڕزگاریی خودا بدۆزیتەوە؟ "ئایا دەتەوێت چاک ببیتەوە؟" ئایا دەتەوێت نیعمەتی ڕزگارکەری خودا بزانیت؟ وەڵامەکەت چییە؟ ئایا دەتەوێت چاک ببیتەوە؟
پیاوە بێدەسەڵاتەکە وەڵامی دایەوە و گوتی:
"گەورەم، کاتێک ئاوەکە شڵەژا، کەسێکم نییە بمخاتە ناو حەوزەکە: بەڵام کاتێک من دێم، کەسێکی تر پێش من دادەبەزێت" (v. 7).
ئای، چەند زۆرن ئەوانەی وا. "تەنها یەک شتم کەمە. خۆزگە کەسێکم دەست دەکەوت یارمەتیم بدات." چەند کەس وا هەست دەکەن. هەندێک دەڵێن، "ئای، خۆزگە دەمتوانی کڵێسای ڕاست بدۆزمەوە." هاوڕێم، ئەگەر بچیتە ناو هەموو کڵێساکانی جیهانی مەسیحییەتەوە، ئەوە ڕزگارت ناکات. "باشە، خۆزگە دەمتوانی ڕێنمایی وەربگرم دەربارەی ئەوەی دەبێت بە چ بنەمایەکەوە بژیم." ئەوە کارکردن نییە کە ڕۆح ڕزگار دەکات. چەند زووتر ئەو وانەیە فێر بین، باشترە.
"ئێستا بۆ ئەو کەسەی کار دەکات، پاداشتەکەی بە نیعمەت دانانرێت، بەڵکو بە قەرز. بەڵام بۆ ئەو کەسەی کار ناکات، بەڵکو باوەڕ بەو دەهێنێت کە بێدینان ڕاست دەکاتەوە، باوەڕەکەی بە ڕاستودروستی بۆی هەژمار دەکرێت" (ڕۆما ٤:٤-٥).
ئیفلیجەکە گوتی، "کەسێکم نییە یارمەتیم بدات." کاتێک پێویستییە قووڵەکەی ئەوی بینی، عیسا پێی گوت،
"هەستە، جێگاکەت هەڵگرە و بڕۆ." (یۆحەننا ٥:٨)
چ فەرمانێکی سەیرە بیدەیتە پیاوێکی بێدەسەڵات! ئۆه، بەڵام هێز هەیە لە وشەکانی عیسادا. دەخوێنینەوە،
"دەستبەجێ پیاوەکە چاککرایەوە" (v. 9a).
شتێک هەبوو لە ووشەی عیسادا کە باوەڕی لە دڵی ئەو پیاوەدا دروست کرد. کەسێک دەڵێت، "باشە، من دەمەوێت ڕزگار بم و باوەڕی دەوێت، بەڵام من باوەڕم نییە." بەڵام
"بەوەڕ بە بیستن دێت، و بیستنیش بە وشەی خودا" (ڕۆما ١٠:١٧).
پیاوەکە دەڵێت، "حەزدەکەم چاک ببمەوە، بەڵام هیچ ڕێگایەک نییە." پاشان گوێی لە قسەی عیسا دەبێت، "هەستە، جێگاکەت هەڵگرە و بڕۆ،" و سەری بەرز دەکاتەوە و باوەڕ لە ڕۆحیدا گەشە دەکات. حەزم دەکرد بۆ یەکەمجار بیبینیایە کە باز بداتە سەر پێیەکانی. دەیوت، "ئای خوایە، بە زەحمەت بڕوای پێدەکەم." پاشان سەیری ئەو بارە جێگایەی کرد و بە فەرمانی عیسا خستییە ژێر باڵی، تەنها جێگایەکی سادە بوو، و بە خۆشییەوە بەهۆی هێزە تازەکەیەوە ڕۆیشت.
دەستبەجێ پیاوەکە چاک بووەوە، و جێگاکەی هەڵگرت، و ڕۆیشت: و لە هەمان ڕۆژدا ڕۆژی شەممە بوو.
ئێستا تێبینییەکی شوم دێتە ئاراوە:
"هەمان ڕۆژ ڕۆژی شەممە بوو" (یۆحەننا ٥:٩).
هیچ شتێکی هەڵە نەبوو تێیدا، بەڵام ڕەخنەگران لەوێ دانیشتبوون. "ئایا ئەو نازانێت ئەمە ڕۆژی شەممەیە؟" ئەوە لای ئەوان گرنگتر بوو لە چاکبوونەوەی مرۆڤێکی هەژار. ئەوان زۆر زیاتر خەمی ڕێوڕەسم و دابونەریتیان بوو، بۆیە دەستبەجێ ئامادەبوون بۆ دۆزینەوەی کەم و کوڕی. بە پیاوە چاکبووەکە جوولەکەکان وتیان،
"دروست نییە بۆ تۆ جێگاکەت هەڵبگریت" (v. 10).
لە جیاتی ئەوەی دڵخۆش بن و بڵێن، "بۆچی، هاوڕێ، ساڵانێکە تۆمان بینیوە لەوێ پاڵکەوتووی، و ئێمە زۆر سوپاسگوزارین کە ئێستا باشیت!" ئەم یاساییانە، وەک کوڕە گەورەکە لە چیرۆکی کوڕە گومبووەکە کە نەچووە ژوورەوە کاتێک براکەی گەڕابووەوە ماڵەوە و لێی خۆشبووبوون، وتیان، "تۆ مافی ئەوەت نییە ئەم بارە لە ڕۆژی شەممەدا هەڵبگریت." پیاوەکە ڕەنگە وتبێتی، "بار! بۆچی، ئەمە بار نییە! خۆشییە هەڵگرتنی." "ڕێگەپێدراو نییە بۆ تۆ،" هاواریان کرد، بەڵام پیاوە چاکبووەکە وتی،
"ئەوەی چاکیکردمەوە، هەر ئەو پێی وتم، جێگاکەت هەڵگرە و بڕۆ" (ئایەتی ١١).
وەک ئەوەی بڵێی، "ئەگەر هیچ سکاڵایەکت هەیە، ئێستا بڕۆ لەگەڵ ئەودا شەڕ بکە." "باشە،" پرسیاریان کرد، "کێ بوو؟ ئەو پیاوە کێ بوو؟"
"ئەو کەسەی چاک ببووەوە نەیدەزانی کێ بوو" (v. 13).
ئەو هێندە نەزان بوو کە تەنانەت ناوی رزگارکەرەکەی نەدەزانی. ئەو تەنها بەوە کاری دەکرد کە پێی دەوترا.
ئەم پیاوە هەژارە ناوی ئەو کەسەی نەدەزانی کە چاکی کردبوو. ئێمە دەخوێنینەوە،
“پاشان عیسا لە پەرستگادا دۆزییەوە، و پێی فەرموو، بزانە، چاک بوویتەوە” (ئایەتی ١٤أ).
ئەو بۆ ماوەی سی و هەشت ساڵ لە پەرستگا نەبوو و ویستی قەرەبووی کاتی لەدەستچوو بکاتەوە. خەڵک هەمیشە ئەمە دەکەن کاتێک عیسا ڕزگاریان دەکات.
"بڕوانە، تۆ چاک بوویتەوە: چیتر گوناه مەکە، نەوەک شتێکی خراپتر بەسەرت بێت" (ئایەتی ١٤ب).
نەخۆشیی ئەم پیاوە بە ئاشکرا ئەنجامی گوناھێک بوو. عیسا ئاگاداری کردەوە لەوەی لە داهاتوودا نەکەوێتە ناو گوناھ. ئەوە ئامۆژگارییەکی گونجاو بوو. ئۆھ، تازەباوەڕی گەنج، بە سووکی سەیری گوناھ مەکە. لەوانەیە لە تاوانی گوناھ پاک بینەوە، بەڵام لێکەوتەی زۆر خراپی دنیایی هەن بۆ هەندێک گوناھ کە بە درێژایی ژیان بەدوای مرۆڤەوەن، هەرچەندە لەوانەیە لێی خۆش ببن.
ئێستا پیاوەکە زانی کێ ڕزگارکەرەکەی بوو.
"پیاوەکە ڕۆیشت و بە جوولەکەکانى گوت کە عیسا بوو، ئەوەى چاکى کردبووەوە" (v. 15).
ئۆه، پێت وابووایە کە هەموویان دەچوونە لای ئەو و سوپاسی ئەویان دەکرد لەسەر ئەم کارە پڕ لە هێزە، بەڵام لە جیاتی ئەوە، دڵە سارد و یاساییەکانیان وای لێکردن بە پێچەوانەوە هەڵسوکەوت بکەن. ئێمە دەخوێنینەوە،
“بۆیە جوولەکەکان… [دەیانویست] بیکوژن، چونکە ئەو ئەم شتانەی لە ڕۆژی شەممەدا کردبوو” (ئایەتی ١٦).
لە جیاتی ئەوەی دان بەو ڕاستییەدا بنێن کە ئەو ڕۆژە، لە نێو هەموو ڕۆژەکاندا، دەبوو چاوەڕێی کاری خودا بکەن، ئەوان گلەییان لە عیسا کرد. دڵیان بۆ ئەو نیعمەتە نەبوو کە دەیتوانی پێداویستیی گوناهبارێکی هەژار پڕ بکاتەوە. با وریابین نەوەک ئێمەش بکەوینە ژێر دەسەڵاتی هەمان ڕۆحی یاساییەتی.
بەڵام عیسا وەڵامی دانەوە: «باوکم هەتا ئێستا کار دەکات و منیش کار دەکەم.» لەبەر ئەوە جولەکەکان زیاتر هەوڵیان دەدا بیکوژن، چونکە نەک تەنها شەممەی شکاندبوو، بەڵکو دەیگوت خودا باوکیەتی، خۆی لەگەڵ خودا یەکسان دەکرد. ئینجا عیسا وەڵامی دانەوە و پێی گوتن: «ڕاستی ڕاستیتان پێ دەڵێم، کوڕ ناتوانێت هیچ شتێک لە خۆیەوە بکات، تەنها ئەوە نەبێت کە باوک دەیبینێت دەیکات. چونکە هەر شتێک باوک بیکات، کوڕیش بە هەمان شێوە دەیکات. چونکە باوک کوڕی خۆش دەوێت و هەموو ئەو شتانەی کە خۆی دەیکات پێی نیشان دەدات، هەروەها کارگەلی گەورەتر لەمانەی پێ نیشان دەدات، بۆ ئەوەی ئێوە سەرسام بن. چونکە وەک چۆن باوک مردووان هەڵدەستێنێتەوە و ژیانیان پێ دەبەخشێت، بە هەمان شێوە کوڕیش ژیان دەبەخشێت بە هەر کەسێک کە بیەوێت. چونکە باوک دادوەری هیچ کەسێک ناکات، بەڵکو هەموو دادوەرییەکەی داوەتە دەست کوڕ، بۆ ئەوەی هەموو خەڵک ڕێز لە کوڕ بگرن، وەک چۆن ڕێز لە باوک دەگرن. ئەوەی ڕێز لە کوڕ نەگرێت، ڕێز لەو باوکە ناگرێت کە ناردوویەتی. ڕاستی ڕاستیتان پێ دەڵێم، ئەوەی گوێ لە قسەی من بگرێت و باوەڕ بەوە بهێنێت کە منی ناردووە، ژیانی هەتاهەتایی هەیە و ناچێتە ناو سزاوە، بەڵکو لە مردنەوە بۆ ژیان تێپەڕیوە.»
ئێمە تا ئێستا تێڕامانمان لەسەر تۆماری چاککردنەوەی پیاوە ئیفلیجەکە لەلایەن پەروەردگارمانەوە لە حەوزی بێتسدا بووە، و کۆتاییمان پێهێنا بە تێبینیکردنی تووڕەیی جوولەکە یاساییەکانی ئەو ڕۆژە کە بێزار بوون چونکە پەروەردگار ئەمەی لە ڕۆژی شەممەدا کرد. ئەوان ژمارەیەکی زۆر لە یاساکانی خۆیان زیاد کردبوو بۆ ئەوانەی لە کتێبەکانی موسادا بوون. ئەوان زیاتر خەمی وردەکارییەکانی ئەم حاڵەتەیان بوو وەک لەوەی خەمی بەرەکەتی پیاوە هەژارەکە بێت کە ماوەیەکی زۆر چاوەڕێی ڕزگاربوون بوو.
"بۆیە یەهوودییەکان عیسایان دەچەوساندەوە، و هەوڵیان دەدا بیکوژن چونکە ئەو شتانەی لە ڕۆژی شەممەدا کردبوو" (v. 16).
تێبینی بەرگریی پەروەردگارمان بکە.
“بەڵام عیسا وەڵامی دانەوە: باوکم تا ئێستا کار دەکات، و منیش کار دەکەم” (v. 17).
