ئەم لێکدانەوەی بەشە سێ فێرکردنی سەرەکی لە مارکۆس 12 دەکۆڵێتەوە. سەرەتا بە وردی باس دەکات لە نموونەکەی عیسا دەربارەی ڕەزەکە، کە وێنەی پەیوەندی خودا لەگەڵ ئیسرائیل و ڕەتکردنەوەیان بۆ کوڕەکەی نیشان دەدات. پاشان دەقەکە باس لە وەڵامەکانی عیسا دەکات بۆ ئەو ئاڵنگارییانەی سەبارەت بە پێدانی باج بە قەیسەر و سروشتی هاوسەرگیری لە هەستانەوەدا، کە تێیدا جەخت دەکاتەوە لەسەر گەڕاندنەوەی ئەوەی هی خودایە بۆ خودا و ڕوونیدەکاتەوە هەڵەتێگەیشتنەکان دەربارەی کتێبی پیرۆز و هێزی خودایی.
لێکدانەوەکانی پەرتووکی پیرۆز مەرقۆس ١٢ تێبینییەکانی ئایرۆنساید لەسەر کتێبە هەڵبژێردراوەکان تێبینییەکانی ئایرۆنساید
ئەم نموونەیە بە شێوەیەکی زۆر زیندوو و ڕوون مامەڵەی خودای لەگەڵ ئیسرائیل و کاردانەوە و سوپاسنەناسییەکەیانی بە درێژایی سەدەکانی ڕابردوو وێنا کردووە. لە ڕەتکردنەوە و مردنی میراتگرەکەدا، تەواوبوونی خزمەتەکەی پەروەردگارمان دەبینین، کە دواتر زیندووبوونەوە شکۆدارەکەی بەدوایدا دێت.
"ڕەزی خوداوەندی سوپاسالاران ماڵی ئیسرائیلە" (ئیشایا ٥:٧).
لە خاکی کەنعان لەلایەن خوداوە نیشتەجێ کرابوون، ئیسرائیلییەکان بە شێوەیەکی سەرسوڕهێنەر چاودێری کرابوون. خودا ئەوانی خستبووە ژێر چاودێری ئەوانەی کە دەبوو چاودێری ڕۆحەکانیان بکەن و هەوڵ بدەن بە شێوەیەکی ڕۆحی گەشەیان پێ بکەن بۆ ئەوەی بەرهەمێکی زۆر بۆ ئەو هەبێت. بەڵام جووتیارەکان، یان باخەوانەکان، تەنها بیریان لە بەرژەوەندییە خۆپەرستانەکانی خۆیان دەکردەوە. نەیانتوانی ئەو خۆشەویستی و ڕێزە پێشکەش بە یەهوە بکەن کە ئەو مافی ئەوەی هەبوو چاوەڕێی بکات. کاتێک پێغەمبەرەکانی خۆی بۆ ناردن، یان "بە دەستی بەتاڵ ناردنیانەوە" (بە بێباکی تەواوەوە مامەڵەیان لەگەڵ کردن) یان تەنانەت تا مردن چەوساندنیانەوە لەبەر ئەوەی جورئەتیان کردبوو سەرزەنشتیان بکەن بەهۆی خراپەکارییەکانیانەوە. بە درێژایی سەدەکان ئەمە هەڵوێستی جووتیارەکان بوو. ئێستا خودا کوڕەکەی خۆی ناردبوو وەک دوا تاقیکردنەوەی خۆشەویستی و دڵسۆزی ئیسرائیل. کاتێک سەرکردەکان ئەویان بینی، بانگەشەکەی ئەویان ڕەتکردەوە و هەوڵی لەناوبردنیان دا. وتیان،
ئەمە میراتگرەکەیە؛ وەرن، با بیکوژین، و میراتەکە هی ئێمە دەبێت.
مەرقۆس ١٢:٨ پێشبینییە و تەنها چەند ڕۆژێک دواتر هاتە دی.
