عیسا دەریای جەلیل دەبڕێت، لەوێ بە شێوەیەکی پەرجۆیی نزیکەی پێنج هەزار پیاو بە پێنج نانی جۆ و دوو ماسی بچووک تێر دەکات، کە وای لە خەڵکەکە کرد هەوڵ بدەن بیکەن بە پاشا. پاشان ئەو دەکشێتەوە، و دواتر بەسەر ئاودا دەڕوات بۆ ئەوەی قوتابییەکانی ببینێت کە لە کاتی گەردەلوولێکدا لەناو بەلەمێکدا خەریکی ململانێ بوون، دوای ئەوە دەستبەجێ دەگەنە شوێنی مەبەستیان.
دوای ئەم شتانە عیسا پەڕییەوە بەسەر دەریای جەلیلی، کە بریتییە لە دەریای تیبریاس. و خەڵکێکی زۆر دوای کەوتن، چونکە پەرجووەکانی بینییان کە لەسەر ئەوانەی نەخۆش بوون دەیکردن. و عیسا سەرکەوتە سەر کێوێک، و لەوێ لەگەڵ قوتابییەکانی دانیشت. و جەژنی پەسخە، جەژنێکی جولەکەکان، نزیک بوو. کاتێک عیسا چاوەکانی بەرز کردەوە و کۆمەڵێکی زۆری بینی دێنە لای، بە فیلیپسی گوت،
لە کوێوە نان بکڕین، تا ئەمانە بیخۆن؟
ئەمەی گوت بۆ تاقیکردنەوەی: چونکە خۆی دەیزانی چی دەکات. فیلیپس وەڵامی دایەوە،
دوو سەد پەنیس نان بەشیان ناکات، تا هەریەکەیان کەمێک وەرگرن.
یەکێک لە قوتابییەکانی، ئەندرۆس، برای شیمۆن پەترۆس، پێی گوت،
لێرە کوڕێک هەیە، کە پێنج نانی جۆ و دوو ماسی بچووکی هەیە: بەڵام ئەمانە لەناو ئەوەندە زۆردا چین؟
و عیسا فەرمووی،
پیاوەکان دابنێژن.
ئێستا لەو شوێنەدا گژوگیا زۆر بوو. کەواتە پیاوەکان دانیشتن، ژمارەیان نزیکەی پێنج هەزار بوو. عیسا نانەکانی هەڵگرت؛ و کاتێک سوپاسی کرد، بەسەر قوتابییەکانیدا دابەشی کردن، و قوتابییەکانیش بەسەر ئەوانەی دانیشتبوون؛ هەروەها لە ماسییەکانیش هەرچەندەیان ویست. کاتێک تێر بوون، بە قوتابییەکانی فەرموو،
پاشماوەکان کۆبکەرەوە، بۆ ئەوەی هیچ شتێک ون نەبێت.
بۆیە کۆیان کردنەوە و دوازدە سەبەتەیان پڕکرد لە پاشماوەکانی پێنج نانی جۆ، کە مابووەوە لەوانەی خواردبوویان. ئینجا ئەو پیاوانە، کاتێک موعجیزەکەیان بینی کە یەسووع کردی، وتیان،
بێگومان ئەمە ئەو پێغەمبەرەیە کە دەبوو بێتە جیهان.
کاتێک عیسا تێگەیشت کە دێن و بە زۆر دەیبەن بۆ ئەوەی بیکەن بە پاشا، دووبارە بە تەنیا چووە سەر کێوێک. کاتێک ئێوارە هات، قوتابییەکانی چوونە خوارەوە بۆ لای دەریا، و سواری بەلەمێک بوون، و بەسەر دەریاکەدا چوون بەرەو کەفەرناحوم. ئێستا تاریک بوو، و عیسا نەهاتبووە لایان. دەریاکە بەهۆی بایەکی گەورەوە کە هەڵی دەکرد، شڵەژا. جا کاتێک نزیکەی بیست و پێنج یان سی فەرسەخ بە گۆف ڕۆیشتبوون، عیسایان بینی بەسەر دەریاکەدا دەڕۆیشت، و نزیک دەبووەوە لە بەلەمەکە: و ترسان. بەڵام ئەو پێی گوتوون،
منم؛ مەترسن.
پاشان ئەوان بە ئارەزووەوە وەرگرتیان بۆ ناو کەشتییەکە: و دەستبەجێ کەشتییەکە گەیشتە ئەو وشکانییەی کە ئەوان بۆی دەچوون.
موعجیزەی نانەکان، تێرکردنی پێنج هەزار کەسەکە، یەکێکە لەو نیشانانەی کە لە هەموو چوار ئینجیلەکەدا تۆمارکراوە. دەبێت هۆکارێکی زۆر تایبەت بۆ ئەمە هەبێت، ئەگینا ڕۆحی خودا ئەوەندە وریای نەدەبوو کە هەر یەکێک لە مژدەدەران باسی ئەم موعجیزەیە بکات. چەند جیاوازییەک هەیە لە شێوازی پێشکەشکردنی چیرۆکەکەدا، وەک ئەوەی چاوەڕێی دەکەین لە چوار نووسەری سەربەخۆ، هەندێکیان شایەتحاڵ بوون و هەندێکیشیان لە ڕێگەی کەسانی ترەوە بیستوویانە. ئەم جیاوازییانە تەنها زیاتر ڕوونی دەکەنەوە ئەو ڕاستییەی کە کتێبی پیرۆز پەیڤی ئیلهامبەخشی خودایە، چونکە ئەگەر ئەو چوار پیاوە، مەتتا، مارقۆس، لۆقا، و یۆحەننا، پلانیان دانابوو چیرۆکێک دەربارەی پیاوەکە بە ناوی عیسا دروست بکەن و وەک وەحییەکی خودایی ساختە بەسەر جیهاندا بسەپێنن، ئەوا بە دڵنیاییەوە زۆر وریای دەبوون بۆ ئەوەی ببینن کە هەموو ڕووداوێک بە هەمان شێوە گێڕدراوەتەوە. بەڵام لەبری ئەوە، جیاوازی هەیە بەپێی گۆشەنیگای هەر یەکێکیان.
مەتا، وەک بینیمان، جەخت لەسەر مەسیحی بەڵێندراو دەکاتەوە. مەرقۆس جەخت لەو شتانە دەکاتەوە کە سروشتی خزمەتکاری خوداوەند عیسای مەسیحمان دەردەخەن، چونکە ئەوە ئامانجی ئەو بوو لە نووسیندا بۆ ئەوەی مەسیح وەک خزمەتکاری لاهووت و مرۆڤ نیشان بدات. لۆقا جەخت لەو شتانە دەکاتەوە کە باس لە مرۆڤایەتییە پیرۆزەکەی دەکەن. یۆحەننا بە تایبەتی زیاتر مامەڵە لەگەڵ ئەوەدا دەکات کە نیشانی بدات مەسیح کوڕی خودایە، چونکە ئەم ئینجیلە، وەک بینیمان، ئینجیلی لاهووتی خوداوەند عیسای مەسیحمانە. لە یۆحەننادا بە تەواوی پێمان ناڵێت کەی ئەم ڕووداوانە ڕوویانداوە، ئینجیلە هاوشێوەکان نیشانمان دەدەن کە ئەوان ڕێک دوای مردنی یۆحەننای مەعمیدان ڕوویانداوە، کاتێک خوداوەند دەستی بە دوا ساڵ و نیوی خزمەتەکەی کردبوو.
ئێمە دەخوێنینەوە،
دوای ئەم شتانە عیسا پەڕییەوە بەسەر دەریای جەلیلدا، کە هەمان دەریای تیبریاسە (ئایەتی ١).
تهبهریاس لهسهر کەناری ڕۆژئاوای ئەم دەریاچە جوانەیە. عیسا لەوێوە پەڕییەوە بۆ کەناری بەرامبەر، لەوێ خەڵکێکی زۆر شوێنی کەوتن چونکە ئەو موعجیزانەیان بینی کە ئەو دەیکردن. هەر کوێیەک بچووایە، جەماوەرێکی زۆر شوێنی دەکەوتن بەهۆی ئەو کارە بەهێزە سەرسوڕهێنەرانەی کە ئەنجامی دەدان. ئەوە بەو مانایە نەبوو کە ئەوان وەک کوڕی خودا ناسیبێتیانەوە، بەڵام وروژێنرابوون و حەز و سهرسوڕمانیان تێدا دروست ببوو، و هەندێک جاریش گرنگیپێدانی دڵیان هەبوو.
ئایا ئەو پێغەمبەرێکە لە مردووان هەستاوەتەوە؟ ئایا ئیلیاسە کە دێت، یان ئەو بەڕاستی مەسیحی بەڵێندراوە؟
عیسا سەرکەوت بۆ سەر کێوێک، دەشتێکی بەرز لەلای دەریای جەلیل، و لەوێ خەڵکی فێر دەکرد. یۆحەننا پێمان دەڵێت کە جەژنی پەسخە نزیک بوو. لە پەیمانی کۆندا پێی دەگوترا 'جەژنی یەهوە'، بەڵام ئێستا پێی دەگوترێت 'جەژنی جولەکەکان'. ئەوان کردبوویانە جەژنی خۆیان، چونکە ئەو کەسەی کە جەژنی پەسخە هێمای بۆ دەکرد، ڕاست لە ناوەڕاستیاندا بوو، و ئەوان نەیانناسی. ئیتر هیچ بەهایەکی ڕاستەقینەی نەمابوو.
لە ئێوارەدا، خوێندمانەوە، کە
کاتێک عیسا چاوەکانی بەرز کردەوە و کۆمەڵێکی زۆری بینی کە بەرەو لای دێن، بە فیلیپسی گوت، لە کوێ نان بکڕین بۆ ئەوەی ئەمانە بیخۆن؟ (ئایەتی ٥).
ئەوان هەموو ئەو ڕۆژە لەگەڵ ئەودا بوون. ئەوان گوێیان گرتبوو لەو قسە سەرسوڕهێنەرانەی کە لە دەمی ئەوەوە دەهاتن. ئێمە لە تۆمارەکانی ترەوە دەزانین، کە قوتابییەکان بوون دەستپێشخەرییان کرد و گوتیان،
بنێرنەوە ماڵەوە، چونکە هیچ ڕێگایەک نییە بۆ تێرکردنیان.
لێ یۆحەننا دزانى کو خودان عیسا بەرێ ل سەر وێ فکرى بوو. عیسا زڤڕى سەر فیلپۆس و گۆت،
لە کوێوە نان بکڕین، تا ئەمانە بخۆن؟
دەتوانین دڵنیا بین کە هەر گرنگییەک قوتابییەکان بە قەرەباڵغییە گەورەکەی خەڵکیان دەدا، گرنگیی خوداوەند عیسا زۆر گەورەتر بوو لە هی ئەوان. ئەوە هاندانێکی گەورەیە بۆ ئێمە کە کەمترین نیگەرانی و بەزەییمان بۆ ئەو جەماوەرە هەیە کە لە دەوروبەرمانن، بەڵام ئۆه، چەند نایابە کە بەزەییەکانی مەسیح دەگاتە هەموو مرۆڤێک لە هەموو شوێنێک! ئەو زۆر زیاتر گرنگی بە خۆشگوزەرانییان دەدات وەک لەوەی خزمەتکارەکانی بتوانن بیدەن!
ئەگەر هەندێک جار وا دەردەکەوێت کە ئێمە ناتوانین بچینە ناو جددییەتی شتەکانەوە، و دڵەکانمان وەک پێویست بەهۆی پێویستی هاواری مرۆڤایەتییەوە نەجوڵێن، دڵی گەورەی کوڕی خودای پیرۆز بە بەزەیی و میهرەبانی لێدەدات. ئەو سەیری جەماوەرەکە دەکات بە خۆشەویستییەکی پڕ لە ئارەزوو وەک چۆن زۆر لەمێژە کردوویەتی. سەیری کردن و فەرمووی،
دەبێت خواردنیان بدەم. دەبێت پێویستییەکانیان دابین بکەم
-ئەو، نانی پیرۆزی خودا کە لە ئاسمانەوە هاتبووە خوارەوە! بۆیە پرسیاری کرد،
لە کوێ نان بکڕین بۆ ئەوەی ئەمانە بیخۆن؟
ئەوە نەبوو کە ئەو نەیزانی چی بکات، بەڵکو
ئەمەی فەرموو بۆ تاقیکردنەوەی: چونکە خۆی دەیزانی چی دەکات (ئایەتی ٦).
چەندە ئاسوودەیی تێدابوو! لێرەدا حاڵەتێکی لەناکاو هەبوو-هەزاران کەس بێ هیچ خواردنێک! ئەگەر ناچار بوون خۆیان بەدوایدا بگەڕێن، پێش ئەوەی دەستیان بکەوێت، بێهۆش دەبوون. زۆر دوور بوون لە ماڵەوە. بەڵام یەزدان عیسای مەسیح پێشتر پلانی دانابوو بۆ دابینکردنی ئەو پێویستییە.
ئایا قسە لەگەڵ کەسێک دەکەم کە خۆی لە بارودۆخێکی تایبەت سەخت و دژواردا دەبینێتەوە، و گومانی هەیە ئایا خودا لەبیری کردووە یان هەموو گرنگیپێدانێکی بە تۆ لەدەست داوە؟ با ئەمەت پێ بڵێم: ئەگەر تۆ وەک ڕزگارکەری خۆت متمانەت پێی کردبێت، دڵی هەمیشە لەگەڵ تۆیە، و ئەو دەزانێت چی دەکات. ئەو ناهێڵێت تۆ شکست بهێنیت. ئەو تۆ لە تەنگانەدا بەجێناهێڵێت. ڕەنگە وا دەربکەوێت کە هیچ ڕێگایەکی گونجاو نییە بۆ دابینکردنی پێداویستی ئێستات، بەڵام ئەو دەزانێت چی دەکات. ئێمە سەیری ئەو شتانە دەکەین کە دەتوانین بیانبینین. دەتوانین زۆر بێهیوا و دڵتەنگ ببین کاتێک بارودۆخەکان لەبەرچاو دەگرین، بەڵام گەورەمان عیسای مەسیحی پیرۆز هەرگیز کاریگەری بارودۆخەکانی لەسەر نییە.
ئەو دەزانێت و خۆشی دەوێت و گرنگی دەدات، هیچ شتێک ناتوانێت ئەم ڕاستییە کاڵ بکاتەوە: ئەو باشترین دەبەخشێت بەوانەی کە هەڵبژاردنەکە لەگەڵ ئەودا دەهێڵنەوە.
بگەڕێوە بۆ ناو کتێبی پیرۆزەکەت و ئەو کەسایەتییانەی پەیمانی کۆن ببینە کە تاقیکردنەوەیان هەبوو. یەعقوب لە کێشەدا بوو. قحتییەک هەموو زەوییەکەی گرتبووەوە. یەکێک لە کوڕەکانی لە دیلیدا گیرابوو چونکە یوسف دەیویست براکەی، بنیامین، ببینێت، بەڵام یەعقوب سوور بوو لەسەر ئەوەی کە بنیامین نەچێتە میسر. بەڵام لە ناڕەحەتییەکەیدا نازانێت چی بکات، و کوڕەکانی تری دەڵێن،
ئێمە ناتوانین بەبێ بێنیامین بڕۆین.
یەکوب دەستەکانی بەرز دەکاتەوە و دەڵێت،
هەموو ئەم شتانە دژمنن (پەیدابوون ٤٢:٣٦).
بۆچی، ئێوە دەزانن، ئازیزان، لەو کاتەدا خودا بە شێوەیەکی سەرسوڕهێنەر پلانی بۆ دادەڕشت، و زۆری نەخایاند براکان هاتن و ئەو و خێزانەکەیان بردە میسر، لەوێ بە زۆری پێداویستییەکانی دابین کرا. ئایا هەست دەکەن دەستەکانتان دەگوشێنن و بە نائومێدی هاوار دەکەن،
هەموو شتێک خراپ دەڕوات. هەموو ئەم شتانە لە دژی منن.
ئۆه، نەخێر، ئەوان وان نین. خودا لەگەڵتە. ئەگەر خودا لەگەڵت بێت، کێ دەتوانێت دژت بێت؟ یەزدانی پیرۆزی ئێمە لەگەڵتە.
ئێمە سەرۆک کاهینێکمان نییە کە نەتوانێت هەست بە لاوازییەکانمان بکات؛ بەڵکو لە هەموو ڕوویەکەوە وەک ئێمە تاقیکراوەتەوە، بەڵام بێ گوناه (عیبرانییەکان 4:15)، چونکە خۆی ئازاری چەشتووە کاتێک تاقیکراوەتەوە، دەتوانێت یارمەتی ئەوانە بدات کە تاقیدەکرێنەوە (2:18).
و خودا دەزانێت چی دەکات. ئەو هەر ئێستا پلانی بۆ تۆ دادەنێت، براکەم. ئەو پلانی بۆ تۆ دادەنێت، خوشکەکەم. باوەڕی پێ بکە. متمانەی پێ بکە، و دڵنیابە کە ئەو لە کاتی گونجاوی خۆیدا بۆ تۆ هەڵدەستێت.
کەواتە پەروەردگارە پیرۆزەکەمان لێرە دەیزانی چی دەکرد. ئەو پێویستییەکەی بە شێوازە سەرسوڕهێنەرەکەی خۆی پڕ دەکردەوە. بەڵام فیلیپ تێنەگەیشت، و وەڵامی دایەوە و گوتی،
دوو سەد دینار نان بەشیان ناکات، تا هەریەکەیان کەمێک وەرگرن (یۆحەننا ٦:٧).