ئایا مەبەستی ئەو لەمە چی بوو؟ بۆچی، ئەو مێشکیانی دەبردەوە بۆ سەرەتای دروستکردن. خودا ئاسمان و زەویی لە ماوەیەکی نادیاردا دروست کرد، بەپێی ئەو تۆمارانەی مرۆڤ هەیەتی. نازانین چەندە کۆن بووە. هەر کاتێک ئەو سەرەتایە بووبێت، خودا ئاسمان و زەویی دروست کرد. پاشان زەوی کەوتە دۆخێکی پشێوی، و خودا دەستی دایە دووبارە دروستکردنەوەی ئەو زەوییە بۆ ئەوەی ببێتە شوێنی نیشتەجێبوونی مرۆڤ و ئەو شانۆیە بێت کە تێیدا درامای گەورەی ڕزگاربوون نمایش بکرێت. کەواتە کاری شەش ڕۆژەکەمان هەیە کە تێیدا جیهان لە پشێوییەوە گەڕێنرایەوە بۆ ڕێکخستن، و پێمان دەوترێت کە خودا لە ڕۆژی حەوتەمدا پشووی دا و ئەو ڕۆژی حەوتەمە پیرۆز کرا. ئەوە شەممەی خودا بوو. بەڵام، بەداخەوە، شەممەی خودا زۆر کورت بوو، چونکە زۆری نەخایاند تا گوناه هاتە ناو ئەو دروستکراوە جوانەوە کە ماوەیەکی کەم پێشتر وەک زۆر باش ڕاگەیەندرابوو. و کاتێک گوناه هاتە ناوەوە، خودا جارێکی تر بووە کارکەر، و ئەو هەرگیز پشووی نەدۆزییەوە تا لە کۆتاییدا لە کاری کوڕە خۆشەویستەکەی خۆی لە خاچی گۆلگۆسا پشووی دا.
لە هەموو هەزاران ساڵەکانی پێش خاچەکە، خودا هەرگیز ڕۆژی شەممەی نەپاراست. ئەو ڕۆژی شەممەی بە مرۆڤ بەخشی لەناو یاساکەدا بۆ بەرەکەت و چاکەی مرۆڤ. عیسا خۆی دەڵێت،
"سەبت بۆ مرۆڤ دروست کرا، نەک مرۆڤ بۆ سەبت" (مەرقۆس ٢:٢٧).
بەڵام کاتێک خودا یەک ڕۆژی لە حەوت ڕۆژدا بە مرۆڤ بەخشی، خۆی حەوانەوەی نەبوو. مەحاڵ بوو کە ئەو، خودای خۆشەویست، پیرۆز و بە بەزەیی، بتوانێت بحەوێتەوە تا پرسی گوناه چارەسەر نەکرابوو. بۆیە عیسا وەڵامی ئەو پیاوانەی دایەوە و گوتی،
"باوکم تا ئێستا کار دەکات، و منیش کار دەکەم" (یۆحەننا ٥:١٧).
واتە، چونکە ئەو یەک بوو لەگەڵ باوک، ئەو ئەوەی دەکرد کە باوکی دەیكرد، و بەم شێوەیە ئەو لە جیهاندا کاری دەکرد بۆ هەڵوەشاندنەوەی دەرئەنجامەکانی گوناه. ئەوان لۆمەیان دەکرد چونکە ئەو پیاوێکی لە کاریگەریی گوناه لە ڕۆژی شەممەدا ڕزگار کرد. ئەمە نیشان دەدات چەند کەم لە بیری باوک تێگەیشتبوون. "باوکم تا ئێستا کار دەکات، و منیش کار دەکەم." ئەوان تێنەگەیشتن. تووڕەییان زیادی کرد، و زیاتر هەوڵیان دەدا بیکوژن چونکە ئەو نەک تەنها شەممەی شکاندبوو، بەڵکو گوتبووی کە خودا باوکیەتی. ئەم دەربڕینە تا ڕادەیەک سەیرە. ئەمە ئەوە دەگەیەنێت کە خۆی ئاماژەی بەوە دابوو کە مافی ئەوەی هەیە ئەم ناوە بەکاربهێنێت بە شێوەیەک کە پیاوانی تر نەیاندەتوانی. ئەو گوتی کە خودا باوکی خۆیەتی، و خۆی لەگەڵ خودا یەکسان دەکرد. ئەوان تێگەیشتن کە کاتێک خوداوەند عیسا باسی خۆی دەکرد وەک کوڕی باوک، مەبەستی ئەوە بوو بڵێت کە ئەو یەک بوو لەگەڵ باوک – یەک کەس لە خودایی.
جولەکە و نەجولەکە هەردووکیان تۆمەتبارن بە کوشتنی کوڕی خودا. جولەکەکان ڕایان کێشا بۆ ناو هۆڵی پیلاتۆس و وتیان،
"یاسایەکمان هەیە، و بەپێی یاساکەمان دەبێت بمرێت، چونکە خۆی کردووە بە کوڕی خودا" (یۆحەننا ١٩:٧).
ئەوە تۆمەتی ئەوان بوو، بەڵام پیلاتۆس بڕیاری دا کە وەک ئەوان ویستیان بێت، بۆیە ئەو وەک نوێنەری جیهانی نەجوولەکەکان دەوەستێت کە لەبەردەم دادگای خودا تۆمەتبار کراوە بە کوشتنی کوڕە پیرۆزەکەی. کەچی خودا چەند میهرەبانە! ئەو ڕزگاری پێشکەش بە هەردوو جوولەکە و نەجوولەکە دەکات لە ڕێگەی ئەوەی کە ڕەتیان کردەوە، هەرچەندە ئەوان ڕەتیان کردەوە و یەکیان گرت لە خاچدانی کوڕی خودا. جوولەکەکان بەردبارانیان دەکرد تا بمرێت، بەڵام بە پاڵنانیان بۆ لای نەجوولەکەکان، ئەو نێردرا بۆ خاچ. بەڵام، بەهۆی قوربانیدانی خۆی لەسەر خاچی شەرمەزاری، ڕزگاری دەتوانرێت پێشکەش بە جوولەکە و نەجوولەکە بکرێت ئەگەر ئەوان ڕوو بکەنە خودا و باوەڕ بە کوڕەکە بهێنن. > "کەواتە پێویست ناکات بترسین دان بەوەدا بنێین کە ئێمە بەشێک بووین لە کوشتنی کوڕی خودا. بەڵام دەتوانین وەک گوناهبارانی تۆبەکەر بێینە لای و متمانە بەو بکەین کە ڕەتمان کردووەتەوە وەک ڕزگارکەری کەسیی خۆمان."
“چونکە هیچ جیاوازییەک نییە لەنێوان جولەکە و یۆنانییەکاندا: چونکە هەمان خودا کە خاوەنی هەمووانە، دەوڵەمەندە بۆ هەموو ئەوانەی کە بانگی دەکەن” (ڕۆما 10:12).
یاساییەکانی هەموو جۆرێک هەمیشە عیسا ڕەتدەکەنەوە. یاساییەکانی هەموو شێوەیەک، جوو یان نەجوو، خاچیان دەکرد ئەگەر ئەو لێرە بووایەتەوە. چۆن دەتوانیت ئەوە بسەلمێنیت؟ بۆچی! ئەوان ئێستا ئەویان ناوێت. ئەگەر ئەویان بوایە، ئەوا قبووڵیان دەکرد و بە ناوی ئەودا باوەڕیان دەهێنا، بەڵام ئەوان ڕەتی دەکەنەوە باوەڕ بهێنن، ئەمەش نیشان دەدات کە دڵەکانیان ئەمڕۆ هەر وەک دڵی ئەوانەن کە هەوڵیاندا بیکوژن. ئەوان هەوڵیاندا بیکوژن چونکە خوداوەندییەکەی ئەویان ڕەتکردەوە. ئەو ڕایگەیاند کە ئەو لەگەڵ باوکی هەتاهەتاییدا یەکە. ئەو خۆی لەگەڵ خودا یەکسان کرد.
“پاشان عیسا وەڵامی دایەوە و پێی فەرموون...” (یۆحەننا ٥:١٩أ)
لەجیاتی ئەوەی هەوڵ بدات شتەکان بۆیان ئاسانتر بکات، ئەو قورستر دەکات. ئەگەر مرۆڤەکان ڕوو وەرگێڕن و ڕەت بکەنەوە باوەڕ بهێنن، ئەوا ئەو پێیان دەدات شتێک کە باوەڕهێنان پێی زۆر قورسترە. بەڵام ئەگەر بە تۆبەکردنەوە بێنە لای، ئەو شتەکان ڕوون دەکاتەوە بۆ ئەوەی بە ئاسانی تێبگەن. ئەو فەرمووی،
“بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم، کوڕەکە ناتوانێت هیچ شتێک لە خۆیەوە بکات، تەنها ئەوە نەبێت کە دەبینێت باوک دەیکات: چونکە هەر شتێک ئەو دەیکات، کوڕیش بە هەمان شێوە ئەوانە دەکات” (v. 19b).
ئەمە چەند بانگەشەیەکی گەورە بوو! هەرچی کوڕەکە دەیبینێت باوکەکە دەیکات، ئەویش دەیکات. ئایا هەرگیز مرۆڤێکی ئاسایی جورئەتی ئەوە دەکات بیڵێت؟ ئەگەر وای بکردایە، ئایا بە پەرانۆیاک ناونەدەبرا؟ بەڵام عیسا وەک کوڕی باوکەکە قسەی دەکرد.
"کوڕ ناتوانێت هیچ شتێک لە خۆیەوە بکات، مەگەر ئەوەی کە باوک دەیبینێت دەیکات،"
ئەو دەیکات. ئەوە بەڕاستی چی دەگەیەنێت؟ هەندێک کەس وا گومان دەبەن کە ئەو دەڵێت، "من هێزم لە باوک کەمترە. من تەنها دەتوانم لاسایی بکەمەوە." بەڵام بە تەواوی پێچەوانەکەیەتی. ئەو دەڵێت، "مەحاڵە کوڕ بەبێ باوک کار بکات." هەر یەکێک لە کەسەکانی سێیەتی پیرۆز ڕەنگە بەو شێوەیە قسە بکات. باوک ناتوانێت هیچ شتێک بەبێ کوڕ بکات، ڕۆحی پیرۆز ناتوانێت هیچ شتێک بەبێ کوڕ بکات، باوک ناتوانێت هیچ شتێک بەبێ ڕۆحی پیرۆز بکات، ڕۆحی پیرۆز ناتوانێت هیچ شتێک بەبێ باوک بکات، کوڕ ناتوانێت هیچ شتێک بەبێ باوک بکات، و کوڕ ناتوانێت هیچ شتێک بەبێ ڕۆحی پیرۆز بکات. بە واتایەکی تر، پەیوەندیی نێوان سێ کەسەکە لە خوداوەندیدا وایە کە هیچ یەکێکیان ناتوانێت بەبێ ئەوی تر کار بکات. هەر شتێک ڕۆح دەیکات، ئەو بە تەواوی هاوبەشی لەگەڵ کوڕ و باوکدا دەیکات، و بە هەمان شێوە لەگەڵ هەموو کەسێکی تری سێیەتی هەتاهەتاییدا.
لێرەدا بە شێوەیەکی سەرسوڕهێنەر ڕاستی یەکێتی و لە هەمان کاتدا سێیەتی خوداێەتی خستوومانەتەڕوو. هەندێک جار باسی سێ کەسایەتییەکەی سێیەکی پیرۆز دەکەین وەک باوک، کەسایەتی یەکەم؛ کوڕ، کەسایەتی دووەم؛ ڕۆحی پیرۆز، کەسایەتی سێیەم. کتێبی پیرۆز هیچ جیاوازییەکی لەو شێوەیە ناکات. خودا باوک، خودا کوڕ، و خودا ڕۆحی پیرۆز یەکن، هاوسان و هاوهەتاین، و هیچ کامیان ناتوانن کار بکەن بەبێ ڕەزامەندی تەواو و هاوبەشی ئەوانی تر. لێرەدا وەک مرۆڤێک لەسەر زەوی، گەورە عیسا دەیانتوانی ڕووبەڕووی تۆمەتبارانی ببنەوە لەو ڕۆژەدا و بڵێن،
کوڕەکە ناتوانێت هیچ شتێک لە خۆیەوە بکات، بەڵکوو تەنیا ئەوەی کە دەیبینێت باوک دەیکات.
پاشان فەرمووی،
"چونکە باوک کوڕەکەی خۆش دەوێت، و هەموو ئەو شتانەی پێ نیشان دەدات کە خۆی دەیکات: و کارگەلی گەورەتر لەمانەی پێ نیشان دەدات، بۆ ئەوەی ئێوە سەرسام بن" (ئایەتی ٢٠).
ئۆه، چەندە مەحاڵە بۆ ئێمە تێگەیشتن لە خۆشەویستیی باوک بۆ کوڕ وەک مرۆڤێک لێرە لەسەر زەوی. سێ جار ئاسمانی لەسەر سەری خۆی دڕاند بۆ ڕاگەیاندنی خۆشەویستیی خۆی بۆ کوڕەکەی، و گوتی، "ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەمە." "باوک کوڕەکەی خۆشدەوێت، و هەموو ئەو شتانەی کە دەیکات نیشانی دەدات." ئەوان لە ڕاوێژ و مەبەستدا یەکن، و "کارگەلی گەورەتر لەمانە نیشانی دەدات، بۆ ئەوەی سەرسام بن." ئەو چاوی لە سەرکەوتنەکانی بوو لەسەر خاچ و لە هەستانەوەیدا.