"ئەوان گرتیان، و کوشتیان، و لە ڕەزەکە فڕێیان دایە دەرەوە."
بەو شێوەیە عیسا پێیانی وت لەبارەی ڕەتکردنەوە و مردنی خۆی تەنانەت پێش ئەوەی ڕووبدات.
پاشان پرسیارەکەی لێکردن:
کەواتە خاوەنی ڕەزەکە چى دەکات؟
وەڵامەکە ڕوون بوو:
ئەو دێت و جووتیارەکان لەناودەبات، و ڕەزەکە دەدات بەوانی تر.
ئیسرائیل دەبوو بخرێتە لاوە لە کاتێکدا نیعمەت دەڕژا بۆ نەتەوەکان.
ئەم پێشبینییە لەگەڵ ئەوەدا بوو کە لە زەبوور 118:22 نووسرابوو:
ئەو بەردەی بیناسازەکان ڕەتیانکردەوە، بوو بە بەردی سەرکۆڵکە.
کەواتە ئەو نەک تەنها لەبارەی مردنەوە قسەی کرد، بەڵکو لەبارەی هەستانەوەشەوە، چونکە وەک یەکەمین لە مردووان هەستاوە، عیسا کراوە بە بەردی گۆشەی سەرەکی.
"ئەمە کردەوەی پەروەردگار بوو، و لە چاوماندا سەرسوڕهێنەرە."
نموونەکە و لێکدانەوەکەی سەرکردەکانی بۆ ڕقێکی زیاتر وروژاند. ئەوان تێگەیشتن کە ئەو باسی ئەوانی کردبوو، بەڵام بۆ کاتی ئێستا جورئەتیان نەکرد بە ئاشکرا هەنگاو دژی بنێن چونکە ترسیان لە کاردانەوەی خەڵک بە گشتی هەبوو.
پرسی پارەی باجەکە لە سەرانسەری فەلەستیندا پرسیارێکی زیندوو بوو. دانانی ئەم باجە داننانێکی ناڕاستەوخۆ بوو بە دەسەڵاتی ڕۆما، شتێک بوو کە بە تەواوی قێزەون بوو بۆ ئەو جوولەکانەی هەستی نەتەوەیی بەهێزیان هەبوو. هیرۆدییەکان و هەندێک کەسی تر پشتگیری ئەم داننانەیان بە حکومەتی ئیمپراتۆری دەکرد لەبەر چاکەیەکی تایبەت کە هیوایان دەخواست بە ملکەچییان بەدەستی بهێنن.
ئەوە هیچ ئارەزوویەک نەبوو بۆ زانینی ڕاست یان هەڵەی بابەتەکە کە وای لە نوێنەرانی دوو قوتابخانە دژبەیەکەکی بیرکردنەوە (فریسییەکان و هیرۆدییەکان) کرد پرسیارەکە لە عیسا بکەن،
“ئایا ڕەوایە باج بدەین بە قەیسەر، یان نا؟”
سەرەڕای شێوازی قسەکردنیان بە شێوەیەکی دڵخۆشکەرانە لەگەڵی، ئەوان تەنها داوێکیان بۆی دادەنا. ئەوان هیوایان دەخواست کە بە قسەکردنێک بیخەنە داوەوە کە دەرفەت بدات یان بۆ ئەوەی تۆمەتباری بکەن لای سەرۆکە ڕۆمانییەکانیان وەک لایەنگرێکی یاخیبوون، یان بۆ ئەوەی وا لە جوولەکە نیشتمانپەروەرە توندڕەوەکان بکەن کە وا بزانن ئەو هیچ هاوسۆزییەکی لەگەڵیاندا نییە لە ئارەزوویان بۆ ڕزگاربوون لە ژێردەستی ڕۆمانەکان.
بۆچی تاقیم دەکەنەوە؟ پارهیهک [دینارێک] بۆم بهێنن، بۆ ئەوەی بیبینم.