دوو سەد پەنیس بەهای – دینارەکە، لێرە پێی دەوترێت پەنیس، مووچەی ڕۆژێکی تەواوی پیاوێک بوو لەو ڕۆژانەدا. لە کاتێکدا بەهای نزیکەی شیلینگێکی ئینگلیزی یان کەمێک کەمتر بوو، بەڵام هێشتا هێزی کڕینی زۆر زیاتری هەبوو لەو خاکەدا. بۆیە فیلیپ دەڵێت،
بۆچی، خودایە، نزیکەی دوو سەد ڕۆژ مووچەی دەویست بۆ دابینکردنی نانی پێویست تا هەریەکەیان کەمێک وەربگرن، ئەی ئێرە لە کوێ دەستمان دەکەوت؟
پێدەچوو ڕووبەڕووی سەختییەکی تێپەڕنەکراو ببنەوە. بەڵام هیچ سەختییەکی تێپەڕنەکراو لەگەڵ مەسیحدا نییە. نانی بە بەهای دوو سەد دینار بەس نەدەبوو بۆ ئەوەی هەریەکەیان کەمێک وەربگرن. عیسا نەیدەویست تەنها ژەمێکی بچووکی نیوەڕۆیان پێ بدات، بەڵکوو دەیویست ژەمێکی باش و تێریان پێ بدات کە تێریان بکات.
هەر لەو کاتەدا ئەندرۆ هاتە پێشەوە. وادیارە هەمیشە ئەو پیاوەیە کە لە شوێنی سەختدا جێگەی خۆی دەکاتەوە. دیارە بە پەلەپەل دەگەڕا بۆ ئەوەی بزانێت چی دەست دەکەوێت. ئەو دەڵێت،
من تووشی کوڕێک بووم کە ژەمێکی بچووکی پێبوو.
بەڵێ، هەمیشە کوڕێک لەناو قەرەباڵغییەکی گەورەدا هەیە. ئەو لەناو خەڵکەکەدا خلیسکێنە دەکات. کاتێک خودا دڵی کوڕەکان بەدەست دەهێنێت، تۆ دەزانیت ئەوان چۆنن. ئەم کوڕە گەنجە ئەو بەیانییە لەوێ بوو. ڕەنگە ئەو گوتبووی،
دایکە، دەمەوێت بچم بۆ گوێگرتن لە وتاربێژە گەورەکە.
جا ئەو نانێکی نیوەڕۆی ئامادە کرد. و ئەندرۆ دەڵێت،
لێرە کوڕێک هەیە کە پێنج نانی جۆ و دوو ماسی بچووکی هەیە: بەڵام ئەمانە چیین لەناو هێندە زۆردا؟ (ئایەتی ٩).
کەچی پێموایە کە لە کۆتاییدا ئەندرۆ بێئومێد نەبوو. ئەو دەپرسێت،
ئایا هیچ ڕێگایەک هەیە کە تۆ بتوانیت ئەمانە بەس بکەیت؟
ئیتر عیسا فەرمووی،
پیاوەکان دانیشنن.
و یۆحەننا پێمان دەڵێت،
ئێستا لەو شوێنەدا گژوگیا زۆر بوو. بۆیە پیاوەکان دانیشتن، ژمارەیان نزیکەی پێنج هەزار کەس بوو (ئایەتی ١٠).
چ جەماوەرێکە بۆ ئەوەی بە پێنج نان و دوو ماسی تێر بکرێن، تەنانەت نیو ماسییەکیش بۆ هەزار کەس نییە. ئەمانە خەڵکەکەن، و ئەمەش خوانەکەیە.
و عیسا نانەکانی هەڵگرت؛ و کاتێک سوپاسی کرد [بە متمانەیەکی تەواوەوە کە خودا هەموو پێداویستییەک دابین دەکات،]، بەسەر قوتابییەکاندا دابەشی کرد، و قوتابییەکانیش بەسەر ئەوانەدا کە دانیشتبوون؛ و بە هەمان شێوە لە ماسییەکانیش هەرچەندەی بیانویستایە (ئایەتی ١١).
پێداویستییەکە وادیاربوو بێ کۆتاییە. پێنج هەزار کەسی دڵخۆش چێژیان لەو خوانە وەردەگرت کە عیسا بۆیانی ئامادەکردبوو. ئینجا ئەو دەڵێت،
کۆیان بکەرەوە ئەو پاشماوانەی کە ماونەتەوە، تا هیچ شتێک ون نەبێت (ئایەتی 12).
ئەو بە دڵفراوانی دەبەخشێت، بەڵام هیچ شتێک بەفیڕۆ نادات. جا چوون و پاشماوەکانیان کۆ کردەوە-دوازدە سەبەتەی گەورە پڕ بوون لە پاشماوەی پێنج نانی جۆ کە مابوونەوە. سەرەتا گوتیان،
هیچمان نییە بۆ ئەوەی ئەم خەڵکە زۆرە پێ تێر بکەین،
و لە کۆتاییدا سەبەتەیەکی پڕیان هەبوو بۆ هەر یەکێک لە دوازدە قوتابییەکە! بەشی هەمووان هەبوو. ئەو شتەکان بە شێوەیەکی ڕەزیلانە ناکات. برا و خوشکی خۆشەویستم، ئەگەر لە کێشەدایت، بە گەورەیی داوا بکە، چونکە تۆ دێیتە لای پادشایەک. مەترسە لەوەی تاقیی بکەیتەوە. ئەو دەتوانێت هەموو پێداویستییەک دابین بکات.
خودای من هەموو پێویستییەکانتان دابین دەکات بەپێی دەوڵەمەندییەکەی لە شکۆمەندیدا بەهۆی عیسای مەسیحەوە (فیلیپییەکان 4:19).
ئەوان دوازدە سەبەتەکەیان پڕکرد بەو پارچانەی کە مابوونەوە، و
ئینجا ئەو پیاوانە، کاتێک ئەو موعجیزەیەیان بینی کە عیسا کردی، وتیان، بەڕاستی ئەمە ئەو پێغەمبەرەیە کە دەبوو بێتە جیهان (یۆحەننا ٦:١٤).
چی وای لێکردن ئەوە بڵێن؟ باشە، ئەم خەڵکە کتێبی پیرۆزی خۆیان دەزانی. ئەوان کتێبی زەبوورەکانیان لە ماڵەکانیاندا بەکاردەهێنا، لە خزمەتگوزارییەکانی پەرستگادا گۆرانییان پێ دەوت، و دەیانزانی کە لە زەبوورەکان ١٣٢:١٥دا باسی مەسیحی ئیسرائیلی دەکرد، ئەو پێغەمبەر و پاشایەی کە دەبوو بێتە جیهان. تێیدا هاتووە،
من بە فراوانی ڕزق و ڕۆزییەکەی بەرەکەتدار دەکەم: من هەژارەکانی بە نان تێر دەکەم.
بۆچی،
ئەوان گوتیان،
ئەمە دەبێت ئەو بێت. هەر ئەوەیە کە ئەو کردوویەتی. ببینە چۆن ئەو لێرە بە نان تێری کردین. ئەمە بەڕاستی دەبێت ئەو بێت.
کام پێغەمبەر مەبەستیان بوو؟ ئەوەی موسا باسی کرد.
ئەو لە هەموو شتێکدا گوێڕایەڵی بکەن (کردارەکان 3:22).
جا وتیان،
ئەمە دەبێت پێغەمبەرەکە بێت. ئەمە دەبێت ڕزگارکەرە داهاتووەکە بێت.
بەڵام کاتەکە نەهاتبوو کە عیسا هەموو ئەو پێشبینییانەی پەیمانی کۆن بەجێبهێنێت و شانشینەکە بگرێتە دەست. ئەو لە کاتی دیاریکراوی خودا ئەوەی دەکرد. بەڵام پێش ئەوە دەبوو بگەڕێتەوە بۆ ئاسمان و خزمەتێکی نایاب وەک سەرۆکی کاهینانی گەورەی ئێمە بەڕێوەببات، و گەلێک لە نەتەوەکان دەربکات بۆ ئەوەی بووکی ئەو بن لە ڕۆژی دەسەڵاتیدا.
کەواتە ئەو لە کەشتییەکە کشایەوە و چووە سەر کێوێک بۆ نوێژکردن. وێنەیەکی جوانمان هەیە لەبارەی ئەوەی کە ئەو چی کردووە لەو کاتەوەی گەڕاوەتەوە ئاسمان. ئەوان دەیانویست بیکەنە پاشا، بەڵام ئەو چووە سەرەوە بۆ بەرزاییەکان. ئەو چووە سەرەوە بۆ قسەکردن لەگەڵ باوک، بۆ نێوەندگیری کردن لە جیاتی قوتابییەکانی، کە هێشتا لە جیهاندا بوون لەناو تاقیکردنەوە و سەختییەکاندا. ئەمە نموونەیەکە بۆ ئەو کەسەی کە لەسەر زەوی پێغەمبەر بوو، و ئێستا سەرکەوتووە بۆ ئاسمان بۆ ئەوەی ببێتە نێوەنگیرمان، پارێزەر و داواکارمان لەلای باوک.
کاتێک ئێوارە هات، قوتابییەکانی چوونە خوارەوە بۆ لای دەریاکە (یۆحەننا ٦:١٦).
ئنجیلەکانی تر پێمان دەڵێن ئەوان بەسەر دەریاکەدا ڕۆیشتن بۆ کەفەرناحوم، بەڵام پێمان وتراوە با دژ بوو. یۆحەننا ئەوەمان پێ ناڵێت، بەڵام ئنجیلەکانی تر دەڵێن.
و ئەوان سواری کەشتییەک بوون، و بەسەر دەریاکەدا بەرەو کەفەرناحوم ڕۆیشتن (ئایەت ١٧أ).
جۆرێک کەنداو هەیە، و ئەوان تەنها خەریکی پەڕینەوەن لە کەنداوەکە کاتێک لەناکاو زریانێک هەڵسا. ئەوان زۆر لەناکاو لە دەریای جەلیل سەرهەڵدەدەن.
تاریک داهاتبوو، و عیسا نەهاتبوو بۆ لایان (v. 17b).
لەمەدا ڕەنگە وێنەی گەلی خودا ببینیت کە ئێستا بەسەر دەریای تاریکی کاتدا دەپەڕنەوە، و عیسا، لە کاتێکدا کە ئەو بەڕاستی لە ڕۆحدا ئامادەیە، بە شێوەیەکی کەسیی ئامادە نییە.
و دەریا بەهۆی بایەکی گەورەوە کە هەڵی کرد، هەستا (ئایەتی ١٨).
دەیانتوانی بگەڕێنەوە و با بیانباتایە، بەڵام ئەوە دەیانبردەوە دواوە، و عیسا پێی گوتبوون بەردەوام بن. بۆیە هەوڵیاندا بەردەوام بن. شەپۆلەکان بەرز بوونەوە، و وادیار بوو کە تێکدەشکێن. ئایا عیسا لەبیری کردبوو؟ ئایا بێباک بوو؟ نەخێر، خوشک و برای من، وەک چۆن بێباک نییە بەرامبەر بە ناڕەحەتییەکانی ئێوە. نەخێر، ئەو دەیبینی. تەنانەت لە تاریکیشدا، ئەو دەیبینی. ئەو تەنانەت بیرەکانی ئێمەش دەزانێت. ئەو خەمەکانی ئێمە دەزانێت. ئەو هەموو شتێک دەربارەی هەموو سەختییەک دەزانێت کە ڕووبەڕووی دەبینەوە.
لەوەێ ئەو پاڕایەوە و نوێژی دەکرد، و ئەوان لەسەر دەریاکە دەشڵەژان. دڵی نیگەرانی ئەوان بوو، و بۆیە لە کۆتاییدا ئەو دێتە لایان. و ڕۆژێک ئەو دێتە لای ئێمە. تەنانەت ئێستاش ئەو بە چاودێریی پڕ لە خۆشەویستییەکەی دێت بۆ ئەوەی ئەو یارمەتییەمان پێ بدات کە پێویستمانە کاتێک لە سەختیداین. ئێمە دەخوێنینەوە کە
کاتێک کە ئەوان نزیکەی بیست و پێنج یان سی فەرسەخ بەلەمەکەیان لێخوڕیبوو، عیسایان بینی لەسەر دەریاکە دەڕۆیشت، و نزیک دەبووەوە لە کەشتییەکە: و ئەوان ترسان (ئایەتی ١٩).
ئەمڕۆ باوەڕی دەوێت بۆ ئەوەی بەو شێوەیە بیبینین. ئەوان دەیانتوانی بە چاو بیبینن. ئێمە ناتوانین بە چاوی سروشتی بیبینین، بەڵام بە باوەڕ دەڕۆین، نەک بە بینین. گرنگ نییە گەردەلولەکانی ژیان چۆنن، گرنگ نییە شەپۆلەکان چەند بەرزن، گەردەلولەکە چەند سەختە، متمانەت پێی هەبێت، پشتی پێ ببەستە، و بە باوەڕەوە سەیری بکە، ئەوا دەیبینیت لەسەر شەپۆلەکان دەڕوات. دەخوێنینەوە،
تۆ دەیپارێزی لە ئاشتییەکی تەواودا، ئەوەی مێشکی لەسەر تۆیە: چونکە متمانەی بە تۆیە (ئیشایا ٢٦:٣).
بەڵام دەزانی دەکرێت ئەوەندە سەرقاڵی شتەکانی زەوی بین کە تەنانەت عیسا ناناسینەوە کاتێک دێت بۆ یارمەتیدانمان. ئێمە ئەوەندە سەرقاڵی کاروباری خۆمانین، بارودۆخی خۆمانین، کە نایناسین کاتێک دێت بۆ بەخشینی ڕزگاری.
ترسان چونکە وایان دەزانی ئەو تارماییەک یان ڕۆحێکە. ئای، ئێستا دۆخەکە لە جاران خراپترە. بارودۆخەکان هێندە چاوەکان کوێر دەکەن کە ناتوانین بناسینەوە کە بەڕاستی یەسووعە کاتێک دێت بۆ ئەوەی ئەو ئارامییە بهێنێت کە ئارەزووی دەکەین.
بەڵام ڕزگارکەرەکە نزیک بووەوە و وتی،
منم؛ مەترسن (ئایەتی ٢٠).
وە بەم شێوەیە ئەو ئەمڕۆ دەدوێت بۆ هەموو دڵێکی دڵەڕاوکێدار کە هاوار بۆ یارمەتی دەکات،
منم؛ مەترسن.
ڕێگە مەدە سەختییەکانت زوڵمت لێ بکەن. جارێک پیاوێک پرسیاری لە پیاوێکی تر کرد،
باشە، برا، چۆن دەگوزەرێنیت؟
ئەوی تر بە ڕوویەکی خەمبارەوە سەیری سەرەوەی کرد و گوتی،
باشە، من زۆر باشم لەژێر ئەم بارودۆخەدا.
ئەوی تر گوتی،
ئای، بەداخەوەم کە دەبیستم تۆ لەم بارودۆخەدایت. مەسیح پێی خۆشە کە ئێمە لەسەرووی هەموو بارودۆخەکانەوە بەرز بکاتەوە.
ئەوە هەر ئەوەیە کە ئەو دەیکات. پێویست ناکات ئێمە لەژێر بارودۆخەکاندا بین. پۆڵسی نێردراو کێشەی زۆرتری هەبوو لەوەی کە ئێمە تا ئێستا تووشی بووبین، بەڵام ئەو وتی،
فێربووم چۆن لە کەمیدا بم و چۆن لە زۆریدا بم (بڕوانە فلیپی ٤:١٢).
خودا دەفەرموێت هەرگیز جێت ناهێڵێت و پشتت تێناکات.
ئێستا عیسا دەفەرموێت،
ڕۆحە داماو و دڵتەنگەکان، مەترسن، هاتووم بۆ یارمەتیدانتان.
ئینجا ئەوان بە ئارەزووی خۆیان وەرگرتیان بۆ ناو کەشتییەکە (یۆحەننا ٦:٢١).
ئەوان وتیان،
خودایە، ئەگەر تۆ بیت، وەرە ناو بەلەمەکە لەگەڵمان.
ئەو کردی، و
دەستبەجێ
هەموو شتێک گۆڕدرا و
کەشتییەکە گەیشتبووە ئەو وشکانییەی کە ئەوان بۆی چوون (v. 21).
دەبینی، ئەوان خەریک بوون دەگەیشتنە بەندەر، و نەیاندەزانی. هاوڕێی خۆشەویست، کەشتییەکەت خەریکە دەگاتە بەندەر؛ نائومێد مەبە. ئەو چاوەڕێیە بۆ ئەوەی پێت نیشان بدات چۆن بە نایابی دەتوانێت حاڵەتەکەت چارەسەر بکات.
ڕێگای خۆت بسپێرە بە خودان، هەروەها متمانەی پێ بکە، و ئەویش بەجێی دەهێنێت.