گەورەمان یەسووع بانگەشەی ئەوەی کرد کە ئەو هەمان هێزی هەیە بۆ زیندووکردنەوەی مرۆڤ لە مردووان وەک ئەوەی باوک هەیەتی.
چونکە وەک چۆن باوک مردووانی هەڵدەستێنێتەوە و ژیانیان پێدەبەخشێت، هەروەها کوڕیش ژیان دەبەخشێت بە هەر کەسێک کە بیەوێت (ئایەتی ٢١).
زیندووکردنەوە واتە بەخشینی ژیان. کوڕەکە ژیان دەبەخشێت بە هەر کەسێک کە بیەوێت. کاتێک بیر لە هەستانەوە دەکەینەوە، بیر لە هێزی بێسنووری خودا دەکەینەوە کە بۆ گەڕاندنەوەی مردووەکان لە گۆڕەوە بەکارهاتووە. ئەم هێزە دەدرێتە پاڵ باوک و کوڕ و ڕۆحی پیرۆز. ئەمە ڕاستە لە پەیوەندیدا بە هەستانەوەی خوداوەندەکەمانەوە. ئێمە دەخوێنینەوە کە ئەو بە شکۆمەندیی باوک لە مردووان هەستێنرایەوە. ئەو وتی،
"ئەم پەرستگایە تێکبدەن، و لە سێ ڕۆژدا من دووبارە هەڵیدەستێنمەوە" (یۆحەننا 2:19).
ئەو لە شوێنێکی تر دەڵێت،
"هیچ کەسێک [ژیانم] لێم وەرناگرێت... من دەسەڵاتم هەیە دایبنێم، و دەسەڵاتم هەیە دیسان وەریگرمەوە” (10:18).
وە پاشان پێمان دەوترێت کە ڕۆحی ئەوەی مەسیحی لە مردووان هەستاندەوە، جەستە فانییەکانمان زیندوو دەکاتەوە. دەوترێت خودا باوک ئەوی لە مردووان هەستاندووەتەوە. سێیەکی تەواو وەک یەک کاری کرد بۆ هەستاندنەوەی گەورە عیسا، و سێیەکی تەواو بەشدار دەبێت لە هەستانەوەی هەموو ئەوانەی کە لە مەسیحدان لە هاتنەوەیدا. خودا باوک و خودا ڕۆحی پیرۆز و خودا کوڕن کە مردووان لە گۆڕەکانیان بانگ دەکەن.
پاشان خوداوەند عیسا شتێکی مەزنی فەرمووی:
"چونکە باوک دادگایی هیچ کەسێک ناکات، بەڵکوو هەموو دادگایی کردنی سپاردووە بە کوڕ" (5:22).
ئەمە چ بانگەشەیەکی سەرسوڕهێنەرە! ئەو کە بەسەر گرد و دۆڵەکانی فەلەستیندا دەڕۆیشت و، بەپێی هەموو دەرکەوتنە دەرەکییەکان، تەنها پیشەوەرێکی جەلیلی بوو، دەڵێت،
“باوکەکە… هەموو دادگاییکردنی سپاردووە بە کوڕەکە.” “[ئەو] دەسەڵاتی پێداوە بۆ ئەوەی دادگایی بکات… چونکە ئەو کوڕی مرۆڤە” (ئایەتی ٢٧).
کتێبی پیرۆز دەڵێت کە
"[خودا] ڕۆژێکی دیاریکردووە، کە تێیدا بە دادپەروەری دادوەری جیهان دەکات بەهۆی ئەو پیاوەی کە دەستنیشانی کردووە؛ کە لەم بارەیەوە دڵنیایی داوەتە هەموو مرۆڤەکان، بەوەی کە لە مردووان هەڵیستاندووەتەوە" (کردارەکان 17:31).
لە پەرتووکی پیرۆزدا دەخوێنینەوە کە خودا جیهان دادوەری دەکات، بەڵام لێرەدا دەخوێنینەوە کە دادوەرەکە ئەو کەسەیە کە بوو بە مرۆڤ بۆ ڕزگارکردنمان. چ ڕاگەیاندنێکی سەرسوڕهێنەرە!
ئایا تۆ ئەمڕۆ لە دەرەوەی مەسیحیت؟ ئەگەر بەو شێوەیە بمرێت، دەبێت لەبەردەم تەختی سپی گەورەدا بوەستیت، لەوێ خۆت دەبینیتەوە کە سەیری ڕووی پیاوێک دەکەیت. لەسەر ئەو تەختەدا پیاوەکە، عیسای مەسیح، دەبینیت، ئەو کەسەی کە چووە سەر خاچی گۆلگۆسە بۆ ئەوەی لە پێناوی تۆدا بمرێت. تۆ حیسابی خۆت دەدەیتێ و لێوەکانی ئەو سزای دادگاییکردنەکە ڕادەگەیەنن. ئێمە کە باوەڕدارین پێویست ناکات بۆ گوناهەکانمان بێینە دادگاییکردن، بەڵام هەموومان لەبەردەم کورسیی دادگاییکردنی مەسیحدا دەوەستین. ئەو بەسەر هەموو ڕێگاکانماندا لێرەدا دەچێتەوە، لەبەر ئەوەی نیعمەتەکەی وای لێکردین خودا وەک باوکمان و مەسیح وەک ڕزگارکەرەکەمان بناسین، و ئەو هەموو کارەکانمان هەڵدەسەنگێنێت و دادوەریی ئەو کردەوانە دەکات کە لە جەستەدا کراون. گەورەمان عیسای مەسیح ئەمە دەکات. ئەو کەسەیە کە لە کۆتاییدا هەموو نەتەوەکان بانگێشتی دادگاییکردن دەکات:
“کاتێک کوڕی مرۆڤ بە شکۆی خۆیەوە دێت، و هەموو فریشتە پیرۆزەکان لەگەڵی، ئەوسا لەسەر تەختی شکۆی خۆی دادەنیشێت” (مەتتا ٢٥:٣١).
باوک… هەموو دادوەرییەک سپاردووە بە کوڕ.
"بۆ ئەوەی هەموو خەڵک ڕێز لە کوڕەکە بگرن، وەک چۆن ڕێز لە باوکەکە دەگرن. ئەوەی ڕێز لە کوڕەکە نەگرێت، ڕێز لەو باوکە ناگرێت کە ناردوویەتی." (یۆحەننا ٥:٢٣)
یەکێک لە یەکەمین ناکۆکییە گەورەکان لە کڵێسای سەرەتایی مەسیحیدا کێشەی ئاریۆس بوو. ئاریۆس فێری دەکرد کە بڕواکردن بەوەی گەورە عیسای مەسیح کوڕی ئەزەلی و نەخوڵقێنراوی باوکە، ناژیرانەیە. ئەو پێی وابوو کە لەبری ئەوە، ئەو یەکەم بوونەوەری خوڵقێنراو بووە، کە ئەزەلی نەبووە، کە لەگەڵ باوکدا لە سەردەمە ئەزەلییەکانەوە یەک نەبووە. ئەم پیاوە لەلایەن ئەتەناسیۆسەوە بەرەنگاری کرایەوە، کە ڕاستییەکەی دەپاراست کە گەورە عیسا، کە هاتنە دەرەوەکانی لە ئەزەلەوە بۆ ئەبەد بوون، کوڕی ئەزەلی بوو وەک چۆن خودا باوک، باوکی ئەزەلییە و وەک چۆن ڕۆحی پیرۆز، ڕۆحی ئەزەلییە. ئەو کێشەیە بۆ چەندین ساڵ کڵێسای تێکدا، بەڵام لە کۆتاییدا لە ئەنجومەنی نیقایا بە دڵنیاییەوە ڕاگەیەندرا کە نووسینە پیرۆزەکان فێری دەکەن کە گەورە عیسای مەسیح لەگەڵ باوکدا لە هەموو ئەزەلەوە یەک بووە. بەڵام بۆ سەدەیەک دواتر، هێشتا بە هەمان کێشە تێکدرابوو.
لە یەکێک لە بۆنەکاندا، ئەثاناسیۆس، بەرگریکاری ئازای ڕاستیی یەکسانیی مەسیح لەگەڵ باوکدا، بانگکرایە بەردەم یەکێک لە ئیمپراتۆرەکان کە کوڕە شاهانەییەکەی خۆی بە شەرەفی هاوبەشیکردنی دەسەڵاتی ئیمپراتۆری و دانیشتن لەگەڵ خۆیدا لەسەر تەخت بەخشیبوو. ئەثاناسیۆس لەبەردەم ئیمپراتۆردا زۆر چەمایەوە بەڵام بە تەواوی کوڕەکەی پشتگوێ خست. "چی!" فەرمانڕەوا تووڕەکە هاواری کرد، "ئایا وا خۆت نیشان دەدەیت کە ڕێزمان لێدەگریت لە کاتێکدا بێڕێزی دەکەیت و هیچ سەرنجێک نادەیتە کوڕەکەمان، کە کردوومانە بە هاوبەشی دەسەڵاتمان؟" "ئایا ئێوەش نا," ئەثاناسیۆس وەڵامی دایەوە، "وا خۆتان نیشان نادەن کە ڕێز لە خودا باوک دەگرن، لە کاتێکدا ڕەتیدەکەنەوە هەمان ڕێز بدەنە کوڕە یەکسانەکەی؟" قسەیەکی گونجاو بوو، بەڵام نازانین ئایا ئیمپراتۆرەکە ڕاستییەکەی بینی یان نا.
ئێستا دەگەینە ئایەتێک کە هێندەی هەر یەکێکی تر لە ئینجیلی یۆحەننا بۆ بردنەوەی گیانەکان بەکارهاتووە:
"بەڕاستی، بەڕاستی، پێتان دەڵێم، ئەوەی گوێ لە وشەی من دەگرێت و باوەڕ بەوە دەکات کە منی ناردووە، ژیانی هەتاهەتایی هەیە و ناچێتە ژێر حوکمدان، بەڵکو لە مردنەوە بۆ ژیان تێپەڕیوە" (ئایەتی ٢٤).
چەندە قسەیەکی سەرسوڕهێنەرە کە لێرەدا هەیە! ئایا هیچ باوەڕدارێک بە گەورە عیسا دەتوانێت گومانی لە ڕزگاریی هەتاهەتایی خۆی هەبێت بە قسەی وا لەبەردەمی، قسانێک کە ڕاستەوخۆ لە زاری کوڕی خوداوە خۆیەوە بۆمان هاتوون؟ ئەو بە سوێندی ئیلاهی دەست پێدەکات، "بەڕاستی، بەڕاستی." ئەو "بەڕاستی" دوو جارە تەنها لە ئینجیلی یوحەنادا دەدۆزینەوە. دووبارە و سێبارە لەوێدا دەیدۆزینەوە، و هەمیشە ڕاستییەکی زۆر گرنگ دەناسێنێت. لە وەشانی دوایدا ئایەتەکە بەم شێوەیە دەخوێنرێتەوە،
ئامین، ئامین، پێتان دەڵێم، ئەوەی گوێ لە وشەی من دەگرێت و باوەڕ بەوە دەکات کە منی ناردووە، ژیانی هەتاهەتایی هەیە و ناچێتە ناو حوکمدان، بەڵکو لە مردنەوە بۆ ژیان تێپەڕیوە.
بیری لێ بکەرەوە! چ ڕاگەیاندنێکی نایابە! «ئامین، ئامین!» «بەڕاستی، بەڕاستی!» واتای ئەوەیە 'بێ هیچ ئەگەرێکی مشتومڕ،'
ئەوەی گوێ لە وشەکەم دەگرێت...
ئایا قسەی خودات بیستووە؟
زۆر کەس هەن کە بە گوێی دەرەوە دەبیستن، بەڵام لە دڵدا نابیستن. ئەو باس لە بیستنی وشەکە دەکات بە واتای وەرگرتنی لە دڵدا. ئەو کەسەی کە وەری دەگرێت و باوەڕ دەکات بەوەی خودا لە وشەکەیدا فەرموویەتی – بەوەی خودا دەربارەی دۆخی ونبوومان فەرموویەتی – دەربارەی ڕزگاربوون – ئەو کەسەی کە وشەی ئینجیل دەبیستێت، "و باوەڕی بەوە هەیە کە منی ناردووە" – بە تەواوی "بە" نییە بەڵکو "ئەو کەسەی باوەڕی پێی هەیە." خودا قسەی کردووە. کاتێک هەڵدەستم و شتێک لەو کتێبە بە خەڵک دەدەم، من ئەوە دەبێژم کە خودا فەرموویەتی. ئایا باوەڕت بە خودا هەیە؟ خەڵک هەندێک جار دەڵێن، "باشە، هەوڵ دەدەم باوەڕ بکەم." هەوڵ دەدەیت باوەڕ بە کێ بکەیت؟ خودا قسەی کردووە. یان باوەڕت پێی هەیە یان باوەڕت پێی نییە. ئەگەر باوەڕت بەوە هەبێت کە خودا فەرموویەتی، پەروەردگارمان ڕایدەگەیەنێت کە ژیانی هەتاهەتاییت هەیە.