وەڵامەکەی ئەوەی دەرخست کە ئەو لە دڵەکانیانی دەڕوانی و بە تەواوی دەیزانی بۆچی هاتبوونە لای ئەو.
کاتێک یەکێک لە سکەکانیان دایە دەستی، فەرمووی،
ئەم وێنە و نووسینە هی کێیە؟
ئەوان وەڵامیان دایەوە،
قەیسەری.
ئەو وتی پێیان،
"ئەوەی هی قەیسەرە بیدەرەوە بە قەیسەر، و ئەوەی هی خودایە بیدەرەوە بە خودا."
ئاوا کەوتنە ناو ئەو داوەی کە بۆ پێیەکانی ئەویان هەڵکەندبوو. ئەوان سەرسام بوون بە وەڵامەکەی و بێدەنگ کران سەبارەت بەو بابەتە.
گرووپێک لە سەدوقییەکان ئەمجارەیان هەوڵیاندا عیسا بخەنە داوەوە. ئەوان نوێنەرایەتیی تایفەیەکی ماددیگەریان دەکرد کە زیندووبوونەوە و بوونی فریشتە و ڕۆحەکانیان ڕەت دەکردەوە. ئایا ئەو چیرۆکەی خستیانە بەردەمی ڕاست بوو یان نا، ناتوانین بڵێین. زۆر دوورە ڕاست بێت، و ڕەنگە تەنها چیرۆکێکی خەیاڵی بووبێت کە بۆ گاڵتەپێکردنی فێرکردنی زیندووبوونەوە داڕێژرابوو.
بەپێی یاسای براژن، ئەگەر پیاوێک بمرێت و میراتگری نەبێت، ئەوا براکەی دەبوو بێوەژنەکە بکاتە ژنی خۆی. یەکەم منداڵ کە لەو هاوسەرگیرییە نوێیە لەدایک دەبوو، میراتی مێردە پێشووەکەی وەردەگرت. لەو چیرۆکەی سەددووسییەکان بۆ عیسایان گێڕایەوە، ئەم یاسایە گەیەنرابووە ئەوپەڕی حاڵەت. گوتیان ژنێک بووبووە ژنی حەوت برا یەک لەدوای یەک و تەمەنی لە هەموویان زیاتر بووبوو. حەوت براکە یەک لەدوای یەک مردبوون و هەموویان بێ منداڵ بوون.
ئەم مشتومڕکەرە فێڵبازانە پاشان ئەوەیان پێشکەش کرد کە بە ئاشکرا بەلایانەوە ڕەتکردنەوەیەکی بێ وەڵام بوو بۆ هەستانەوەی مردووان. پرسیاریان کرد، وەک لە مەرقۆس ١٢:٢٣ تۆمارکراوە،
"لە زیندووبوونەوەدا کەواتە، کاتێک زیندوو دەبنەوە، ژنی کامیان دەبێت لەوان؟ چونکە حەوتەکە ژنیان بوو."
عیسا بێخەم بوو، چونکە دەستبەجێ فێڵبازییەکەی ئەوانی پێ زانی. فەرمووی هەموویان لە هەڵەدابوون بە دوو هۆکار: نەزانینیان بە خودی نووسراوە پیرۆزەکە کە بانگەشەی ئەوەیان دەکرد بە پیرۆزی دەزانن، و نەزانینیان بە هێزی خودا. تەنها تەورات بوو – واتە، کتێبەکانی موسا – کە ئەم سەدوقییانە بە دەسەڵاتدار و باوەڕپێکراویان دەزانی. بۆیە عیسا گوتەیەکی لە سەفەری دەرچوون هێنایەوە بۆ ئەوەی گەمژەیی هەڵوێستەکەیان نیشان بدات.
