عیسا حەفتا قوتابی ڕاسپارد، دوو بە دوو ناردنیانە دەرەوە بۆ ئامادەکاری بۆ هاتنی لە شارە جیاوازەکاندا. فەرمانی پێدان کە پشت بە خودا ببەستن بۆ دابینکردن، نەخۆشەکان چاک بکەنەوە، و نزیکبوونەوەی شانشینی خودا ڕابگەیەنن، هۆشدارییان دا لەسەر سزای ئەوانەی پەیامەکەیان ڕەتکردەوە. لەسەر گەڕانەوەی بە خۆشییانەوە، ڕاپۆرتدانیان لەسەر دەسەڵاتیان بەسەر ڕۆحە خراپەکاندا، عیسا پێیانی وت کە دڵخۆش نەبن بە دەسەڵاتیان، بەڵکو بەوەی کە ناویان لە ئاسماندا نووسراوە.
لەدوای ئەم شتانە خودا حەفتا کەسی تریشی دیاریکرد و دوو بە دوو لەپێش خۆیەوە ناردی بۆ هەر شار و شوێنێک کە خۆی دەهات. بۆیە پێی فەرموون: «دروێنە بەڕاستی زۆرە، بەڵام کارکەر کەمە. کەواتە نوێژ بکەن بۆ خودای دروێنە، با کارکەر بنێرێتە ناو دروێنەکەی. بڕۆن، ئەوەتا من ئێوە دەنێرم وەک بەرخانێک لەناو گورگەکان. نە کیسە هەڵبگرن، نە توورەکە، نە پێڵاو. بە ڕێگاوە سڵاو لە هیچ کەسێک مەکەن. هەر ماڵێک چوونە ناوی، یەکەم جار بڵێن: ”ئاشتی لەم ماڵەدا بێت.“ ئەگەر کوڕی ئاشتی لەوێ بوو، ئاشتییەکەتان لەسەری دەمێنێتەوە، ئەگەر نا، بۆ ئێوە دەگەڕێتەوە. لە هەمان ماڵدا بمێننەوە، بخۆن و بخۆنەوە لەو شتانەی کە پێتان دەدەن، چونکە کارکەر شایستەی کرێی خۆیەتی. لە ماڵێکەوە بۆ ماڵێکی تر مەڕۆن. هەر شارێک چوونە ناوی و پێشوازیتان لێیان کرد، لەو شتانە بخۆن کە لەبەردەمتان دادەنرێن. نەخۆشەکانی ناوی چاک بکەنەوە و پێیان بڵێن: ”شانشینی خودا لێتان نزیک بووەتەوە.“ بەڵام هەر شارێک چوونە ناوی و پێشوازیتان لێیان نەکرد، بڕۆنە دەرەوە بۆ سەر شەقامەکانی و بڵێن: ”تەنانەت خۆڵی شارەکەتانیش کە بە ئێمەوە نووساوە، لێتان دەتەکێنین. سەرەڕای ئەوەش دڵنیا بن لەمە، کە شانشینی خودا لێتان نزیک بووەتەوە.“ بەڵام پێتان دەڵێم، لەو ڕۆژەدا بۆ سەدۆم ئاسانتر دەبێت وەک لەو شارە. قوڕبەسەر تۆ کۆرازین! قوڕبەسەر تۆ بێتسەیدا! چونکە ئەگەر پەرجووەکان لە سور و سەیدا کرابانایە، ئەوان زۆر لەمێژبوو تۆبەیان کردبوو، بە جلوبەرگی گونی و خۆڵەمێشەوە دانیشتبوون. بەڵام لە ڕۆژی دادگاییکردندا بۆ سور و سەیدا ئاسانتر دەبێت وەک لە ئێوە. تۆش کەفەرناحوم، کە بەرزکراویتەوە بۆ ئاسمان، فڕێدەدرێیتە دۆزەخ. ئەوەی گوێتان لێ دەگرێت، گوێی لە من دەگرێت، ئەوەی سووکایەتیتان پێ دەکات، سووکایەتیم پێ دەکات، ئەوەی سووکایەتیم پێ دەکات، سووکایەتی بەوە دەکات کە منی ناردووە.» حەفتاکە بە خۆشییەوە گەڕانەوە و گوتیان: «خودایە، تەنانەت شەیتانەکانیش بە ناوی تۆ ملکەچی ئێمەن.» ئەویش پێی فەرموون: «من شەیتانم بینی وەک بروسکە لە ئاسمانەوە کەوتە خوارەوە. ئەوەتا من دەسەڵاتتان پێ دەدەم پێ بنێن بەسەر مار و دووپشکدا و بەسەر هەموو هێزی دوژمندا، هیچ شتێک بە هیچ شێوەیەک زیانتان پێ ناگەیەنێت. سەرەڕای ئەوەش، بەمە دڵخۆش مەبن کە ڕۆحەکان ملکەچی ئێوەن، بەڵکو دڵخۆش بن چونکە ناوەکانتان لە ئاسمان نووسراون»- لۆقا 10:1-20.
دەبێت دان بەو ڕاستییەدا بنێین کە لە تەواوی ئەم دەقەدا ئێمە مامەڵە لەگەڵ سەردەمێکی پێشوودا دەکەین، و ناتوانین هەموو شتێک لەو سەردەمەدا بگوازینەوە بۆ سەردەمی ئێستای نیعمەت. سەرەڕای ئەوەش، لێرەدا وانەی گرنگ هەن کە دەتوانین یارمەتی و فێربوونیان لێوەربگرین لە کاتێکدا ئەمڕۆ هەوڵدەدەین ویستی خودا جێبەجێ بکەین.
ئێمە پێشتر بینیومانە چۆن پەروەردگار دوازدە حەوارییەکەی ڕاسپارد و ناردنیانی بۆ شارەکانی جەلیل. ئێستا دەخوێنینەوە کە ئەو حەفتا کەسی دیکەی دەستنیشان کرد. ئەمانە ئەو پێگە فەرمییەیان نەبوو کە دوازدە حەوارییەکە هەیانبوو. ڕاسپاردنیان تەنها بۆ ماوەیەکی دیاریکراو بوو، ئەو ماوەیەی کە تێیدا لە شارێکەوە بۆ شارێکی دیکە دەڕۆیشتن پێش ڕەتکردنەوەی کۆتایی لەلایەن خەڵکی جەلیلەوە. ئەو دوو بە دوو ناردنیانی، چونکە پێی زانی چەندە پێویستیان بە هاوڕێیەتی یەکتر بوو. وتاربێژ لە کتێبی وتاربێژدا پێمان دەڵێت کە دوو لە یەک باشترن، چونکە ئەگەر یەکێکیان بکەوێت، ئەوی دیکە دەتوانێت هاوڕێکەی هەڵبگرێتەوە؛ و بەم شێوەیە دیارە بەپێی فەرمانی خودایی، بە گشتی، کە خزمەتکارانی مەسیح دەبێت دوو یان زیاتر پێکەوە کار بکەن. یەکێک بە تەنها لەوانەیە هەڵەی زۆر بکات و بێ هیوا بێت، لە کاتێکدا دووان دەتوانن پێکەوە ڕاوێژ بکەن و هەر یەکێکیان لەلایەن ئەوی دیکەوە دڵخۆش و هان بدرێت.
کاتێک پەروەردگار سەیری ئەو خەڵکە زۆرەی دەکرد کە وەک مەڕی بێ شوان بوون، و دەیویست قوتابییەکانی بە پەیامی شانشینەکەیەوە بچنە لایان، ئەو پێویستییەکەی پێ نیشاندان بە گوتنی، "ڕاستییەکەی دروێنەکە زۆرە، بەڵام کرێکارەکان کەم." فەرمانی پێکردن کە نوێژ بۆ پەروەردگاری دروێنەکە بکەن بۆ ئەوەی کرێکاران بنێرێتە ناو دروێنەکەی. لە بۆنەیەکی تردا، کاتێک لە بیری یەعقوب دانیشتبوو، دوای ئەوەی خۆی بۆ ئەو ژنە هەژار و پێویستە ئاشکرا کرد کە بۆ هێنانەوەی ئاو هاتبوو، ڕووی لە قوتابییەکانی کرد و گوتی، "ئایا ئێوە ناڵێن، هێشتا چوار مانگی ماوە، ئینجا دروێنە دێت؟ سەیری بکەن، من پێتان دەڵێم، چاوتان بەرز بکەنەوە، و سەیری کێڵگەکان بکەن؛ چونکە ئەوان ئێستا سپین بۆ دروێنە." ئەو کێڵگەی دروێنە گەورەیە لەو خەڵکە زۆرە پێکهاتبوو کە هێشتا ئەویان وەک ڕزگارکەر، مەسیح، و پەروەردگار نەدەناسی. هێشتا ڕاستە، هەرچەندە ئێمە لە سەردەمێکی جیاوازدا دەژین، کە ژمارەیەکی زۆر لە خەڵک هەن، نەک تەنها لە وڵاتی خۆمان بەڵکو لە هەموو ناوچەکانی دەرەوەش، کە پێویستیان بە مەسیحە و چاوەڕێی نێردراوانی پەروەردگارن بۆ ئەوەی بە ڕاستییە بەنرخەکەی مزگێنییەوە بچنە لایان. بۆیە دەتوانین قسەکانی ئەو بۆ ئێستا و هەروەها بۆ ڕابردووش بەکاربهێنین. ئەو هێشتا فەرمانمان پێدەکات کە نوێژ بکەین بۆ ئەوەی کرێکاران بنێردرێن بۆ دروێنەکردنی ئەو بەرهەمەی کە چاوەڕێی کۆکردنەوەیە.
لە لوقا ١٠:٣-٧دا ڕاسپاردنی ڕاستەوخۆمان هەیە کە دراوە بە حەفتاکە. خوداوەند عیسا فەرمووی: "بڕۆن، ئەوا من وەک بەرخێک لەنێو گورگەکاندا دەتاننێرم." ئەوان دەبوو بە سادەیی پشت بەو ببەستن، متمانە بە هێزی خودا بکەن بۆ ئەوەی پشتیوانییان لێ بکات، و بە هیچ شێوەیەک تۆڵە نەکەنەوە ئەگەر خراپ مامەڵەیان لەگەڵ کرا. هەروەها نابوو ئامادەکاری بۆ گەشتێکی درێژ بکەن، چونکە ئەرکەکەیان لە ماوەیەکی زۆر کورتدا کۆتایی دەهات؛ بۆیە ئەو زیادی کرد: "نە جانتا هەڵبگرن، نە توورەکە، نە پێڵاویش، بە ڕێگاشدا سڵاو لە هیچ کەسێک مەکەن." گەمژەیی دەبێت ئەم وشانە لە چوارچێوەی خۆیان دەربکەین و لەسەر خزمەتکارانی مەسیح لەمڕۆدا ناچاری بکەین. حەفتاکە نێردران بۆ گەلی ئیسرائیل؛ خۆیان ئیسرائیلی بوون. نەتەوەکە چاوەڕێی دەرکەوتنی شانشینەکە بوو، و ئەم قوتابیانە دەبوو بڕۆن و نزیکبوونەوەی ئەو شانشینە ڕابگەیەنن. ئەوان مافی ئەوەیان هەبوو چاوەڕێی میوانداری و ڕەچاوکردن بکەن لەوانەی پەیامەکەیان بۆ دەبرد. بەهۆی کورتی کاتەکەوە دەبوو بە پەلە بڕۆن، و نابوو بۆ سڵاوکردنی ئاسایی، درێژخایەن، ڕۆژهەڵاتی بوەستن. ئەوان پێویستیان بە بڕێکی زۆری پارە، پێڵاوی زیادە، یان جلوبەرگ نەبوو، چونکە ئەو بارودۆخانەی تێیدا بوون داوای ئامادەکاری لەو شێوەیە ناکات. لەمەدا دەتوانین ببینین چەند جیاواز بوون ئەو بارودۆخانەی تێیدا دانرابوون لەوانەی میسیۆنەری ئاسایی خاچەکە لەمڕۆدا تێیدا دەبینرێت.