ئێستا سەرنج بدە، ئەوە نییە کە تۆ هیوای ئەوەت هەبێت کە بەدەستی بهێنیت، بەو مەرجەی کە تۆ بەردەوام بیت لە دڵسۆزی. ئەوە ژیانی هەتاهەتایی نییە لە کۆتایی ڕێگاکەدا. ئەوە کاتی ئێستایە: "ئەوەی باوەڕ دێنێت، هەیەتی." بە دڵنیاییەوە، لایەنێک هەیە کە تێیدا ژیانی هەتاهەتایی لە کۆتایی ڕێگاکەدایە. هۆکارەکە ئەوەیە کە ئەگەر من ئەمڕۆ باوەڕدار بم بە عیسای مەسیح، دەزانم کە ڕۆژێک، کاتێک ئەو دێتەوە، خودی جەستەم زیندوو دەکرێتەوە بۆ ژیانی هەتاهەتایی. بەڵام هەموو باوەڕدارێک، لێرە و ئێستا، خاوەنی ژیانە، ژیانی هەتاهەتایی. خودی ژیانی خودا پێی دەبەخشرێت کە متمانە بە ووشەی خودا دەکات.
ئێستا سەیری ئەمە بکە:
"نایەتە ناو حوکمدانەوە."
وشەکە بەڕاستی حوکمدانە. هیچ حوکمدانێک نییە بۆ ئەوانەی لە مەسیحدان. بۆچی؟ چونکە هەموو حوکمدانەکەمان لەلایەن خوداوەند عیسای مەسیحەوە هەڵگیرا کاتێک قۆڵەکانی لەسەر خاچەکە درێژکرانەوە. لەوێ هەموو ئەوەی گوناهەکانمان شایەنی بوون، بەسەر جێگرە پیرۆزەکەماندا ڕژێنرا، و بۆیە هەرگیز پێویست ناکات بچینە ناو حوکمدان بۆ گوناهەکانمان. ڕۆژی حوکمدانەکەمان لەسەر خاچەکە بوو.
یەسووع مرد، و ئێمەش لەگەڵیدا مردین، >لە گۆڕەکەیدا نێژراین.
هەموو گوناهەکانمان چارەسەر کران کاتێک ئەو شوێنی ئێمەی گرتەوە لەسەر خاچەکە، و بۆیە ئێمە ناچینە ناو دادگاییکردن، بەڵکوو پێشتر لە مردنەوە بۆ ژیان تێپەڕیوین.
بەڕاستی، بەڕاستی، پێتان دەڵێم، کاتێک دێت، و ئێستاش هاتووە، کاتێک مردووەکان گوێ لە دەنگی کوڕی خودا دەگرن: و ئەوانەی گوێ دەگرن دەژین. چونکە وەک چۆن باوک ژیانی لە خۆیدا هەیە؛ بە هەمان شێوە بە کوڕیشی داوە ژیانی لە خۆیدا هەبێت؛ و دەسەڵاتی پێداوە کە حوکمیش جێبەجێ بکات، چونکە ئەو کوڕی مرۆڤە. سەرسام مەبن بەمە: چونکە کاتێک دێت، کە هەموو ئەوانەی لە گۆڕدان گوێ لە دەنگی ئەو دەگرن، و دێنە دەرەوە؛ ئەوانەی چاکەیان کردووە، بۆ هەستانەوەی ژیان؛ و ئەوانەی خراپەیان کردووە، بۆ هەستانەوەی سزای نەبڕاوە.
ئێمە بەردەوامین لە لێکۆڵینەوە لە قسەکانی پەروەردگارمان کە دوای چاکبوونەوەی پیاوە ئیفلیجەکە لە حەوزی بێتسدا فەرمووی. دوای ئەو پەیامە گەورەیەی ئینجیل لە ئایەتی ٢٤:
بەڕاستی، بەڕاستی پێتان دەڵێم، ئەوەی گوێ لە قسەی من دەگرێت و باوەڕ بەوە دێنێت کە منی ناردووە، ژیانی هەتاهەتایی هەیە و نایەتە ناو حوکمدان؛ [یان حوکمدان - ئەمە هەمان وشەی یۆنانییە کە لە ئایەتی ٢٩دا وەرگێڕدراوەتە سەر "سزا" و لە ئایەتی ٢٧دا "حوکمدان"]، بەڵکو لە مردنەوە بۆ ژیان تێپەڕیوە.
ئێستا لە ئایەتی ٢٥دا، پەروەردگارمان دووبارە ئەو شێوازە جدییەی قسەکردنی بەکارهێنا کە پێی دەیویست زۆر جدیترین سەرنجی ئێمە ڕابکێشێت.
“بەڕاستی، بەڕاستی، پێتان دەڵێم، کاتێک دێت، و ئێستا هاتووە، کاتێک مردووان گوێ لە دەنگی کوڕی خودا دەگرن: و ئەوانەی گوێ دەگرن دەژین.”
ئەو لەم ئایەتەدا باسی مردووی جەستەیی ناکات، بەڵکو باسی مردووی ڕۆحی دەکات، باسی ئەوانەی کە لە تاوان و گوناهەکاندا مردوون. ئەمە ڕاستە بۆ هەموو پیاوانێک کە لە دەرەوەی مەسیحن، هەموو پیاوانێک کە بە نەوەی سروشتی لە ئادەمن. مردن بەسەر هەموو پیاواندا هات کاتێک ئادەم گوناهی کرد. کاتێک خودا ئەمڕۆ سەیری ڕەگەزەکە دەکات، ئەو وەک ڕەگەزێک لە پیاوان و ژنان دەیبینێت کە مردوون بۆ خودی خۆی و هەموو شتێکی ڕۆحی، و زیندوون بۆ ئەوەی پیاوان پێی دەڵێن خۆشی، زیندوون بۆ کاروباری تایبەتی خۆیان، بەڵام بە یەک لێدانی دڵیش بەرەو خودا نین – هەموویان مردوون و بە تەواوی بێ دەسەڵاتن، چونکە، بێگومان، پیاوێکی مردوو ناتوانێت هیچ شتێک بکات بۆ گۆڕینی بارودۆخی خۆی. ناتوانێت یارمەتی خۆی بدات، و ئەگەر ئەوانەی لە تاوان و گوناهدا مردوون بژین، دەبێت ژیان لە ڕێگەی یەکێکی ترەوە وەربگرن، تەنانەت خودی گەورەکەمان.
"کاتەکە دێت، و ئێستا هاتووە."
ئەو خەریکە ئەم سەردەمە نایابەی نیعمەتی خودا دەناسێنێت. ئەو سەردەمە کاتێک دەستی پێکرد کە ئەو هاتە سەر زەوی و بۆ زیاتر لە هەزار و نۆسەد ساڵە بەردەوامە—ئەو سەردەمەی کە خودا ڕۆحە مردووەکان زیندوو دەکاتەوە و پیاوان و ژنان دەهێنێت بۆ ئەوەی ژیان لە مەسیحدا بدۆزنەوە. ملیۆنان کەس دەنگی ئەویان بیستووە و تۆبەیان کردووە، و دەزانن ژیانی هەتاهەتایی چییە لە ڕێگەی وەرگرتنی ئەو وشەیەوە.
کاتێک دێت، و ئێستا هاتووە، کاتێک مردووەکان گوێیان لە دەنگی کوڕی خودا دەبێت.
ئەو دەنگە دەنگێکی هێزە. دەنگێکە دەتوانێت بگاتە دڵێک کە بە تەواوی مردووە بۆ هەموو شتێکی پیرۆز. لازارۆس بیربهێنەوە. ئەو بە جەستە مردبوو و عیسا هاتە سەر ئەو گۆڕە و وتی، "بەردەکە لابەرن." "بەڵام چوار ڕۆژە مردووە، و جەستەکەی بۆگەن بووە." بەڵام عیسا فەرمانی پێکردن کە وەک ئەو وتی بیکەن، و ئەوانیش کردیان، و ئەو بانگی کرد،
"لازەر، وەرە دەرەوە!" (یوحەننا 11:43)
و ئەو هاتە دەرەوە. ئەو مردووە گوێی لە دەنگی یەسووع بوو چونکە ئەو دەنگە دەنگێکی ژیانبەخش بوو.
من هاوڕێیەکم هەبوو کە زۆر لە گوناهدا قوڵ بوو، لە خودا مردوو بوو، لەوپەڕی گەندەڵیدا دەژیا. شەوێک لە فرێسنۆ، کالیفۆرنیا، کاتێک بەلای کۆبوونەوەیەکی بچووکی کراوەدا تێپەڕی، گوێی لە گرووپەکە بوو کە گۆرانییان دەوت:
ئەو هێزی تاوانی سڕاوە دەشکێنێت، >ئەو زیندانی ئازاد دەکات؛ >خوێنی ئەو دەتوانێت گڵاوترین پاک بکاتەوە، >خوێنی ئەو بۆ من بەسوود بوو.
ئەو وشانە، کە دووبارە و دووبارە دەوترانەوە، ڕاستەوخۆ چوونە دڵیەوە، و ئەو پیاوە، کە لە گوناهدا مردوو بوو، گوێی لە دەنگی کوڕی خودا بوو، و ئەو شەوە باوەڕی بە پەیامەکە هێنا و بوو بە بوونەوەرێکی نوێ لە مەسیحدا. ئەو خووە گوناهبارە کۆنانەی کە ماوەیەکی زۆر بوو گرتبوویان، نەمان. ئەو جیاواز بوو چونکە گوێی لە دەنگی کوڕی خودا بوو. بیر لە یەکێکی تر دەکەمەوە، کە وەک پیاوێکی هەژاری سەرخۆش، بە تەواوی ونبوو، هاتە کۆبوونەوەیەکەوە، بەڵام گوێی لە کەسێک بوو کە وشەکانی مەسیحی دووبارە دەکردەوە،
"وەرن بۆ لای من، ئەی هەموو ئەوانەی ماندوون و بارتان قورسە، منیش ئارامیتان پێ دەدەم" (مەتا ١١:٢٨).
وتی، "ئایا ئەوە بۆ منە؟ ئایا ئەو بانگهێشتم دەکات بێم؟" ئەو پیاوە ژیانی پێ بەخشرا. هەرگیز جارێکی تر دەستی لە قەترەیەک مەی نەدا. تەواو بوو، چونکە گوێی لە دەنگی کوڕی خودا گرتبوو. ژیان لە وشەکەی ئەودایە.
کاتژمێرەکە دێت، و ئێستا هاتووە، کاتێک مردووەکان دەنگی کوڕی خودا دەبیستن: و ئەوانەی دەیبیستن، دەژین.
سەرنج بدە، خودا خەڵک ناخاتە سەر کار بۆ ئەوەی ژیان بەدەست بهێنن. ئێمە نەماندەتوانی هیچ بکەین بۆ ئەوەی شایستەی ژیان بین، و ناتوانین خودا ڕازی بکەین هەتاوەکو وەرماننەگرتووە.
پاداشتی گوناه مردنە، بەڵام دیاری خودا ژیانی هەتاهەتاییە (ڕۆما ٦:٢٣).
ناتوانین ژیان بەدەست بهێنین لە ڕێگەی ملکەچبوون بۆ هەندێک ڕێسای ئایینی یان سوودوەرگرتن لە ڕێوڕەسمە پیرۆزەکان. مرۆڤەکان ژیان بەدەست ناهێنن لە ڕێگەی تەعمید یان عەشای خودا، یان لە ڕێگەی کفارەتکردن، چوونە کڵێسا، یان پارە بەخشین. ئەوان ژیانی هەتاهەتایی بەدەست دەهێنن لە ڕێگەی گوێگرتن و باوەڕهێنان بە دەنگی کوڕی خودا.
"گوێ بگرن، و ڕۆحتان دەژیێت" (ئیشایا ٥٥:٣).
ئایا ئەو دەنگەت بیستووە؟ خەڵک لێی ڕوو وەردەگێڕن. مەسیح بەردەوام قسە دەکات، بە درێژایی سەردەمەکان، بەڵام زۆر کەس ڕوو وەردەگێڕن و لە گوناهەکانیاندا بەردەوام دەبن. ئەوان لە حاڵەتی مردنیاندا دەمێننەوە. بەڵام ئەو ساتەی مرۆڤێک ئەو دەنگە لە قووڵایی دڵیەوە دەبیستێت، ئەو ساتە ژیان وەردەگرێت. ئەم ژیانە لەلایەن کوڕی خوداوە پێدەدرێت. ئەو دەڵێت،
"وەک چۆن باوک ژیانی لە خۆیدا هەیە؛ ئاواش بە کوڕی داوە ژیانی لە خۆیدا هەبێت؛ و هەروەها دەسەڵاتی پێ بەخشیوە دادوەری بکات، چونکە ئەو کوڕی مرۆڤە” (یۆحەننا ٥:٢٦-٢٧).
ئەگەر مرۆڤەکان پەیامی ئینجیل ڕەت بکەنەوە، ئەگەر ڕوو وەرگێڕن لە ووشەی کوڕی خودا و فەزڵی ئەوی ڕەت بکەنەوە، ئەوا هەمان خودا، کە ئەوی کردووە بە بەخشەری ژیان بۆ هەموو ئەوانەی باوەڕ دەکەن، ئەوی داناوە بە دادوەر بۆ ئەوانەی کە ئەوی ڕەت دەکەنەوە، لە ڕۆژی دواییدا. باوک بە کوڕی بەخشیوە کە ژیانی لە خۆیدا هەبێت و دەسەڵاتی پێ بەخشیوە بۆ جێبەجێکردنی دادگاییکردن. شتێکی لەم شێوەیەمان هەبوو لە ئایەتی ٢٢دا. لەوێدا دەخوێنینەوە،
چونکە باوک دادگایی هیچ کەسێک ناکات، بەڵکوو هەموو دادگاییکردنی سپاردووە بە کوڕ.