بەڵام ئایا ئەمڕۆ لەگەڵ کەسێک قسە دەکەم کە دەڵێت،
بەڵێ، زۆر باشە کە بەو شێوەیە قسە لەگەڵ ئەو خەڵکە مەسیحییە بکرێت. بەڵام سەیری من بکە، من بە هیچ شێوەیەک نایناسم. نازانم چۆن ببمە مەسیحی؟
باشە، هاوڕێ خۆشەویستەکان، پەیامێکمان بۆ ئێوە هەیە. گوێ لەمە بگرن،
ئەو هاتە لای هی خۆی، و هی خۆی وەرینەگرت. بەڵام هەموو ئەوانەی کە وەریناگرت، پێی دان دەسەڵات ببنە کوڕانی خودا، تەنانەت بەوانەی کە باوەڕیان بە ناوی ئەوە. (١:١١-١٢)
ئایا ئامادەیت خوداوەند یەسووعی مەسیح وەک ڕزگارکەرت وەرگریت؟ ئایا متمانەی پێ دەکەیت وەک کڕینەوەکەرت؟ ئایا باوەڕ بە وشەکەی دەکەیت، کە پێتدەڵێت ئەو لە پێناوی گوناهەکانتدا ڕادەستکرا و دووبارە زیندوو کرایەوە بۆ بێتاوانکردنت؟ ئایا بەو وشەیە کار دەکەیت کە دەڵێت،
ئەگەر بە دەمت دان بە پەروەردگار عیسادا بنێیت، و لە دڵتەوە باوەڕ بکەیت کە خودا لە مردووان هەڵیستاندووەتەوە، ڕزگارت دەبێت (ڕۆما ١٠:٩)؟
تەماشاکە، هەر کە تۆ ئەوە دەکەیت، ئەو بە نیعمەت وەرتدەگرێت و ڕزگارت دەکات.
هەموو پێغەمبەران شایەتی ئەوەی بۆ دەدەن، کە بە ناوی ئەوەوە هەرکەسێک باوەڕی پێی بێت، لێخۆشبوونی گوناهەکانی وەردەگرێت (کردارەکان 10:43).
کاتێک متمانەت پێی دەبێت، ئەوا دەزانیت کە ئەو تەنها بۆ لێخۆشبوون لە گوناهەکانت نەهاتووە، بەڵکو بۆ ئەوە هاتووە کە ژیانت بەڕێوە ببات. بۆچی ئەمڕۆ خۆت ڕادەستی ئەو ناکەیت؟ بۆچی سەرت بەرز ناکەیتەوە و ناڵێیت،
گەورە عیسا، من خۆم دەدەمە تۆ بۆ ئەوەی هی تۆ بم، جەستە و ڕۆح و گیان، و لەمەودوا ئایا تۆ بەرپرسیارێتی من ناگریتە ئەستۆ؟
ئەو دەیکات. ئەو بەڵێن دەدات کە چاودێری ئەوانە بکات کە پشت بەو دەبەستن.
ڕۆژی دواتر، کاتێک خەڵکەکە کە لەو دیوی دەریاکەوە وەستابوون بینییان کە هیچ بەلەمێکی تر لەوێ نییە، جگە لەو بەلەمەی کە قوتابییەکانی چووبوونە ناوی، و عیسا لەگەڵ قوتابییەکانی نەچووبووە ناو بەلەمەکە، بەڵکو قوتابییەکانی بە تەنیا ڕۆیشتبوون؛ (هەرچەندە بەلەمەکانی تر لە تەبەریاسەوە هاتبوونە نزیک ئەو شوێنەی کە نانیان خواردبوو، دوای ئەوەی خوداوند سوپاسی کردبوو:) کاتێک خەڵکەکە بینییان کە عیسا لەوێ نییە، نە قوتابییەکانیشی، ئەوانیش سواری بەلەم بوون و هاتنە کفەرناحوم، بەدوای عیسادا دەگەڕان. کاتێک لەو دیوی دەریاکەوە دۆزییانەوە، پێیان گوت،
ڕابی، کەی هاتیتە ئێرە؟
عیسا وەڵامی دانەوە و گوتی،
بەڕاستی، بەڕاستی، پێتان دەڵێم، ئێوە بەدوامدا دەگەڕێن، نەک لەبەر ئەوەی موعجیزەکانتان بینی، بەڵکوو لەبەر ئەوەی نانەکانتان خوارد و تێر بوون. تێکۆشان مەکەن بۆ ئەو خواردنەی کە لەناو دەچێت، بەڵکوو بۆ ئەو خواردنەی کە بۆ ژیانی هەتاهەتایی دەمێنێتەوە، کە کوڕی مرۆڤ پێتان دەدات: چونکە خودای باوک مۆری لێداوە.
ئینجا پێیان وت،
دەبێت چی بکەین، تا کردەوەکانی خودا بکەین؟
عیسا وەڵامی دایەوە و پێی گوتن،
ئەمە کاری خودایە، کە ئێوە باوەڕ بهێنن بەو کە ناردوویەتی.
ئەوان بۆیە پێیان وت،
کەواتە چ نیشانەیەک نیشان دەدەیت تاکو بیبینین و باوەڕت پێ بکەین؟ چ کارێک دەکەیت؟ باوباپیرانمان لە بیابان مەننایان خوارد، وەک نووسراوە: «نانی لە ئاسمانەوە پێدان بۆ خواردن.»
پاشان عیسا پێی فەرموون،
بەڕاستی، بەڕاستی، پێتان دەڵێم، موسا ئەو نانەی لە ئاسمانەوە پێنەدان؛ بەڵکو باوکم نانی ڕاستەقینەی ئاسمانی پێتان دەدات. چونکە نانی خودا ئەوەیە کە لە ئاسمانەوە دێتە خوارەوە، و ژیان دەبەخشێتە جیهان.
پاشان پێیان وت،
پەروەردگار، هەمیشە ئەم نانەمان پێ بدە.
و عیسا پێی فەرموون،
من نانی ژیانم: ئەوەی دێتە لای من هەرگیز برسی نابێت؛ و ئەوەی باوەڕم پێ بکات هەرگیز تینوو نابێت. بەڵام پێم گوتن، کە ئێوەش منتان بینیوە و باوەڕ ناکەن. هەموو ئەوانەی باوک دەمداتێ دێنە لای من؛ و ئەوەی دێتە لای من بە هیچ شێوەیەک فڕێی نادەم. چونکە من لە ئاسمانەوە هاتمە خوارەوە، نەک بۆ ئەوەی ویستی خۆم بکەم، بەڵکو ویستی ئەوەی کە منی ناردووە. و ئەمە ویستی باوکە کە منی ناردووە، کە لە هەموو ئەوانەی پێی داوم هیچ شتێک لەدەست نەدەم، بەڵکو لە ڕۆژی دواییدا دووبارە هەڵیانسێنمەوە. و ئەمە ویستی ئەوەیە کە منی ناردووە، کە هەموو ئەوانەی کوڕ دەبینن و باوەڕی پێ دەکەن، ژیانی هەتاهەتاییان هەبێت: و من لە ڕۆژی دواییدا هەڵیانسێنمەوە.
لەم بەشە تا ڕادەیەک درێژەدا سێ بەشی جیاوازمان هەیە. لە ئایەتەکانی ٢٢-٢٥دا خەڵک پرسیاری ئەوەیان وروژاند کە چۆن خودای گەورە عیسا خۆی لەو بەشەی وڵات دوورخستووەتەوە کە پێنج هەزار کەسی تێدا نان دا، و چۆن دەیتوانی ڕۆژی دواتر لە کەفەرناحوم بێت. ئەوان دەیانزانی، چونکە بە گشتی بڵاوکرابووەوە، کە لە کۆتایی ڕۆژەکەدا دوای ئەوەی ئەو جەماوەرە گەورەیەی نان دا، قوتابییەکانی ناردبووەوە، بەڵام خۆی چووبووە سەر کێوێک بۆ نوێژکردن. نەیاندەتوانی تێبگەن چۆن لەو ناوچەیەوە گەشتی کردبوو بۆ ئەو شوێنەی کە دواتر تێیدا دۆزییانەوە.
ڕۆژی دواتر، کاتێک ئەو خەڵکەی لەو دیوی دەریاکە وەستابوون بینییان هیچ بەلەمێکی تر لەوێ نییە، جگە لەو بەلەمەی قوتابییەکانی چووبوونە ناوی، و عیسا لەگەڵ قوتابییەکانی نەچووە ناو بەلەمەکە، بەڵکو قوتابییەکانی بە تەنیا ڕۆیشتبوون؛ (هەرچەندە بەلەمەکانی تر لە تەبەریاسەوە هاتبوونە نزیک ئەو شوێنەی نانیان خواردبوو، دوای ئەوەی خودا سوپاسی کردبوو:) کاتێک خەڵکەکە بینییان عیسا لەوێ نییە، نە قوتابییەکانیشی، [چوونە ناو هەندێک لەو بەلەمە ترانە و هاتن] بەدوای عیسادا دەگەڕان (ئایەتەکانی ٢٢-٢٤).
ئەمە وەک بزووتنەوەیەکی گرنگی ڕاستەقینە دەردەکەوێت، بەڵام مرۆڤ ناتوانێت هەمیشە پشت بە دەرکەوتنە دەرەکییەکان ببەستێت. هاندەر بوو کە قەرەباڵغییەکی خەڵک ببینرێت بەم شێوەیە بەدوای عیسادا دەگەڕان، کە ئامادە بوون زەحمەتی بڕینی دەریا بکێشن بۆ ئەوەی بیدۆزنەوە. وادیار بوو کە ئاماژە بێت بۆ گرنگییەکی قووڵ و بەردەوام. بەڵام لە کۆتاییدا شتێکی زۆر سەرپێیی بوو. ئەوان هێندە گرنگییان بە خودی مەسیح نەدەدا و هیچ هەستێکیان بە پێویستی ڕزگارکەرێک نەبوو، هەرچەندە ڕەنگە هیوایان خواستبێت کە ئەو بسەلمێنێت مەسیحی بەڵێندراوە، چونکە وەک کەسێک سەیریان دەکرد کە دەیتوانی بەرەکەتە کاتییەکانیان پێ بدات، دەیتوانی نانیان پێ بدات بۆ تێرکردنی برسییەتییان.
ئیتر هاتن بەدوای عیسادا دەگەڕان، و کاتێک دۆزییانەوە گوتیان،
مامۆستا، کەی هاتیتە ئێرە؟ (ئایەتی ٢٥).
ئەوان هیچ شتێکیان نەدەزانی دەربارەی ئەوەی لە کاتی شەودا ڕوویدابوو. واتە، نوێژەکەی ئەو لەسەر کێو یان قوتابییەکان لە ناوەڕاستی دەریاکەدا دەتلانەوە، خودا تکای بۆ دەکردن، پاشان لەسەر ئاوەکە چوو بۆ لایان و لەلایەن ئەوانەوە وەرگیرانە ناو کەشتییەکە، پاش ئەوەی زوو گەیشتنە بەندەرە داواکراوەکەیان. هەموو ئەمانە نەزانراو بوو بۆ ئەم جەماوەرە کە هاتبوون بەدوای عیسادا دەگەڕان و پرسیاریان دەکرد،
ڕابی، کەی هاتیتە ئێرە؟
بەڵام عیسا ئەم دەرفەتەی قۆستەوە بۆ ئەوەی شایەتییەکەی بەهێز بکات و هۆکاری ڕاستەقینەی هاتنی بۆ سەر زەوی ڕوون بکاتەوە. ئەو لەو حەزە دیاریکراوە تێگەیشت. ئەو دەیزانی چی بەڕاستی لە دڵیاندا بوو. زۆر جار خەڵک دێن، بۆ نموونە، بۆ کۆبوونەوەیەکی مزگێنی و دەست دەکەن بە قسەکردن بە شێوەیەکی زۆر ئایینی. بەڵام زۆری پێناچێت بۆ ئەوەی بزانرێت ئەوەی بەڕاستی لە دڵیاندا هەیە پێویستییەکی کاتییە – خواردن یان جلوبەرگ – و بە جۆرێک هەست دەکەن کە مەسیحییەکان دەبێت حەزیان لە دابینکردنی ئەم شتانە بێت. و مەسیحییەکان حەزیان لێیە و دڵخۆشن بە خزمەتکردنی ئەم پێویستییانە، بەڵام توانایان زۆرجار زۆر کەمە. کاتێک خەڵک دێن و خۆیان بە دیندار نیشان دەدەن، ئەوە شتەکان دەخاتە ئاستێکی زۆر نزمەوە. زۆر باشتر دەبوو بۆیان کە ڕاشکاوانە بن و بڵێن،
ئەوە ڕۆحی من نییە کە من گرنگی پێدەدەم، بەڵکوو گەدەی بەتاڵم، یان پێویستم بە کراسێکە.
ئینجا کەسێک دەیزانی چییان بۆ بکات بەوپەڕی توانای خۆی. نابێت پێویست بێت خەڵک خۆیان بە ئارەزوومەند لە ئایین نیشان بدەن بۆ ئەوەی یارمەتیی کاتییان دەست بکەوێت. بەڵام ئەوە بوو کە ئەم کەسانە کردیان. خۆیان وا نیشان دەدا کە حەزێکی ڕاستەقینەیان لە مەسیح هەیە، بەڵام ئەو دەیزانی تەنها بیریان لە نان و ماسی دەکردەوە.
لە بەشی دووەمدا، ئایەتەکانی ٢٦-٣٤، وەڵامی عیسامان هەیە. ئەو فەرمووی،
بەڕاستی، بەڕاستی، پێتان دەڵێم، ئێوە بەدوامدا دەگەڕێن، نەک لەبەر ئەوەی موعجیزەکانتان بینی، بەڵکو لەبەر ئەوەی نانەکانتان خوارد و تێر بوون (ئایەتی ٢٦).
نەک لەبەر ئەوەی نیشانەکان هیچ شتێکیان بۆ سەلماندن، بەڵکو لەبەر ئەوەی ژەمێکی باشیان خواردبوو! ئەو ئەوەی پێویستیان بوو دوێنێ دابینی کرد، و ئەوان حەزیان دەکرد ئەو هەمان شت ئەمڕۆش بکات. ئەوان هیوایان دەخواست ئەو بەردەوام بێت لە دابینکردنی پێداویستییە کاتییەکانیان، بەڵام ئەو نیگەران بوو لەسەر پێداویستییە ڕۆحییەکانیان، چونکە لە کۆتاییدا، پێداویستیی کاتی تەنها بۆ ماوەیەکی کەمە. بەڵام ئەگەر مرۆڤەکان بژین و بمرن بەبێ ئەوەی پێداویستییە ڕۆحییەکانیان دابین بکرێت، ناڕەحەتییەکانیان بە درێژایی هەتاهەتایە بەردەوام دەبێت. بۆیە ئەو فەرمووی،
مەهەوڵە بۆ ئەو خواردنەی کە لەناو دەچێت، بەڵکو بۆ ئەو خواردنەی کە دەمێنێتەوە بۆ ژیانی هەتاهەتایی (v. 27).
مەبەستی چی بوو؟ ئایا مەبەستی ئەوە بوو کە نابێت لە کارکردنی ڕۆژانەماندا ماندوو بین بۆ ئەوەی پێداویستییە سەرەکییەکانی ژیانمان هەبێت؟ هەرگیز نا. جار لە دوای جار هان دەدرێین کە تێبکۆشین و وریابین سەبارەت بەم شتانە. کەواتە، بۆچی ئەو فەرمووی،
کار مەکە بۆ ئەو خواردنەی کە تیا دەچێت؟
مەبەستی ئەوە بوو کە نابێت بیکەینە شتێکی هەرە گرنگ. یەک شتی زۆر گرنگ کە دەبێت لەبیرمان بێت ئەوەیە کە ئەم ژیانە تەنها وەک هەڵمێکە و زوو نامێنێت.
کار مەکە بۆ ئەو خواردنەی کە لەناو دەچێت، بەڵکوو بۆ ئەو خواردنە [ئەو خواردنە ڕۆحییە]ی کە بۆ ژیانی هەتاهەتایی دەمێنێتەوە، کە کوڕی مرۆڤ پێتان دەدات، چونکە خودای باوک مۆری لێداوە (ئایەتی ٢٧).
پیاوانی بێدینی دنیا هەندێک جار دەڵێن،
ئایین تەنها مۆرفینێکی خەڵکە بۆ ئەوەی سەرقاڵیان بکات بە شتە ڕۆحییەکانەوە و پێیان بڵێت دەربارەی نانی بەهەشت بۆ ئەوەی ڕۆحەکانیان تێر بکات، تا برسییەتی جەستەیان لەبیر بچێتەوە.
بەڵام ئەوە ناوزڕاندنێکە لەسەر مەسیحییەت. بە درێژایی سەدەکان کەس زیاتر نیگەران نەبووە لەبارەی خزمەتکردنی پێداویستییە کاتییەکانی مرۆڤەکانەوە وەک ئەوانەی کە بەڕاستی گەورە یەشوعی مەسیحیان ناسیوە و خۆشویستووە. ئەوان هەمیشە ئەوانە بوون کە زۆرترین گرنگییان پێداوە بە سووککردنی بارودۆخی هاوڕێ مرۆڤەکانیان، و هێشتا هەرگیز نامانەوێت یارمەتیی کاتی بخەینە پێش یارمەتیی ڕۆحی. دەبێت شتە سەرەکییەکان لە پێشەوە دابنێین:
سەرەتا پاشایەتی خودا و ڕاستودروستییەکەی داوا بکەن؛ و هەموو ئەم شتانەشتان بۆ زیاد دەکرێت (مەتتا ٦:٣٣)
خودای باوک ئەوی مۆر کردووە.