حەفتاکە مافی ئەوەیان هەبوو چاوەڕێ بکەن لەلایەن برایانی جوولەکەیانەوە پێشوازییان لێ بکرێت کاتێک چوونە لایان بۆ ڕاگەیاندنی ئامادەبوونی پاشا لە ناویاندا. خودا پێی فەرموون، "هەر ماڵێک چوونە ناوی، یەکەم جار بڵێن، ئاشتی لەسەر ئەم ماڵە بێت. وە ئەگەر کوڕی ئاشتی لەوێ بوو، ئاشتییەکەتان لەسەری دەمێنێتەوە: ئەگەر نا، ئەوا بۆ ئێوە دەگەڕێتەوە." ئەوان چوونە دەرەوە بۆ ڕاگەیاندنی هاتنی شازادەی ئاشتی، و سڵاوکردنەکەیان لەگەڵ ئەمەدا گونجاو بوو. ئەگەر خاوەنی ماڵەکە بەڕاستی کوڕی ئاشتی بووایە، بە خۆشحاڵییەوە پێشوازی لە نێردراوەکانی دەکرد. لەو حاڵەتەدا دەبوو لەم ماڵەدا بمێننەوە لەو ماوەیەدا کە لەو شار یان گوندە تایبەتەدا مزگێنییان دەدا. بەڵام ئەگەر کوڕی ئاشتی لەوێ نیشتەجێ نەبووایە، واتە، ئەگەر کەسێک لەو ماڵەدا نەبووایە کە ئامادە بێت ئەرکی خودا عیسا بناسێت و بەپێی ئەوە پێشوازی لە نێردراوەکانی بکات، ئاشتییەکەیان بۆیان دەگەڕایەوە، و خاوەنی ماڵەکە دەرفەتەکەی لەدەست دەدا. حەیف! کاتێک مەسیح هاتە ماڵی ئیسرائیل کوڕی ئاشتی لەوێ نەبوو، و بۆیە دەخوێنینەوە کە، "هاتە لای هی خۆی، و هی خۆی وەرناگریان."
ئەم نێردراوانە بۆ گەشتێکی خۆشی دەرنەچووبوون، بۆیە ئاگادار کرابوونەوە لە هەر شتێک کە وەک خۆپەرستی دەربکەوێت یان بەدواداچوونی چێژی کەسی. دەبوو لەو ماڵەدا بمێننەوە کە تێیدا پێشوازییان لێکرابوو، ئەو شتانە بخۆن و بخۆنەوە کە پێیان دەدرا، دان بەو ڕاستییەدا بنێن کە کرێکار شایستەی کرێی خۆیەتی. ئەوان کرێکار بوون لە کێڵگەی دروێنەی گەورەی یەهۆڤا؛ ئەوە ئەرکی گەلەکەی بوو کە پێشوازییان لێبکات و دابینیان بۆ بکات. نابێت لە ماڵێکەوە بۆ ماڵێکی تر بڕۆن و بگەڕێن، بەدوای کات بەسەربردنی باشتردا بگەڕێن. مافێکی تەواویان هەبوو چاوەڕێ بکەن خەڵک وەک نوێنەرانی پاشا پێشوازییان لێبکات، بۆیە پێویست ناکات شەرم بکەن لە وەرگرتنی هەر کات بەسەربردنێک کە پێیان دەدرا؛ بەڵام نابێت خۆیان بدەنە دەست خۆشگوزەرانی.
لە سەردەمی ئێستای نیعمەتدا، خزمەتکارانی مەسیح هیچ ماف یان هۆکارێکیان نییە چاوەڕێ بکەن جیهان پێشوازییان لێ بکات بۆ ماڵەکانیان یان بە هیچ شێوەیەک دابینیان بکات؛ بۆیە ئەم نووسینە پیرۆزە، بە تەواوترین واتای، ناتوانرێت بەسەر ئەمڕۆدا جێبەجێ بکرێت. لە نامەی سێیەمی یۆحەننا دەخوێنینەوە دەربارەی برایانی گەشتیار، کە بە ڕوونی خزمەتکارانی وشە بوون، کە لە پێناوی ناوی خوداوەند عیسا چوونە دەرەوە، هیچ شتێکیان لە غەیرە جولەکەکان وەرنەگرت. نێردراو پۆڵس ڕەتی کردەوە پشتگیریی خۆی بە وەرگرتنی دیاری لە جیهانی بتپەرستان بدۆزێتەوە. ئەو زۆر زیاتر پێی باش بوو بە دەستەکانی خۆی کار بکات بۆ ئەوەی بە شێوەیەکی دروست دابینی خۆی و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون بکات. بارودۆخ جیاواز بوو کاتێک خوداوەندمان لەسەر زەوی بوو و خزمەتی مەڕە ونبووەکانی بنەماڵەی ئیسرائیلی دەکرد. نوێنەرەکانی هەوڵیان نەدەدا خۆیان بەسەر خەڵکدا بسەپێنن کاتێک ئەو شوێن و حەوانەوانەیان قبوڵ دەکرد کە پێشکەش دەکران. ئەوان دەیانزانی کە بەم شێوەیە بوو خەڵک وەڵامی پەیامی پادشاهێتییەکەیان دەدایەوە، بۆیە هەر کاتێک ماڵێک بۆیان کرایەوە دەبوو بچنە ناوی و بە سوپاسەوە ئەو دابینکردنەی پێشکەش کرابوو قبوڵ بکەن. ئەرکی قوتابییەکان بوو جەخت لەسەر نیعمەتی پاشا بکەنەوە. خوداوەند هێزێکی تایبەتی پێدان بۆ ئەوەی موعجیزە بە ناوی ئەوەوە بکەن. پەیامەکەیان هەمیشە هەر یەک شت بوو: "پادشاهێتیی خودا لێتان نزیک بووەتەوە."
پێغەمبەرانی پەیمانی کۆن باسی ئەم پاشایەتییە هاتنەبوویان کردبوو. ئەوان باسی یەکێکیان کردبوو کە دەبوو بە دادپەروەرییەوە فەرمانڕەوایی بکات، و بۆ سەدان ساڵ ئیسرائیل چاوەڕێی دەرکەوتنی ئەو بوو. ئێستا پاشا لە ناویاندا بوو، و کەم کەس هەبوون کە بناسنەوە. کەسێک دەتوانێت وێنای ئەم نێردراوانە بکات کە لە شوێنێکەوە بۆ شوێنێکی تر دەچوون و خزمەتی پێداویستییەکانی خەڵکیان دەکرد، و ڕایدەگەیاندن، "پاشایەتی خودا لێتان نزیک بووەتەوە،" کاتێک خەڵکەکە کۆدەبوونەوە. "مەسیح دەرکەوتووە و داواتان لێدەکات کە قبوڵی بکەن. پاشایەتی خودا نزیکە لە ناوتاندا دابمەزرێت." زۆرینەی هەرە زۆر پەیامەکەیان ڕەتکردەوە و داواکارییەکانی گەورە عیسای مەسیحیان قبوڵ نەکرد و نەیانویست ئەو فەرمانڕەواییان بکات. ئەوان کاتی سەردانیکردنی خۆیان نەدەزانی، و بۆیە دەرفەتەکەیان لەدەستدا. لەبەر ئەوەی نەچوونە ناو بەرەکەتەکانی پاشایەتییەوە، کاتێک هات کە گەورە، وەک بڵێی، تۆزی لە پێیەکانی خۆی داتەکاند وەک شایەتییەک لە دژیان، و پێیانی وت، "پاشایەتی خودا لێتان وەرگیراوە و دەدرێتە نەتەوەیەک کە بەرهەمەکانی دەهێنێت." و بۆ کاتێکی دیاریکراو ئیسرائیل خراوەتە لاوە، و سەردەمێکی نوێی تەواو هێنراوەتە کایەوە. لە ماوەی ئەم هەموو قۆناغەدا، ئەوانەی ڕزگارکەر دەناسن و خۆشیان دەوێت، بانگکراون بۆ ئەوەی نوێنەرایەتی ئەو بکەن لە جیهاندا. ئەمە ئەو کاتەیە کە خودا گەلێک بۆ ناوی خۆی لە نێو نەتەوەکاندا دەردەهێنێت. ئەو ئاشتی بە عیسای مەسیح ڕادەگەیەنێت، و هەرچەندە شەڕی خوێناوی هەموو سەدەکانی دوای گەڕانەوەی مەسیح بۆ ئاسمان نیشانە کردووە، ئەوانەی متمانەیان پێکردووە ئاشتییەکی هەمیشەییان دۆزیوەتەوە، تەنانەت لە ناو کێشە و ناخۆشیشدا. ئەوان ڕاستی وتەکەیان سەلماندووە، "تۆ ئەو کەسە لە ئاشتییەکی تەواودا دەپارێزیت کە مێشکی لەسەر تۆیە: چونکە متمانەی بە تۆیە." پاشایەتییەکە هێشتا لە داهاتوودایە. گەورە چووەتە وڵاتێکی دوورەوە بۆ ئەوەی پاشایەتییەک بۆ خۆی وەربگرێت و بگەڕێتەوە. تا ڕۆژی دووەم هاتنەوەی، خزمەتکارانی دەبێت سەرقاڵی بانگکردنی خەڵک بن بۆ ئەوەی لەگەڵ خودا ئاشت ببنەوە.
نووسینە پیرۆزەکەمان باس لە کاتێکی زۆر گرنگ دەکات لە مێژووی ئیسرائیلدا. ئەوە کاتێکی قەیراناوی بوو. هەموو شتێک بەند بوو لەسەر هەڵوێستی خەڵکەکە بەرامبەر بە خوداوەند عیسامان. ئایا ئەوان قبووڵیان دەکرد؟ ئەگەر نا، دەبوو لە گوناهەکانیاندا بمێننەوە، و هەرگیز نەدەچوونە ژوورەوە بۆ ئەو شانشینەی کە چاوەڕێیان دەکرد. بە بەراورد کەم کەس هەبوون کە دڵ و ماڵەکانیان کردەوە بۆ نێردراوەکان و پەیامەکەیان، بەڵام بەرەکەت بۆ ئەوان هات. سەبارەت بە ئەوانی دیکە، ئەوان لە گوناهەکانیاندا مانەوە. تەنانەت خۆڵی شارەکانیشیان شایەتێک بوو لە دژیان. سەرەڕای ئەوەش، ڕاستییەکە مایەوە کە شانشینی خودا لێیان نزیک ببووەوە.