ئەمە پێمان دەڵێت کە کوڕ خودایە چونکە کتێبی پیرۆز ڕایدەگەیەنێت کە خودا جیهان دادوەری دەکات. خودا لەسەر تەختی سپی گەورە دادەنیشێت و گوناهباران بانگ دەکات بۆ بەردەمی بۆ وەڵامدانەوەی تاوانی ڕەتکردنەوەی ئەو ڕزگارییەی کە ئەو دابینی کردووە، بەڵام کەسی خوداییەکە کە لەسەر ئەو تەختە دەردەکەوێت گەورە عیسای مەسیح دەبێت. پیاوانێک کە بە گوناهەکانیانەوە لەبەردەم ئەو تەختەدا دەوەستن لەلایەن پیاوەکە، عیسای مەسیحەوە دادوەری دەکرێن. باوک دەسەڵاتی داوەتە عیسا بۆ جێبەجێکردنی دادوەری چونکە ئەو کوڕی مرۆڤە.
کاتێک ئەیوب بە تەواوی سەرلێشێواو بوو لەبەر مامەڵەکانی خودا لەگەڵی، وتی،
"من سەیری دەستە ڕاست و دەستە چەپم دەکەم، بەڵام ئەو لەوێ نییە. ئەو پیاوێک نییە وەک من، بۆ ئەوەی پێکەوە بێینە دادگایی. هەروەها هیچ ناوبژیوانیش نییە کە دەستی بخاتە سەر هەردوکمان" (بڕوانە ئەیوب 9:32-33؛ ئەیوب 23:8-9ئەیوب 23:8-9).
بەڵام ئەوەی ئەیوب ئارەزووی دەکرد، پیاوێک کە بتوانێت خودای بۆ نوێنەرایەتی بکات، لە کەسایەتیی گەورەمان عیسای مەسیحدا دۆزرایەوە. ئەو بەڕاستی مرۆڤە، هەروەک چۆن بەڕاستی خوداشە.
"هەیە... یەک ناوبژیوان لە نێوان خودا و مرۆڤەکاندا، پیاو، عیسای مەسیح" (1 تیمۆساوس 2:5).
ئەگەر خەڵک ڕەتی بکەنەوە متمانە بەو پیاوە پیرۆزە بکەن، کە گوناهەکانی ئێمەی لە جەستەی خۆیدا لەسەر خاچەکە هەڵگرت، ئەوان بەپێی کارەکانیان دادوەری دەکرێن. بۆ ئەوەی ئەمە ڕوونەدات، ئەو لەسەر ئەو خاچە شەرمەزارکەرە مرد:
"ئەو بریندار کرا لەبەر گوناهەکانمان، لێدرا لەبەر تاوانەکانمان: سزای ئاشتیی ئێمە لەسەر ئەو بوو؛ بە زامەکانی ئەو ئێمە چاک بووینەوە" (ئیشایا ٥٣:٥).
ئەگەر مرۆڤەکان ئێستا ڕەتی بکەنەوە و لێی هەڵگەڕێنەوە، ڕۆژێک دەبێت ڕووبەڕووی ببنەوە. ڕۆژێک دەبێت لە گوناهەکانیاندا ڕووبەڕووی ببنەوە، کاتێک زۆر درەنگ دەبێت بۆ ڕزگاربوون. ئەو کەسەی ژیانی دەبەخشی، ئەوکات دەبێت ببێتە دادوەرەکەیان.
بەڵام ئێستا، دوای ئەوەی باسی یەک کاتژمێری کرد، ئەو کاتژمێرەی کە خودا گوناهبارە مردووەکان زیندوو دەکاتەوە بۆ ژیان، ئەو بەردەوام دەبێت لە قسەکردن لەسەر کاتژمێرێکی تر، کاتژمێری هەستانەوەی جەستە مردووەکان. چونکە هەردووکیان لە کتێبی پیرۆزدا هەن. ئەو لەم کاتژمێرەدا ئەوانە زیندوو دەکاتەوە کە بەهۆی سەرپێچی و گوناهەوە مردوون. دواتر ئەو ئەوانە زیندوو دەکاتەوە کە جەستەیان لە گۆڕەکانیاندایە.
"کاتێک دێت، کە هەموو ئەوانەی لە گۆڕدان دەنگی ئەویان دەبیستن، و دێنە دەرەوە؛ ئەوانەی چاکەیان کردووە، بۆ هەستانەوەی ژیان؛ و ئەوانەی خراپەیان کردووە، بۆ هەستانەوەی سزای نەبڕاوە" (یۆحەننا 5:28).
سەرسام مەبە بەمە.
وەک ئەوە وایە کە ئەو فەرمووبێتی، سەرسام مەبن کە من دەتوانم گیانی مردووان زیندوو بکەمەوە، کە من دەتوانم ژیانی هەتاهەتایی بەوانە ببەخشم کە باوەڕ دەهێنن. ڕۆژێک من هەڵدەستم بە بەتاڵکردنەوەی هەموو گۆڕەکانی سەر زەوی. کاتژمێرێک دێت کە تێیدا هەموو ئەوانەی لە گۆڕەکانن دەنگی ئەویان پێدەگات، و دێنە دەرەوە. "باشە، چۆن دەبێت؟" ئێوە دەڵێن. "ملیۆنان، ملیۆنانێکی بێشومار مردوون و جەستەیان شیبووەتەوە بۆ بەشە کیمیاییەکانیان. چۆن دەتوانن بگەڕێنەوە بۆ ژیان؟" هیچ شتێک لەلای خودا مەحاڵ نییە، کە ئەم جەستە سەرسوڕهێنەرانەی دروست کردووە. زیندووبوونەوەیەک دەبێت، هەردووکیان، چاکەکاران و خراپەکاران.
بەڵێ، کاتەکە دێت کاتێک هەموو ئەوانەی لە گۆڕەکاندا ن دێنە دەرەوە. تێبینی بکەن کە دوو زیندووبوونەوە دەبێت. هەندێک کەس وایان بیرکردووەتەوە کە هەردوو زیندووبوونەوەکە لە یەک ساتدا ڕوودەدەن، کە ڕزگارکەر دەنگی خۆی دەردەکات و هەموو گۆڕەکان یەکجار چۆڵ دەکرێن. ئەمە بە تەواوی ئەوە نییە کە گەورەمان فەرمووی. نووسینە پیرۆزەکان نیشان دەدەن کە دوو زیندووبوونەوە دەبێت: یەکەم، زیندووبوونەوەیەک بۆ ژیان، زیندووبوونەوەی ڕاستودروستەکان. لە وهحی ٢٠:٦ دا دەخوێنینەوە،
پیرۆز و قودسە ئەو کەسەی بەشدارە لە هەستانەوەی یەکەم؛ بەسەر ئەوانەدا مەرگی دووەم دەسەڵاتی نییە، بەڵکو ئەوان دەبنە کاهینی خودا و مەسیح، و لەگەڵ ئەودا هەزار ساڵ فەرمانڕەوایی دەکەن.”
پاشان ئێمە دەخوێنینەوە کە دوای ئەوەی هەزار ساڵەکە تەواو دەبێت، هەستانەوەی مردووە بەدکارەکان ڕوودەدات، ئەوانەی کە لەبەردەم تەختی سپی گەورەدا بۆ دادگاییکردن دەوەستن. دوو هەستانەوە، یەک هەستانەوە بۆ ژیانی ڕاستودروستان، و یەک هەستانەوە بۆ مردنی دووەمی ناڕاستودروستان. و هێشتا هەردووکیان لە یەک کاتژمێردا ڕوودەدەن؟ بەڵێ، لە یەک کاتژمێردا.
بەڵام بیرت بێت، چۆن پەروەردگارمان ئەم زاراوەیەی بەکارهێنا.
“کاتێک دێت و ئێستاشە، کاتێک مردووان گوێ لە دەنگی کوڕی خودا دەگرن: و ئەوانەی گوێ دەگرن دەژین.”
ئەم کاتژمێرە کاتێک دەستی پێکرد کە مەسیح لێرە لەسەر زەوی بوو و هێشتا بەردەوامە. هەزار و نۆسەد ساڵ تێپەڕیوە، و ئێمە هێشتا لەو کاتژمێرەدا دەژین کە مەسیح گیانە مردووەکان زیندوو دەکاتەوە. پاشان سەیری دوای ئەم کاتژمێرە دەکەین. کاتژمێری هەستانەوە لانیکەم هەزار ساڵ دەخایەنێت. لە سەرەتای ئەو هەزار ساڵەدا مردووە ڕاستودروستەکان زیندوو دەکرێنەوە. لە کۆتایی ئەو هەزار ساڵەدا مردووە بەدکارەکان زیندوو دەکرێنەوە. مردووە ڕاستودروستەکان لەبەردەم تەختی دادگای مەسیح دەوەستن بۆ ئەوەی پاداشت بکرێن. مردووە بەدکارەکان هەڵدەستن بۆ ئەوەی لەبەردەم تەختی سپی گەورە بوەستن، لەوێ بۆ وەڵامدانەوەی گوناهی ترسناکی ڕەتکردنەوەی گەورە یەسووعی مەسیح و بۆ ئەوەی دادگایی بکرێن لەسەر هەموو ئەو گوناهانەی کە دەتوانرا لێیان ڕزگار بکرێن.
کەسێک دەڵێت، "من کەمێک سەرم لێ شێواوە سەبارەت بەو ئایەتە بیست و نۆیەمە. دەڵێت،"
‘ئەوانەی چاکەیان کردووە، بۆ هەستانەوەی ژیان؛ و ئەوانەی خراپەیان کردووە، بۆ هەستانەوەی سزای نەبڕاوە.’
ئایا ڕزگاری لە کۆتاییدا لەسەر ئەوە وەستاوە کە مرۆڤ چی دەکات؟ ئایا ئێمە ڕزگار دەبین چونکە چاکە دەکەین، و ون دەبین چونکە خراپە دەکەین؟" باشە، ئەگەر مرۆڤەکان بەردەوام بن لە گوناهەکانیان، ئەوا بەهۆی کارە خراپەکانیانەوە دادگایی دەکرێن. هەموو مرۆڤەکان ئەمڕۆ ونن نەک تەنها بەهۆی ئەو گوناهانەی کە کردوویانە، بەڵکو لەبەر ئەوەی پەروەردگار عیسای مەسیحیان ڕەتکردووەتەوە.
"ئەوەی باوەڕی پێی هەیە، حوکم نادرێت: بەڵام ئەوەی باوەڕی نییە، ئێستا حوکم دراوە، چونکە باوەڕی بە ناوی کوڕی تاقانەی خودا نەهێناوە" (یۆحەننا 3:18).
لە شوێنێکی تردا عیسا فەرمووی ڕۆحی پیرۆز دێت بۆ ئەوەی خەڵک بە گوناه تاوانبار بکات، چونکە باوەڕیان پێی نییە. ئەوە یەک گوناهی گەورەی لەناوچوێنەرە کە ڕۆحت بۆ هەتاهەتایە لەناو دەبات ئەگەر بەردەوام بیت تێیدا. ئەگەر کاری خاچ ڕەت بکەیتەوە، ئەگەر پشت لەو یەکێکە بکەیت کە لەسەر ئەو دارە مرد، ئەوا شایستەییەکانی ئەو کارە هەرگیز ناتوانرێت بەسەرتدا جێبەجێ بکرێت. لە ڕۆژی هەستانەوەدا وەک یەکێک کە خراپەی کردووە لە گۆڕ دێیتە دەرەوە، و دەبێت بۆ گوناهەکانت دادگایی بکرێیت.
بەڵام ئێستا، چی دەربارەی ئەوانی تر؟ کێ ئەوانەن کە چاکەیان کردووە یان، بە واتای وشەیی، ئەوانەی کە چاکەیان ئەنجامداوە؟ مەبەستی چییە بەوە؟ ئایا ئێمە بەهۆی چاکەمانەوە ڕزگار دەبین؟ ئێمە زۆر باش لە نووسینەکانی تری کتێبی پیرۆزەوە دەزانین کە ڕزگاری لەسەر شایستەیی مرۆڤ نییە.
“بە نیعمەت ڕزگارکراون لە ڕێگەی باوەڕەوە؛ ئەمەش لە خۆتانەوە نییە، بەڵکو دیاری خودایە: نەک بە کردار، بۆ ئەوەی هیچ کەسێک شانازی نەکات” (ئەفەسۆس ٢:٨-٩).
و دووبارە پێمان دەوترێت،
“بۆ ئەو کەسەی کار دەکات، پاداشتەکەی بە نیعمەت دانانرێت، بەڵکو بە قەرز. بەڵام بۆ ئەو کەسەی کار ناکات، بەڵکو باوەڕ دەکات بەو کەسەی بێدینان ڕاست دەکاتەوە، باوەڕەکەی بە ڕاستودروستی بۆی هەژمار دەکرێت” (ڕۆما ٤:٤-٥).