کاتێک ئەو بە ئاشکرا خۆی تەرخان کرد بۆ ئەوەی ژیانی خۆی لە پێناوی ئێمەدا ببەخشێت لە ئاوەشۆرینەکەیدا لە ئوردن، ڕۆحی خودا بینرا کە وەک کۆترێک دادەبەزێت و لەسەری مایەوە، و دەنگی باوک فەرمووی،
ئەمە کوڕی خۆشەویستی منە، کە زۆر پێی دڵخۆشم (مەتا ٣:١٧؛ مەرقۆس ١:١١؛ لۆقا ٣:٢٢).
ئەوە مۆرکردنی ئەو بوو.
ئەو قسەی لەسەر ئەوە کردبوو کە تەنها بۆ شتە کاتییەکان کار نەکرێت. فەرمانی کردبوو، کار بکەن بۆ ئەو خواردنەی کە دەمێنێتەوە بۆ ژیانی هەتاهەتایی. ئەوان هەوڵیاندا ئەمە ڕەت بکەنەوە بە پرسیارکردن،
چی بکەین، بۆ ئەوەی کارەکانی خودا بکەین؟ (یۆحەننا ٦:٢٨).
ئەوان بیریان لەو یاسایەیە کە خودا لە سینا دای. دەڵێن،
پێمان بڵێ چی بکەین بۆ ئەوەی کارەکانی خودا بکەین، بۆ ئەوەی ژیانی هەتاهەتایی بەدەست بهێنین؟ چی بکەین؟
و عیسا وەڵام دەداتەوە، و ڕاستیی نیعمەتی خودا ئاشکرا دەکات. وەڵامی دانەوە و پێی گوتن،
ئەمە کاری خودایە، کە ئێوە باوەڕ به و بکەن کە ئەو ناردوویەتی (ئایەتی ٢٩).
باشە،
تۆ دەڵێیت،
باوەڕهێنان بە هیچ شێوەیەک کارکردن نییە.
نەخێر، بەڵام بەڵگەیەکە لەسەر کاری ئیلاهی لە ڕۆحدا. هەر بۆیە پێمان دەوترێت،
بە نیعمەت ڕزگار کراون بەهۆی باوەڕەوە؛ ئەمەش نەک لە خۆتانەوەیە، بەڵکو دیاری خودایە. نەک بە کردار، بۆ ئەوەی کەس شانازی نەکات (ئەفەسۆس ٢:٨-٩).
دیاری خودا چییە؟ -ڕزگاری یان باوەڕ؟ دەتوانین هەردووکیان بگرینەوە. لە شوێنێکی تر پێمان وتراوە کە دیاری خودا ژیانی هەتاهەتاییە، بەڵام ئەوەش زۆر ڕوونە کە باوەڕ دیاری خودایە. هیچ مرۆڤێکی سروشتی لە خۆیەوە باوەڕی نییە.
هەموو پیاوان باوەڕیان نییە (تسالۆنیکی دووەم ٣:٢).
بەڵام کەسێک دەڵێت،
ئەگەر باوەڕ دیاریی خودا بێت و منیش، وەک گوناهبارێکی هەژار، باوەڕم نییە، ئەی چۆن دەتوانم باوەڕ بهێنم؟
نووسراوە پیرۆزەکان دەڵێن،
بەوەڕ بە بیستن دێت، و بیستنیش بە ووشەی خودا (ڕۆما 10:17)،
یان،
باوەڕ بە بیستن دێت، و بیستنەکەش بە ووشەی خودا.
بە واتایەکی تر، خودا پەیامێکی بۆ مرۆڤ ناردووە، و ئێمە دەبێت باوەڕمان بەو یەکێک بێت کە ئەو پەیامە باسی دەکات، و بۆیە عیسا فەرمووی،
ئەگەر باسی کار دەکەیت، ئەوە کاری خودایە، کە تۆ باوەڕ بەو بهێنیت کە ئەو ناردوویەتی.
قسەکردن لەسەر کارکردن بۆ ڕازیکردنی خودا هیچ سوودێکی نییە هەتا دیاریی خودات وەرنەگرتووە. هەر بۆیە پێمان دەوترێت کە ڕزگاری بریتییە لە
نەک بە کردار، بۆ ئەوەی کەس شانازی نەکات.
بەڵام دەستبەجێ ڕۆحی پیرۆز زیاد دەکات،
لە عیسای مەسیحدا دروستکراوین بۆ کردەوە چاکەکان، کە خودا پێشتر دایڕشتووە بۆ ئەوەی ئێمە تێیاندا بڕۆین (ئەفەسۆس 2:10).
و بەم شێوەیە، شتێکی وا نییە کە ڕزگاری بە کردەوە بە دەست بهێنرێت. هیچ ئەگەرێکی وا نییە کە ژیانی هەتاهەتایی بە هەوڵ بە دەست بهێنرێت.
ئەمە کاری خودایە، کە ئێوە باوەڕ بهێنن.
ئەوان دەبوو خودا بە قسەکەی وەربگرن.
بەڵام ئەم کەسانە جدی نەبوون. ئەوان بەڕاستی گرنگییان بە ڕزگاریی هەمیشەیییان نەدەدا. ئەوان خەمی ئەوەیان بوو ژەمێکی باشیان دەست بکەوێت، وەک ئەوەی پەروەردگار ڕۆژی پێشوو بۆیانی ئامادە کردبوو. بۆیە پرسیاریان کرد،
کەواتە چ نیشانێک نیشان دەدەیت؟ … چی دەکەیت؟ (یۆحەننا ٦:٣٠)
ئەوان پێشتر دەیانزانی. دەیانزانی کە ئەو خەریکی چاککردنەوەی نەخۆشەکان بوو، کە پیاوان و ژنانی لە هەموو جۆرە نەخۆشییە سەختەکان ڕزگار دەکرد، کە گوێی کەڕەکانی دەکردەوە. هەندێکیان بیستبوویان کە ئەو مردووەکانی زیندوو کردبووەوە. بەڵام ئەوان بیریان لە سوودی کاتیی خۆیان دەکردەوە، وەک چۆن زۆرێک لە خەڵکی ئەمڕۆ مەسیحییەت بە ڕێگەیەک دەزانن بۆ باشترکردنی بارودۆخی دنیایی یان جەستەییان.
ئەوان وتیان،
چ نیشانێک دەکەیت؟
پاشان ئەوان زیادیان کرد (و وایان بیرکردەوە کە ئەو پێی نەزانیوە)،
باوکەکانمان مەننایان لە بیابان خوارد؛ وەک نووسراوە، نانی لە ئاسمانەوە پێدان بۆ خواردن.
ئەوان دەتوانن پەرتووکی پیرۆز بگێڕنەوە، دەبینیت.
چ نیشانێک دەکەیت؟ ئایا هیچ مەننایەک لێرە هەیە؟ ئێمە بەدوای ناندا دەگەڕێین. موسا چل ساڵ خەڵکی بە نانی ئاسمان خوارد. تۆ دەتوانیت ئەوە بکەیت؟ بیستمان کە تۆ دوێنێ ئەوەت کرد. دەتوانیت ئەمڕۆ بیکەیت؟ ئەوکاتە باوەڕ دەکەین کە تۆ مەسیحیت. ئایا لەسەر مەسیح نەنووسراوە کە ئەو خەڵک بە نان دەخوات؟ باشە، ئێمە لێرەین، نانی ئاسمانمان بدەرێ.
بەڵام ئەو وەڵامی دانەوە،
بەڕاستی، بەڕاستی پێتان دەڵێم، موسا ئەو نانەی لە ئاسمانەوە نەیدایتانێ [بە واتای نانی ڕاستەقینە کە بەڕاستی بەنرخە]؛ بەڵام باوکم نانی ڕاستەقینەی لە ئاسمانەوە پێتان دەدات. چونکە نانی خودا ئەوەیە کە لە ئاسمانەوە دێتە خوارەوە و ژیان دەداتە جیهان (vv. 32-33).
عیسا لە ئاسمانەوە هاتە خوارەوە. مەننا بۆ چل ساڵ لە چۆڵەوانی پشتیوانی ئیسرائیلی کرد. عیسا ئەو نانەیە کە بۆ کات و هەتاهەتایە پشتیوانی دەکات.
بیر لە مەننا بکەرەوە، چەند جوان بوو، وەک بەفری داباریو. ئەوە باس لە عیسا دەکات، پیرۆزەکە، پاکەکە، بێگەردەکە، کە نە گوناهـ و نە هیچ کەم و کوڕییەکی تێدا نەبوو. ئەو مەننایە لەسەر شەونم داباری، کە جۆرێکە لە ڕۆحی خودا، باس لەو ڕۆژە دەکات کە خودا ڕۆحی خۆی بەسەر ئیسرائیلدا دەڕێژێت. ئەو دەڵێت،
من وەک شەونم دەبم بۆ ئیسرائیل (هۆشەع 14:5).
واتە، ڕۆحی خودا بە هێزێکی تازەکەرەوە دێتە خوارەوە بۆ سەریان. مەننا لەسەر شەونمەکە باری، و عیسا بە هێزی ڕۆحی پیرۆز هات. ئەو لە ڕۆحی پیرۆز، لە دایکێکی پاکیزە لەدایکبوو. ژیانی بە هێزی ڕۆح بەسەر برد، و کاتێک لە کۆتاییدا مرد، بە ڕۆحی هەتاهەتایی خۆی بێگەرد پێشکەش بە خودا کرد. و پاشان-ئۆه، سەرنجی ئەمە بدەن-مەننا لەسەر چیا بەرزەکان نەباری کە خەڵک دەبوو سەربکەون بۆ ئەوەی وەری بگرن، نە لەناو هەندێک دۆڵی قووڵیشدا باری کە دەبوو سەدان پێ بچنە خوارەوە بۆ دۆزینەوەی، بەڵکو لەسەر زەوی لە دەوروبەریان باری و دەشتی دەوروبەری خێوەتگای ئیسرائیلی داپۆشی، بۆیە کاتێک ئیسرائیلییەک بەیانی لە دەرگای خێوەتەکەی هاتە دەرەوە، یان دەبوو پێ لە مەنناکە بنێت یان چەمێتەوە و کۆی بکاتەوە وەک دیارییە باشەکەی خودا!
ئەمە ئەو شوێنە نیشان دەدات کە عیسا لە نیعمەتی سادەدا گرتوویەتی. ئایا تۆ بە دڵڕەقی خۆشەویستییەکەی ئەوت پێشێل کردووە؟ یان ئایا تۆ ئەوت بە باوەڕەوە وەرگرتووە بۆ ناو دڵت وەک ڕزگارکەری تایبەتی خۆت؟ هەستە و لێی بخۆ، نانی خودا کە لە ئاسمانەوە هاتە خوارەوە. ئەمڕۆ کامیان دەکەیت؟
بەڵام هەموو ئەوانەی وەرگریان کرد، پێی دان دەسەڵات ببنە کوڕانی خودا، واتە ئەوانەی باوەڕیان بە ناوی ئەو هێناوە؛ ئەوانەی لەدایکبوون، نەک لە خوێنەوە، نە لە ویستی جەستەوە، نە لە ویستی پیاوێکەوە، بەڵکو لە خوداوە (یوحەننا ١:١٢-١٣).
بۆیە عیسا هەموو ئاماژەکانیان دەربارەی خواردن و نانی کاتی بۆ تێرکردنی مرۆڤی سروشتی لادەبات، و دەڵێت،
شتێک هەیە زۆر گرنگترە لە نان بۆ مرۆڤی جەستەیی، و ئەوەش نانە بۆ ڕۆحی مرۆڤ، نانی ژیان.
بەڵام ئەوان زۆر گێل بوون، وەک چۆن پیاوان و ژنان ئەمڕۆ وان، وەک چۆن هەموومان جارێک وابووین، تا چاومان کرایەوە. ئەوان پێیان گوت،
خودایە، هەمیشە ئەم نانەمان پێ بدە (6:34)،
بەڵام ئەوان تەنها بیریان لە یارمەتییەکی کاتی دەکردەوە. ئەوان تێنەگەیشتبوون لەوەی کە ئەو پێیانی فەرمووبوو.
لە بەشی سێیەمدا، لە ئایەتەکانی ٣٥-٤٠، ئەو زیاتر ڕوونی دەکاتەوە و دەڵێت،
من نانی ژیانم: ئەوەی دێتە لای من هەرگیز برسی نابێت؛ و ئەوەی باوەڕم پێ بکات هەرگیز تینوو نابێت (v. 35).
چەندە ڕاگەیاندنێکی مەزنە! ئەو ماوەی هەزار و نۆسەد ساڵە ئەم بەڵێنەی جێبەجێ کردووە. زۆر کەس چوونەتە لای ئەو، برسی و خەمبار و بێ هیوا، و بە باوەڕەوە ئەویان وەرگرتووە و ئاسوودەیی دڵیان دۆزیوەتەوە.
تێبینی سادەییەکەی بکە-
من خۆم نانی ژیانم.
ڕزگاری لە کەسێکدایە، خوداوەند یەسووع خۆی. بیرتە کاتێک شیمعۆن لە پەرستگاکەدا پەرستشی دەکرد و مریەم و یوسف لەگەڵ منداڵە بچووکەکەدا هاتنە ژوورەوە، و شیمعۆن گوتی،
ڕزگاریی خودا هەیە،
و پەلەی کرد بۆ لای منداڵەکە و گرتییە باوەشی و گوتی،
خودایە، ئێستا ڕێگە بدە بە خزمەتکارەکەت بە ئاشتی بڕوات، بەپێی ووشەکەت: چونکە چاوەکانم ڕزگارییەکەی تۆیان بینیوە.
بەڵێ، ڕزگاریی خودا لە کەسێکدایە، و ئەو کەسەش کوڕە پیرۆزکراوەکەی خۆیەتی. وەرگرتنی ئەو ڕزگاربوونە. وەرگرتنی ئەو ژیانی هەتاهەتاییە. بەڵام جێی داخە کە هەرچەندە پەیامەکە بە ڕوونی دەدرێت، زۆر کەم کەس باوەڕ دەکەن:
بەڵام من پێم گوتن، کە ئێوەش منتان بینیوە و باوەڕ ناکەن (ئایەتی 36).
پاشان ئەو دەگەڕێتەوە سەر ئەو نهێنییە گەورەیەی سەروەریی خودایی خودا. ئەو دەڵێت،
هەموو ئەوانەی باوک پێم دەدات، دێن بۆ لام؛ و ئەوەی دێتە لام، هەرگیز ڕەتی ناکەمەوە (ئایەتی ٣٧).
سوپاس بۆ خودا بۆ دڵنیاییەکی لەو شێوەیە! خودا هەرگیز شکست ناهێنێت. مەبەستەکەی هەرگیز شکست ناهێنێت لە جێبەجێکردندا. هەموو ئەوەی باوک دەیدات بە عیسا، دێتە لای. ڕەنگە تۆ ئەوەت بەدڵ نەبێت. تۆ دەڵێیت باوەڕت بە هەڵبژاردن یان قەدەری پێشوەختە نییە. ئەوا دەبێت ژمارەیەک لاپەڕە لە کتێبی پیرۆزەکەت لێبکەیتەوە، چونکە زۆریان هەن کە گەورەیی نیعمەتی هەڵبژاردنی سەروەری خودا نیشان دەدەن. بەڵام هەڵەیان لێ تێمەگە. لە هیچ شوێنێکی کتێبی پیرۆزدا پێمان نەوتراوە کە خودا پێش لەدایکبوونی مرۆڤ پێشوەختە دیاری کردووە کە ئەو ون دەبێت یان ڕزگار دەبێت، بەڵام نووسراوە پیرۆزەکان دەڵێن،
چونکە ئەوانەی پێشتر زانیبوونی، ئەوانیشی پێشتر دیاریکرد بۆ ئەوەی لەسەر شێوەی کوڕەکەی بن، تاکو ئەو ببێتە نۆبەرە لەنێو برایانی زۆردا (ڕۆما ٨:٢٩).
موودی ڕاست بوو کاتێک دەیگوت کە،
‘ئەوانەی دەیانەوێت’ هەڵبژێردراوانن و ‘ئەوانەی نایانەوێت’ ناهەڵبژێردراوانن.
بەڵام ئەوەیە، ناتوانی خۆتی لێ لابدەی.
هەموو ئەوانەی باوک پێم دەدات دێن بۆ لام؛ و ئەوەی دێتە لام بە هیچ شێوەیەک دەریناکەم.
بەڵام نابێت بەرپرسیارێتیی کەسیی خۆمان پشتگوێ بخەین،
و ئەوەی بێتە لام، بە هیچ شێوەیەک دووری ناخەمەوە.
با کەس نەڵێت،
باشە، من دەترسم هەڵنەبژێردراوم، و ڕزگار نابم.
پرسیارەکە ئەوەیە، ئایا ئامادەیت بێیتە لای عیسا؟ ئەو بە هیچ شێوەیەک دەرناکات. تۆ کێ بیت ئەمڕۆ، ئەگەر بێیتە لای ئەو، ئەو وەرتدەگرێت. پێویست ناکات هیچ پرسیارێکی چارەنووس دیاریکردن یەکلایی بکەیتەوە پێش ئەوەی بێیتە لای عیسا. و کاتێک دێیت، ئەو وەرتدەگرێت، و کاتێک هاتیت، دەتوانیت بزانیت کە تۆ یەکێکیت لەوانەی باوک دای بە گەورە عیسای مەسیح.