لە چەند ئایەتی داهاتوودا دەبیستین خودا حوکمەکانی ڕاگەیاند کە دەهاتنە سەر ئەو شارانەی کە زۆرترین کاری گەورەی خۆی تێدا کردبوو، کە باشترین دەرفەتیان هەبوو بۆ ناسینی، بەڵام هێشتا ڕەتیان کردبووەوە. لەبارەی هەموو ئەوانەوە، فەرمووی: "پێتان دەڵێم، لەو ڕۆژەدا بۆ سەدۆم ئاسانتر دەبێت وەک لەو شارە." لەو شوێنەی کە لێی وەستابوو، بە ئەگەری زۆرەوە دەیانتوانی شارەکانی کۆرازین و بێتسەیدا ببینێت؛ و کاتێک سەیری کردن، فەرمووی: "قوڕبەسەرت، کۆرازین! قوڕبەسەرت، بێتسەیدا! چونکە ئەگەر کارە گەورەکان لە سور و سەیدا کرابانایە، کە لە ئێوەدا کراون، ئەوا زۆر لەمێژ بوو تۆبەیان دەکرد، بە جلوبەرگی گونی و خۆڵەمێشەوە دادەنیشتن." ئەم شارانە، شارانێک کە بە ئامادەبوونی خودا پیرۆز کرابوون، و خەڵکەکەی ڕووی ئەویان بینیبوو، گوێیان لە وشە سەرسوڕهێنەرەکانی دەمی بووبوو، و کردەوە گەورەکانی ئەویان بینیبوو؛ بەڵام بە ساردی پشتیان تێکردبوو و تەنانەت بە سووکایەتی ڕەتیان کردبووەوە کە وەک پاشا و خودا بناسن. ئەمڕۆ کۆرازین تەنها وێرانەیەکە، و تا ئەم دواییانەش نەدەتوانرا بە دڵنیاییەوە بناسرێتەوە. بیرم دێت کاتێک لە جەلیل گەشتم دەکرد، هەندێک وێرانەم لە لایەکەوە بینی کاتێک بەرەو سامیریا دەڕۆیشتین، و ڕووم کردە ڕێبەری گەشتەکەم و وتم: "وێرانەکانی شارێکم لەوێ دەبینم؛ ئایا دەزانیت چ شارێک بوو؟" ئەو عەرەب بوو. پێی وتم: "ئەوە ئەو شارەیە کە لە کتێبی پیرۆزەکەتدا پێی دەوترێت کۆرازین." ئەوە هەموو ئەوەیە کە لێی ماوەتەوە، چونکە خەڵکەکەی شکستیان هێنا لە وەرگرتنی پاشا کاتێک بە نیعمەتی بێفیزییەوە هاتە ناویان. بێتسەیدا هێشتا ماوەتەوە، بەڵام گوندێکی بچووکی هەژاری ماسیگرتنە لە کەناراوەکانی دەریای جەلیل. پێیان وتم کە نزیکەی مەحاڵە مەسیحییەک لەوێ بدۆزیتەوە.
کەفەرناحوم بە شاری تایبەتی گەورەمان ناودەبرا، چونکە لەوێ نیشتەجێ بوو کاتێک لە جەلیل بوو دوای بەجێهێشتنی ناسرە. بێگومان خەڵکی ئەوێ، کە هەموو دەرفەتێکیان هەبوو بۆ ئەوەی بە باشی لەگەڵی ئاشنا ببن، پێشوازییان لێدەکرد. بەڵام، نەخێر! بە خەمناکی هاواری کرد، "ئەی تۆ، کەفەرناحوم، کە بۆ ئاسمان بەرزکرابوویەوە، فڕێدەدرێیتە خوارەوە بۆ دۆزەخ." لە کەفەرناحوم بوو کە گەورەمان هەندێک لە گەورەترین وتارەکانی پێشکەش کردبوو. وتاری سەر کێو لەوانەیە لەسەر دەشتاییەکەی پشت شارەکە وترا بێت. لەوێ بوو کە مەتا باجگری دۆزییەوە، و لە نووسینگەی باج کۆکردنەوە بانگی کرد بۆ ئەوەی ببێتە یەکێک لە نێردراوەکانی. لەوێ بوو کە دایکی ژنی پەترۆسی چاککردەوە کاتێک تووشی تا بووبوو؛ و لەوێ کچەکەی یایرۆسی هەستاندەوە، و ژنە هەژارەکەی چاککردەوە کە گوتی، "ئەگەر تەنها دەست لە جلەکەی بدەم، چاک دەبمەوە." زۆر موعجیزەی تر لەو شارەدا کرابوون، و هێشتا خەڵکەکەی ڕەتیان کردەوە؛ و بەم شێوەیە، هەرچەندە لە ڕووی ئیمتیازەوە بۆ ئاسمان بەرزکرابوویەوە، بەڵام فڕێدەدرێتە خوارەوە بۆ دۆزەخ، واتە بۆ هادیس، جیهانی نەبینراو. ئەم پێشبینییە ئەوەندە بە تەواوی هاتە دی کە بۆ ماوەی زیاتر لە ١٥٠٠ ساڵ کەس بە دڵنیاییەوە شوێنی شاری کەفەرناحومی نەدەزانی. تەنها لە سەردەمی خۆماندا دۆزرایەوە. لەو سەدەکانی درێژەدا بە لمی بیابان داپۆشرابوو، و گەشتیاران کە بەلایدا تێدەپەڕین تەنها گردێکی نزمیان دەبینی. بەڵام لە کاتی جەنگی جیهانی یەکەمدا، کۆمەڵێک قەشەی ئەڵمانی، کە لە خانەقاکەیاندا لەسەر لای ئەو گردە دەستبەسەر کرابوون، دەستیان کرد بە هەڵکەندن لە زەویدا، و کەم کەم ووردە ووردە وێرانەکانی کەفەرناحومیان دۆزییەوە. ئەمە بە هەمان شێوە بۆ شارەکانیش ڕاستە وەک بۆ تاکەکان: سزاکان دێن ئەگەر ڕەحمی پێشکەشکراویان ڕەت بکەنەوە. شتێکی ترسناکە یاری بە ڕاستییە ڕۆحییەکان بکرێت. "گومڕا مەبن؛ خودا گاڵتەی پێناکرێت: چونکە هەرچییەک مرۆڤ بچێنێت، ئەوەش دەدوورێتەوە." ئەم وشانە بە هەمان شێوە بۆ شار و نەتەوەکان ڕاستن وەک بۆ تاکەکان.
ڕەتکردنەوەی قبوڵکردنی شایەتیی کەسێک کە پەیامی مەسیحی پێیە، هەمان شتە وەک ڕەتکردنەوەی ئەو. عیسا فەرمووی: "ئەوەی گوێ لە ئێوە دەگرێت، گوێ لە من دەگرێت؛ و ئەوەی سووکایەتیتان پێ دەکات، سووکایەتیم پێ دەکات؛ و ئەوەی سووکایەتیم پێ دەکات، سووکایەتی بەوە دەکات کە منی ناردووە." دەبێت تێبگەین کە گوێگرتن لە یەکێک لە خزمەتکارانی خودا کاتێک وشەی خودا دەخوێنێتەوە، هەمان شتە وەک گوێگرتن لە گەورەی پیرۆزمان خۆی. چ بەرپرسیارێتییەک ئەمە دەخاتە سەر شانمان بۆ ئەوەی ئاگاداری ئەوە بین چۆن و چی دەبیستین!
لە لوقا ١٠:١٧-٢٠دا دەخوێنینەوە دەربارەی گەڕانەوەی حەفتاکە دوای ئەوەی ئەرکی خۆیان جێبەجێ کردبوو. بە ڕوونی کاتێکی نایابیان بەسەر بردبوو سەرەڕای بێباکیی زۆرێک بەرامبەر بەوان و پەیامەکەیان، چونکە بە خۆشییەوە گەڕانەوە بۆ لای خودا و گوتیان: "خودایە، تەنانەت شەیتانەکانیش بە ناوی تۆوە ملکەچی ئێمەن." ئەو بینی کە ئەوان زۆر سەرقاڵی دەستکەوتەکانی خۆیان بوون – و هەمیشە مەترسی ئەوە هەیە کە ئەوانەی پەیامەکە ڕادەگەیەنن، زۆرترین قەرز بۆ خۆیان وەربگرن بۆ هەر ئەنجامێک کە دواتر دێت – بەڵام کاتێک ئەم قوتابیانە باسی ملکەچبوونی ڕۆحە پیسەکانیان دەکرد، عیسا بە ڕۆحەوە چاوەڕێی ئەو کاتە بوو کە شەیتان لە کۆتاییدا لە ئاسمانەوە فڕێ بدرێتە خوارەوە، و هاواری کرد: "شەیتانم بینی وەک بروسکە لە ئاسمانەوە دەکەوێتە خوارەوە." پاشان زیادی کرد: "سەیرکەن، من دەسەڵاتتان پێدەدەم کە پێ لە مار و دووپشک بنێن، و بەسەر هەموو هێزی دوژمندا، و هیچ شتێک بە هیچ شێوەیەک زیانتان پێناگەیەنێت." ئەوەی کە مەبەستی بووە ئەمە بە واتای وشەیی وەربگیرێت، لەوەوە دیارە کە لە کتێبی کردارەکاندا دەیخوێنینەوە، کاتێک پۆڵسی نێردراو فڕێدرایە سەر دوورگەی مەلتا. ئەو و هاوڕێکانی ئاگرێکیان کردبووەوە بۆ ئەوەی خۆیان گەرم بکەنەوە، و مارێک لە ئاگرەکە هاتە دەرەوە و بە دەستی پۆڵسەوە نووسا. ئەو گیانلەبەرە ژەهراوییەکەی خستە ناو ئاگرەکەوە و زیانی پێنەگەیشت، بەهۆی هێزی پارێزگاری خوداوە بەسەر هی خۆیدا کاتێک ئەوان بە ڕاستی لە ویستی ئەودان. ئەمە بێگومان زۆر جیاوازە لە بە ئەنقەست مامەڵەکردن لەگەڵ مارە ژەهراوییەکان وەک هەندێک لە توندڕەوەکان لە ڕۆژگاری ئێمەدا کردوویانە بۆ ئەوەی باوەڕی خۆیان نیشان بدەن.
بەڵام شتێک هەیە کە زۆر بەختەوەرترە لە ئەنجامدانی موعجیزەکان. ئەوەش زانینی ئەوەیە کە تۆ لەگەڵ خودا ڕاستیت! پەروەردگار عیسا بەو قوتابییە پڕ لە شادییانەی فەرموو کە تەنها لەبەر ئەوە دڵخۆش نەبن کە جنۆکەکان ملکەچیان بوون، بەڵکوو لەبەر ئەوە دڵخۆش بن کە ناوەکانیان لە ئاسمان نووسراون. ئەمە ڕاستە بۆ هەموو ئەوانەی کە متمانەیان بە مەسیح کردووە بۆ خۆیان. هەموو ئەوانە ناوەکانیان لە پەڕتووکی ژیانی بەرخەکەدا نووسراون، و ئەم ناوانە هەرگیز ناسڕێنەوە، بەڵکوو بۆ هەتاهەتایە دەمێننەوە.
