ئەم بەشە کورتە باس لە تایبەتمەندییەکانی هاوڵاتییە نموونەییەکان دەکات لە پاشایەتیی ئاسماندا، جەخت دەکاتەوە لەسەر خۆبەزلنەزانین و منداڵئاسایی وەک پێویست بۆ چوونە ژوورەوە و گەورەیی. بە توندی هۆشداری دەدات لە دژی وا لە "بچووکەکان" (باوەڕداران) بکەیت بکەونە سەرلێشێواوی، ئاماژە بە لێکەوتەی توند دەکات بۆ ئەو جۆرە کردارانە. دەقەکە هەروەها جەخت دەکاتەوە لەسەر چاودێری و پاراستنی تایبەتی خودا بۆ ئەم کەسە لاوازانە.
پێشکەش کراوە لەلایەن H A ئایرۆنساید لە ڕۆژی سێشەممە، 2008/04/22 - 05:00 هێنری ئالێن ئایرۆنساید مەتتا
دوو شت لەم بەشەدا پێکەوە دانراون: پادشایەتییەکە لە ڕووە ڕۆحییەکەیەوە و کەنیسەکە کە بڕیارە لەلایەن خوداوە دوای مردن و هەستانەوەی بێتە بوون، بەڵام لێرەدا لە ڕووە ناوخۆییەکەیەوە وەک کۆمەڵێک باوەڕدار بینراوە کە بەرپرسیارن لە پاراستنی بنەماکانی ڕاستودروستی، و بۆیە ڕاستکردنەوە بکەن لەگەڵ ئەندامە یاخیبوو یان سەرپێچیکارەکان کە ڕەتیدەکەنەوە تۆبە بکەن.
بەشی پاشایەتی ئایەتەکانی 1-14 لەخۆدەگرێت:
لەو کاتەدا قوتابییەکان هاتنە لای عیسا و گوتیان: «کێ گەورەترینە لە شانشینی ئاسماندا؟» عیساش منداڵێکی بچووکی بانگ کرد و لە ناوەڕاستیاندا دای نا و فەرمووی: «ڕاستیتان پێ دەڵێم، ئەگەر نەگۆڕێن و وەک منداڵە بچووکەکان نەبن، ناچنە ناو شانشینی ئاسمانەوە. جا هەرکەسێک خۆی بچووک بکاتەوە وەک ئەم منداڵە بچووکە، ئەوە گەورەترینە لە شانشینی ئاسماندا. هەرکەسێکیش یەکێک لەم منداڵە بچووکانە بە ناوی منەوە وەرگرێت، منی وەرگرتووە. بەڵام هەرکەسێک ببێتە هۆی لەنگەرخستنی یەکێک لەم بچووکانەی کە باوەڕیان بە من هێناوە، باشترە بۆی بەردی ئاشێک بە ملیەوە هەڵبواسرێت و لە قووڵایی دەریا نوقم بکرێت. قوڕبەسەر جیهان بەهۆی لەنگەرخستنەکانەوە! چونکە پێویستە لەنگەرخستنەکان بێن؛ بەڵام قوڕبەسەر ئەو پیاوەی کە لەنگەرخستنەکەی پێ دێت! کەواتە ئەگەر دەست یان قاچت ببێتە هۆی لەنگەرخستنت، بیانبڕەوە و فڕێیان بدە لە خۆتەوە؛ باشترە بۆت بە شەل یان کەمئەندامی بچیتە ناو ژیان، نەک بە دوو دەست یان دوو قاچەوە فڕێ بدرێیتە ناو ئاگری هەتاهەتایی. ئەگەر چاویشت ببێتە هۆی لەنگەرخستنت، دەریبهێنە و فڕێی بدە لە خۆتەوە؛ باشترە بۆت بە یەک چاوەوە بچیتە ناو ژیان، نەک بە دوو چاوەوە فڕێ بدرێیتە ناو ئاگری دۆزەخ. وریابن سووکی بە یەکێک لەم بچووکەکانە نەکەن؛ چونکە پێتان دەڵێم، لە ئاسمان فریشتەکانیان هەمیشە ڕووی باوکم دەبینن کە لە ئاسمانە. چونکە کوڕی مرۆڤ هاتووە بۆ ئەوەی ئەوەی ونبووە ڕزگار بکات. چۆن بیر دەکەنەوە؟ ئەگەر پیاوێک سەد مەڕی هەبێت و یەکێکیان ون بووبێت، ئایا نەوەد و نۆکەی جێناهێڵێت و ناچێتە سەر چیاکان و بەدوای ئەوەی ونبووەدا ناگەڕێت؟ ئەگەر دۆزییەوە، ڕاستیتان پێ دەڵێم، زیاتر بەو مەڕە دڵخۆش دەبێت، وەک لەو نەوەد و نۆ مەڕەی کە ون نەبوون. بە هەمان شێوە ویستی باوکتان کە لە ئاسمانە ئەوە نییە کە یەکێک لەم بچووکەکانە لەناو بچێت.