لە ئایەتی 38 دەفەرموێت،
من لە ئاسمانەوە هاتمە خوارەوە، نەک بۆ ئەوەی ویستی خۆم بکەم، بەڵکو ویستی ئەوەی کە منی ناردووە.
بەشێک بوو لە ویستی باوک کە عیسا بە هەتاهەتایە ڕزگار بکات هەموو ئەوانەی دێنە لای. ئەمە ویستی باوکە، کە هیچ شتێک لەدەست نەدات لە هەموو ئەوەی پێی بەخشیوە. بۆیە، چەند دڵنیا بین، چەند مسۆگەر بین، سەبارەت بە ڕزگاریی تەواو و کۆتایی خۆمان، ئەگەر تەنها ئەومان وەرگرت، نانی پیرۆزی ئاسمان!
ئەمەش ویستی ئەوەیە کە منی ناردووە، کە هەموو ئەوانەی کوڕ دەبینن و باوەڕی پێی دەهێنن، ژیانی هەتاهەتاییان هەبێت: و من لە ڕۆژی دواییدا هەڵی دەسێنمەوە (ئایەتی ٤٠).
هەمووان.
سەرنجی تاکێتی ئەمە بدە. هەموو پیاوێک، هەموو ژنێک، بۆ خۆی،
کە هەر یەکێک کوڕەکە دەبینێت
-تۆ ئەوی دەبینیت بە باوەڕ، بە وشە وەک چۆن ئەو بە ڕۆح ئاشکرا دەکرێت-
هەموو ئەوانەی کوڕ دەبینێت، و باوەڕی پێی دێنێت [واتە، متمانەی پێی دەکات']، ژیانی هەتاهەتایی دەبێت: و من لە ڕۆژی دواییدا هەڵی دەستێنمەوە.
ئەی کەواتە چییە، خواردن لە نانی ژیان؟ ئەوە وەرگرتنی مەسیح عیسایە بە باوەڕەوە وەک ڕزگارکەری خۆت و پاشان ڕۆژ بە ڕۆژ چێژوەرگرتن لە هاوبەشی لەگەڵیدا. کاتێک ئەم وشە پیرۆزە دەخوێنیتەوە، کاتێک یەک ڕاستی پیرۆز و سەرسوڕهێنەر لەدوای یەکێکی تردا ئاشکرا دەکات، تۆ لە نانی زیندوو دەخۆیت کاتێک ڕۆحت ئەم شتانە دەکاتە هی خۆی. ئایا هێشتا برسییت، هێشتا تینوویت؟ ئایا دەتەوێت نانی زیندوو؟ باشە، کەواتە، ئێستا بە باوەڕەوە وەری بگرە، و ئەگەر ئەو شایەتییەی خودا داویەتی قبوڵ بکەیت، ئەو تۆ وەردەگرێت. ئەو بەڵێن دەدات ژیانی هەتاهەتایی پێ بدات و لە ڕۆژی دواییدا هەڵت بسێنێتەوە.
جوولەکەکان پاشان ویزەویزیان لێکرد، چونکە گوتی،
من ئەو نانەم کە لە ئاسمانەوە هاتە خوارەوە.
و وتیان،
ئایا ئەمە عیسا، کوڕی یوسف نییە، کە باوک و دایکی دەناسین؟ ئەی چۆنە کە دەڵێت، من لە ئاسمانەوە هاتوومەتە خوارەوە؟
عیسا بۆیە وەڵامی دایەوە و پێیانی گوت،
لە نێو خۆتاندا گلهیی مەکەن. کەس ناتوانێت بێتە لام، مەگەر باوک کە منی ناردووە ڕایکێشێت: منیش لە ڕۆژی دواییدا هەڵی دەسێنمەوە. لە کتێبی پێغەمبەراندا نووسراوە: «هەموویان لە خوداوە فێر دەکرێن.» کەواتە هەرکەسێک بیستبێتی و لە باوکەوە فێربووبێت، دێتە لام. نەک ئەوەی کەسێک باوکی بینیبێت، تەنها ئەو کەسەی لە خوداوەیە، ئەو باوکی بینیوە. ڕاستی ڕاستیتان پێ دەڵێم، ئەوەی باوەڕی بە من هێنابێت، ژیانی هەتاهەتایی هەیە. من ئەو نانی ژیانەم. باوک و باپیرانتان لە چۆڵەوانی مەننایان خوارد و مردن. ئەمە ئەو نانەیە کە لە ئاسمانەوە دێتە خوارەوە، تاکو مرۆڤ لێی بخوات و نەمرێت. من نانی زیندووم کە لە ئاسمانەوە هاتمە خوارەوە: ئەگەر کەسێک لەم نانە بخوات، بۆ هەتاهەتایە دەژیێت: ئەو نانەش کە من دەیدەم گۆشتی منە، کە بۆ ژیانی جیهان دەیدەم.
جوولەکەکان بۆیە لە نێوان خۆیاندا مشتومڕیان دەکرد و دەیانگوت،
چۆن ئەم پیاوە دەتوانێت جەستەی خۆی بداتێ تا بیخۆین؟
ئینجا عیسا پێی فەرموون،
بەڕاستی، بەڕاستی، پێتان دەڵێم، ئەگەر گۆشتی کوڕی مرۆڤ نەخۆن و خوێنی نەخۆنەوە، ژیانتان تێدا نییە. هەرکەسێک گۆشتی من بخوات و خوێنی من بخواتەوە، ژیانی هەتاهەتایی هەیە؛ و من لە ڕۆژی دواییدا هەڵی دەسێنمەوە. چونکە گۆشتی من بەڕاستی خواردنە، و خوێنی من بەڕاستی خواردنەوەیە. ئەوەی گۆشتی من دەخوات و خوێنی من دەخواتەوە، لە مندا نیشتەجێ دەبێت، و منیش لەو.
ئەوە بنەمایەکی زۆر بەرچاوە لە پەیوەندیدا بە ڕێگاکانی خودای گەورە عیسای مەسیح لەگەڵ مرۆڤەکاندا کە ئەگەر ڕۆحێک هات بۆ لای ئەو کە بە ڕاستگۆیی و بە پەرۆشییەوە، بەدوای ڕاستیدا دەگەڕا، ئەو بەڵێنی دا کە ئەو ڕاستییە بە سادەترین شێوە ڕوون بکاتەوە بۆ ئەوەی ڕێبوارێک بتوانێت لێی تێبگات. لە لایەکی ترەوە، ئەگەر ڕزگارکەر شتێکی پێشکەش کرد کە بۆ مێشکی سروشتی قورس بوو وەری بگرێت، و مرۆڤەکان، لە جیاتی ئەوەی پێویستیی خۆیان بناسن و بۆ ڕوونکردنەوە بێنە لای، هەڵوێستێکی لووتبەرزانە و بێباوەڕانەیان گرتەبەر، ئەو هەمیشە وادیار بوو کە ڕاستییەکە قورستر دەکات لە جیاتی ئەوەی سادەتری بکات. واتە، ئەگەر مرۆڤەکان ڕاستیی خودا وەرنەگرن کاتێک پێشکەشیان دەکرێت بەڵکو بە ئەنقەست ڕێگەی هەڵە هەڵدەبژێرن، ئەوا لە خودی ڕاستییەکە کوێر دەبن. ئەم بنەمایە بە درێژایی کتێبی پیرۆزدا دەڕوات. بیرت دێت چۆن فیرعەون خۆی لە دژی جێبەجێکردنی ویستی خودا ڕاگرت. ئێمە دەخوێنینەوە کە خودا دڵی فیرعەونی ڕەق کرد. ئەو پاشا لووتبەرزەکەی لە خراپەکارییەکەی خۆیدا جێگیر کرد. دواتر، کاتێک گەلی ئیسرائیل ڕێگەی سەرپێچییان هەڵبژارد، خودا فەرمووی،
من…گومڕاییەکانیان هەڵدەبژێرم (ئیشایا 66:4).
کاتێک سەیری داهاتوو دەکەین بۆ ئەو ڕۆژەی کە دژەمەسیح، ئەو دوژمنە خراپەی کۆتایی خودا و مرۆڤ، سەرهەڵدەدات، پێمان دەوترێت کە لەو کاتەدا ئەگەر مرۆڤەکان خۆشەویستی ڕاستی وەرنەگرن بۆ ئەوەی ڕزگار بکرێن، خودا گومڕاییەکی بەهێزیان بۆ دەنێرێت.
شتێکی زۆر جددی لەمەدا هەیە. بەرپرسیارێتییەکی گەورە خراوەتە سەر پیاو و ژنێک کە ڕاستیی خودایان بۆ ڕاگەیەندراوە. ئەو ڕاستییە پێمان دراوە بۆ ئەوەی باوەڕی پێبکەین. شتێک نییە کە بتوانین بە سووکی مامەڵەی لەگەڵدا بکەین. داوامان لێکراوە کە قبووڵی بکەین.
ڕاستی بکڕە و مەيفرۆشە،
نووسەری پەرتووکی پەندەکان (٢٣:٢٣) هاوار دەکات. ئەگەر کەسێک هەیە ئەمڕۆ قسەی لەگەڵ دەکەم کە دڵی بۆ مزگێنییەکە نەکردووەتەوە و ڕزگارکەری وەرنەگرتووە، وا مەزانە کە کارێکی بچووکە ئەگەر لەو ڕاستییە دوور بکەویتەوە. هەوڵ مەدە خۆت قایل بکەیت کە ڕۆژێکی تر بە هەمان شێوە باش دەبێت.
ئێستا کاتی پەسەندکراوە؛ ئەوەتا، ئێستا ڕۆژی ڕزگارییە.
ئایا تۆ وا بیر دەکەیتەوە کە زۆر باش دەبێت ئەگەر چاوەڕێ بکەیت بۆ ئەوەی بڕیار بدەیت بێیتە لای خودا کاتێک ئامادە بوویت؟ کاتێک ڕۆژەکەت دێت، لەوانەیە بدۆزیتەوە کە خودا خۆی کشاندووەتەوە.
کاتێک لە کۆتاییدا دێیت بۆ ئەوەی لە دەرگا بدەیت، لەوانەیە بیدۆزیتەوە کە داخراوە و دەنگێک دەڵێت،
من هەرگیز نەمناسین: لێم دوور بکەونەوە (مەتتا ٧:٢٣).
کاوپەر گوتوویەتی،
گوێ بگرە لە یاسای دادپەروەر، حوکمی ئاسمانەکان: ئەوەی ڕقی لە ڕاستی بێت دەبێتە قوربانی درۆکان؛ و ئەوەی تا کۆتایی فریو دەدرێت، خەیاڵە چەواشەکان بەهێز وەک دۆزەخ بە توندی دەیبەستێتەوە.
ئۆه، داوات لێ دەکەم، بەنرخ بزانە هەموو بەڵگەیەک کە ڕۆحی پیرۆز کار لەسەر دڵ و ویژدانت دەکات. سوپاسی بکە بۆ دەرفەتی بیستنی مزگێنییەکە. ئەو نووسیویەتی،
گوێ بگرن، و گیانتان دەژیێت (یەسايا ٥٥:٣).
لە خوێندنەوەماندا بۆ ئەم بەشی شەشەمەی ئینجیلی یۆحەننا، بینیمان کە عیسا مامەڵەی لەگەڵ کۆمەڵێک خەڵکی خۆپەرست دەکرد. ئەوان حەزیان بە ڕاستییە ڕۆحییەکان نەبوو. بۆیە لە جیاتی ئەوەی شتەکان بە شێوەیەک ڕوون بکاتەوە کە بە ئاسانی لێی تێبگەن، کاتێک هەستی کرد کە ئەوان حەزیان بە تێگەیشتن لێی نییە یان گرنگی پێنادەن، وادیارە شتەکانی زیاتر و زیاتر قورس دەکرد بۆ ئەوەی مێشکی سروشتی لێی تێبگات.
جوولەکەکان…گلهییان کرد (یۆحەننا ٦:٤١).
ئەوان لەگەڵ یەکتر قسەیان دەکرد لە جیاتی ئەوەی بێنە لای ئەو و بڵێن،
مامۆستا، ئێمە نەزانین، مێشکمان تاریکە. تێناگەین، بەڵام ئارەزوو دەکەین تێبگەین. نازانین مەبەستت چییە، بەڵام دەمانەوێت بزانین. مامۆستا، بەزەییت بە نەزانییەکەماندا بێتەوە و ڕووناکمان بکەرەوە.
ئەوان بۆڵهبۆڵیان کرد و گوتیان،
ئایا ئەمە عیسا، کوڕی یوسف نییە، کە باوک و دایکی دەناسین؟
نەخێر، ئەو نەبوو. ئەو کوڕی مریەم بوو، بەڵام باوکێکی مرۆڤی نەبوو. ئەوان وەک کوڕی یوسف لە ناسرا دەیانناسی و بۆیە دەڵێن،
ئایا ئەو هاوشاریی ئێمە نییە؟ مەبەستی چییە بە قسەکردن لەسەر هاتنە خوارەوە لە ئاسمان؟
ئەوان پرسیارەکانیان ئاراستەی یەسووع نەکرد، بەڵام ئەو چرپەکانیانی بیست چونکە دەزانێت چی لە دڵی مرۆڤدایە.
عیسا وەڵامی دانەوە و پێیانی فەرموو: «لەناو خۆتاندا گلهیی مهکهن. هیچ کەسێک ناتوانێت بێتە لای من، مەگەر ئەو باوکەی کە منی ناردووە، ڕایکێشێت، و منیش لە ڕۆژی دواییدا هەڵی دەسێنمەوە.» (ئایەتەکانی ٤٣-٤٤)
بەڵێ، ئەوە وەک ئەوە بوو کە ئەو بە ئەنقەست پشتی تێکردبوون، دەیگوت،
ئێوە ئەو کەسانە نین کە من هاتووم بۆ لایان. من هیچ پەیامێکم بۆ ئێوە نییە. هیچ کەسێک ناتوانێت بێتە لای من مەگەر باوک ڕاکێشی بکات، و ئەویش ئێوە ڕاناکێشێت.
کەمێک پێشتر، فەرمووی.
هەموو ئەوانەی باوک پێم دەدات دێنە لام (ئایەتی ٣٧).
بەڵام ئەوان نەهاتن، و بۆیە لەوانە نەبوون کە لە لایەن باوکەوە ڕاکێشراون.
گوێم لێ بگرە، هاوڕێم، ئایا نیگەرانیت لەوەی کە ئایا تۆ یەکێکیت لەوانەی کە لەلایەن باوکەوە ڕاکێشراون؟ دەتوانیت زۆر بە ئاسانی یەکلایی بکەیتەوە. ئایا هاتووی بۆ لای عیسا؟ ئایا ئارەزووت هەیە بێیت؟ ئەگەر لە دڵتدا کەمترین ئارەزووی هاتن هەبێت، ئەوە باوکە کە تۆ بۆ لای کوڕەکەی ڕادەکێشێت. ئۆه، بەهای کاری ڕۆحی پیرۆز بزانە و لە جیاتی ئەوەی بەرگری لە داواکارییەکانی بکەیت، دەستبەجێ خۆتی بەدەستەوە بدە. خۆتی بەدەستەوە بدە و بڵێ،
گەورەی پیرۆز، زۆر شت هەیە کە لێی تێناگەم، بەڵام داوای ڕووناکی دەکەم. ئەو شتانەم بۆ ڕوون بکەرەوە کە تاریکن، بەڵام فێرم بکە بزانم کە لە عیسای مەسیحدا لەدایکبوومەتەوە، و بۆ ئەوەی هەتاهەتایە ڕزگار بکرێم.
دەتوانیت پشتی پێ ببەستیت، تۆ لە تاریکی و سەرلێشێواویدا بەجێناهێڵرێیت.
لە پێغەمبەراندا نووسراوە، «و هەموویان لە خوداوە فێر دەبن.» کەواتە هەموو پیاوێک کە بیستوویەتی، و لە باوکەوە فێربووە، دێتە لای من (ئایەتی ٤٥).
ئایا بیستووتە؟ ئایا لە باوک فێربوویت؟ وانەکە چییە کە باوک فێری دەکات؟ ئەو هەوڵ دەدات خەڵک سەرقاڵ بکات بەو دابینکردنە بەخشندەییەی کە کردوویەتی لە دیاریی کوڕە پیرۆزەکەی. باوک کوڕەکەی نارد بۆ ئەوەی ببێتە ڕزگارکەری جیهان. لە خۆشەویستییە بێسنوورەکەیدا ئەو ناردوویەتی بۆ جیهان، بۆ ئەوەی ئێمە لە ڕێگەی ئەوەوە بژین. کەواتە، وەک منداڵانی بچووک گوێ لە باوک بگرن. با ئەو ببێتە مامۆستاتان. با ئەو فێرتان بکات و لە وشەکە بۆتان بکاتەوە دەوڵەمەندیی نیعمەتەکەی وەک چۆن لە ڕێگەی کوڕە پیرۆزەکەیەوە ئاشکرا بووە. بەم شێوەیە لە خوداوە فێر دەبن، و دەزانن کە ئێوە لەنێو ئەوانەدان کە گوناهەکانیان بۆ هەمیشە چارەسەر کراون. وانییە کە بتوانن باوک بە چاوە سروشتییەکانتان ببینن، بەڵکو بە چاوی دڵ. تاکە کەسێک کە تا ئێستا بەڕاستی باوکی بینیبێت ڕزگارکەرە پیرۆزەکەمان خۆیەتی، چونکە ئەو دەڵێت،
هیچ کەس باوکی نەبینیوە، جگە لەوەی کە لە خوداوەیە، ئەو باوکی بینیوە (آیەت ٤٦).