"لەو کاتەدا عیسا بە ڕۆح شاد بوو و فەرمووی، سوپاست دەکەم، ئەی باوک، پەروەردگاری ئاسمان و زەوی، کە ئەم شتانەت لە ژیر و تێگەیشتووەکان شاردووەتەوە و بۆ منداڵان ئاشکرات کردوون: بەڵێ، باوک؛ چونکە بەم شێوەیە لەبەرچاوی تۆ باش بوو. هەموو شتێک لەلایەن باوکمەوە دراوەتە من: و کەس نازانێت کوڕ کێیە، جگە لە باوک؛ و کەس نازانێت باوک کێیە، جگە لە کوڕ، و ئەو کەسەی کە کوڕ دەیەوێت بۆی ئاشکرا بکات. ئینجا ڕووی لە قوتابییەکانی کرد و بە نهێنی فەرمووی، خۆزگە بەو چاوانەی کە ئەو شتانە دەبینن کە ئێوە دەیبینن: چونکە پێتان دەڵێم، زۆر پێغەمبەر و پاشا ئارەزوویان کردووە ئەو شتانە ببینن کە ئێوە دەیبینن، بەڵام نەیانبینیون؛ و ئەو شتانە ببیستن کە ئێوە دەیبیستن، بەڵام نەیانبیستوون"- لۆقا 10:21-24.
Tê dîtin ku yekser piştî ragihandina qedera nêzîk a bajarên ku piraniya karên Wî yên mezin lê hatibûn kirin, tê gotin ku Xudanê me yê pîroz di ruh de şa bûye. Ger Wî ji bo şahiya xwe, wekî ku em pir caran wusa ne, bi şert û mercên mirovî û rewşên dinyayî ve girêdayî bûya, dibe ku ew pir xemgîn û bêhêvî bûya dema ku wî fêm kir ku çend kes hebûn ku xuya bû ku qet dilê wan ji bo peyama Wî tune bû, û yên ku amade bûn ku Wî wekî Mesîh qebûl bikin. Lê li şûna ku ji ber sarbûn û bêxemiya mirovan bêhêvî bibe, Wî rastiya Peyvê bi awayekî herî hêja eşkere kir. Bi dilxweşî Wî li Bavê ku pê re têkiliyek wî ya bêdawî hebû nêrî, û got: "Ez şikir dikim Te, Ey Bav, Xudanê ezman û erdê, ku Te van tiştan ji yên zana û jîr veşartine, û Te ew ji zarokan re eşkere kirine: Erê, Bav; çimkî wusa di çavên Te de baş xuya bû." Ew razî bû ku bizane ku armanca Xwedê tevî redkirin û neyartiya mirovan dihat cîbicîkirin. Yên ku, ji hêla hevalên xwe ve, di nav yên zana û jîr de dihatin jimartin, dema ku Ew bi kerema nizm hat, Mesîh nas nekiribûn, her çend wan digot ku ew li benda Wî ne. Xuyabûna Xudan qet ne ew bû ku wan hêvî dikir. Ew li Padîşahekî mezin û bi hêz digeriyan; ew li Yekî digeriyan ku Romiyan ji axa Filistînê derxîne, Îsraêl ji nû ve bicivîne û yekser Padîşahiya xwe ava bike, li ser textê Dawid rûne. Di şûna wê de, Mêrek di nav wan de dimeşiya ku razî bû ku di xizaniya xuya de bijî, bê cîhekî niştecîbûnê yê diyar, li dora xwe digeriya û evîna Xwedê ji bo gunehkarên belengaz radigihand û eşkere dikir ku Ew hatiye ku jiyana xwe ji bo gelek kesan bide wek fîdye! Ev qet ne ew Mesîh bû ku van yên zana û jîr hêvî dikirin. Û wusa çavên wan kor bûn, û guhên wan li hember Wî girtî bûn. Tiştên hêja yên ku Wî ragihandibûn, ji wan re bêaqilî xuya dikir. Li aliyê din, li Îsraêl kesên hebûn ku, li gorî yên zana û jîr, di zanîn û zîrekiyê de tenê zarok bûn. Lê ji van yên sade re Kur hat eşkere kirin, û wan fêr bûn ku pê bawer bikin û di Wî de Yê sozdayî dîtin ku gelê wan ewqas dirêj li benda wî mabû. Ev hemî li gorî armanca kerema Xwedê bû; û Xudan Îsa bi tevahî di vê yekê de, wekî di her aliyekî din de, bi daxwaza Bavê xwe razî bû.
لە ئایەتی داهاتوودا، کە لە ئینجیلی مەتتاشدا هەیە، بە شێوەیەکی زۆر سەرنجڕاکێش نهێنیی هاتنە جەستەمان بۆ دەردەکەوێت. عیسا فەرمووی: "هەموو شتێک لەلایەن باوکمەوە دراوەتە من؛ و کەس نازانێت کوڕ کێیە، تەنها باوک نەبێت؛ و کێ باوکە، تەنها کوڕ نەبێت، و ئەو کەسەی کە کوڕ بۆی ئاشکرا دەکات." ئەم وشانە چەند سەرزەنشتێکن بۆ ئەو زانایانی لاهووتەی کە سوورن لەسەر هەوڵدان بۆ ڕوونکردنەوەی هەموو وردەکارییەکانی یەکگرتنی مرۆڤایەتی و خودایەتی لە مەسیحدا. زۆر گونجاوە کە ئێمە لەسەر ئەوە بوەستین کە کتێبی پیرۆز ڕایگەیاندووە، بەڵام کاتێک هەوڵ دەدەین لە کتێبی پیرۆز تێپەڕین، نزیکە لەوەی بکەوینە هەڵەوە؛ چونکە ئەمڕۆش وەک ئەو کاتەی عیسا بۆ یەکەمجار ئەو وشانەی فەرموو، ڕاستە کە "کەس نازانێت کوڕ کێیە، تەنها باوک نەبێت." یەکگرتنی مرۆڤایەتی لەگەڵ خودایەتی، دوو سروشت لە یەک کەسایەتیدا، لە دەرەوەی تێگەیشتنی ئێمەیە. ئێمە لە کتێبی پیرۆزەوە دەزانین کە گەورەی پیرۆزمان خودا کوڕ بووە لە هەموو ئەزەلەوە، یەکێک لە کەسایەتییەکانی سێیەکەی بێوصف. ئێمە دەزانین کە ئەو لەو شکۆمەندییەوە هات کە لەگەڵ باوکدا هەبوو پێش ئەوەی جیهان هەبێت، و بە نیعمەتەوە خۆی چەماندەوە بۆ ئەوەی لە جیهاندا لە دایکێکی جوولەکە لەدایک بێت. کتێبی پیرۆز جەخت لەسەر ئەوە دەکاتەوە کە ئەم دایکە پاکیزە بووە. ئەو باوکێکی مرۆڤی نەبوو، و بۆیە دەتوانین بڵێین کە ئەو کوڕی خودا بووە بە دوو واتای جیاواز: ئەو کوڕی ئەزەلی بوو، یەکێک لەگەڵ باوک پێش هەموو جیهانەکان، و ئەو کوڕی خودا بوو وەک مرۆڤ کاتێک لەسەر زەوی لەدایک بوو. بەڵام لەوێدا خودایەتی و مرۆڤایەتی دەبینین کە لە یەک کەسایەتیی پیرۆز و پەرستراودا یەکگرتوون. ڕوونکردنەوەی ئەمە مەحاڵە. باوەڕ وەری دەگرێت چونکە لە وشەی خودادا ئاشکرا کراوە.
جیاوازییەکە ببینە لە نێوان ئەو لێدوانەی کە ئەو سەرەتا دەربارەی خۆی دەیدات و لێدوانی دووەمیش دەربارەی باوک. ئەو پێمان دەڵێت کە هیچ مرۆڤێک نازانێت باوک کێیە جگە لە کوڕ. بەڵام ئەو دەستبەجێ زیاد دەکات، "و ئەو کەسەی کە کوڕ ئاشکرای دەکات بۆی." خوداوەندەکەمان خۆی هات بۆ ئەوەی باوک ئاشکرا بکات، کە، جگە لە کوڕ و ئاشکراکردنەکەی، هەرگیز نەدەتوانرا بناسرێت. دروستکراوەکان، بێگومان، شایەتی دەدەن بۆ هێزی هەتاهەتایی و لاهووتی ئەو، وەک لە بەشی یەکەمی ڕۆما فێرکراوین، بەڵام مەسیح خۆی بوو کە ناوی باوکی ئاشکرا کرد.
ئەمە یەکێک بوو لەو شتانەی کە تا ئێستا بە نهێنی مابوونەوە و پەروەردگار عیسا ڕایگەیاندن. لە دواوتارەکان 29:29، دەخوێنینەوە: "شتە نهێنییەکان هی پەروەردگار خودامانن، بەڵام ئەو شتانەی کە ئاشکرا کراون هی ئێمە و منداڵەکانمانن بۆ هەتاهەتایە، بۆ ئەوەی هەموو وشەکانی ئەم یاسایە جێبەجێ بکەین." ئیشایا دەنووسێت: "چونکە لە سەرەتای جیهانەوە مرۆڤەکان نەیانبیستووە، نە بە گوێیان هەستیان پێکردووە، نە چاویش نەیبینیوە، ئەی خودا، جگە لە تۆ، ئەوەی کە ئەو بۆ ئەوانەی چاوەڕێی دەکەن ئامادەی کردووە." ئەمە ئەو دەقەیە کە نێردراو لە سێپتۆجینتەوە لە 1 کۆرنسۆس 2:9 وەریگرتووە. بەڵام دەستبەجێ زیاد دەکات: "بەڵام خودا بە ڕۆحی خۆی بۆ ئێمەی ئاشکرا کردوون: چونکە ڕۆح هەموو شتێک دەپشکنێت، بەڵێ، شتە قووڵەکانی خودا." زۆر ڕاستیی سەرسوڕهێنەر لە سەردەمانی کۆندا شاردرابوونەوە کە لەدوای هاتنی پەروەردگارە پیرۆزەکەمانەوە، بۆ هی خۆی ئاشکرا کراون. هەندێک لەم شتانە خۆی لە کاتێکدا لەسەر زەوی بوو ئاشکرای کردن؛ ئەوانی تر لەلایەن ڕۆحەوە ئاشکرا کران دوای ئەوەی مەسیح سەرکەوت بۆ ئاسمان. بە لەبەرچاوگرتنی ئەم ئاشکراکردنە نوێیانەی ڕاستییە خوداییەکان کە ئەو هات بۆ بەخشینیان، پەروەردگار عیسا ڕووی لە قوتابییەکانی کرد و بە نهێنی پێیانی وت، واتە، ئەو قسەی لەگەڵ جیهان بەو شێوەیە نەدەکرد، بەڵکو تەنها لەگەڵ هی خۆی: "خۆزگە بەو چاوانەی کە ئەو شتانە دەبینن کە ئێوە دەیبینن: چونکە پێتان دەڵێم، زۆر پێغەمبەر و پاشا ئارەزوویان کردووە ئەو شتانە ببینن کە ئێوە دەیبینن، و نەیانبینیون؛ و ئەو شتانە ببیستن کە ئێوە دەیبیستن، و نەیانبیستوون."