سەدوقییەکان نکۆڵییان لە ئەگەری زیندووبوونەوە دەکرد، چونکە فێریان دەکرد کە ڕۆحی مرۆڤ لەگەڵ جەستەدا دەمرێت. عیسا ڕوونی کردەوە کە ئەوانەی لە ڕووی جەستەییەوە مردوون، لای خودا زیندوون، و کاتێک مردووەکان هەڵدەستنەوە، جارێکی تر ئەو بارودۆخانە وەرناگرنەوە کە لەسەر زەوی دەناسییان. ئەوان باری هاوسەرگیری دەستپێناکەنەوە، بەڵکو وەک فریشتەکانن لە بەهەشتدا – بوونەوەرانی بێ ڕەگەزن کە توانای زاوزێکردنی جۆرەکەیان نییە. جیاوازییەکانی نێوان پیاو و ژن لە زیندووبوونەوەدا نامێنن. لە باری هەتاهەتاییدا دوای هەستانەوە لە مردووان، هاوسەرگیری جێگەی نابێتەوە. هەر کەسێک تاکێکی جیاواز دەبێت کە توانای بەختەوەری یان ناخۆشی بێ کۆتایی هەیە، بەڵام پەیوەندییە مرۆییەکان وەک لێرە دەیناسین، کۆتاییان دێت.
پەروەردگارمان پشتی بە دوو هۆکاری گەورە بەست بۆ قبوڵکردنی ئەو ڕاستییەی کە مردووان هەڵدەستنەوە. لە کتێبی پیرۆزدا ئاشکرا کراوە، کە وشەی ئیلهامپێدراوی خودایە، و زیندووبوونەوەکە پشت بە هێزی خودای هەرە بەتوانا دەبەستێت. کاتێک خودا قسەی کردووە، ئەوە بۆ مرۆڤ نییە کە لێکدانەوە بکات، بەڵکو قبوڵی ڕاگەیاندنەکەی بکات بە ڕێزەوە. پرسیارکردن لەوەی چۆن شتێک دەکرێت چونکە دژی توانای بوونەوەرە سنووردارەکانە، مانای وایە لەبیرکردنی ئەوەی کە هەموو هێزێک هی خودایە، کە هیچ شتێک لای ئەو مەحاڵ نییە (لۆقا 18:27).
خودا قسەی کرد... وتی، من خودای ئیبراهیمم، و... ئیسحاق، و... یاقوبم.
ئەو نەیووت، «من خودای ئەوان بووم،» بەڵکو،
من خودای ئەوانم.
ئەو باسی ئەوانی کرد وەک کەسایەتیی دیاریکراو کە بە نیعمەت پەیوەست بوون پێیەوە، هەرچەندە جەستەیان زۆر لەمێژ بوو مردبوو. لە کاتی خۆیدا ئەوان دووبارە هەڵدەستانەوە و وەک هی خۆی دەناسرانەوە.
ئەو خودای مردووان نییە.
ئەگەر ئەم باوکانە ببوونایەتە بێهۆشی یان بە مردن لەناوچوونایەت، ئەو هێشتا خودایان نەدەبوو. بەڵام
«هەموو لای ئەو دەژین» (لۆقا 20:38).
هەرچەندە ئەوان لە ڕووی جەستەوە مردوون و لە چاوی مرۆڤەکان شاراوەن، بەڵام خودای ڕۆحەکانی هەموو جەستەیەک (ژمارەکان ١٦:٢٢) هەموو کەسێک دەبینێت و دەناسێت لە دۆخی ئێستایدا، تەنانەت کاتێک لە نێوان مردن و زیندووبوونەوەدایە. وەڵامی عیسا گورزێکی کوشندە بوو بۆ ماددەگەرایی بێشەرمانەی سەدوقییەکان، و ئەوان هیچ وشەیەکیان نەدۆزییەوە بۆ وەڵامدانەوە.