بەڵام هەرچەندە تۆ و من ناتوانین بیبینین، دەتوانین باوەڕ بە وشەکەی بکەین. ئێمە پەیامەکە دەبیستین. بە باوەڕەوە قبووڵی دەکەین و ژیانی هەتاهەتاییمان دەبێت. و بۆیە عیسا دەڵێت،
بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم، ئەوەی باوەڕم پێ بێنێت ژیانی هەتاهەتایی هەیە (v. 47).
با ئەوە کۆتایی بێت بە هەموو مشتومڕێک. با ئەوە ببێتە وەڵامێک بۆ هەموو پرسیارکەرێکی دڵەڕاوکێدار. چۆن دەتوانم بزانم کە من منداڵی خودام، کە ئەو منی قبوڵ کردووە، کە گوناهەکانم لێخۆشبووە، کە ژیانی هەتاهەتاییم هەیە؟
باوەڕ بە خوداوەند عیسای مەسیح بهێنە، و ڕزگارت دەبێت (کردارەکان 16:31). ئەوەی باوەڕم پێ بهێنێت ژیانی هەتاهەتایی دەبێت.
من بیستم ئیرا دی. سانکی باس بکات چۆن بۆ ماوەی ڕۆژان و مانگان نیگەران بوو بۆ دڵنیایی ڕزگارییەکەی، و بەدوای هەندێک بەڵگەی ناوەکیدا گەڕابوو کە ڕەنگە وای لێبکات بزانێت کە ئەو ژیانی هەتاهەتایی هەیە. بەڵام کاتێک لە کۆبوونەوەیەکدا دانیشتبوو، ڕێنمایی کرا کە بگەڕێتەوە سەر ئەم بەشی شەشەمی یۆحەننایە و چاوەکانی کەوتنە سەر ئەم ئایەتی چل و حەوتەمە، و بە واتایەکی سەیر و نوێ و سەرسوڕهێنەر هاتە ناو ڕۆحییەوە،
ئەوەی باوەڕی بە من بهێنێت، ژیانی هەتاهەتایی هەیە.
بەڕێز سانکی ئەو شەوە، چەندین ساڵ لەمەوبەر، لە کۆبوونەوەیەکدا لە سان فرانسیسکۆ پێی وتین، کە لە ساتێکدا بینی، و سەیری سەرەوەی کرد و وتی،
گەورەم، من باوەڕ دەکەم. من جورئەت دەکەم پشت بە قسەی تۆ ببەستم.
و ئەوە سەرەتای ئەو خزمەتە گەورەیەی گۆرانی مزگێنی بوو بۆ سەدان هەزار کەس، کە پەیامی خۆشی ڕزگارییەکی تەواو و ئازادی دەگەیاند.
ئەوەی باوەڕ دەکات… ژیانی هەتاهەتایی هەیەتی.
هیچ شتێک مەخەرە نێوان “باوەڕ دەکات” و “هەیەتی.” نەک “هیوای ئەوەی هەیە کە هەیبێت،” بەڵکو
ئەوەی باوەڕ دێنێت ژیانی هەتاهەتایی هەیە.
متمانە بە وشەی خودا بکە.
من,
دەفەرموێت عیسا،
من نانی ژیانم (ئایەتی 48). من ئەو نانەی ژیانم. باوکەکانتان مەننایان لە چۆڵەوانی خوارد، و مردوون (ئایەتەکانی 48-49).
ئەو دەڵێت،
بەڵێ، باوکەکانتان ئەو جۆرە نانەیان لە چۆڵەوانی خوارد کە ئێوە ئارەزووی دەکەن، بەڵام مردوون. منم ئەو 'نانەی کە لە ئاسمانەوە دێتە خوارەوە، تا مرۆڤ لێی بخوات و نەمرێت' (ئایەتی ٥٠). من نانی زیندووم (ئایەتی ٥١أ).
تەنها ئەوە نییە،
من هاتووم تا نانی زیندووت پێت بدەم،
بەڵام،
من نانی زیندووم. دەبێت بە باوەڕەوە وەربگیرێم، و گیان دەبێت لە من بخوات وەک چۆن جەستە لە نانی سروشتی دەخوات، بۆ ئەوەی بەردەوام بێت. من نانی زیندووم... ئەگەر هەر کەسێک لەم نانە بخوات، بۆ هەتاهەتایە دەژیێت: و ئەو نانەی کە من دەیدەم گۆشتی منە، کە من دەیدەم بۆ ژیانی جیهان (ئایەتی ٥١).
ئەو بە پەرۆشەوە چاوەڕێی خاچە. لە ماوەیەکی کەمدا ئەو دەچێتە سەر ئەو خاچە. لەوێ ئەو وەک قوربانیی گوناهـی مەزن قوربانی دەکرێت. قوربانیی کۆن پێی دەوترا خۆراکی قوربانگا، و ئەو دەڵێت،
من لەوێ دەمرم، و بەم شێوەیە خۆم دەبەخشم، جەستەم دەبێتە نان بۆ گیانە برسییە هەژارەکان بۆ ئەوەی لێی بخۆن و بۆ هەتاهەتایە بژین. ئەوەی کوڕی هەیە، ژیانی هەیە؛ و ئەوەی کوڕی خودای نییە، ژیانی نییە (1 یۆحەننا 5:12).
کەواتە، هاوڕێ خۆشەویستەکانم، پرسیارە گەورەکە بۆ هەریەکێک لە ئێمە کە بڕیاری لەسەر بدەین ئەمەیە،
ئایا من بە دڵنیاییەوە مەسیحم وەرگرتووە؟
کاتێک خواردنی سروشتی خۆمان دەخۆین، دەبێتە بەشێک لە ئێمە و هێز و ژیانی نوێمان پێدەبەخشێت. بە هەمان شێوە کاتێک نانی خودا وەردەگرین، کاتێک بە باوەڕەوە خوداوەند عیسای مەسیح قبوڵ دەکەین و دڵەکانمان تێڕامان لەو کارە دەکەن کە ئەو لەسەر خاچ بۆ ئێمەی کرد، هێز و ژیانی نوێ بەدەست دەهێنین.
من نانە زیندووەکەم کە لە ئاسمانەوە هاتمە خوارەوە: ئەگەر یەکێک لەم نانە بخوات، بۆ هەتاهەتایە دەژیێت: و ئەو نانەی کە من دەیدەم گۆشتی خۆمە، کە بۆ ژیانی جیهان دەیدەم. ئیتر جولەکەکان لە نێو خۆیاندا دەمەقاڵێیان بوو و دەیانگوت: چۆن دەتوانێت ئەم پیاوە گۆشتی خۆی بداتێ تا بیخۆین؟ (یۆحەننا ٦:٥١-٥٢).
پێدەچوو نەتوانن لەسەر سروشتی بەرز ببنەوە. قسەکانی خوداوەندەکەمان بە تەواوی ڕوون بوون. هەر کەسێک وەک گوناهبارێکی تۆبەکەر بێتە لای خودا، هیچ زەحمەتییەکی نابێت لە تێگەیشتنی ئەمەدا. بەڵام یاساییە گاڵتەجاڕەکە هاوار دەکات،
گۆشتی ئەوی بخۆن! ئەوە بێمانایە! چۆن پیاوێک دەتوانێت گۆشتی خۆی بداتێ تا بیخۆین؟
کەواتە خودا عیسای مەسیح وادیاربوو گوتی،
باشە، ئەگەر ڕەتیدەکەیتەوە باوەڕم پێبکەیت، ئەگەر نایەیت بۆ لام، شتێکت پێدەڵێم کە لەوەش قورسترە باوەڕی پێبکەیت.
ئەگەر مرۆڤەکان ئەوەی کە ئەو پێشتر پێی گوتوون وەرنەگرن، ئەوا ئەو شتێکی قورستر بۆ تێگەیشتن پێیان دەدات.
جا فەرمووی،
بەڕاستی، بەڕاستی، پێتان دەڵێم، ئەگەر گۆشتی کوڕی مرۆڤ نەخۆن و خوێنی نەخۆنەوە، ژیانتان تێدا نییە. هەرکەسێک گۆشتی من بخوات و خوێنی من بخواتەوە، ژیانی هەتاهەتایی هەیە؛ و من لە ڕۆژی دواییدا هەڵی دەسێنمەوە. چونکە گۆشتی من بەڕاستی خواردنە، و خوێنی من بەڕاستی خواردنەوەیە. ئەوەی گۆشتی من دەخوات و خوێنی من دەخواتەوە لە مندا نیشتەجێ دەبێت، و منیش لە ئەودا (vv. 53-56).
چەند دەربڕینی سەرنجڕاکێشن ئەمانە، و چەند قورسە بۆ ئیسرائیلییەکی بێباوەڕ بۆ تێگەیشتن! مەبەستی چی بوو بە "خواردنی گۆشتەکەی و خواردنەوەی خوێنەکەی"؟ بێگومان، وشەکان ناتوانرێت بە واتای وشەیی وەربگیرێن. بێگومان مەبەستی ئەوە نەبوو کە ئەوان خواردن لەسەر جەستە و خوێنی ڕاستەقینەی ئەودا بکەن.
لە یاساکەدا نەوەکانی ئیسرائیل قەدەغە کرابوو خوێن بخۆن بە هیچ شێوەیەک یان جۆرێک. هەموو جۆرە گۆشتێک کە دەیانخوارد دەبوو هەموو دڵۆپێکی خوێنی لێ بڕژێت. کەچی عیسا باسی خواردنی خوێن دەکات و، بیرۆکەیەکی سەرسوڕهێنەر، خوێنی خۆی – خوێنی پیاوێک! مەبەستی ئەوە نەبوو بە واتای وشەیی. مەبەستی ئەوە بوو کە تەحەدایان بکات، بۆ ئەوەی نادانی و پێویستییان بە ڕووناکبیرکردن ببینن. دیارە، قسەکانی هیچ کاریگەرییەکی وای نەبوو. نە مەبەستی ئەوە بوو کە گۆشت و خوێنی خۆی بدات لە هەندێک ڕێوڕەسمی ئایینی نهێنی. دەزانم زۆر کەس وا گومان دەبەن کە مەبەستی عەشای خوداوەند بووە، کە تێیدا پێمان دەڵێن نان و شەرابەکە، دوای نوێژی قەشەی ڕێوڕەسمەکە، بە گۆڕانکارییەکی نهێنی تێپەڕ دەبن، بۆ ئەوەی کاتێک خەڵک بەشداری تێدا دەکەن، بە شێوەیەکی ڕاستەقینە بەشداری لە جەستە و خوێنی عیسا دەکەن.
بەڵام با ئەمە بڵێم: ملیۆنان کەس بەشدارییان لەوەدا کردووە کە بە سەکرامێنتی خوانى ئێوارەى پەروەردگار، ئیفخاریستی پیرۆز، هاوبەشی، قوربانی قوداس ناسراوە – ناوی جیاواز بەکارهاتووە – ملیۆنان کەس بەشدارییان تێدا کردووە کە هەرگیز ژیانیان لە ڕێگەیەوە وەرنەگرتووە. هیچ بەڵگەیەک نیشان نادەن کە ژیانیان لە ڕێگەیەوە وەرگرتووە. دەتوانن بەیانیی ڕۆژی یەکشەممە بەشداری تێدا بکەن و دوانیوەڕۆی ڕۆژی یەکشەممە لە گوناهدا بژین. هیچ بەڵگەیەک نییە کە ئەوان لەدایکبوونەتەوە. سەکرامێنتەکان ژیان نابەخشن. بەڵام با ئەمەتان پێ بڵێم: هیچ کەسێک هەرگیز گۆشت و خوێنی عیسای مەسیحی نەخواردووە و نەخواردووەتەوە بەبێ ئەوەی ژیان وەرگرێت. ئەو بەڵێنی ئەوەی دا، و ڕاستە. وشەکەی لە سەدەکانی ڕابردوودا بەدیهاتووە.
مەبەستی چی بوو؟ باشە، بە درێژایی سەردەمی کڵێسا ئەو پێی نیشانداوین کە خواردنی نانی ژیان واتە بە باوەڕەوە وەری بگرین. واتە بە تەواوی ئەوە وەربگرین کە کتێبی پیرۆز ئاشکرای دەکات سەبارەت بە قوربانیی پەروەردگارمان عیسای مەسیح لەسەر خاچی گۆلگۆسا، کە لەسەر دارەکە جەستە بەنرخەکەی بۆ ئێمە بەخشرا و خوێنەکەی بۆ کڕینەوەمان ڕژێنرا. کاتێک تێدەگەین کە خوێنە بەنرخەکەی کە لەسەر خاچەکە ڕژا، کەفارەتی گوناهەکانمانی داوە، ئەوا ئێمە گۆشتی ئەومان دەخۆین و خوێنی ئەومان دەخۆینەوە. و لە ڕووی کردارییەوە ڕاستە کە لە بەردەوام بەجێهێنانی خوانەکەی پەروەردگاردا، ئێمە ئەوەمان هەیە کە جارێکی تر مێشکمان بۆ گۆلگۆسا دەگەڕێنێتەوە و جارێکی تر نرخی کڕینەوەمان بیردەخاتەوە. ڕەنگە پەیوەندی نێوان خوانەکە و ئەم ڕاستییە بەنرخە بناسینەوە. بەڵام هێماکە لەگەڵ ڕاستییەکە تێکەڵ مەکە. کاتێک بە باوەڕەوە لە جەستە و خوێنی عیسای مەسیح دەخۆین، ئارەزووی هەموو شتێکی ناپیرۆز لەدەست دەدەین. هەمان ئەو جەستە و خوێنە بەنرخە دەبێتە خواردن و خواردنەوەمان بە درێژایی هەموو ڕۆژانی داهاتوو، و کاتێک دەگەینە ئەو شکۆمەندییەی داهاتوو، هێشتا سەرقاڵی ئەو دەبین، بەرخە سەربڕاوەکە.
بۆ ئەو کە خۆشی ویستین، و لە گوناهەکانمان شوشتینەوە بە خوێنی خۆی، و کردوینی بە پاشا و کاهین بۆ خودا و باوکی؛ بۆ ئەو بێت شکۆ و دەسەڵات بۆ هەتاهەتایە.
وەک چۆن باوکی زیندوو منی ناردووە، و من بە باوک دەژیم: بە هەمان شێوە ئەوەی من دەخوات، ئەویش بە من دەژیێت. ئەمە ئەو نانەیە کە لە ئاسمانەوە هاتە خوارەوە: نەک وەک ئەوەی باوباپیرانتان مەننایان خوارد و مردن: ئەوەی لەم نانە بخوات، بۆ هەتاهەتایە دەژیێت.
ئەم شتانەی لە کەنیشتەکەدا گوت، کاتێک لە کفەرناحوم وانەی دەگوتەوە. بۆیە زۆرێک لە قوتابییەکانی، کاتێک ئەمەیان بیست، گوتیان،
ئەمە وتەیەکی قورسە؛ کێ دەتوانێت گوێی لێ بگرێت؟
کاتێک یەسووع لە ناخی خۆیدا زانی کە قوتابییەکانی لەسەری گڕوگاڵیان دەکرد، پێی فەرموون،
ئایا ئەمە ئێوە تووڕە دەکات؟ چی دەبێت ئەگەر کوڕی مرۆڤ ببینن سەرکەوێت بۆ ئەو شوێنەی پێشتر لێی بوو؟ ڕۆحە کە ژیان دەبەخشێت؛ جەستە هیچ سوودێکی نییە: ئەو وشانەی من پێتان دەڵێم، ئەوان ڕۆحن، و ئەوان ژیانن. بەڵام هەندێکتان هەن کە باوەڕ ناکەن. چونکە عیسا لە سەرەتاوە دەیزانی کێ باوەڕی نەدەکرد، و کێ خیانەتی لێ دەکرد. و ئەو گوتی، بۆیە من پێتانم گوت، کە هیچ کەسێک ناتوانێت بێتە لای من، مەگەر لە باوکمەوە پێی درابێت.
لەو کاتەوە زۆرێک لە قوتابییەکانی گەڕانەوە و چیتر لەگەڵی نەڕۆیشتن. ئینجا عیسا بە دوازدەکەی گوت،
ئێوەش دەڕۆنەوە؟
پاشان شیمۆن پەترۆس پێی وەڵامی دایەوە،
پەروەردگار، بۆ لای کێ بچین؟ تۆ وشەکانی ژیانی هەتاهەتاییت پێیە. و ئێمە باوەڕ دەکەین و دڵنیاین کە تۆ ئەو مەسیحەیت، کوڕی خودای زیندوو.
یەسووع وەڵامی پێیان دایەوە،
ئایا من ئێوەی دوازدەم هەڵنەبژاردووە، و یەکێک لە ئێوە شەیتانە؟
ئەو باسی یەهودا ئەسخەریوتی کوڕی شیمۆنی کرد: چونکە ئەو بوو کە دەبوو خیانەتی لێ بکات، یەکێک بوو لە دوانزە قوتابییەکە.