بەڕاستی ئیمتیازێکی بەنرخە کە خودا متمانەت پێ بکات و ڕێگەت پێ بدرێت نهێنییەکانی هاوبەش بکەیت. دەزانین چۆن هاوڕێیان لەسەر زەوی دڵخۆشن بەوەی هەندێک شتی نهێنی لەگەڵ یەکتردا هاوبەش بکەن کە بە نامۆکان ئاشکرای ناکەن؛ و بەم شێوەیە خوداوەند یەسووع قوتابییەکانی بە هاوڕێ نزیکەکانی خۆی دەزانی، و دڵخۆش بوو بەوەی شتە بەنرخەکانی دەربارەی باوکایەتی خودایی، ئەو دابینکردنە سەرسوڕهێنەرەی خودا بۆ ڕزگارکردنی ونبووان کردبووی، و پاراستنی هی خۆی، بۆیان ئاشکرا بکات.
ئەمڕۆ شانازییەکی گەورەیە بۆ ئێمە کە بچینە ناو ئەم شتانە نهێنییانەی کە تا ئێستا شاراوە بوون و چێژیان لێ ببینین، کە ئێستا بۆ باوەڕ ئاشکرا کراون. پێویستمان بە بینینەکان یان وەحی نوێ نییە بۆ ئەوەی لێیان تێبگەین و بیانکەینە هی خۆمان. ئێمە ئەوان دەدۆزینەوە کاتێک وشەی خودا دەخوێنینەوە بە پشتبەستنی نوێژکارانە بە ڕۆحی پیرۆز کە ئیلهامی نووسینەکەی داوە.
زۆر باشم لەبیرە کاتێک ئەفسەرێکی گەنجی سوپای ڕزگاری بووم، جارێک بە مۆڵەت چوومەوە ماڵەوە. دایکم و باوکی ژنم لە باشووری کالیفۆرنیا لە کێڵگەیەکی زەیتوون و هەنجیر دەژیان، لە شوێنێک کە ئەوکات ناوی مۆنتی ڤیستا بوو، ئێستا بە سەنلاند ناسراوە. چاوم بە خزمەتکارێکی زۆر سەرنجڕاکێشی مەسیح کەوت کە ناوی ئەندروو فرەیزەر بوو. زۆرجار پێیان دەگوت "ئیپافراسی ئێرلەندی". تووشی نەخۆشی سیل ببوو، و هەموو ڕێگاکەی لە ئێرلەندا هاتبوو، بە هیوای ئەوەی لەم نەخۆشییە ترسناکە ڕزگاری بێت؛ بەڵام هێندە خراپ بوو کە چەند مانگێکی زۆری نەبرد پێش ئەوەی بچێتەوە ماڵەوە بۆ بەهەشت. باوکی ژنم خێوەتێکی لەناو باخەکەدا هەڵدابوو، و ئەو لەوێ دەمایەوە کاتێک منیان بردم بۆ ئەوەی بیبینم. دایکم منی پێ ناساند. یەکێک لە بەنرخترین کاتژمێرەکانی ژیانم بەسەر برد، گوێم لە ئامۆژگارییە میهرەبانەکان و ڕوونکردنەوەی وشەی خودا لەسەر لێوی ئەم پیاوە خۆشەویستە مردووە گرت، کاتێک لە نووسینێکەوە بۆ نووسینێکی تر دەگەڕا و ڕاستییە بەنرخەکانی دەردەخست کە هەرگیز نەمبینیبوون. لە کۆتاییدا لێم پرسی، "بەڕێز فرەیزەر، هەموو ئەمانەت لە کوێ فێر بوویت؟ دەتوانیت کتێبێک یان کتێبانێکم پێشنیار بکەیت کە بتوانم بیانخوێنمەوە و ئەم شتانەم بۆ ڕوون بکەنەوە؟" ئەو وەڵامی دایەوە، "برا گەنجە خۆشەویستەکەم، من ئەم شتانەم لەسەر ئەژنۆکانم لەسەر زەوییە قوڕینەکەی کۆخێکی بچووکی سەربانی قامیش لە باکووری ئێرلەندا فێر بووم کاتێک لە خودا دەپاڕامەوە لەسەر وشەکەی. تۆ ڕەنگە زۆر کتێب بخوێنیتەوە و زۆرجار شتی جوان و بەسوود لەواندا بدۆزیتەوە، بەڵام هەرگیز ڕاستیی خودا بە هەمان شێوە یان بە هەمان پڕی فێر نابیت وەک چۆن دەتوانیت لەسەر ئەژنۆکانت لەسەر کتێبێکی پیرۆزی کراوە فێری ببیت." کاتێک ڕۆیشتم هەستم کرد لە ئامادەبوونی پەروەردگاردا بووم، چونکە گوێم لە کەسێک گرتبوو کە لە خوداوە فێرکرابوو.
ئەوەی هەموومان پێویستمان پێیەتی ئەوەیە کە وەک منداڵ بین، بۆ ئەوەی خودا نهێنییەکانی خۆی بۆ ئاشکرا بکات. ئەو پێی خۆشە برسییەکان پڕ بکات لە شتی باش، بەڵام دەوڵەمەندەکان بە دەستی بەتاڵ دەنێرێتەوە. ئەگەر بە خۆبەتاڵکردنەوە بێینە لای و چاوەڕێی بکەین تا خۆراکمان بداتێ، ئەوا بە خوێندنەوەی دڵسۆزانەی نووسراوی پیرۆز و پشت بەستن بە ڕۆحی پیرۆز، دەبینین کە شتی سەرسوڕهێنەر پێمان ئاشکرا دەکرێت کە ئەگینا هەرگیز نایبینین. کات بەسەربردن لەسەر وشە بە هەڵوێستێکی نوێژخوازانەوە، سوودی زۆری دەبێت لە ڕێگەی ڕێنماییکردنی ئێمە بۆ زانینی مەسیح و ڕاستییەکەی.
"و، سەیری بکەن، زانایەکی یاسا هەستا و تاقیی کردەوە، گوتی: «مامۆستا، چی بکەم بۆ ئەوەی ژیانی هەتاهەتایی بە میرات بگرم؟» ئەویش پێی فەرموو: «لە یاسادا چی نووسراوە؟ چۆن دەیخوێنیتەوە؟» ئەویش وەڵامی دایەوە و گوتی: «خودای گەورەت بە هەموو دڵت و بە هەموو گیانت و بە هەموو هێزت و بە هەموو بیرت خۆشتبوێت، هەروەها دراوسێکەشت وەک خۆت.» ئەویش پێی فەرموو: «ڕاستت وەڵام دایەوە، ئەمە بکە و دەژیت.» بەڵام ئەو، ویستی خۆی پاساو بدات، بە عیسای گوت: «کێیە دراوسێکەم؟» عیساش وەڵامی دایەوە و گوتی: «پیاوێک لە ئۆرشەلیمەوە بۆ ئەریحا ڕۆیشت، کەوتە دەست دزەکان، ئەوانیش جلەکانیان لێ داکەند و برینداریان کرد و ڕۆیشتن و نیوە مردوویان بەجێهێشت. بە ڕێکەوت قەشەیەک بەو ڕێگایەدا هات، کاتێک بینی، بە لایەکی تردا تێپەڕی. بە هەمان شێوە لێڤییەکیش، کاتێک گەیشتە ئەو شوێنە، هات و سەیری کرد و بە لایەکی تردا تێپەڕی. بەڵام سامەرییەک، کاتێک گەشتی دەکرد، هاتە ئەو شوێنەی کە پیاوەکەی لێبوو، کاتێک بینی، بەزەیی پێدا هاتەوە، چوو بۆ لای و برینەکانی بەست، زەیت و شەرابی تێکرد، خستییە سەر وڵاخەکەی خۆی و بردییە میوانخانەیەک و گرنگی پێدا. ڕۆژی دواتر کاتێک ڕۆیشت، دوو دراوی دەرهێنا و دایە خاوەن میوانخانەکە و پێی گوت: «گرنگی پێ بدە، هەرچی زیاتر خەرج بکەیت، کاتێک گەڕامەوە، قەرەبووت دەکەمەوە.» ئێستا کامیان لەم سێ کەسە، پێت وایە، دراوسێی ئەو پیاوە بوو کەوتە دەست دزەکان؟» ئەویش گوتی: «ئەوەی بەزەیی پێدا هاتەوە.» ئینجا عیسا پێی فەرموو: «بڕۆ و تۆش بە هەمان شێوە بکە.» - لۆقا ١٠:٢٥-٣٧."
بە بڕوای من ئەمە یەکێکە لەو دەقانەی کە زۆرترین هەڵەتێگەیشتنی بۆ کراوە لە تۆمارەکانی ئینجیلدا. تەنها لەلایەن لوقاوە گێڕدراوەتەوە، و ئەویش بە مەبەستێکی زۆر دیاریکراو دەیگێڕێتەوە. خەڵک بە گشتی وای بۆ دەچن کە نموونەی سامەریی چاک تەنها وانەیەکە لە خێرخوازی و گرنگیدان بەوانەی کە کەمتر بەختەوەری ئێمەن. ئەم دواییانە یەکێک بە نووسەری ئێستای وت، "من پێویستم بە کەفارەت نییە بۆ گوناهەکانم. ئایینی سامەریی چاک بەسە بۆ من." ئەو هیوای خۆی بۆ هەتاهەتایی لەسەر چاکەکردن لەگەڵ هاوڕێ مرۆڤەکانی بنیات نابوو، لەبیریکردبوو کە لەسەر ئەم بنەمایە هەمووان لەژێر مەحکومیدان، چونکە هیچ مرۆڤێک، جگە لە خوداوەندە پیرۆزەکەمان، هەرگیز بە ڕاستی دراوسێکەی وەک خۆی خۆشنەویستووە. ڕووبەڕووبوونەوەی لێکەوتەکانی ئەم چیرۆکە بە ڕاستگۆیی ئەوەیە کە تێبگەین لە مەحاڵبوونی تەواوی بەدەستهێنانی ژیانی هەتاهەتایی بە کردەوە. تەنها بەوە ڕزگار دەبین کە مەسیح کردوویەتی. کاتێک تێدەگەین کە بێدەسەڵاتین، وەک ئەو پیاوەی کە لەسەر ڕێگای ئەریحا دەمرد، ئەوکاتە ئامادە دەبین بۆ ملکەچکردن بۆ ئینجیل و وەرگرتنی ئەو ڕزگارییەی کە خوداوەند عیسا هات بۆ ئەوەی بیکاتە شتێکی گونجاو.