کتێبی پیرۆز تەنها مانەوەی ڕۆح فێر ناکات دوای مردنی جەستە (مەتا ١٠:٢٨). بەڵکو هەستانەوەی جەستەیی ڕاستەقینە بۆ ژیان، یان هەستانەوەیەک بۆ دادگاییکردن فێر دەکات (یۆحەننا ٥:٢٨-٢٩). هەستانەوە دووبارە لەدایکبوونەوە نییە بە شێوەیەکی تر، وەک هەندێک سۆفی ڕۆژهەڵاتی و شوێنکەوتووانی ڕۆژاوایی گومڕایان پێی وایە، بەڵکو هەستانەوەیەکی ڕاستەقینەیە لە مردووان بۆ هەمان ئەو کەسەی کە مردووە. گەورەکەمان خۆی لە گۆڕ هاتە دەرەوە بە هەمان ئەو جەستەیەی کە لەسەر خاچ هەڵواسرابوو. جەستەی هەستاوەی هێشتا نیشانەکانی خاچکێشانەکەی پێوە بوو (یۆحەننا ٢٠:٢٠؛ یۆحەننا ٢٠:٢٧). بە هەمان شێوە مردن جەستەی هەموو مرۆڤەکان دەداتەوە، تەنانەت ئەوانەش کە ماوەیەکی زۆرە بوونەتە توخمە کیمیاییەکانیان، چونکە خودای ئێمە خودای هەستانەوەیە. ئەو کە ئەم جەستانەی بە هەموو هێزە سەرسوڕهێنەرەکانیانەوە دروست کردووە، دەتوانێت دووبارە کۆیان بکاتەوە کاتێک کاتی ئەوە دێت کە ڕزگاربووان بەرز بکرێنەوە بۆ چاوپێکەوتنی گەورە (١ تەسەلوونیکی ٤:١٣-١٧). هەروەها دەتوانێت دواتر هەمان شت بۆ بەدکاران بکات کاتێک کاتی ئەوە دێت کە هەڵبستن و لەبەردەم تەختی سپی گەورەدا بوەستن بۆ دادگاییکردن (وهحی ٢٠:١١-١٤). بێگومان هیچ شتێک نابێت کاریگەرییەکی جیددی زیاتری لەسەر نەبێت لەسەرمان لە کاتێکدا لەم جیهانەدا دەمێنینەوە وەک زانینی ئەوەی کە ئەم ژیانە تەنها پێشەکییەکە بۆ ئەوەی کە دێت. ژیان دوای مردن بۆ هەمیشە دەمێنێتەوە – یان لە خۆشی بەهەشتدا یان لەناو ترس و تۆقینە خەمناک و تاریکەکانی دۆزەخدا. یەسووعی مەسیح بە دڵسۆزییەوە هەردوو لایەنی ژیانی دوای گۆڕی وێنا کرد، بۆ ئەوەی هیچ کەسێک گومان نەکات یان فریو نەدرێت بە هیوایەکی پووچی نەمرییەکی بەختەوەر ئەگەر لە گوناهدا بژی و بمرێت. ئەو دەیەوێت هەموو مرۆڤەکان لەبیریان بێت کە دوو هەستانەوە هەیە، و دوای ئەمانە، دوو چارەنووس. بەم شێوەیە گرنگی وەرگرتنی مەسیح فێر دەبین ئێستا بۆ ئەوەی دڵنیا بین لە خۆشی دوای مردن.
پێدەچێت ئەو مامۆستایەی یاسا کە دواتر هات بۆ پرسیارکردن لە عیسا، پیاوێکی ڕاستگۆ بووبێت و خاوەن کەسایەتییەکی جیاواز بووبێت لەو گاڵتەجاڕە فێڵبازانەی کە پێش ئەو هاتبوون. ئەو سەرسام ببوو بە ڕاستگۆیی عیسای مەسیح و ڕوونی وەڵامەکانی بۆ پرسیارەکانی ئەوانی تر. ئەو بە مەبەستی پرسیارکردن هات،
"کامەیە یەکەمین فەرمان لە هەموویان؟"
مەبەستی یەکەم بوو لە گرنگیدا، نەک یەکەم لە ڕیزبەندی.
"عیسا وەڵامی دایەوە... یەزدانی خودامان یەک یەزدانە: و تۆ یەزدانی خودای خۆت خۆشبوێت بە هەموو دڵت، و بە هەموو گیانت، و بە هەموو بیرت، و بە هەموو هێزت."