ئەم بەشی شەشەمەی ئینجیلی یۆحەننا، کە حەفتا و یەک ئایەتی تێدایە، درێژترین بەشە لەو کتێبە سەرسوڕهێنەرەدا کە باس لە ژیان و خزمەتی خوداوەندمان عیسای مەسیح دەکات.[^1] کەسێک ئینجیلی یۆحەننای ناو ناوە سەرسوڕهێنەرترین کتێب لە جیهاندا، و ڕەنگە ئەمە سەرسوڕهێنەرترین بەشی بێت. زۆر باشتر دەبوو ئەگەر بتوانین هەموو بەشەکە بە یەکجار وەربگرین، بەڵام ئەوەندە زۆری تێدایە کە مەحاڵە ئەمە بکرێت لە سی و پێنج یان چل خولەکدا، بۆیە ناچار بووین پارچە پارچەی بکەین. بەڵام هیوادارم ئەمە نەبێتە هۆی لەدەستدانی تێڕوانینمان بۆ چوارچێوەکە.
یەسووع خەڵکێکی زۆری تێر کردبوو، و ڕۆژی دواتر خەڵک هاتنە لای و ئاماژەیان بەوە دەکرد کە حەزیان دەکرد بە هەمان شێوە ژەمێکی تر وەربگرن. ئەوان وتیان،
چ نیشانێک پیشان دەدەیت؟ باپیرانمان لە بیابان مەننایان خوارد. بیستمان تۆ دوێنێ ئەمەت کرد. ئایا ئامادەیت هەمان شت ئەمڕۆ بکەیت؟
بەڵام عیسا دەرفەتەکەی قۆستەوە بۆ ئەوەی پێیان نیشان بدات کە شتێک هەبوو زۆر گرنگتر لە دابینکردنی خۆراک بۆ جەستە. پێمان دەوترێت،
مرۆڤ تەنها بە نان ناژی، بەڵکو بە هەموو وشەیەک کە لە دەمی خوداوە دێتە دەرەوە (مەتتا ٤:٤).
ئەمە ڕاست بوو تەنانەت بۆ کوڕی مرۆڤ کە هات تا ژیانی خۆی وەک فیدیە بۆ جیهان ببەخشێت. و لەم بەشەدا ئەو نهێنیی جەستەگرتنەکەی خۆی دەردەبڕێت.
نانی خودا ئەو کەسەیە کە لە ئاسمانەوە هاتە خوارەوە. بە واتایەکی تر، ئەو تەنها دەستی بە ژیان نەکرد کاتێک لە سکی مریەمی پاکیزەدا لەدایک بوو. ئەو کوڕی خودای پێش-هەبوو بوو کە بوو بە مرۆڤ بۆ ڕزگارکردنمان. و لە جەستەگرتنەکەیدا، واتە، خودا و مرۆڤ لە کەسایەتییە سەرسوڕهێنەرەکەی پەروەردگارمان عیسای مەسیحدا، کە ئەو وەک نانی خودا پێشکەش بە ئێمە دەکرێت. پاشان ئەو قسە دەکات لەسەر شتێکی قووڵتر، شتێکی جددیتر. ئەو دەڵێت،
مەگەر گۆشتی کوڕی مرۆڤ بخۆن و خوێنی ئەوی بخۆنەوە، ژیانتان تێدا نابێت (ئایەتی ٥٣).
وە بە گوتنی ئەمە، ئەو زاراوەی بەکارهێنا کە دەبێت لە سەرەتادا قێزەون بووبێت بۆ هەندێک لەو جولەکانە، چونکە ئەوان دەیانزانی کە یاساکە دەیگوت کە مرۆڤ هەرگیز نابێت خوێن بخوات. بەڵام ئەو ڕایگەیاند،
دەبێت گۆشتی من بخۆن و خوێنی من بخۆنەوە ئەگەر دەتانەوێت ژیانتان هەبێت، و من لە ڕۆژی دواییدا هەڵتان دەسێنمەوە. ئەگەر گۆشتی من نەخۆن و خوێنی من نەخۆنەوە، بە هیچ شێوەیەک ژیانتان تێدا نابێت.
ئەمە ئاماژە نییە بۆ ئەوەی پێی دەوترێت ڕێوڕەسمی پیرۆزی سەرخۆریی خوداوەند. لەو کاتەدا دانەمەزرێنرابوو. بەڵام ئەو ئاماژەی بە مەرگی قوربانیی خۆی کرد کاتێک خوێنی لە جەستەی جیاکرایەوە و خوێنی بۆ گوناهباران ڕژا، و دەبێت مرۆڤەکان گۆشتی بخۆن و خوێنی بخۆنەوە، واتە، دەبێت بەهای کاری کەفارەتەکەی بەدەست بهێنن بۆ ئەوەی سوود لە ڕزگاریی خودا وەرگرن. خواردنی گۆشتی کوڕی خودا و خواردنەوەی خوێنی دەربڕینی خوازراون، و ئەوان بە واتای دەستگرتن بەم ڕاستییە بەنرخانە دێن بە باوەڕ و کردنیان بە هی خۆمان.
خواردن بریتییە لە وەرگرتنی باوەڕ. ئایا هەمووتان ئەوەتان کردووە؟ ئایا بەو شێوەیە پەروەردگار عیسای مەسیحتان وەرگرتووە؟ ئایا بۆ ڕزگاری متمانەتان پێی کردووە؟ ئایا دان بەوەدا دەنێن کە مردنی ئەو لە پێناوی ئێوە بوو، کە ڕشتنی خوێنی ئەو بۆ ئەوە بوو تا گوناهەکانتان لاببرێن؟ کاتێک بیر لەو خاچە دەکەنەوە – خاچێکی بەتاڵ ئێستا، ئەو کە بە بزمارەکانەوە هەڵواسرابوو ئێستا لە دەستە ڕاستی خودا دانیشتووە – و کاتێک لەو خاچە بەتاڵەوە سەیری تەختی خودا دەکەن، دەتوانن بڵێن،
گەورەم عیسا، خوێنی تۆ لە پێناومدا ڕژا. من باوەڕم پێتە وەک ڕزگارکەرم؟
ئەمە خواردنی گۆشتەکەی و خواردنەوەی خوێنەکەیەتی. بە سادەیی شتێکی ساتەوەختی نییە.
ئەوە نییە تەنها لە کاتێکی دیاریکراوی ژیانماندا کاتێک تووشی ناڕەحەتی دەبین و بە تاوانبار دادەنرێین، بە باوەڕەوە وەری بگرین، بەڵکو ژیانێکی ڕۆژانەیە لە هاوبەشی لەگەڵیدا، هەموو ئەوەی مەسیحە و هەموو ئەوەی کردوویەتی بە هی خۆمان بزانین. ئەمە بەڕاستی خواردنە لە نانی زیندوو. و ئێمە ئەوە دەکەین کاتێک لە ووشەی خودا تێڕادەمێنین. هیچ ڕێگایەکی تر نازانم کە بەهۆیەوە بتوانین لە نانی زیندوو بخۆین. ئەوانەی لە کاتی تەندروستی باشدا خۆمان بە ووشەکە ئاشنا کردووە، دەبینین کە یادەوەری ووشەکان دەهێنێتەوە کاتێک نەخۆشین، و بەم شێوەیە خۆراک لەوە وەردەگرین کە پێشتر فێربووین. چەند گرنگە ئەوکاتە کە توانای خوێندنەوەی ووشەکەمان هەیە کاتێک بەهێز و تەندروستین، خۆمان تەرخان بکەین بۆ خوێندنەوەی بەرفراوانی ئەم کتێبە، بۆ تێڕامان لەسەری، بۆ بنیاتنانمان و گەشەپێدانمان، وەک نووسراوە پیرۆزەکان دەڵێن، بە ووشەکانی باوەڕ و فێرکردنی دروست. ئێمە پێویستمان بەمەیە بۆ ئەوەی بچینە ناو و چێژ لە هاوبەشی لەگەڵ گەورەکەمان وەربگرین.
لە ئایەتی ٥٧دا دەفەرموێت،
وەک چۆن باوکی زیندوو منی ناردووە، و من بە باوک دەژیم: هەروەها ئەوەی من دەخوات، ئەویش بە من دەژی.
ئەوە هاوبەشییە. گەورە عیسای مەسیح وەک مرۆڤێک لێرە لەم جیهانەدا ڕۆژانە لە هاوبەشی لەگەڵ باوکدا دەژیا، و سەرسوڕهێنەرە کە بیر لەوە بکەینەوە کە ئەو کتێبی پیرۆزی خۆی خوێندووەتەوە هەروەک چۆن داوامان لێدەکات کە ئێمەش پشکنین بۆ نووسراوەکان بکەین. لە زەبوورەکان 16:0 دەخوێنینەوە کە چۆن گەورەی پیرۆز قسەی لەگەڵ باوک دەکرد و فەرمووی،
چاکەی من ناگاتە تۆ؛ بەڵکو بۆ پیرۆزەکانە کە لەسەر زەوین، و بۆ نایابەکان، کە هەموو دڵخۆشیی من تێدایە (ئایەتەکانی ٢-٣).
لەوەێ بوو، وەک مرۆڤێک لەسەر زەوی، سەیری باوکی دەکرد، داوای شایستەیی خۆی نەدەکرد، تەنها لەبەر خاتری ئەوانی تر نەبێت، و لەگەڵ ئەوەشدا ڕۆژانە لە هاوبەشییەکدا لەگەڵ خودا دەژیا.
پێغەمبەر ئیشایا (بەشی ٥٠) نموونەیەکی نایاب دەدات لەسەر ژیانی ئەو بە باوەڕەوە. لەوێ ئەو لە ئایەتی ٢دا دەڵێت،
بۆچی، کاتێک من هاتم، هیچ کەسێک نەبوو؟ کاتێک بانگم کرد، هیچ کەسێک نەبوو وەڵام بداتەوە؟ ئایا دەستم کورت بووەتەوە، کە نەتوانێت ڕزگار بکات؟ یان هیچ هێزێکم نییە بۆ دەربازکردن؟ ئەوا، بە سەرزەنشتکردنی من دەریا وشک دەکەم، ڕووبارەکان دەکەمە بیابان: ماسییەکانیان بۆگەن دەکەن، چونکە ئاو نییە، و لە تینوێتی دەمرن.
کێ لێرە قسە دەکات؟ خودای هەتاهەتایی، دروستکەر و ڕاگری هەموو شتێک. بەڵام کامیان لە خوداوەندێتییەکە؟ گەورەی پیرۆزمان عیسای مەسیح، خودا کوڕ، چونکە سەیری ئایەتەکانی داهاتوو بکەن (٤-٦)، کە تێیدا وەک مرۆڤ قسە دەکات. لە ئایەتەکانی ٢-٣دا وەک خودا قسە دەکات. بەڵام ئێستا گوێمان لێیەتی کە دەڵێت،
خوداوەند خودا زمانی فێرکراوانی پێ بەخشیوومە، تا بزانم چۆن قسەیەک بکەم لە کاتی خۆیدا بۆ ماندووان. ئەو بەیانی بە بەیانی خەبەرم دەکاتەوە، ئەو گوێم خەبەردەکاتەوە بۆ بیستن وەک فێرکراوان (v. 4).
ئەمە هەمان ئەوەیە کە فەرمووی،
من ئاسمانەکان بە تاریکی دادەپۆشم، و گونی دەکەمە داپۆشەرەکەیان (ئیشایا ٥٠:٣).
ئەو شوێنی فێرخوازێکی گرتەبەر بۆ ئەوەی بزانێت چۆن قسەیەکی گونجاو بکات بۆ کەسی ماندوو. من پێم خۆشە وەرگێڕانە جوولەکەییەکەی لیسەر لێرەدا کە دەڵێت،
بۆ ئەوەی بزانم چۆن دڵنەوایی ماندووەکان بکەم بە وشە.
بیری لێ بکەرەوە! پەروەردگار عیسا لێرە لەسەر زەوی ڕۆژانە کتێبی پیرۆزی دەخوێندەوە بۆ ئەوەی بزانێت چۆن وشەیەک بدوێت لە کاتی گونجاودا بۆ ڕۆحە ماندووەکان بۆ ئاسوودەیی و یارمەتیی خۆیان.
پاشان ئەو زیاد دەکات،
بەیانی بە بەیانی، ئەو گوێم بەئاگا دێنێتەوە بۆ ئەوەی وەک فێرکراو ببیستم.
سێ جار لە پەرتووکی پیرۆزدا دەخوێنینەوە دەربارەی گوێی کون کراو یان کراوە. جۆرێکی سەرسوڕهێنەری ئەو بەندە خزمەتکارە هەیە کە کاتی خزمەتەکەی تەواو کردبوو و ئێستا ئامادە بوو بە ئازادی بڕوات. بەڵام لە پەرتووکی دەرچووندا پێمان دەوترێت،
ئەگەر خزمەتکارەکە بە ڕوونی بڵێت، من خاوەنەکەم، ژنەکەم، و منداڵەکانم خۆشدەوێن؛ من بە ئازادی ناڕۆمە دەرەوە (21:5)،
پاشان دەبوو بیباتە لای دەرگاکە و گوێی خزمەتکارەکە بە دروشمێک کون بکات. بەم شێوەیە بوو بە خزمەتکارێکی هەمیشەیی. کاتێک یەکێک لە بچووکەکانی سەیری ئەو گوێیە بکات و بڵێت،
دایکە، بۆچی باوکم کونێکی هێندە ناشرینی لە گوێیدا هەیە؟
دەیگوت،
ئۆه، بەوە مەڵێ ناشرین! ئەوە دەری دەخات چەندە تۆ و منی خۆش دەوێت! دەبینی، ئەو کۆیلەیەک بوو و دەیتوانی ئازاد بڕوات، بەڵام نەیویست جێمان بهێڵێت، بۆیە گوێیەکانی بە دروشمێک کون کران.
ئەمە وێنەیەکە لە پەروەردگاری پیرۆزمان لە شکۆمەندیدا، لەگەڵ شوێنی بزمارەکان هێشتا لە دەستەکانیدا، ئەو برینانەی کە نیشانەی خۆشەویستییە نەگۆڕەکەیەتی بۆ باوکی و کەنیسەکەی. بەڵێ، ئەو خزمەتکارەکەیە کە گوێی کون کراوە.
دووبارە ئەو لە زەبوورەکان ٤٠:٦ دەفەرموێت،
گوێیەکانمت کردووتەوە،
و لە پەیمانی نوێ ئەوە دەگۆڕدرێت بۆ،
قوربانی و پێشکەشکردنت نەویست، بەڵام جەستەیەکت بۆ ئامادە کردووم (عیبرانییەکان 10:5).
ئەمە بەو واتایە بوو - کاتێک خوداوەند عیسا پێش جەستەوەرگرتن لەگەڵ باوک یەک بوو، هەرگیز پێویستی بە وەرگرتنی فەرمان لە کەس نەبوو. پێویستی بە گوێی خزمەتکار نەبوو. بەڵام کاتێک بوو بە مرۆڤ، شوێنی خزمەتکاری گرتەوە و ڕۆژ بە ڕۆژ ڕێنمایی لە باوک وەرگرت.
چونکە من هاتم... نەک بۆ ئەوەی ویستی خۆم بکەم، بەڵکو ویستی ئەوەی کە منی ناردووە (یۆحەننا ٦:٣٨).
و لێرە لە ئیشایا ٥٠:٥ دەفەرموێت،
یەزدانی خودا گوێی منی کردەوە، و من یاخی نەبووم، نەگەڕامەوە دواوە.
ئۆه، ئێمە هێندە یاخی دەبین. خودا دەست دەکات بە پیشاندانی ئەوەی کە ئەو دەیەوێت ئێمە بیکەین، و ئێمە یاخی دەبین.
هەرگیز بەو شێوەیە نەبوو لەگەڵیدا، چونکە ئەو لە هاوبەشی ڕۆژانە، کاتژمێری، ساتیدا لەگەڵ باوک ژیا و چێژی لە ویستی خودا دەبینی. ببینە چی بۆی هێنا. ئەو دەڵێت،
پشتم دا بە لێدەران، و ڕوومەتەکانم بەوانەی موویان لێ دەکێشامەوە: ڕووم لە شەرمەزاری و تف لێکردنەوە نەشاردەوە (ئیشایا ٥٠:٦).
بیری لێ بکەوە! ئەو کەسەی کە دەیتوانی بڵێ،
من ئاسمانەکان بە ڕەشایی دادەپۆشم، و قوماشی ماتەمینی دەکەمە داپۆشینیان (ئایەتی ٣).
ئێستا ئەو دەڵێت،
من ڕووم نەشاردەوە لە شەرمەزاری و تفلێکردن.
کەواتە ئێمە ئەومان لە دوو سروشتی خودا و مرۆڤدا دەبینین. و وەک مرۆڤ لێرە لەسەر زەوی، ئەو لە هاوبەشییەکدا لەگەڵ باوک ژیا.
و من بە باوک دەژیم.
کەواتە ئەو کەسەی کە ئەو بە باوەڕەوە ڕۆژ بە ڕۆژ بۆ خۆی دەکات، ئەویش بەو دەژیێت. پۆڵس ئەمە دەردەبڕێت کاتێک دەڵێت،
من لەگەڵ مەسیح خاچ درام، بەڵام من دەژیم، کەچی ئیتر من نیم، بەڵکو مەسیح لە مندا دەژی (غەلاتییەکان 2:20ا).
ئەوە خواردنی مەسیح بوو - ئەوە مەسیحی دەکردە هی خۆی و بەشێک لە خۆی، وەک بڵێی.