هیچ ناکۆکییەک نییە. ئەو ساتەی تاوانبارێک باوەڕ بە پەروەردگار عیسای مەسیح دەهێنێت، گۆڕانکارییەک ڕوودەدات. ئەوە نیشانەی دەرەوەیە کە ئەو مەسیحییە. دەستبەجێ دوای ئەو ئایەتە لە ئەفەسۆس 2:0، دەخوێنینەوە،
"چونکە ئێمە دەستکردی ئەوین، کە لە مەسیح عیسادا دروستکراوین بۆ کردەوە چاکەکان، ئەوانەی خودا پێشتر دایڕشتوون تا ئێمە تێیاندا بڕۆین" (ئایەتی ١٠).
ئەگەر پێتان بڵێم من بە باوەڕ ڕەوا کراوم، ئێوە ناتوانن باوەڕەکەم ببینن. هیچ ڕێگەیەکی ترتان نییە بۆ زانینی ئەوەی ئایا شایەتییەکەم ڕاستە یان نا، جگە لەوەی سەیری ژیانم بکەن. ئێوە سەرسامن ئایا ژیانم لەگەڵ شایەتییەکەمدا دەگونجێت. ئایا من ژیانێکی مەسیحییانە دەژیم؟ و ئەگەر من ژیانێکی لەو شێوەیە نەژیم، ئێوە شایەتییەکەم ڕەتدەکەنەوە. خودا خۆی شایەتی هیچ پیاوێک قبوڵ ناکات ئەگەر ژیانی لەگەڵیدا نەگونجێت. لەو ڕۆژەدا ئەوانەی چاکەیان کردووە، هەڵدەستێنرێنەوە و وەک منداڵانی خودا دەردەکەون.
با جەخت لەسەر ئەمە بکەمەوە: وەک چۆن دوو شێوازی ژیان هەیە، بە هەمان شێوە دوو شێوازی مردنیش هەیە؛ دوو هەستانەوە هەیە، و دوای ئەو دوو هەستانەوەیە دوو چارەنووس هەیە. ئایا مەسیحت وەک ڕزگارکەری خۆت وەرگرتووە؟ ئەگەر وایە، مردن بۆ تۆ بە واتای مردن لە خودا دێت، و تۆ لە یەکەم هەستانەوەدا هەڵدەستیتەوە و دەچیتە ناو بەرەکەتەکانی بەهەشتەوە. لە لایەکی ترەوە، ئەگەر بەردەوام بیت لە ڕەتکردنەوەی ئەو، ئەوا ڕۆژێک دێت کە لە گوناهەکانتدا دەمریت. ئەوانەی لە گوناهەکانیاندا دەمرن، لە دادگاییدا ڕادەوەستن و بۆ هەتاهەتایە لە گوناهەکانیاندا دەمێننەوە. بۆ ئەوەی ئەمە ڕوونەدات، خوداوەندمان عیسای مەسیح هاتە گۆلگۆتە و خۆی کردە قوربانییەک بۆ هەمووان، کەفارەتێک بۆ هەر یەکێک کە متمانەی پێ بکات.
من بە تەنیا ناتوانم هیچ شتێک بکەم: وەک دەبیستم، دادوەری دەکەم: و دادوەرییەکەم ڕاستودروستە؛ چونکە من بەدوای ویستی خۆمدا نیم، بەڵکو بەدوای ویستی باوکدا کە منی ناردووە. ئەگەر من شایەتی بۆ خۆم بدەم، شایەتییەکەم ڕاست نییە. یەکێکی تر هەیە شایەتی بۆ من دەدات؛ و من دەزانم ئەو شایەتییەی ئەو بۆ من دەدات ڕاستە. ئێوە ناردتان بۆ یۆحەننا، و ئەو شایەتی بۆ ڕاستی دا. بەڵام من شایەتی لە مرۆڤ وەرناگرم: بەڵکو ئەم شتانە دەڵێم بۆ ئەوەی ئێوە ڕزگار ببن. ئەو چرایەکی گەشاوە و داگیرساو بوو: و ئێوە بۆ ماوەیەک ئارەزووتان بوو لە ڕووناکییەکەی شاد ببن. بەڵام من شایەتییەکی گەورەترم هەیە لەوەی یۆحەننا: چونکە ئەو کارانەی باوک پێی داوم تەواوی بکەم، هەمان ئەو کارانەی من دەیکەم، شایەتی بۆ من دەدەن کە باوک منی ناردووە. و خودی باوکیش، کە منی ناردووە، شایەتی بۆ من داوە. ئێوە نە قەت دەنگی ئەوتان بیستووە، نە شێوەی ئەوتان بینیوە. و وشەی ئەوتان تێدا نییە بمێنێتەوە: چونکە ئەوەی ئەو ناردوویەتی، ئێوە باوەڕی پێ ناکەن. گەڕان بەدوای نووسراوەکاندا بکەن؛ چونکە ئێوە پێتان وایە ژیانی هەتاهەتاییتان تێدایە: و ئەوانەن کە شایەتی بۆ من دەدەن. و ئێوە نایەنە لای من، بۆ ئەوەی ژیانتان هەبێت. من ڕێز لە مرۆڤەکان وەرناگرم. بەڵام من ئێوە دەناسم، کە خۆشەویستی خوداتان تێدا نییە. من بە ناوی باوکمەوە هاتووم، و ئێوە وەرم ناگرن: ئەگەر یەکێکی تر بە ناوی خۆیەوە بێت، ئێوە وەری دەگرن. چۆن دەتوانن باوەڕ بکەن، کە ڕێز لە یەکتر وەردەگرن، و بەدوای ئەو ڕێزەدا ناگەڕێن کە تەنیا لە خوداوە دێت؟ وامەزانن کە من سکاڵاتان لای باوک دەکەم: یەکێک هەیە سکاڵاتان لێ دەکات، ئەویش موسایە، کە ئێوە متمانەتان پێیەتی. چونکە ئەگەر ئێوە باوەڕتان بە موسا بکردایە، باوەڕتان بە منیش دەکرد: چونکە ئەو دەربارەی من نووسی. بەڵام ئەگەر ئێوە باوەڕ بە نووسینەکانی ئەو ناکەن، چۆن باوەڕ بە قسەکانی من دەکەن؟
ئەمە بەشێکی زۆر سەرنجڕاکێشە، کە تێیدا پێنج شایەتی جیاوازمان هەیە بۆ ئەو ڕاستییەی کە خوداوەند عیسای مەسیح نێردراوی باوکە، کە هاتە ناو جیهان بۆ ئەوەی لە ڕێگەی ئەوەوە ژیانمان هەبێت و بە زۆری هەبێت، و بۆ ئەوەی ئەو ببێتە کەفارەت بۆ گوناهەکانمان. ئەو وەک مرۆڤ قسەمان لەگەڵ دەکات لە ڕۆژانی ڕیسوایی خۆی لێرە لەسەر زەوی. لە ئایەتی 30دا دەفەرموێت،
"من بە تەنیا خۆم ناتوانم هیچ شتێک بکەم: وەک گوێم لێ دەبێت، حوکم دەدەم: و حوکمەکەم دادپەروەرانەیە؛ چونکە من ویستی خۆم ناخوازم، بەڵکو ویستی ئەو باوکە دەخوازم کە منی ناردووە."
لەمەدا ئێمە دەبینین پەروەردگار عیسای مەسیح شوێنێکی تەواو پێچەوانە دەگرێتەبەر لەوەی کە لوسیفەری دێرین ئاواتی بۆ دەخواست. خەڵک زۆرجار ئەم پرسیارە دەکەن، "بۆچی خودا شەیتانی دروست کرد؟" ئەو شەیتانی دروست نەکرد. ئەو لوسیفەری دروست کرد، سەرۆکی فریشتەکان، بەڵام دڵی بەخۆیدا چووەوە لەبەر جوانییەکەی. پێنج جار ویستی خۆی لە دژی خودا دانا، و گوتی، "من دەیکەم."
“من وەک هەرە بەرز دەبم. من سەر دەکەوم بۆ سەر تەختی خودا.”
ئەوە مایەی وێرانییەکەی بوو. لەبەر ئەوەی ویستی خۆی سەپاند، لوسیفەر، سەرۆکی فریشتەکان، بوو بە شەیتان.
لێرە، بە پێچەوانەی ئەمە، ئێمە یەکێکمان هەیە کە لە شێوەی خودا بوو لە هەموو ئەزەلەوە، و هێشتا بە فەزڵ دەستی لەو شکۆمەندییە هەڵگرت کە پێش دروستبوونی جیهان هەیبوو. وەک مرۆڤی بێفیز لێرە لەسەر زەوی، ڕەتی کردەوە هێزی خۆی بەکاربهێنێت بەڵکو ئەرکی گرتە ئەستۆ کە هەموو کارەکانی بە وزەی ڕۆحی پیرۆز ئەنجام بدات. ئەو گوتی،
من بە تەنیا خۆم ناتوانم هیچ شتێک بکەم: وەک چۆن دەبیستم، دادوەری دەکەم: و دادوەرییەکەم دادپەروەرانەیە.
بۆچی؟ چونکە دادگاییەکەی ئەو، دادگایی خودا خۆی بوو. هەموو شتێکی وەک لەژێر دەسەڵاتی خودا، باوکی، ئەنجامدا. تەنیا ئەو لە نێو هەموو ئەو پیاوانەی کە لەم دیمەنەدا ژیاون، دەیانتوانی هەمیشە بڵێن،
من ویستی خۆم ناخوازم، بەڵکو ویستی باوک کە منی ناردووە.
ئەو ڕادەیەی کە تۆ و من وەک مەسیحییەکان لاسایی خوداوەندەکەمان دەکەینەوە لەمەدا، ئەو ڕادەیە دەبێت کە ئێمەش خودا شکۆدار بکەین لێرە. هەندێک جار وا دەزانین کە گەورەترین بەختەوەری کە دەتوانین هەمان بێت ئەوەیە ڕێگەی خۆمان بگرینەبەر، بەڵام ئەوە هەڵەیە. بەختەوەرترین پیاو یان ژن لەسەر زەوی ئەوەیە کە ویستی خودا دەکاتە سەروەر. عیسا هیچ ویستێکی تایبەت بە خۆی نەبوو. تاکە ئارەزووی ئەوە بوو کە ویستی باوکی جێبەجێ بکات، کە لەبەر ئەوە نێردرابووە جیهان.
دوای ئەوەی ئەم ڕاگەیاندنەی کرد، بەردەوام دەبێت و دەڵێت،
"ئەگەر من شایەتی لەسەر خۆم بدەم، شایەتییەکەم ڕاست نییە" (ئایەتی ٣١).
مەبەستی چییە؟ ئەو تازە ڕایگەیاند کە باوک هەموو شتێکی خستووەتە دەستی ئەوەوە. پێی وتووین کە ڕۆژێک دەنگی ئەو مردووەکان لە گۆڕەکانیان دەهێنێتە دەرەوە. ڕایگەیاندووە کە ئەو ئەو کەسەیە کە لەلایەن باوکەوە نێردراوە و ئێستا دەڵێت، "ئەگەر من شایەتی بۆ خۆم بدەم [هەمان ئەو شتەی کە کردوویەتی]، شایەتییەکەم ڕاست نییە." مەبەستی چییە بەوە؟ مەبەستی ئەوەیە کە ئەگەر ئەو بە تەنیا شایەتی بۆ خۆی بدات، ئەو شایەتییە دروست نییە. لە شوێنێکی تردا دەخوێنینەوە کە
"لە دەمی دوو یان سێ شایەتەوە هەموو قسەیەک پشتڕاست دەکرێتەوە" (مەتتا ١٨:١٦؛ هەروەها بڕوانە ٢ قۆرنتیۆس ١٣:١).
ئەگەر کەسێک بێت و شایەتی لەسەر ناوی خۆی بدات و بۆ خۆی قسە بکات و کەسی تر نەبێت بۆ ئەوەی پشتڕاستی بکاتەوە، شایەتییەکەی لە دادگا ڕەت دەکرایەوە و، بۆیە، دروست نەدەبوو. ئەو دەڵێت، "ئێستا ئەگەر تەنها پشت بەوە ببەستن کە من دەڵێم، من دان بەوەدا دەنێم کە ئەوە وەک شایەتییەک دروست نابێت." پاشان ئەو زیاد دەکات، "بەڵام من شایەتی تریشم هەیە بۆ پشتڕاستکردنەوەی ئەوەی کە پێم وتوون." ئەو چوار شایەتی دیکە دەهێنێت کە شایەتییەکی تەواو ڕوون دەدەن لەسەر ئەوەی کە ئەو بەڕاستی نێردراوی باوکە، و هەموو ئەمانەش جگە لە ڕاگەیاندنی خۆی. ئەو یەکەم شایەتە.