لەو وشانەی پەرتووکی دووەمی موسا 6:4-5، پەروەردگارمان هەموو ئەو فەرمانانەی کورت کردەوە کە بەتایبەتی پەیوەندییان بە ئەرکی مرۆڤەوە هەیە بەرامبەر خودا. ئەوەی خودای زۆر خۆشبوێت، بە ویستی خۆی لە هیچ شتێکدا بێڕێزی پێناکات. فەرمانی دووەم-
دراوسێکەت وەک خۆت خۆشبوێ.
- لێ وەرگیرابوو لە لێڤییەکان ١٩:١٨. ئەمە پوختەی هەموو ئەو فەرمانانەیە کە پەیوەندییان بە ئەرکی مرۆڤەوە هەیە بەرامبەر مرۆڤەکانی تر. ئەوەی دراوسێکەی خۆشبوێت، نایەوێت خراپەی لەگەڵ بکات.
“مامۆستا، تۆ ڕاستیت وتووە.”
نووسەرەکە زۆر سەرسام بوو، و دەستبەجێ سوپاسگوزاری ڕاستگۆیانەی خۆی دەربڕی بۆ ئەو وەڵامەی کە پەروەردگار عیسا دابووی. ئەو یەکیەتی خودایەتیی پشتڕاست کردبووەوە. هەموو ئەو جوولەکانەی کە لە کتێبی پیرۆزەوە فێرکرابوون، ئەمەیان بە ڕاستییەکی سەرەکی دەزانی. نووسەرەکە بەردەوام بوو،
"خۆشویستنی خودا... و خۆشویستنی دراوسێکەی وەک خۆی، زیاترە لە هەموو قوربانییە سووتاوەکان و قوربانییەکان."
نووسەرەکە تێگەیشتنێکی ڕۆحیی ڕاستەقینەی نیشاندا. هیچ شتێک لە ڕێوڕەسمی قوربانیی یاساکەدا هیچ بەهایەکی نەبوو لەبەرچاوی خودا ئەگەر خۆشەویستی کەم بووایە. خۆشویستنی ئەو و خۆشویستنی دراوسێ بە تەواوی دڵەوە، خودا لە هەموو شتێکی تر زیاتر دڵخۆش دەکات.
تۆ زۆر دوور نیت لە شانشینی خودا.
سەرەڕای هەموو پێزانینەکانی بۆ فێرکردنەکانی پەروەردگار عیسای مەسیح، ئەم نووسەرە هێشتا لە شانشینەکەدا نەبوو. وەک بڵێی، تەنها لە دەرەوەی دەرگاکە بوو. بۆ ئەوەی بچێتە ژوورەوە دەبێت مەسیح بۆ خۆی وەرگرێت – متمانەی پێ بکات وەک ڕزگارکەر و بە پەروەردگاری خۆی بزانێت.
لە حاڵەتی دواتردا خودی یەسووع خۆیەتی کە پرسیارەکە دەکات و نەیارەکانی تووشی سەرلێشێوان دەکات.
شتێکی باو بوو لە ئیسرائیل کە مەسیح کوڕی داود دەبێت. بەڵێنی خودا بە پاشا-زەبورنووسەکە بریتی بوو لە
"لێت بڕاو نابێت (گوتی) پیاوێک لەسەر تەختی ئیسرائیل" (1 پاشاکان 2:4؛ زەبورەکان 132:11).