مەسیح لە مندا دەژی: و ئەو ژیانەی ئێستا لە جەستەدا دەژیم، بە باوەڕی کوڕی خودا دەژیم، کە منی خۆشویست و خۆی لە پێناومدا بەخشی (ئایەتی ٢٠ب).
ئێمە بە ڕادەیەکی زۆر وەک ئەو خواردنە دەبین کە دەیخۆین. کەسێک وتوویەتی،
ئەوەی دەیخۆین، ئێمەین.
ئەوەی بەڕاستی خۆراک لە مەسیح وەردەگرێت، وەک ئەو لێدێت. کەسێکی وا پاکی، چاکە، نەرمی، بەزەیی، و گرنگیپێدانی میهرەبانانەی بۆ خەڵکی تر نیشان دەدات. تۆ مەسیحییەکی بانگەشەکار وەربگرە کە ڕەق و تاڵ و ڕەخنەگر بێت لە خەڵکی تر، و دەزانیت کە ماوەیەکی زۆرە خۆراکی لە مەسیح وەرنەگرتووە. ئەوە چیرۆکەکە دەگێڕێتەوە. تۆ مەسیحییەک وەربگرە کە بەرەو دنیاییبوون و بێباکیی دەڕوات، کە دەبێتە لووتبەرز و خۆپەرست – ئەو خۆراکی لە مەسیح وەرنەگرتووە. وشەکە دەڵێت،
با ئەم هەڵوێستە لە ئێوەدا بێت، کە لە عیسای مەسیحیشدا بوو (فلیپییەکان 2:5).
ئەوە مێشکی خاکی، مێشکی بێفیزییە. ئەوە مێشکێکە کە بیر لە خەڵکی تر دەکاتەوە، و دەڵێت،
خەمت نەبێت.
ئەمە سروشتی ئێمە نییە، بەڵام لە ئێمەدا پەرە دەسێنێت کاتێک لە پەروەردگارە بەرەکەتدارەکەمان خۆراک وەردەگرین. و ئەمە دەبێتە بەشی ئێمە بۆ هەتاهەتایە. بۆیە ئەو بەردەوام دەبێت،
ئەمە ئەو نانەیە کە لە ئاسمانەوە هاتە خوارەوە: نەک وەک باوباپیرانتان مەننایان خوارد و مردن: ئەوەی ئەم نانە بخوات بۆ هەتاهەتایە دەژیێت (یۆحەننا ٦:٥٨).
بەڵام کاتێک خەڵکەکە ئەمەیان بیست، بێزاری کردن. زۆرێک لەگەڵیدا تا ئەو شوێنە ڕۆیشتبوون و پێغەمبەرێکی سەرسوڕهێنەریان تێدا ناسرابوو. لە خۆیان دەپرسی،
ئایا ئەمە مەسیح نییە؟
ئەوان گوێیان لە فێرکردنەکانی دەگرت و شوێنی کەوتبوون، بەڵام کاتێک ئەو باسی خواردنی گۆشتەکەی و خواردنەوەی خوێنەکەی کرد، کاتێک ئەو ئەم ڕاستییە سەرسوڕهێنەرەی کەفارەتەکەی ئاشکرا کرد، دەستی کرد بە ناڕەحەتکردنیان. ئەوان بەدوای فەرمانڕەوایەکی گەورەی جیهانیدا دەگەڕان کە لە ڕۆمانەکان ڕزگاریان بکات و بیانکاتە یەکەم نەتەوە لە جیهاندا. ئەوان ئامادە نەبوون بۆ ئەوەی ئەو باسی دەکرد – مردن، بەخشینی ژیانی بۆ جیهان.
کاتێک ئەوان ئەمەیان بیست وتیان،
ئەمە وتەیەکی سەختە؛ کێ دەتوانێت گوێی لێ بگرێت؟ (ئای. 60).
ئەمڕۆ زۆر کەسی لەو شێوەیە هەن. ئامادەن عیسا وەک مامۆستایەکی گەورە وەربگرن. ئامادەن دان بەوەدا بنێن کە لە ژیانیدا نموونەیەکی نایابی پێداوین، و قسە لەسەر هەوڵدان بۆ شوێنکەوتنی هەنگاوەکانی دەکەن، بەڵام خاوەندارێتی ڕزگارکەرییەکەی ناکەن. کەفارەتە جێگرەوەکەی ناوێن. ئامادە نین یان پەرۆش نین باوەڕ بەوە بکەن کە لە عیسادا خودا و مرۆڤمان لە یەک کەسایەتیی پیرۆزدا هەیە. ئامادەن وەک شەهیدێک بۆ ڕاستی بیری لێ بکەنەوە، بەڵام ئامادە نین دان بەوەدا بنێن کە مەسیح بەپێی نووسینە پیرۆزەکان لە پێناوی گوناهەکانماندا مرد. هیچ ژیانێک لەواندا نییە، چونکە هیچ لەدایکبوونەوەیەکی نوێ نییە مەگەر کەسێک وەک کوڕی خودای جەستەداربوو وەری بگرێت، کە لەسەر خاچ مرد لە پێناوی ڕزگاریماندا. بۆیە ئەمڕۆ زۆر کەس هەن کە ڕوو لەم ڕاستییە وەرگێڕن و دەڵێن،
ئەمە قسەیەکی سەختە؛ کێ دەتوانێت گوێی لێ بگرێت؟
عیسا زانی ئەوەی دەیانگوت و گوتی،
ئایا ئەمە ئێوە دەهەژێنێت؟ ئایا ئەمە دەبێتە هۆی کەوتنتان چونکە پێم وتوون کە من لە ئاسمانەوە هاتوومەتە خوارەوە و بووم بە مرۆڤ؟ چونکە پێتان دەڵێم کە من دەمرم بۆ ئەوەی مرۆڤ ڕزگار بکرێت. ئایا ئەمە دەبێتە هۆی کەوتنتان؟ شتێکی دیکەتان پێ دەڵێم - ڕۆژێک من، وەک مرۆڤ، سەردەکەوم بۆ ئاسمان.
دەبینیت، کاتێک مرۆڤەکان بەرگری لە ڕاستی دەکەن، پەروەردگار عیسا قورستری دەکات بۆیان، بەڵام کاتێک ئەوان ڕاستی وەردەگرن، ئەوا ئەو زۆر سادەی دەکات.
کەواتە، ئێستا، ئەو زۆر زۆر قورستری دەکات لە جاران:
ئەی چی ئەگەر کوڕی مرۆڤ ببینن سەربکەوێت بۆ ئەو شوێنەی پێشتر لێی بوو؟ (ئایەتی ٦٢).
ئۆه،
دەیانوت،
ئێمە ناتوانین باوەڕ بەوە بکەین، کە عیسا، وەک مرۆڤێک، دەبێت سەرکەوێت بۆ ئاسمان.
بەڵام هەر ئەوە ڕوویدا لە کاتی دیاریکراوی خودا. خودا لە مردووان هەڵیستاندەوە، و بەرزکرایەوە. چوار جار لە بەشی یەکەمی کتێبی کردارەکان ئەو دەستەواژەیەمان دەست دەکەوێت. و ئێستا لە دەستە ڕاستی خودا دانیشتووە. هەندێک کەس پێیان وایە کە گۆڕانێکی گەورە ڕوویدا لە جەستەی مەسیحدا کاتێک دوای مردنی بەرزکرایەوە. ئەوان وەک ڕۆحێکی نامۆ و نهێنی بیری لێدەکەنەوە بەبێ جەستەیەکی مرۆیی ماددی، بەڵام تۆ لەبیرتە خۆی فەرمووی،
دەستم لێ بدەن و ببینن؛ چونکە ڕۆح گۆشت و ئێسکی نییە، وەک دەبینن من هەمە (لۆقا 24:39).
شێوەیەکی جەستەیی هەبوو. ئەو خوێنی خۆی بۆ ڕزگارکردنمان ڕشت، بەڵام ئەو لە بەهەشتە لە جەستەیەکدا – لە هەمان ئەو جەستەیەی کە لەسەر خاچ هەڵواسرابوو. ئەو ئەمڕۆ مرۆڤ عیسای مەسیحە لە دەستی ڕاستی خودا. کاتێک دەیبینین، سەیری ڕوخساری پیاوێک دەکەین، دەستی پیاوێک دەگرین، بەڵام شوێنی بزمارێک لەو دەستەدا دەناسینەوە. ئەو بۆ هەتاهەتایە هەڵی دەگرێت.
ئەی چی ئەگەر ئێوە کوڕی مرۆڤ ببینن سەربکەوێت بۆ ئەو شوێنەی کە پێشتر لێی بوو؟
ئایا دەتوانیت باوەڕ بەوە بکەیت؟ بەڵام، پەروەردگار دەڵێت،
ڕۆحە کە ژیان دەبەخشێت؛ گۆشت هیچ قازانجێکی نییە: ئەو وشانەی من پێتان دەڵێم، ئەوان ڕۆحن، و ئەوان ژیانن (یۆحەننا ٦:٦٣).
تەنها کاتێک وشەکانی خودا بە باوەڕەوە وەردەگرین، دەتوانین دەست بگرین بە ڕاستییە هەتاهەتاییەکانەوە. جەستە، مەگەر بە نیعمەتی ئیلاهی بجوڵێنرێت، تێناگات. وشەکانی خودا گەمژەیین بۆ مرۆڤی سروشتی، چونکە بە شێوەیەکی سەرووسروشتی لێکدەدرێنەوە. بەڵام ئەم وشانە ڕۆح و ڕاستین. کاتێک دڵت دەکەیتەوە بۆ وەرگرتنیان، ژیانێکی نوێ دروست دەبێت، و تۆ دەتوانیت وەریانبگریت.
بەڵام هەندێکتان هەن کە باوەڕ ناکەن. چونکە عیسا لە سەرەتاوە دەیزانی کێ بوون ئەوانەی باوەڕیان نەبوو.
ئەو دەیزانی چی لە دڵی مرۆڤەکاندا ڕوودەدات. ئەو دەیزانی کەی هەر کەسێک دانپێدانانێکی دەکرد کە ڕاستەقینە نەبوو. ئەو ئەمڕۆش دەزانێت. کوڕی خودا دەزانێت ئایا تۆ ڕاستەقینەیت یان نا. هاوڕێکانت لەوانەیە نەزانن. ئەوانەی لێتەوە نزیکن لەوانەیە نەزانن، بەڵام ئەو دەزانێت ئایا تۆ بەڕاستی متمانەت پێی کردووە، نانی خودا کە لە ئاسمانەوە دێتە خوارەوە. با هەوڵ بدەین لەبەردەمیدا ڕاستەقینە بین. با پشت بە تەنها دانپێدانان نەبەستین، لەو ڕۆژەدا سوودی نابێت. دەبێت ڕاستەقینەیی هەبێت.
و ئەو گوتی: "بۆیە من بە ئێوەم گوت، کەس ناتوانێت بێتە لای من، مەگەر لەلایەن باوکمەوە پێی درابێت." (ئایەتی ٦٥).
و ئایا ئەوە کەسێک دوور دەخاتەوە؟ ئایا وای لێدەکات کە هەندێک پیاو نەتوانن بێن؟ ئایا ئەوە ئەوە دەگەیەنێت کە هەندێک هەن خودا بڕیاری داوە بێن و هەندێکیش نەیەن؟ نەخێر.
ئەوەی دێتە لام، بە هیچ شێوەیەک دەریناکەم (ئایەتی ٣٧).
هەمووان دەتوانن بێن ئەگەر بیانەوێت، بەڵام جگە لە ڕاکێشانی باوک کەس نەدەهات.
باشە، ئەمە وادیاربوو وەک "گۆشتی قورس" بۆ زۆر کەس، و ئێمە دەخوێنینەوە،
لەوە بەدواوە زۆرێک لە قوتابییەکانی گەڕانەوە و چیتر لەگەڵی نەڕۆیشتن (ئایەتی ٦٦).
ئەوان تا ئەو کاتە لەگەڵی بوون. ئەوان ڕۆژ بە ڕۆژ هیوایان دەخواست کە ئەو خۆی بکاتە سەرکردەی جولەکەکان، کە بیانباتە سەر سەرکەوتنە گەورەکان، بەڵام ئێستا هیوایان پووچەڵ بووبووەوە. ئەوان قسەکانی ئەویان لەبارەی مردن و بەرزبوونەوە بۆ ئاسمان تێنەدەگەیشتن. ئەمە ئەو مەسیحە نییە کە ئەوان بەدوایدا دەگەڕان. پاشان عیسا ڕووی کردە دوازدەکە کە بە فەرمی هەڵیبژاردبوون و پرسیاری کرد،
ئایا ئێوەش دەڕۆن؟ (ئایەت ٦٧).
ئەوان لە نوێژدا بینیبوویان. گوێیان لە فێرکردنەکانی گرتبوو و دیارە وشەکانی ئەویان لە دڵیاندا وەرگرتبوو. هێزی ئەویان دەزانی. بەڵام، تەنانەت لەناو ئەوانیشدا یەکێک هەبوو کە شەیتانی تێدابوو.
ئێوەش دەڕۆن؟
یان،
ئایا تۆش دەتەوێت بڕۆیت؟ ئایا ئامادەیت جێم بهێڵیت؟ ئایا من زیاترم پێت وتووە لەوەی کە ئامادەیت وەری بگریت؟ ئایا دەتەوێت بڕۆیت؟
و پاشان پێترۆس قسە دەکات - و ئێمە وای بۆ دەچین کە زۆر پەلەپەلکارە و قسەی نابەجێ دەکات، و لەگەڵ ئەوەشدا زۆر جار بەو ڕاستگۆیی و باوەڕەوە قسە دەکات کە دڵەکانمان شاد دەبن. چەند ئامادە بوو لە قەیسەریەی فیلیپی قسە بکات. و پاشان وەڵامی دایەوە و گوتی،
پەروەردگار، بۆ لای کێ بچین؟ تۆ ووشەکانی ژیانی هەتاهەتاییت هەیە (ئایەتی ٦٨).
وەک ئەوەی بڵێی،
کەس نییە کە بتوانین بچینە لای. ناتوانین ڕوو بکەینە داناکانی کۆن یان نووسەرەکان. ئەوان ناتوانن ئەوەمان پێ بدەن کە تۆ پێمانت داوە. «تۆ وشەکانی ژیانی هەتاهەتاییت هەیە.»
ئۆه، گوێی لێ بگرن، هاوڕێ خۆشەویستەکانم! هیچ کەسێک جگە لە یەسووع ناتوانێت ناسینی خودامان پێ بدات. کاتێک متمانەی پێ دەکەن، کاتێک وەری دەگرن و لەم نانە زیندووە دەخۆن، ژیانی هەتاهەتاییتان دەبێت.
بەڵام ئێستا عیسا بە سۆزەوە دەڕوانێتە دوازدەکە، دەزانێت کە یازدە کەسیان ڕاستەقینەن، و دەزانێت کە یەکێکیان ڕاستەقینە نییە. و ئەو دەڵێت،
ئایا من دوازدەتانم هەڵنەبژاردووە، و یەکێک لە ئێوە شهیتانە [یان، خۆی بە شهیتان فرۆشتووە]؟ (ئایهتی 70).
چەندە ماف و دەرفەتیان هەبوو، کەچی یەکێکیان هەرگیز دڵی بۆ ڕاستی نەکردبووەوە. چەندە شتێکی ترسناکە! هاوڕێیانی خۆشەویست، سەیرمە ئایا کەسێکی وا لێرە هەیە ئەمڕۆ. ئێوە خۆتان بە مەسیحی دەزانن، کەچی بە درێژایی ساڵان عیسا هەرگیز بۆ ئێوە ڕزگارکەرێک نەبووە لە گوناه. هەرگیز بە تەواوی ڕۆحی خۆتان بەو نەبەستووەتەوە. هەرگیز وەک گوناهبارێکی تۆبەکەر لەبەردەم خودا دانەچەمێنراون. ئۆه، داواتان لێدەکەم، پێش ئەوەی چارەنووستان یەکلایی بێتەوە، و ناچار بن چارەنووسی یەکخستن بەش بکەن، داواتان لێدەکەم، وەرنە بەردەمی، دان بە گوناه و تاوانتاندا بنێن. یەکخستن هەرگیز نەهات. یەکخستن هەرگیز وشەکەی وەرنەگرت. بۆیە لە کۆتاییدا چووە شوێنی خۆی لە تاریکیی هەتاهەتاییدا.
ئەو باسی یەهودا ئەسخەریوتی کوڕی شیمۆنی کرد، چونکە ئەو بوو کە ڕادەستی بکات، یەکێک بوو لە دوازدەکە (ئایەتی ٧١).
یەهودا یەکێک بوو لەوانەی کە بە درێژایی ساڵان هاوڕێیەتییەکی زۆر نزیکی لەگەڵیدا هەبوو، بەڵام ئەو بۆ هەتاهەتایە لێی جیا دەبێتەوە. ئەی خودا، یارمەتیمان بدە ڕاستگۆ بین، تا لە نانی زیندوو بخۆین کە لە ئاسمانەوە دێتە خوارەوە.
[^1]: بەهۆی ئەوەی ئەم وتارە دراوە بە زۆرێک کە لە بۆنەکانی پێشوو ئامادە نەبوون، هەندێک دووبارەبوونەوەی تێدایە کە بە باشم زانیوە دەستی لێ نەدەم.