دووەمیان یۆحەننای لەئاوباپتيزکەرە. ئێستا شتێکی تایبەت بوو کە زۆرینەی هەرە زۆر سەیری یۆحەننای لەئاوباپتيزکەریان دەکرد وەک پێغەمبەرێک. سەرکردەکانی ئیسرائیل ڕەتیانکردەوە شایەتییەکەی قبوڵ بکەن چونکە مەحکومی دەکردن، بەڵام جەماوەری خەڵکەکە باوەڕیان وابوو کە ئەو لەلایەن خوداوە نێردراوە. و بەم شێوەیە خوداوەند یەسووع دەفەرموێت، "ئەگەر شایەتییەکەی من قبوڵ نەکەن کە لەلایەن کەسێکی ترەوە پشتڕاست نەکراوەتەوە، ئەوا من شایەتێکی تر بانگ دەکەم بۆ دادگا." بۆیە ئەو شایەتییەکەی یۆحەننا دەهێنێت.
"هەیە یەکێکی تر کە شایەتی دەدات لەسەر من؛ و من دەزانم کە ئەو شایەتییەی ئەو لەسەر من دەیدات ڕاستە" (یۆحەننا ٥:٣٢).
ئەمە ئێستا شایەتییەکی دووەمە، و، لەبەر ئەوە، دوو شایەت دەتوانرێت لە دادگا وەرگیرێن.
"من دەزانم کە ئەو شایەتییەی ئەو لەسەر من دەیدات ڕاستە. ئێوە ناردتان بۆ یۆحەننا، و ئەو شایەتیی بۆ ڕاستی دا" (vv. 32b-33).
بۆ کام ڕاستی؟ هەمان ئەو ڕاستییەی کە خودی پەروەردگار ڕایگەیاند. ئەو عیسای ناساند و گوتی، «ئەوەی لەپێش منەوەیە... لەپێش منەوە بوو.» و یۆحەننای ئاوپێدەر لە بۆنەیەکی تردا ئاماژەی پێدا و گوتی،
"سەیرکەن بەرخی خودا، کە گوناهی جیهان لادەبات" (یۆحەننا ١:٢٩).
ئەو شایەتی دا کە یەزدان عیسای مەسیح قوربانییە دیاریکراوەکە بوو کە دەبوو خۆی ببەخشێت لە پێناوی گوناهی ئێمە لەسەر ئەو خاچە شەرمەزارییە. و دیسانەوە، یۆحەننا ڕایگەیاند،
"من بینیم، و شایەتیم دا کە ئەمە کوڕی خودایە" (ئایەتی ٣٤).
باشە، ئەوە هەر پرسیارەکەیە. ئایا عیسا کوڕی خودایە؟ ئایا ئەو کوڕی هەتاهەتاییە کە نێردراوەتە جیهان بۆ جێبەجێکردنی پلانی ڕزگارکردن؟ عیسا وەڵامی دایەوە، وەک بڵێی، "ئەگەر من تەنها کەس بم کە ئەمە بڵێم، ئێوە باوەڕم پێ ناکەن، بەڵام ئەوەتا ئەو کەسەی کە ئێوە بە کۆمەڵ دەهاتن بۆ گوێگرتن لێی و دەتانناسی کە پێغەمبەر بوو. باشە، ئەو شایەتی بۆ هەمان شت دەدات کە من پێتان دەڵێم. یۆحەننای لەئاوباپتایزکەر پێتان دەڵێت کە من کوڕی خودام، بەرخی خودام، مەسیحی پێش-هەبوو." "بەڵام،" عیسا دەڵێت، "من پشت بە یۆحەننا نابەستم. من پێویستم بە شایەتی ئەو نییە بۆ ئەوەی ئەم شتانە دروست بن. من پشت بە شایەتی مرۆڤ نابەستم، بەڵام من ئەم شتانە دەڵێم بۆ ئەوەی ئێوە دڵنیا بن لە ڕاستییان." پەروەردگار ویستی هەر بنەمایەک بۆ بێباوەڕی لەژێر پێیاندا دەربێنێت. ئەو ویستی ڕوونی بکاتەوە کە ئەو ڕزگارکەرێکە کە خۆی وەک ئەو ناساندووە. بەڵام ئەو پێویستی بە شایەتی یۆحەننا نەبوو، گرنگ نییە چەند باش و گەورە بوو. ڕاستی، ڕاستییە بەبێ ناسینەوەی هیچ مرۆڤێک. یۆحەننا پیاوێکی سەرسوڕهێنەر بوو،
ڕووناکییەکی داگیرساو و درەوشاوە" (5:35).
ئەو شایەتە بۆ ماوەیەک بێدەنگ ببوو. هیرۆد کوشتبووی، بەڵام شایەتییەکەی مابووەوە. ئەمڕۆ ڕەنگە دەنگی یۆحەننای لەئاوباپتایزکەر ببیستین کە ڕادەگەیەنێت عیسا کوڕی خودایە، بەرخی خودایە، ئەوەی لەپێشەوە هەبووە.
بەڵام ئێستا ڕزگارکەرەکە دەڵێت، "من شایەتێکی ترم هەیە." شایەتی سێیەم چییە؟
"ئەو کارانەی کە باوک پێی سپاردووم تەواویان بکەم، هەمان ئەو کارانەی کە من دەیکەم، شایەتی بۆ من دەدەن، کە باوک منی ناردووە" (v. 36).
و ئەوە هۆکاری موعجیزەکانی خوداوەندمان عیسای مەسیحە. ئەو ئەو کارە بەهێزانەی ئەنجامدا بۆ ئەوەی بیسەلمێنێت کە ئەو نێردراوی باوک بوو. بەڵام عیسا هەرگیز موعجیزەیەکی ئەنجام نەدا تەنها بۆ ئەوەی خۆی گەورە بکات. ئەوان ئەنجامدران بۆ کەمکردنەوەی ئازاری مرۆڤایەتی و یارمەتیدانی مرۆڤایەتی. هەموو ئەمانە پێشتر لە پەیمانی کۆندا پێشبینی کرابوو. پێغەمبەران ڕایانگەیاندبوو کە چاوەکانی نابینایان بکرێنەوە، گوێی کەڕەکان ببیستن، پیاوی شەل بە خۆشییەوە باز بدات، خەم و نەخۆشی ڕابکات، و زیندانی گوناه بکرێتەوە. ئەم شتانە خوداوەند عیسای مەسیح لە ماوەی ئەو سێ ساڵەدا جێبەجێی کردن. ئەم کارە سەرسوڕهێنەر و موعجیزانە، ئەم کارە بەهێزانەی ئەو، هەموویان شایەتییان دەدا لەسەر ئەو ڕاستییەی کە ئەو بەڕاستی نێردراوی باوک بوو. سەیری ئەو گولییە هەژارە بکە. ئەو دێتە لای کە هەمووی داپۆشراوە بە برین. ئەو بە ئازارەوە هاوار دەکات،
"گەورەم، ئەگەر بتەوێت، دەتوانیت پاکم بکەیتەوە" (مەتتا ٨:٢).
عیسا سەیری دەکات و ئەو، پیرۆزەکە، ناترسێت لەوەی بە پیسییەکەی گڵاو بێت، بۆیە دەستی لەسەر دادەنێت و دەڵێت،
"من دەمەوێت؛ پاک بە" (v. 3).
ئایا پێتوایە ئەو پیاوە گومانی هەبوو لەوەی کە عیسا لەلایەن باوکەوە نێردراوە؟ ئایا هیچ پرسیارێکی دەکرد سەبارەت بە خوداوەندێتی کوڕی خودا؟
سەیری باوکە خەمبارەکە بکە لە کفەرناحوم. ئەو هاتە لای عیسا و پاڕایەوە: "گەورەم، تاکە منداڵەکەم، کچە بچووکەکەم، نەخۆشە. وەرە و چاکی بکەوە." عیسا چوو بۆ ماڵەکە و خەڵکەکە بە پەلە هاتنە دەرەوە و وتیان: "هیچ سوودێکی نییە؛ مردووە." بەڵام گەورە فەرمووی،
"مەترسە، تەنها باوەڕ بهێنە" (مەرقۆس ٥:٣٦).
ئەو دەچێتە ناو ئەو ژوورە، دەستی ئەو منداڵە مردووە بچووکە دەگرێت، و بە نەرمی پێی دەڵێت بە ئارامی،
“تالیتا قومی؛ کە لێکدانەوەکەی ئەوەیە، [کچۆڵە]، من پێت دەڵێم، هەستە” (ئایەتی ٤١)،
و چاوەکانی کردەوە و هەستا دانیشت. ئایا پێتوایە جایرۆس و ژنەکەی هیچ کێشەیەکیان هەبوو لە باوەڕکردن بەوەی کە ئەو نێردراوی باوک بوو؟
و ئەو بێوەژنە هەژارە لە دەرەوەی شاری ناین، بەدوای کاروانی پرسەی تاکە کوڕەکەیدا، تا عیسا هات و هەمووی ڕاگرت! بەڕێز موودی گوتی، "ناتوانیت هیچ ڕێنماییەک بدۆزیتەوە سەبارەت بەوەی چۆن خزمەتگوزارییەکی پرسە لە کتێبی پیرۆزدا ئەنجام بدەیت. عیسا هەموو پرسەیەک کە تێیدا بەشدار بوو تێکی دا." کەواتە لێرەدا دەستێوەردانی کرد، و بە گەنجەکەی گوت،
“من پێت دەڵێم، هەستە” (لوقا ٧:١٤)
و عیسا ئەوی دایەوە بە دایکی. پێت وایە گومانی هەبوو کە ئەو نێردراوی باوک بوو؟
“ئەو کارانەی کە من دەیکەم، شایەتی بۆ من دەدەن.”
بڕۆ بۆ بێتانی لای ئەو گۆڕەی لەسەر گردەکە و گوێ بگرە کاتێک عیسا بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات، «ئیلعازەر، وەرە دەرەوە،» و بیبینە کە چۆن بە پەلەپەل دێتە دەرەوە، بە کفن بەستراوەتەوە، و دوو خوشکەکە پەلە دەکەن بۆ بینینی ئەو برایە خۆشەویستەی کە لە مردن گەڕێنرایەوە. ئایا هیچ گومانێک هەیە کە عیسا نێردراوی باوکە؟ ئەمانە ئەو کارانە بوون کە شایەتییان بۆی دەدا.
وە پاشان سەرسوڕهێنەرترین شت لە هەموویان، کاتێک لە کۆتاییدا خۆی مرد و ڕۆحی خۆی ڕادەستی باوک کرد، و جەستەی لە گۆڕدا دانرابوو، و لە ڕۆژی سێیەمدا هاتە دەرەوە و بە کوڕی خودا بە دەسەڵاتەوە ڕاگەیەندرا. بەڵێ، کارەکانی یەسووع شایەتی دەدەن لەسەر ئەو ڕاستییەی کە ئەو کوڕی خودایە.
سێ شایەتمان هەبوو. ئێستا یەکێکی تر هەیە، لە ئایەتەکانی ٣٧-٣٨،
و باوکەکە خۆی، کە منی ناردووە، شایەتیی منی داوە. ئێوە هەرگیز دەنگی ئەوتان نەبیستووە و شێوەی ئەوتان نەبینیوە. و قسەی ئەو لە ئێوەدا نامێنێتەوە، چونکە ئەوەی ئەو ناردوویەتی، ئێوە باوەڕی پێ ناکەن.
چۆن باوک شایەتی دا لەسەر ئەوەی کە عیسا کوڕی هەتاهەتایی ئەو بوو، کە بۆ ڕزگاریی ئێمە نێردرابووە جیهان؟ کاتێک ڕزگارکەر خۆی لە ئوردن پێشکەش کرد بۆ ئەوەی ببێتە جێگرەوەی گوناهەکانمان و یۆحەننا لەوێ لەئاوی هەڵکێشا، کاتێک لە گۆڕی ئاوییەکە هاتە دەرەوە، ئاسمانەکان کرانەوە و ڕۆحی خودا وەک کۆترێک بینرا کە دادەبەزێت، و دەنگی باوک بیسترا کە دەیفەرموو،
"ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەمە، کە لێی ڕازیم [یان، کە هەموو دڵخۆشیم تێدا دۆزیوەتەوە]" (مەتا ٣:١٧؛ مەرقۆس ١:١١؛ لۆقا ٣:٢٢).
ئەمە شایەتیی باوک بوو. نەک تەنها ئەوکات، بەڵکو لەسەر چیای گۆڕانکاری، جارێکی تر باوک فەرمووی،
"ئەمە کوڕی خۆشەویستی منە،... گوێڕایەڵی بکەن" (مەتا 17:5؛ مەرقۆس 9:7؛ لۆقا 9:35).
و دواتر کاتێک عیسا لەو بۆنە دیکەیەدا دەنگی بەرز کردەوە و گوتی، "باوک، ناوی خۆت شکۆدار بکە،" دەنگێک لە ئاسمانەوە بیسترا کە دەیگوت،
"من شکۆدارم کردووە، و دیسانەوە شکۆداری دەکەمەوە" (یۆحەننا ١٢:٢٨).
سێ جار دەنگی باوک لە ئاسمانەوە بیسترا کە پشتڕاستی کەسایەتی و ئەرکی کوڕە پیرۆزەکەی دەکردەوە لە کاتێکدا لێرە لەسەر زەوی بوو، و هێشتا ئەم کەسانەی کە بانگەشەی باوەڕیان بە خودا دەکرد وەک باوکیان، دەنگی ئەویان نەبیست. قوتابییەکان بیستیان، بەڵام ئەم پیاوە ڕەق، ڕەخنەگر و یاساییانە هەرگیز دەنگی باوکیان نەبیست.