ڕاستە کە ئەم بەڵێنە پشت بەستبوو بە نەوەی داود کە لە گوێڕایەڵیدا بڕوات بە فەرمایشتی پەروەردگار، بەڵام بەڵێنێکی بێمەرجیش درابوو، وەک لە زەبور ٨٩:١-٤؛ زەبور ٨٩:٣٤-٣٧زەبور ٨٩:٣٤-٣٧دا هاتووە. بۆیە مامۆستاکانی ئیسرائیل ڕاستیان دەکرد کاتێک ڕایانگەیاند کە مەسیح – واتە، مەسیح (چەورکراو) – دەبوو ببێتە کوڕی داود. بەڵام ئەوان پشتگوێیان خستبوو نووسراوەکانی دیکە کە ئاماژەیان بەوە دەکرد کە ئەویش دەبێتە کوڕی خودا. بۆیە عیسا تەحەدای کردن بە ڕاکێشانی سەرنجیان بۆ زەبور ١١٠:٠ و داوای ڕوونکردنەوەی لێکردن.
چۆن زانایانی تەورات دەڵێن کە مەسیح کوڕی داودە؟ چونکە داود خۆی بە ڕۆحی پیرۆز فەرموویەتی: «یەزدان بە گەورەم فەرموو، لە دەستە ڕاستی من دانیشە، هەتا دوژمنەکانت دەکەمە ژێرپێی خۆت.»
عیسا دەستی کرد بە ڕوونکردنەوەی ئەم دەقە بە ئاماژەکردن بەوەی کە مەسیح بوو کە داود باسی کردبوو، و بە خوداوەندی خۆی ناساندبوو. کەسێکی خودایی دەبوو دابنیشێت لەسەر تەختی ئەوەی هەتاهەتاییە – لە دەستە ڕاستی شکۆمەندی لە بەرزاییەکان. ئەی چۆن دەکرێت کەسێکی وا کوڕی داود بێت؟ ئێمە وەڵامەکە دەزانین. ئەوان نەیاندەزانی، و دەترسان هەوڵی ڕوونکردنەوە بدەن. عیسا هەردووکیانە، کوڕی داودە لە مرۆڤایەتییەکەیدا، و کوڕی خودایە لە سروشتی خوداییەکەیدا. ئەو بەدیهات لە سکی پاکیزەکەدا، بەبێ باوکێکی مرۆڤ. تەواوی نهێنی جەستەگرتنەکە لەم گوتەیەدا کۆکراوەتەوە لە زەبوورەکان ١١٠:٠.
خەڵکی ئاسایی بە فێرکردنەکانی مەسیح دڵخۆش بوون و تەنانەت وا دیار بوو چێژیان لە ناڕەحەتیی مامۆستایانی یاسا دەبینی، کە شێوازی ژیانیان زۆر پێچەوانەی پیشەکەیان بوو. عیسا خەڵکی لە کاریگەریی خراپی ئەم سەرکردە ئایینییانە ئاگادار کردەوە. ئەوان حەزیان دەکرد دیار بن و ستایش بکرێن و سەرسامییان پێ بێت بۆ خواناسیی دیار و ئاشکرایان. جلوبەرگەکانیان وەک چینێکی تایبەت نیشانی دەدان کە وا گریمانە دەکرا شایەنی ناسینەوە بن کە کەسانی تر شایەنی نەبوون. بە جلوبەرگی درێژەوە دەردەکەوتن و دڵخۆش دەبوون کاتێک دەبوونە جێگەی پەرستنی خەڵکی ئاسایی. حەزیان لە کورسییە سەرەکییەکانی کەنیشتەکان بوو، و باشترین شوێنەکان لە جەژنەکاندا. گریمانەکە ئەوە بوو کە ئەم مامۆستایانی یاسایە شایەنی ناسینەوەیەکی تایبەتن بەهۆی پۆستەکەیانەوە، ژیانیان هەر چۆنێک بێت. کێ دەتوانێت لە هەموو ئەمانەدا خۆبەگەورەزانینی پیاوانی ئایینی نەبینێت؟
فەقێکان چاوچنۆک و تەمماح بوون، ماڵەکانی بێوەژنەکانیان قووت دەدا—واتە، پارەیان بە رەهن دەدا بە بێوەژنە هەژارەکان و دەستیان بەسەر موڵکەکانیاندا دەگرت کاتێک نەدەیانتوانی بە زوویی قەرزەکانیان بدەنەوە. بەڵام هەموو شتێک بە شێوەیەکی یاسایی دەکرا، بۆ ئەوەی فەقێکان لە سەرووی تۆمەتی ساختەکارییەوە بن. ئەوان ڕەفتارە چەوسێنەرانەکەیان دەشاردەوە و دەرکەوتنێکی زۆر لە خواپەرستییان دەپاراست بە ئەنجامدانی نوێژە درێژەکان لە شوێنە گشتییەکان.