هێشتا لە ئارەزووی ناوبانگ و پلەبەرزیدا ڕزگار نەکرابوون لە پادشایەتیی داهاتوودا، کاتێک دەسەڵاتی ئاسمان بەسەر هەموو زەویدا دادەمەزرێت، قوتابییەکان هاتنە لای عیسا بە پرسیارێکەوە: "کێ گەورەترینە لە پادشایەتیی ئاسماندا؟" ئەمە پرسیارێکە کە هیچ ڕۆحێکی بەڕاستی بەرز و شکۆمەند هەرگیز نایپرسێت، یان نیگەرانیی لێی نابێت. بەڵام هەرچەندە ئەم قوتابییانە دڵسۆز بوون، نەیاندەتوانی لەو بیرۆکەیە دوور بکەونەوە کە پادشایەتییەکە شوێن و کاتێک دەبێت بۆ ئەوەی جەستە خۆی بسەلمێنێت، هەرچەندە پەروەردگار لە بۆنەکانی پێشوودا سەرزەنشتی کردبوون لەسەر ئەمە.
ئەمجارە ئەو هەم بە قسە و هەم بە وانەیەکی نموونەیی وەڵامی دایەوە. بانگی منداڵێکی بچووکی کرد. بچووکەکە وەڵامی دایەوە و بەبێ دوودڵی هاتە لای، دڵنیاین. لە ناوەڕاستدا دای نا، عیسا بە جدی فەرمووی: "بەڕاستی، پێتان دەڵێم، ئەگەر نەگۆڕێن و وەک منداڵانی بچووک نەبن، ناچنە ناو شانشینی بەهەشتەوە." بە واتایەکی تر، هاوڵاتییە ڕاستەقینەکانی شانشینەکە ئەوانەن کە نەرمونیان و بێفیزن، کە گوێ لە دەنگی عیسا دەگرن و بە بانگەوازەکەی دێن، ڕازی بەو شوێنەی کە ئەو دیاری دەکات. گەورەترین کەس لە شانشینەکەدا ئەو کەسە دەبێت کە ئامادەیە نزمترین شوێن بگرێت، بەم شێوەیە خۆی دەسەلمێنێت کە شوێنکەوتووی ئەوەی کە لە شکۆمەندی خوداوە هات بۆ ئەوەی ببێتە خزمەتکارێک لەم دیمەنی ئازار و خەمەدا.
وەرگرتنی منداڵێکی بچووک بە ناوی ئەوەوە واتە وەرگرتنی ئەو، چونکە ئەو خۆی لەگەڵ هەموو ئەوانەدا دەناسێنێت کە متمانەی پێدەکەن. ئەو تەنها ڕزگارکەری ئەوانە نییە کە، بەهۆی ساڵانی بەفیڕۆچوو لە گوناه و بێڕەوشتیدا، پێویستییان بە لێخۆشبوون و پاکبوونەوە تێدەگەن، بەڵکو ئەو ڕزگارکەری بچووکەکانیشە کە، بە بێتاوانی ڕێژەیی خۆیانەوە، سەرنجیان بۆ لای ئەو ڕاکێشراوە بەهۆی گرنگیپێدانی نەرمونیانی ئەوەوە بۆیان.