ئایا بیستووتە؟ ئایا دەنگی باوکت بیستووە کە لە دڵتدا قسە دەکات؟ ئایا بیستووتە کە پێتدەڵێت: "ئەمە کوڕی خۆشەویستمە، دەمەوێت دڵخۆشی خۆت تێیدا بدۆزیتەوە"؟ ئۆه، باوک هێشتا دڵخۆشە بە دانپێدانان بە خوداوەند یەسووعی مەسیح.
پاشان شایەتییەکی پێنجەم هەیە. ئایەتی 39 دەڵێت،
بگەڕێن بەدوای نووسینە پیرۆزەکاندا؛ چونکە ئێوە پێتان وایە ژیانی هەتاهەتاییان تێدایە: و ئەوانە ئەوانەن کە شایەتی دەدەن لەسەر من.
زۆربەی زانایان، پێم وایە، ئەو دەربڕینە سەرەتاییە وەک ڕاگەیاندنێکی دیاریکراو تێدەگەن نەک فەرمانێک، و بەم شێوەیە دەیخوێننەوە، وەک لە پەراوێزەکەدا ئاماژەی پێکراوە، "ئێوە پشکنین بۆ نووسینە پیرۆزەکان دەکەن." جا ئەوان ڕاست بن یان وەرگێڕەکانمان ڕاست بن، من بانگەشەی ئەوە ناکەم بڵێم. هەردووکیان ڕەنگە قسە بۆ دڵەکانمان بکەن. بە دڵنیاییەوە ڕۆحی خودا دووبارە و سێبارە فەرمانمان پێدەکات کە پشکنین بۆ ئەم وشە پیرۆزە بکەین. بەڵام ئەگەر وەک ڕاگەیاندنێک وەری بگرین نەک فەرمانێک، ئەوا لە بنەڕەتدا هەمان شتە. ئەو قسەی لەگەڵ ئەم سەرکردانەی ئیسرائیل دەکرد. ئەوان کتێبە پیرۆزەکانیان دەخوێندەوە و لێیان دەکۆڵیەوە، و ئەو پێیانی وت، "ئێوە پشکنین بۆ نووسینە پیرۆزەکان دەکەن، باوەڕتان وایە کە تێیاندا ژیانی هەتاهەتاییتان هەیە." واتە، ئێوە بە شتێکی مسۆگەر دایدەنێن کە بە ئاشنابوون و گوێڕایەڵیکردنی نووسینە پیرۆزەکە ژیانتان دەبێت، بەڵام ئەگەر متمانە بەو یەکێکە نەکەن کە نووسینە پیرۆزەکە باسی دەکات، ئەوا ژیانی هەتاهەتاییتان نابێت. لە 2 تیمۆساوس 3:0، کاتێک قسەی لەگەڵ پیاوێک دەکرد کە لەسەر وشەی خودا پەروەردە کرابوو، نێردراوەکە وتی،
"لە منداڵییەوە نووسراوە پیرۆزەکانت زانیوە، کە دەتوانن دانات بکەن بۆ ڕزگاری لە ڕێگەی باوەڕەوە کە لە عیسای مەسیحدایە" (v. 15).
تێبینی بکە کە تەنها شارەزایی لە پەرتووکی پیرۆزدا نییە کە ژیانی هەتاهەتایی پێت دەبەخشێت. بەڵکو ناسینی کوڕە پیرۆزەکەیە، کە بابەتی چیرۆکەکەیە. بۆیە عیسا دەفەرموێت، "ئێوە پەرتووکی پیرۆزتان هەیە. بگەڕێنەوە بۆ پەیمانی کۆن، و کاتێک پەیمانی کۆن دەخوێننەوە، دەدۆزنەوە کە لەوێدا باسی من دەکەن." ئەو بابەتی تەواوی پەیمانی کۆن بوو. هەموو جۆرەکانی لێڤی باسی ئەویان دەکرد. هەموو پێغەمبەران شایەتییان بۆ ئەو دەدا. ئەو ئەو کەسە بوو کە لە ڕۆژگاری زەکەریا پێغەمبەردا سەرزەنشتی نەیارەکەی کرد. بە درێژایی پەیمانی کۆن، عیسامان هەیە کە بە شێوەی جۆر و پێشبینی بانگەشەی بۆ کراوە.
ئەوانەن کە شایەتی لەسەر من دەدەن.
کتێبی پیرۆز باس لە عیسا دەکات و مەسیحیش کتێبە پیرۆزەکان پشتڕاست دەکاتەوە. پێشبینی دوای پێشبینی تێیدا هاتە دی.
ئەو نیشان دەدات کە تەواوی پەیمانی کۆن وشەی خودای زیندووە. ئێستا ئەو دەڵێت،
“ئێوە کتێبی پیرۆزتان دەخوێننەوە، کەچی نایەن بۆ لای من تا ژیانی هەتاهەتاییتان هەبێت” (یۆحەننا 5:39-40، لێکدانەوەی نووسەر).
هاوڕێی خۆشەویستم، ئایا مەسیح دەناسیت؟ تۆ ئاشنای کتێبی پیرۆزیت، و دەزانم هەندێکتان پشت بەو زانیارییە دەبەستن بۆ ڕزگاری. ئایا وەرگرتووتە ئەو مەسیحەی کە ئەو کتێبە باسی دەکات؟ ئایا متمانەت کردووە بەو ڕزگارکەرەی کە پێغەمبەران لەسەری نووسیویانە؟ ئایا باوەڕت هێناوە بەو یەکێکەی کە بە نیعمەت هات بۆ ئەوەی لە پێناوی گوناهباراندا بمرێت؟ ئەمە بابەتی سەرەکیی تەواوی کتێبی پیرۆزە. شتێکی جێگەی بەزەییە کە وا نیشان بدەیت ڕێز لە کتێبی پیرۆز دەگریت لە کاتێکدا مەسیحی کتێبی پیرۆز ڕەتدەکەیتەوە.
ووتەکانی ئاماژە دەکەن بەوەی کە هەموو مرۆڤەکان دەتوانن بێنە لای ئەگەر بیانەوێت. هەندێک کەس هەن کە وادەزانن هەندێک کەس پێشوازییان لێ ناکرێت، بەڵام عیسا زمانی لەم شێوەیە بەکار نەدەهێنا ئەگەر هەمووانی نەگرتایەتەوە.
هەرکەسێک بیەوێت، با بێت.
ئەگەر لە کۆتاییدا ون بوویت، ئەوە لەبەر ئەوە دەبێت کە نەدەهاتیت:
ئێوە نایەنە لای من، تاکو ژیانتان هەبێت.
ئێستا ڕزگارکەر دەڵێت،
“من ڕێز لە خەڵک وەرناگرم.” (ئایەتی ٤١)
ئەو پشتیوانیی ئەوانی نەدەویست، بەڵام ئەو ئارەزووی دەکرد خەڵک ئەو ڕزگارییە قبوڵ بکەن کە ئەو هاتبوو بۆ دابینکردنی.
“بەڵام من ئێوە دەناسم [و ئەو دەیتوانی وەک هیچ کەسێکی تر ئەوە بڵێت]، کە خۆشەویستی خوداتان تێدا نییە” (آیەت ٤٢).
ئەو لێرە بوو بۆ ئەوەی ویستی باوک جێبەجێ بکات، کەچی ئەوان قبووڵیان نەکرد. ئەو ئاگاداریان دەکاتەوە لەبارەی دژە مەسیحی داهاتوو، مەسیحە درۆزنەکە. ئەو دەڵێت،
“ئەگەر یەکێکی تر بە ناوی خۆیەوە بێت، ئەوا ئێوە قبووڵی دەکەن” (v. 43).
ئەم کەسە تر کێیە؟ ئەو پاشا خۆسەرەی بەشی یازدەیەمی دانیالە، ئەو شوانە بتپەرستەی زەکەریا، پێغەمبەرە درۆزنەکەی وهحی، بێ یاساکەی 2 تهسالۆنیکی 2، کەسایەتییەکی خراپەکارە کە هێشتا لەم جیهانەدا دەرنەکەوتووە. ئەو پیاوانەی مەسیحیان نابێت، سەری بۆ دادەنەوێنن.
ڕەتکردنەوەی مەسیح، و پشتگوێخستنی ئەو ڕزگارییەی خودا دابینی کردووە، شتێکی زۆر جددییە. چەندەها گەنج لە کۆبوونەوەیەکی مزگێنیدا دانیشتووە، لەژێر قەناعەتێکی قووڵدا، بەڵام بیری لەوە کردووەتەوە کە ئەم و ئەو لە هاوڕێکانی چی لەبارەیەوە دەڵێن ئەگەر دان بە مەسیحدا بنێت! چەندەها کچ زانیویەتی کە دەبێت ڕزگار بێت، بەڵام کەسێک کە زۆر بە گەورەی دەزانێت ڕێگری لێدەکات، چونکە دەڵێت، "ئەگەر من ئەوە بکەم، ئەو چی لەبارەی منەوە بیر دەکاتەوە؟" تا خودا نەخەیتە پێشەوە، هەرگیز ناتوانیت باوەڕ بکەیت. کاتێک گەیشتیتە ئەو شوێنەی کە دەڵێیت، "ناتوانم ڕێگە بە خۆم بدەم لەوەی کە ڕاست و دروستە لابدەم بەهۆی هیچ بەرژەوەندییەکی ترەوە، تەنانەت بۆچوونی نزیکترین و خۆشەویستترین کەسەکانمیش. دەبێت سەرەتا بەدوای پادشاهێتی خودا و ڕاستودروستییەکەیدا بگەڕێم، و پاشان، گەورە عیسا دەفەرموێت، شتەکانی تر بۆ من زیاد دەکرێن." ئایا بەهۆی ترسی مرۆڤەوە لە داننان بە مەسیحدا ڕێگریت لێکراوە؟ بیرت بێت کە ئەوانەی دەیانەوێت ڕێگری بکەن تەنها مرۆڤی هەژارن وەک خۆت و زۆری پێنەچێت دەبێت لێپرسینەوە لەگەڵ خودا بکەن.
“باشە،” تۆ دەڵێیت، “ئەی ئایا ئەو تۆمەتبارمان دەکات؟” نەخێر، هەرگیز.
وامەزانە کە من تۆ تۆمەتبار دەکەم لای باوک.
بەڵام ئەو زیاد دەکات- و ئۆه، ئەوە خاڵێکی گرنگ بوو بۆ ئەو جوولەکانە-
“یەکێک هەیە کە تۆ تۆمەتبار دەکات، تەنانەت موسا” (v. 45).
موسا تۆمەتبار دەکات؟ چۆن و کێ تۆمەتبار دەکات؟ موسا هەموو ئەوانە تۆمەتبار دەکات کە شایەتییەکەی ڕەتدەکەنەوە، و پێشبینی سزایەکی سەخت دەکات. بۆیە عیسا زیاد دەکات،
“ئەگەر ئێوە باوەڕتان بە موسا بهێنایە، ئەوا باوەڕتان بە من دەهێنا” (ئایەتی ٤٦).
ئەمە وەڵامێکە بۆ ئەوانەی دەڵێن، "باشە، ئێمە باوەڕمان وانییە کە ئەو پێنج کتێبە یەکەمە لەلایەن موساوە نووسرابن." بەڵام عیسا دەفەرموێت، "موسا دەربارەی من نووسیویەتی،" و بەم شێوەیە مۆری خۆی لەسەر ئەم کتێبانە دادەنێت، ڕایدەگەیەنێت کە موسا نووسیونی-
“چونکە ئەو لەسەر من نووسی.”
ئەو پێشبینییانەی موسا نووسیبوونی، دەربارەی مەسیح نووسرابوون. ئەو نموونانە مەسیحیان نوێنەرایەتی دەکرد. کاتێک موسا دەینووسی،
“خوداوەند خودای تۆ پێغەمبەرێک لە نێو خۆتەوە، لە براکانتەوە، وەک من بۆ تۆ هەڵدەستێنێت؛ گوێڕایەڵی ئەو بکەن” (تەسنیە 18:15)،
موسا دەینووسی و باسی پەروەردگار عیسای مەسیحی دەکرد. بۆیە ڕزگارکەر دەفەرموێت،
"ئەگەر ئێوە باوەڕ بە نووسینەکانی نەکەن، چۆن باوەڕ بە ووتەکانی من دەکەن؟" (v. 47).
ئەگەر مرۆڤەکان شایەتیی پەیمانی کۆن وەرنەگرن، ئەوا شایەتیی مەسیح وەرناگرن. ئەو دووانە ئەوەندە پێکەوە بەستراونەتەوە کە هەرگیز ناتوانرێت لێک جیابکرێنەوە.
کەواتە پێنج شایەتمان هەیە. شایەتیی خۆیەتی، شایەتیی یۆحەننای لەخۆربووە، ئەو موعجیزانەن کە ئەنجامی دان، شایەتیی دەنگی باوکیەتی، و وشەی خودا، کتێبی پیرۆزە. هەموویان لەسەر ئەوە کۆکن کە عیسا کوڕی خودایە، کە دەبوو بێتە جیهان. ئایا تۆ ئەوت وەرگرتووە؟