لە کاتێکدا دەبێت دان بەو ڕاستییەدا بنێین کە پەروەردگار هەوڵی دەدا ویژدانی پارێزەرەکە بهێنێتەوە هۆش سەبارەت بە بەرپرسیارێتییەکەی بەرامبەر دراوسێکەی، بەڵام دیارە کە شتێکی زۆر زیاتر لەوە لە مێشکیدا بووە. لە دەستپێکی خزمەتەکەی پەروەردگارماندا، ئەو بنەمایەکانی بۆ شوێنکەوتووانی ڕوون کردەوە کە دەبوو ڕێنماییان بکەن کاتێک چاوەڕێی دامەزراندنی شانشینەکەی بوون. بۆ ئەوەی پێویستیی پارێزەرێک بە ڕزگارکەرێک نیشان بدات، ئەو نموونەی سامەریی چاکی گێڕایەوە. ئەوەی لەبەردەمماندایە چیرۆکی پیاوێکە کە هەوڵی دەدا ڕاستودروستیی خۆی بپارێزێت و دۆخی ونبوونی خۆی نەدەناسی. پێمان گوتراوە، "ئەوەتا، پارێزەرێک هەستا، و تاقیی کردەوە، گوتی: مامۆستا، چی بکەم بۆ ئەوەی ژیانی هەتاهەتایی بە میرات بگرم؟" ئەو پارێزەرەی ئەم پرسیارەی کرد، پرسیارکەرێکی دڵسۆز نەبوو. ئەو هەوڵی دەدا عیسا بخاتە ناو مشتومڕێکەوە سەبارەت بە یاسای موسا، کە ڕایگەیاند کە هەرکەسێک فەرمانەکانی جێبەجێ بکات، دەژی، و هەرکەسێک پێشێلیان بکات، نەفرەتی لێ بکرێت.
بە زاراوەی "یاساناس" مەبەست لێی کەسێکە کە ڕاڤەکارێکی یاسای موسا بووە: واتە، کەسێک کە زۆر شارەزا بووە لە نووسراوەکانی پەیمانی کۆن، بەتایبەتی پەنج کتێبەکەی موسا، و بۆیەش بە گشتی خەڵک وەک دەسەڵاتدارێک سەیریان دەکرد. پێم وایە ڕاست دەبین ئەگەر بڵێین کە ئەو زۆر وەک دکتۆرێکی باوەڕپێکراوی زانستی ئایینی لە ڕۆژگاری ئێمەدا دەبوو. بۆیە دەبوو بزانێت کە هیچ مرۆڤێک ناتوانێت ژیانی هەتاهەتایی بەدەست بهێنێت بە جێبەجێکردنی یاسای موسا، چونکە تا ئێستا هیچ مرۆڤێک نەدۆزرابووەوە کە بە تەواوی گوێڕایەڵی فەرمانە پیرۆزەکانی کردبێت.
عیسا وەڵامی دایەوە و پرسیاری کرد: «لە یاساکەدا چی نووسراوە؟ چۆن دەیخوێنیتەوە؟» عیسا هەرگیز هەوڵی نەدا لەگەڵ کەسێکدا مشتومڕ بکات کە ڕاستگۆ نەبوو. ئەو، لەم حاڵەتەدا، پارێزەرەکەی خستە دۆخی بەرگرییەوە، بە جۆرێک کە پرسیارەکەی خۆی بەجێهێشت بۆ ئەوەی خۆی وەڵامی بداتەوە بەو شێوەیەی کە پێی وابوو دەتوانێت. بەم شێوەیە پارێزەرەکە هەڵوێستی خۆی بەرامبەر بە خودا و دراوسێکەی ئاشکرا دەکرد. ئەمە بە تەواوی ئەوە بوو کە ڕوویدا. یاساکە درا بۆ ئەوەی گەندەڵی دڵی مرۆڤ ئاشکرا بکات، بۆ ئەوەی گوناه تایبەتمەندیی پێشێلکاری پێ ببەخشێت، و بۆ ئەوەی بێدەسەڵاتی تەواوی هەر مرۆڤێکی سروشتی دەربخات لە بەدەستهێنانی ڕزگاری بە شایستەیی مرۆڤ، و بۆ ئەوەی هەموو ئەوانە تاوانبار بکات بە گەمژەیی خۆیان کە لە ڕاستودروستی خودا بێئاگان و هەوڵ دەدەن ڕاستودروستی خۆیان دابمەزرێنن. پرسیارەکە بە هێزێکی زۆرەوە دێت: «لە یاساکەدا چی نووسراوە؟ چۆن دەیخوێنیتەوە؟» ئەگەر ویژدان چالاک بێت، یاساکە دەبێت ڕۆح پڕ بکات لە ترس کاتێک مرۆڤ بێتوانایی تەواوی خۆی تێدەگات لە گەیشتن بەو ستانداردە بەرزەی کە دەیخاتەڕوو. دیارە پارێزەرەکە هیچ کارێکی لەو جۆرەی نەبوو، چونکە بێ دوودڵی وەڵامی دایەوە: «یەزدانی پەروەردگارت خۆشبوێت بە هەموو دڵت، بە هەموو گیانت، بە هەموو هێزت و بە هەموو بیرت؛ و دراوسێکەشت وەک خۆت.» بەم وەڵامدانەوەیە، پارێزەرەکە دوو تەختەکەی یاساکەی کورتکردەوە، بەپێی دێوتێرۆنۆمی 6:5 و لێڤییەکان 19:18. ئەمە لێدوانێکی خەمناک بوو لەسەر دۆخی ڕۆحی، کە دەیانتوانی ئەم وشانە بەو شێوەیە بە ئاسانی بڵێتەوە و هێشتا هیچ هەستێک بە دۆخی ونبووی خۆی نیشان نەدات. کێ هەمیشە بەپێی ئەم فەرمانانە ژیاوە؟ هێشتا شکست لە یەک خاڵدا مرۆڤ دەخاتە دۆخێکی تەواو بێئومێدییەوە سەبارەت بە جێبەجێکردنی داواکارییەکانی یاساکە. یەزدان عیسا بە هێمنی وەڵامی دایەوە: «ڕاستت وەڵام دایەوە: ئەمە بکە، و دەژیت.» ئەمە لێدانێکی تیژ بوو بە شمشێرە دوولایەنەکەی ووشەی خودا، بەڵام کاریگەرییەکی کەمی لەسەر دڵی خۆبەزلزان و خۆڕاستودروستی ئەم پارێزەرە هەبوو. هێشتا تەنها پێداگری بوو لەسەر ئەوەی کە یاساکە داوای دەکرد، و بەهۆی ئەوەوە بوو بە خزمەتگوزاریی مردن (2 کۆرنسۆس 3:7) بۆ هەموو ئەوانەی لەژێریدا بوون. ئەگەر هیچ کارێکی ویژدانی ڕاستەقینە هەبوایە، پارێزەرەکە دانی بەوەدا دەنا کە پێشتر یاساکەی پێشێل کردووە و پرسیاری دەکرد ئایا هیچ ڕێگایەک هەیە کە بتوانێت لە نەفرەتی یاساکە ڕزگاری بێت. لەبری ئەمە، هەوڵی دا خۆی پاساو بدات بە پرسیارکردن: «دراوسێکەم کێیە؟» پرسیارێکی ئاشکراکەر بوو! دۆخی ڕاستەقینەی دڵی ئەم پیاوەی دەرخست. بیر لە کەسێک بکەرەوە کە هیوای بەدەستهێنانی ژیانی هەتاهەتایی بە کردارەکانی هەبوو، کە دەیتوانی ئەوەندە بێباک بێت بەرامبەر بە پێداویستییەکانی مرۆڤایەتیی ئازارچەشتوو لە دەوروبەریدا کە هێشتا دراوسێکەی نەدۆزیبووەوە کە پێویستی بە خۆشەویستی و چاودێریی ئەو بوو! و هێشتا باشتر بوو بپرسیایە: «خودای من کێیە؟» چونکە ئەگەر کەسێک براکەی خۆی خۆشنەوێت، کە بینیویەتی، ناتوانێت خۆشەویستییەکی ڕاستەقینەی بۆ خودا هەبێت کە نەیبینیوە (1 یۆحەننا 4:20). لە وەڵامی ئەم پرسیارەدا بوو کە یەزدان ئەوەی گێڕایەوە کە بە گشتی پێی دەوترێت نموونەی سامەریی باش. بێگومان چیرۆکێکی ڕاستەقینە بوو، چونکە پێویستە لەبیرمان بێت کە یەزدان عیسای مەسیح خۆی ڕێگا و ڕاستی و ژیان بوو. ئەوە قابیلی بیرکردنەوە نییە کە ئەو نموونەیەک دروست بکات کە هیچ بنەمایەکی ڕاستەقینەی نەبێت، تەنانەت بۆ ئەوەی هێڵێکی دیاریکراوی ڕاستی جێگیر بکات، مەگەر ئەوەی ڕوون بکاتەوە کە ئەو ئەم کارە دەکات، وەک لە هەندێک بۆنەدا کە دەیگوت: «گوێ لە نموونەیەک بگرن.» لەم حاڵەتەدا ئەو بە تەواوی باس لە پیاوێکی دیاریکراو دەکات کە لە ئۆرشەلیمەوە بۆ ئەریحا ڕۆیشت و کەوتە نێو دزەکانەوە کە برینداریان کرد و تاڵانیان کرد، جلەکانیان لێ داکەند و نیوەمردوویان لەسەر ڕێگا بەجێهێشت. لەم پیاوەدا دەتوانین قوربانییە نەگبەتەکانی گوناه و توندوتیژی لە هەموو جۆرێکدا ببینین، کە ژیانیان بەهۆی بارودۆخی نالەبارەوە وێران و تێکچووە، و دۆخیان دەبێت سۆز و هاندانی یارمەتیدان لەلایەن هەموو کەسێکی دڵسۆزەوە وروژێنێت. بەڵام لە گێڕانەوەی ئەم چیرۆکەدا دیارە کە عیسا زیاتر لەمەی لە مێشکدا بووە. پیاوە لێقەوماوەکەی سەر ڕێگای ئەریحا وێنەیەکی زیندووی هەموو مرۆڤەکانە لە دۆخی سروشتییاندا، کە بێتاوانی و پاکیی ڕێژەییان لێ دزراوە و ئێستا بێدەسەڵات و گڵاون، ناتوانن دۆخی پێشوویان بەدەست بهێننەوە، پێویستیان بە کەسێکە کە بتوانێت لە گوناهەکانیان و دەرئەنجامەکانیان ڕزگاریان بکات.