بەڵام ڕۆژێکی لێپرسینەوە دێت کاتێک هەموو شتە شاراوەکانی دڵ دەخرێنە ڕووناکی. دووڕووەکانی وەک ئەمانە سزایەکی دادپەروەرانە وەردەگرن.
دوای ئیدانەکردنی ئەوانەی کە سامانیان بە نادادپەروەری بەدەست هێنابوو، عیسا هەلی قۆستەوە بۆ ستایشکردنی سخاوەتی بێوەژنێکی هەژار، کە ڕەنگە یەکێک بووبێت لەوانەی کە لەلایەن مامۆستایانی یاساوە تاڵان کرابوون.
عیسا بەرامبەر گەنجینەکە دانیشت.
ئەو هێشتا ئەمە دەکات. ئەو سەرنج دەداتە هەموو ئەوەی کە دەبەخشرێت بۆ پاراستنی شایەتی خودا و سووککردنی بەدبەختی مرۆڤ. دیارە کە سندووقێکی بەخشین لە یەکێک لە دەروازەکانی حەوشەکانی پەرستگا یان نزیکی دانرابوو. لەوێ باوەڕداران دەتوانن دیارییەکانیان دابنێن بۆ بەڕێوەبردنی پەرستش و خزمەتی پەروەردگار. بێوەژنە هەژارەکە هات و فڕێیدایە ناوی
"دوو لەپتە، کە دەکاتە یەک قیرش،"
ڕەنگە هەموو ئەوە بووبێت کە ئەو ڕۆژە بە ماندووبوونێکی زۆر لە خزمەتی خێزانێکی دەوڵەمەنددا بەدەستی هێنابوو. عیسا چاودێری دەکرد.
"چۆن خەڵکەکە پارەیان دەخستە گەنجینەکە."
ئەو سەرنجی بڕە پارە دانراوەکان و چۆنیەتی ئەنجامدانی ئەمەی دا. بێگومان زۆر کەس زۆر بە خۆنواندنەوە دەیانبەخشی، بەو هیوایەی خەڵکی تر بەخشندەیی گەورەیان پێ بزانن.
شێوازی ئاسمان بۆ هەڵسەنگاندنی بەهاکان بە تەواوی جیاوازە لە شێوازی زەوی. ئێمە ڕاهاتووین بەپێی بڕی بەخشراو بڕیار بدەین. پەروەردگار بەهای دیارییەکە بەپێی ئەو بڕە هەڵدەسەنگێنێت کە کەسێک ماویەتی! بۆیە عیسا شایەتی دا،
من پێتان دەڵێم، کە ئەم بێوەژنە هەژارە زیاتری تێخستووە، لە هەموو ئەوانەی کە خستوویانەتە ناو گەنجینەکە.
ئەو دەستی کرد بە نیشاندانی چۆن گەیشتە ئەو ئەنجامە سەرسوڕهێنەرە. دەوڵەمەندەکان لە زۆریی ماڵیانەوە دابوویان. دوای بەخشینەکانیان، بڕێکی زۆری پارەیان مابووەوە بۆ ئەوەی بە ویستی خۆیان بەکاری بهێنن. بەڵام بێوەژنەکە هیچی نەهێشتبووەوە. ئەو هەموو بژێوییەکەی بەخشیبوو – واتە، هەموو داهاتی تەواوی ڕۆژەکەی. ئەمە شێوازی ئاسمانە بۆ ناسینەوەی دیارییەکان بۆ کاری پەروەردگار.