دواتر دەخوێنینەوە کە بە ڕێکەوت (یان، باشتر بڵێین، بە هاوکات) قەشەیەک هاتە خوارەوە، کە سەیری پیاوەکەی کرد و پاشان تێپەڕی. ئەو لایەنی ڕۆحیی پەیمانی یاسایی نوێنەرایەتی دەکرد. پیاوە لێقەوماوەکەی بینی، بەڵام بە ئاشکرا ترسا خۆی گڵاو بکات بە دەستلێدان – یەکێک کە ئەوەندە نزیک بوو لە مردن و بە خوێنی خۆی پیس ببوو (لێڤییەکان ٢١:١). بۆیە "لەلایەکی ترەوە تێپەڕی." دواتر لێڤییەک هات. وادیار بوو زیاتر گرنگی بە قوربانییە هەژار و بریندارەکەی دزەکان دەدا، چونکە پێمان دەوترێت کە "هات و سەیری کرد،" بەڵام دووبارە دەخوێنینەوە کە "لەلایەکی ترەوە تێپەڕی." ئەو لایەنی مرۆیی یاسای نوێنەرایەتی دەکرد، بەڵام بەشێک لە ئەرکی خۆی نەدەزانی کە یارمەتی کەسێک بدات لە بارودۆخێکی ئەوەندە خراپدا. چەندە مومکینە کەسێک زۆر ئایینی بێت، خۆی تەرخان کردبێت بۆ کڵێسایەک یان کۆمەڵگایەک، و هێشتا هیچ هەستێکی ڕاستەقینەی دڵی نەبێت بۆ ئەوانەی لە کێشە و ناڕەحەتیدان، یان ئەوانەی لە گوناهەکانیاندا لەناو دەچن. لێڤییەکە پێدەچوو خزمەتکاری خودا بووبێت، خۆی تەرخان کردبێت بۆ خزمەتکردن لە ئیسرائیل، بەڵام لە خۆڕازیبوونیدا پێویستیی ئەو هەژارە بێچارە مردووەی پشتگوێ خست کە لەسەر ڕێگای ئەریحا کەوتبوو. خودا ببەخشێت کە هەموو ئەوانەی بانگەشەی ئەوە دەکەن کە خزمەتکاری گەورە عیسای مەسیحن، هەمیشە لەبیریان بێت کە ئێمە بەرپرسیارێتییەکی گەورەمان هەیە، نەک تەنها بۆ ڕاگەیاندنی مزگێنی، بەڵکو، بەپێی ئەوەی لە تواناماندایە، چاکە لەگەڵ هەموو خەڵکدا بکەین.
لە کۆتاییدا یارمەتی لە سەرچاوەیەکی زۆر چاوەڕواننەکراوەوە هات. جولەکەکان هیچ مامەڵەیەکیان لەگەڵ سامەرییەکان نەبوو. سامەرییەکی دیاریکراو، کاتێک گەشتی دەکرد، پیاوەکەی لە دۆخە خراپەکەیدا بینی و بەزەیی پێیدا هاتەوە. ئەمە نزیکەی دوا پیاو بوو لە جیهاندا کە جولەکە بریندار و هەژارەکە هیچ مافێکی نەبوو چاوەڕێی بەزەیی لێ بکات. بەڵام دڵی سامەرییەکە پڕ بوو لە هاوسۆزی بۆ قوربانییە بێدەسەڵاتەکە. کاتێک جولەکەکان ویستیان سووکایەتی خۆیان بۆ عیسا دەرببڕن، ئەویان بە سامەری ناودێر کرد (یۆحەننا ٨:٤٨). ئاسانە لەو کەسەدا کە یارمەتی گەشتیارە مردووەکەی دا، وێنەی خوداوەندە پیرۆزەکەمان خۆی ببینین، کە هات بۆ لای ئێمە کاتێک لە گوناه و پێویستیدا بووین، و نیعمەتی بێسنووری خۆی بەرامبەر بە ئێمە نیشاندا.
سامەرییەکە برینەکانی ئەم پیاوە هەژارەی بەست، ڕۆن و شەرابی تێکرد، و خستییە سەر وڵاخەکەی خۆی، و بردی بۆ میوانخانەیەک. بە بەکارهێنانی باشترین چارەسەر کە دەیزانی، سامەرییەکە سەلماندی کە دراوسێیەکی ڕاستەقینەیە بۆ ئەو کەسە نەخۆشە. لە کەنار ڕێگاکە جێی نەهێشت، بەڵکو بردی بۆ میوانخانەیەک کە لەوێ بتوانێت چاودێرییەکی گونجاوی هەبێت. ڕاستییەکی سەرنجڕاکێشە کە لە نیوەی ڕێگای نێوان ئەریحا و ئۆرشەلیم، تا ئەمڕۆ میوانخانەیەک ماوەتەوە کە بە گشتی بە میوانخانەی سامەریی چاک ناسراوە، کە گەشتیاران دەتوانن لەوێ پشوو بدەن لە ڕێگای سەرکەوتنیان بەسەر لێژایی درێژدا لە دۆڵی ئوردونەوە بۆ شاری پاشای مەزن.
گرنگی سەمەرانییەکە بە نەخۆشەکەی کۆتایی نەهات کاتێک هێنابوویە میوانخانەکە، بەڵکو پێش ئەوەی بڕوات بۆ گەشتەکەی خۆی، پێمان وتراوە کە "دوو دیناری دەرهێنا"، واتە، دوو دینار – دراوی ڕۆمانی بە قەبارەی دراوێکی بیست و پێنج سەنتیمان، بەڵام لەو ڕۆژگارەدا، هێزی کڕینی چەندین ئەوەندە بوو. پارەکەی دایە خاوەن میوانخانەکە و پێی وت، "گرنگی پێ بدە"، بەڵێنی دا کە لە گەڕانەوەیدا هەموو خەرجییەکانی تری بدات. سەرنجی قسە وردەکانی بدە – "کاتێک دەگەڕێمەوە، قەرەبووت دەکەمەوە." چەند پڕ واتایە ئەم بەڵێنە! ئایا ئەوە بیرمان ناهێنێتەوە کە خوداوەندە پیرۆزەکەمان، کە گەڕاوەتەوە بۆ بەهەشت، دیسانەوە دێتەوە، و کاتێک دەگەڕێتەوە، قەرەبووی هەموو شتێک دەکاتەوە کە بۆی کراوە.
دەتوانرێت وێنا بکرێت کە ئەو کەسەی سامەرییەکە یارمەتی دابوو ڕۆژ بە ڕۆژ بەهێزتر دەبوو. کاتێک هێزی زیاد دەکرد، دەتوانین بیری لێ بکەینەوە کە دەچووە دەروازەی خانەکە و بە چاوەڕوانییەوە سەیری ڕێگاکەی دەکرد. ئەگەر کەسێک پرسیاری بکردایە کە چاوەڕێی چی یان کێ دەکات، پێم وایە لەوانەیە وەڵامی دابێتەوە: "هاوڕێم، ئەو کەسەی لە کاتی پێویستیمدا دراوسێیەکی هێندە باش بوو بۆم؛ ئەو کەسەی قەرزاری ژیانیم. ئەو وتی، 'دێمەوە.' من چاوەڕێی گەڕانەوەی دەکەم. دەمەوێت بکەومە سەر پێیەکانی و سوپاسگوزاری خۆم دەرببڕم بۆ ئەوەی بۆمی کردووە."
بۆ پارێزەرەکە پەروەردگار عیسا پرسیارەکەی ئاراستە کرد، "ئێستا لەم سێ کەسە، بەڕای تۆ، کامیان دراوسێی ئەو کەسە بوو کە کەوتە نێو دزەکانەوە؟" بەڕاستی پرسیارێکی وردبینانە بوو، کە بۆ ئاشکراکردنی خۆپەرستیی دڵی پارێزەرەکە و وای لێبکات تێبگات کە ئەو پیاوەی سەر ڕێگای ئەریحا بوو کە پێویستی بە کەسێک بوو بتوانێت لەو دۆخە سەختە ڕزگاری بکات کە گوناهەکەی تێی خستبوو. بەڵام ئای! ئەو هیچ تێگەیشتنێکی لە پێویستییەکەی خۆی نەبوو. وەڵامی دایەوە، "ئەوەی کە بەزەیی پێدا هاتەوە." هیچ پیاوێکی بیرکەرەوە نەیدەتوانی وەڵامێکی تر بداتەوە، بۆیە پارێزەرەکە خۆی لە قسەکانی خۆیەوە تاوانبار کرد. عیسا بە سادەیی فەرمانی پێکرد، "بڕۆ، و تۆش بە هەمان شێوە بکە." پاشان پارێزەرەکەی بە بیرکردنەوەکانی خۆیەوە بەجێهێشت. ئەگەر ئەو پرسیارکەرێکی ڕاستگۆ بووایە، دانی بەوەدا دەنا کە تا ئەو شوێنەی پەیوەندی بە بەدەستهێنانی ژیانی هەتاهەتاییەوە هەبوو بە ڕاگرتنی یاسا، دۆخەکەی بێ هیوا بوو، چونکە پێشتر پێشێلی کردبوو و لەژێر نەفرەتی ئەودا بوو. ئەگەر هەڵوێستێکی دروستی بەرامبەر خودا بگرتایە، هەرگیز بێباک نەدەبوو بەرامبەر دراوسێکانی. هیچ بەڵگەیەک بۆ دانپێدانان نەبوو، چونکە ئەگەرنا هاواری دەکرد، "من ئەو پیاوەم لەسەر ڕێگای ئەریحا - من ئەوەم کە پێویستم بە بەزەییە." و پاشان عیسا ئاماژەی بە لێڤی یان قەشە نەدەکرد بۆ یارمەتی، بەڵکو دەیفەرموو، "من هاتووم بۆ گەڕان و ڕزگارکردنی ئەوەی ون بووە؛ من دەتوانم ڕۆحت چاک بکەمەوە و بەرپرسیارێتیت بگرمە ئەستۆ. من هاتووم ژیانی هەتاهەتایی بدەم بە هەموو ئەوانەی متمانەم پێ دەکەن."
ئایینی یاسایی ناتوانێت هیچ شتێک بۆ پیاوێک بکات کە پێشتر کەوتووە و پیس بووە. قەشەکە و لێڤییەکە نوێنەرایەتی دوو تەختەی یاساکەیان دەکرد، بەرەو خودا و بەرەو مرۆڤ، بەڵام کاتێک شکێنران، بوونە خزمەتێکی مەرگ و مەحکومکردن. عیسا خۆی ئەو مەحکومکردنەی هەڵگرت و لە جێگەی ئێمەدا مرد، دادپەروەرەکە لە جێگەی نادادپەروەرەکان، بۆ ئەوەی ئێمە بێنێتە لای خودا. بەو شێوەیە خۆی دەرخستووە کە توانای هەیە هەموو پێداویستییەک دابین بکات و بۆ هەتاهەتایە هەموو ئەوانە ڕزگار بکات کە متمانەی پێ دەکەن.
"جا کاتێک ئەوان دەڕۆیشتن، ئەو چووە ناو گوندێک: و ژنێک بە ناوی مارتا پێشوازی لێ کرد و بردییە ماڵەکەی خۆی. و خوشکێکی هەبوو بە ناوی مریەم، کە ئەویش لەبەرپێی عیسا دانیشتبوو، و گوێی لە قسەکانی دەگرت. بەڵام مارتا سەرقاڵی خزمەتکردنێکی زۆر بوو، و هاتە لای و گوتی: گەورەم، ئایا تۆ گرنگی نادەیت کە خوشکەکەم بە تەنیا جێی هێشتووم بۆ خزمەتکردن؟ فەرمانی پێ بکە با یارمەتیم بدات. عیساش وەڵامی دایەوە و پێی گوت: مارتا، مارتا، تۆ خەمبار و نیگەرانی لەسەر زۆر شت: بەڵام یەک شت پێویستە: و مریەم ئەو بەشە باشەی هەڵبژاردووە، کە لێی ناسێندرێتەوە"- لۆقا ١٠:٣٨-٤٢.
ئەو گوندەی عیسا چووە ناوی، وەک لە نووسینەکانی ترەوە دەزانین، بێتانی بوو، کە مارتا و مریەم تێیدا دەژیان. ماڵەکەیان وادیارە هەمیشە کراوە بووە بەڕووی خودادا. ئەو خۆشەویستییەکی تایبەتی هەبوو بۆ ئەم دوو خوشکە دڵسۆزە و براکەیان ئیلعازەر. چەند پیرۆزە ئەو ماڵەی مەسیح هەمیشە بەخێرهاتن دەکرێت، و دڵە پڕ خۆشەویستییەکان دڵخۆشن بە میوانداریکردنی میوانێکی ئاوا سەرسوڕهێنەر!
مارتا بە ڕوونی خوشکی گەورەی ئەو دوو خوشکە بوو، چونکە دەخوێنینەوە، "ژنێک بە ناوی مارتا پێشوازی لێ کرد بۆ ماڵەکەی." وادیارە وەک خاوەنی ماڵەکە ناسرابێت. هەوڵ دراوە مریەم، خوشکە بچووکەکە، لەگەڵ مریەم مەجدەلییە یان لەگەڵ ئەو ژنە بێ ناوی دیکەی لۆقای حەوتەمدا بناسرێتەوە، بەڵام وادیار نییە هیچ هۆکارێکی دروست بۆ ئەمە هەبێت. هیچ شتێک نییە ئاماژە بەوە بدات کە مریەم هەرگیز ژنێکی بێشەرم یان یەکێک بووبێت کە ڕۆحی پیسی تێدا بووبێت. لەو سێ حاڵەتە دیاریکراوەدا کە ئەو لە کتێبی پیرۆزدا دەردەکەوێت، واتە لێرە و لە یۆحەننا ١١:٠ و ١٢، ئێمە وەک پەرستکارێکی بیرکەرەوە دەیبینین، کە خودای پیرۆز بە شێوەیەکی بێوێنە لە دڵی ئەودا بەنرخ بوو. هیچ ئاماژەیەکی بچووکیش نییە کە ئەو هەرگیز ژنێکی خراپ ڕەوشت بووبێت، هەرچەندە وەک هەموو کەسێکی تر، گوناهبارێک بوو کە پێویستی بە ڕزگاربوون بوو بە نیعمەتی خودایی. لە لۆقا ١٠:٣٩ دەخوێنینەوە کە، "ئەو (مارتا) خوشکێکی هەبوو بە ناوی مریەم، کە ئەویش لەبەرپێی عیسا دانیشتبوو و گوێی لە قسەکانی دەگرت." مریەم دڵخۆش بوو بەوەی شوێنی فێرخوازێک بگرێت. ئەو چێژی لەو ڕاستییە دەبینی کە مەسیح هاتبوو بۆ ئاشکراکردنی، و گەورەترین خۆشی خۆی لە دانیشتن لەبەرپێی ئەودا دەدۆزییەوە. بۆ هەندێک کەس وادیار بوو خەیاڵاوی و ناپراکتیکی بێت، بەڵام عیسا بایەخدانی قووڵی ئەو بە پەیامەکەی و خۆشەویستییەکەی بۆی بەرز نرخاند. ئەمە زۆر بەنرخە. ڕەنگە بە دڵماندا بێت. هیچ شتێک گرنگتر نییە بۆ منداڵی خودا وەک بەسەربردنی کات لەبەرپێی عیسا، و بیرکردنەوە لە قسەکانی. بەم شێوەیە ئێمە لە نیعمەت و لە ناسینی مەسیحدا گەشە دەکەین. بۆیە مریەم دەبێتە نموونەیەک بۆ هەموومان. ڕەنگە بڵێیت دەبوو یارمەتی مارتا بدایە لەگەڵ نانی ئێوارە. ئاه، بەڵام خودا پێی باشتر بوو کە ئەو لەبەرپێی ئەودا دابنیشێت. بیرت دێت کاتێک لەسەر بیری یەعقوب دانیشتبوو و قوتابییەکان بۆ خواردن ڕۆیشتبوون. پاشان ژنە سامەرییەکە هات کە ئەو قسەکانی خودای پێ بەخشی، کە بە ڕاستی، بوو بە ئاوی ژیان بۆ ڕۆحە تینووەکەی. چەندە خۆشی بوو بۆی کە خزمەتی پێویستییە قووڵەکانی بکات و دەوڵەمەندی نیعمەتی خودای بۆ ئاشکرا بکات بە شێوەیەک کە گۆزەی ئاوەکەی لەبیر کرد لەبەر خۆشەویستی ئەو و گەڕایەوە شارەکە بۆ مزگێنیدان بە پیاوانی! کاتێک قوتابییەکان گەڕانەوە، چاوەڕێ بوون بیبینن ئەوەندە برسییە کە دەستبەجێ ئامادە دەبێت بۆ خواردنی ئەو خواردنەی هێنابوویان، بەڵام وادیار بوو بە تەواوی بێباک بێت لێی. پرسیاریان لێی کرد، "ئایا هیچ کەسێک شتێکی بۆ هێناوە بۆ خواردن؟" عیسا پێی گوتن، "خواردنی من ئەوەیە کە ویستی ئەوەی منی ناردووە جێبەجێ بکەم، و کارەکەی تەواو بکەم." دڵخۆشکەر بوو بۆی کە گوناهبارێکی هەژاری بینی و ڕزگار کرد. و دەبێت خواردن بێت بۆ ئێمە کە لەبەرپێی ئەودا دابنیشین و لێی فێر بین. پاشان دەتوانین بڕۆین و خزمەتی ئەوانی تر بکەین. بەڵام مارتا تێنەگەیشت، و بۆیە پێی گوت، "خودایە، ئایا گرنگی نادەیت کە خوشکەکەم بە تەنیا منی بەجێهێشتووە بۆ خزمەتکردن؟ فەرمانی پێ بکە کە یارمەتیم بدات." پێمان دەگوترێت مارتا "بە خزمەتکردنی زۆرەوە سەرقاڵ بوو." زۆر ئاسانە کە بە بەرپرسیارێتییە ڕۆژانەکانمانەوە قورس بین و پشتگوێ بخەین کات لەبەرپێی عیسا بەسەر بەرین. "و عیسا وەڵامی دایەوە و پێی گوت، مارتا، مارتا، تۆ خەمبار و نیگەرانی لەسەر زۆر شت: بەڵام یەک شت پێویستە: و مریەم ئەو بەشە باشەی هەڵبژاردووە، کە لێی ناسێندرێتەوە." ئەمە ئەو یەک شتە پێویستە بوو، یان یەک شت کە پێویستی پێیەتی. مەبەستی ڕزگاری کەسی نەبوو، یان ئەوەی مریەمی بۆ لای خۆی ڕاکێشا. یەکەمین پێویستی ئەوەیە کە لە هەموو شتێکدا ملکەچی مەسیح بیت. ئەمە ئەو شتە بوو کە مریەمی تایبەتمەند دەکرد، و ئەمە ئەو شتە بوو کە ئەو دەیویست بەردەوام بێت لە چێژوەرگرتن لێی. بە واتایەکی تر، مریەم چێژی لە هاوبەشی لەگەڵ ئەودا دەبینی، و بەم شێوەیە دڵی گەورە و خۆشەویستی ئەوی دڵخۆش دەکرد. ئەو ئارەزووی هاوبەشی گەلی خۆی دەکات.
“لەبەر پێیەکانت، گەورەم عیسا؛ ئەمە شوێنی منە؛ لەوێ وانەی شیرینم فێر بووم، ڕاستییەک کە ئازادی کردم. >“ئازاد لە خۆم، گەورەم عیسا، ئازاد لە ڕێگاکانی مرۆڤەکان؛ زنجیرەکانی بیرکردنەوە کە جارێک بەستبوومیانەوە هەرگیز جارێکی تر نامبەستنەوە. >“کەس جگە لە خۆت، گەورەم عیسا، ئەم ویستە سەرکێشەی نەبەزاند؛ بەڵام بۆ نیعمەتەکەی تۆ، ڕزگارکەرەکەم، هێشتا سەرکێش دەبووم.”
شەرم دەکەم بڵێم کە لە ژیانێکی زۆر سەرقاڵدا، نزیکەی ئەوەندە کاتم لە پێیەکانی ئەودا بەسەر نەبردووە وەک چۆن دەبوو، بەڵام هەر کاتژمێرێک لەوێ بەسەر براوە زۆر زیاتر بووە لە کاتێک کە بە هەر شێوەیەکی تر بەسەر براوە.
بیرم دێت گوێم لە باوکێکی خۆشەویست بوو کە ژنەکەی لەدەست دابوو. کچێکی بۆ جێهێشتبوو، و ئەویش حەزی دەکرد کچەکەی لەگەڵیدا بێت؛ بەڵام لەبەر ئەوەی پیاوێکی سەرقاڵ بوو، تەنها ئێوارەکانیان پێکەوە بەسەر دەبرد. لە کار دەگەڕایەوە ماڵەوە، و دوای نانخواردنی ئێوارە چەند کاتژمێرێک پێکەوە دەمانەوە، و یەکێکیان یان ئەوی دیکە دەیخوێندەوە؛ پاشان کچەکە بۆی دەژەنی و گۆرانی دەوت. ئەو گەورەترین ئارامیی خۆی لە هاوڕێیەتی منداڵە خۆشەویستەکەیدا دەدۆزییەوە. نزیکەی کۆتایی ساڵ بوو، و کچەکە ئێوارەیەک پێی وت، "باوکە، ئەم ئێوارەیە بمبەخشە؛ شتێکم هەیە دەبێت لە ژوورەکەمدا بیکەم." شەوی دواتر هەمان شت بوو، و شەوی دواتر، و شەوی دواتر، کە زۆر بێهیوا بوو. بەڵام دەبوو ڕابێت پێی، و حەزی نەدەکرد لێی بپرسێت چی دەکات کە دەبێت بە تەنیا جێی بهێڵێت. لە کۆتاییدا بەیانی کریسمس بوو، و کچەکە هاتە ژوورەکەی و هاواری کرد، "کریسمسێکی پیرۆز، باوکە!" جووتێک گالیسکەی چنراوی پێدا کە بۆی دروست کردبوو. دوای ئەوەی سوپاسی کرد، وتی، "زۆر زیاتر حەزم دەکرد تۆ لەگەڵم بوویتایە لەو هەموو ئێوارە تەنیایانەدا، نەک ئەم گالیسکانەم هەبووایە، هەرچەندە جوان و ئارامبەخشن." پێموایە پەروەردگارمان ئەمە بە ئێمە دەڵێت. ئێمە هەوڵ دەدەین بە خزمەتکردنێکی زۆر دڵی خۆش بکەین، بەڵام دەترسم بە زۆربەمان بڵێت، "ئێوە زۆر کاتژمێرتان لە خزمەتکردندا بەسەر بردووە لە کاتێکدا من زیاتر حەزم دەکرد لە پێیەکانم بوویتایە. ئێوە لەوێ نەبوون کاتێک ویستم زۆر نهێنی لەگەڵتاندا هاوبەش بکەم." با زیاتر و زیاتر فێری بەرەکەتەکانی هاوبەشیکردن لەگەڵ ئەودا بین!