جا بە وردی ڕاست بێت یان نا، بە گشتی زۆر ڕاستی تێدایە لەو چیرۆکە زۆر گێڕدراوەدا دەربارەی قەشە ڕووگرژەکە کە وتارێکی دەدا لەسەر "فرمێسکەکانی عیسا." دەوترێت هاواری کردووە، "سێ جار دەخوێنینەوە کە عیسا گریاوە، بەڵام هەرگیز نایخوێنینەوە کە پێکەنیبێت." کچێکی بچووک لە خوار مینبەرەکەوە هاواری کرد، بەبێ ئەوەی بیری بێت لە کوێیە، "ئۆه، بەڵام من دەزانم کە کردی!" شۆک بوو بەهۆی پچڕاندنەکە، قەشەکە پرسی، "بۆچی وا دەڵێیت، ڕۆڵەکەم؟" ئێستا بە تەواوی ترساو کاتێک زانی هەموو چاوەکان لەسەریەتی، وەڵامی دایەوە، "چونکە کتێبی پیرۆز دەڵێت کە ئەو منداڵێکی بچووکی بانگ کرد و ئەویش هاتە لای. و ئەگەر عیسا وەک تۆ دەردەکەوت، دەزانم منداڵەکە دەترسا بێت." مەبەستی نەبوو بێڕێزی بکات. ڕاشکاوی منداڵانە بوو، بەڵام ڕاستییەکی سەرسوڕهێنەری گوت. منداڵان هەرگیز لە عیسا نەدەترسان، و ئەو هەمیشە ئامادە بوو بەرەکەتدار و دان بەواندا بنێت.
ئەو هەرگیز بە توندی قسەی لەگەڵ کەس نەکردووە، زیاتر لەوەی کە لەگەڵ ئەو کەسەی کە ببێتە هۆی گومڕاکردنی یەکێک لەم بچووکانەی کە باوەڕیان پێی هێناوە. بۆ کەسێکی وا، باشترە کە بەردەهاڕێک بە ملیدا هەڵبواسرێت و فڕێبدرێتە ناو قووڵایی دەریاوە. ئەو پێشبینیی ئەو بەربەستانەی کردبوو، بەڵام گوێگرەکانی هۆشدار دایەوە کە نەبنە بەشێک لەوان. باشترە مرۆڤ خۆی شێوێنێت بە بڕینەوەی دەستێک یان قاچێک، وەک لەوەی تاوانبار بێت بە بەکارهێنانی هەر یەکێک لەو ئەندامە جەستەییانە بۆ ئاماژەکردن یان گومڕاکردنی یەکێک لەم منداڵانە. ئەوەی وا بکات، ئەوا ڕووبەڕووی ئاگری گەهەننەم – سزای هەتاهەتایی – دەبێتەوە. بە هەمان شێوە ئەو قسە لەسەر چاوەکان دەکات کە، بەداخەوە، زۆرجار پیاوانی خراپ و بەدڕەوشتیان هانداوە بۆ ئەوەی بە خراپی سەیری بێتاوانیی منداڵانە بکەن.
چونکە باوک گرنگییەکی تایبەتی بە منداڵەکان دەدات، و لە بەهەشتدا فریشتە پارێزەرەکانیان هەمیشە لەبەردەم ڕووی ئەودا دەردەکەون، هەمووان ئاگادار کراونەتەوە کە هەرگیز سووکایەتی بەم بچووکانە نەکەن. بەڵام، ڕەنگە لێرەدا بە "فریشتەکان" مەبەستمان ڕۆحی منداڵە کۆچکردووەکان بێت. هەردوو بۆچوونەکە لەلایەن پیاوانی خوداپەرستەوە قبووڵ کراون، و ڕەنگە باشترین بێت کە زۆر توندڕەو نەبین لەسەری، چونکە بێگومان هەردووکیان لە ڕاستیدا ڕاستن، هەر یەکێکیان مەبەست بێت لێرەدا.
کاتێک باسی گەورەکان دەکات لە لۆقا ١٩:١٠، عیسا فەرمووی: "چونکە کوڕی مرۆڤ هاتووە بۆ ئەوەی بگەڕێت و ڕزگار بکات ئەوەی ون بوو." لێرەدا کاتێک باسی منداڵان دەکات، بە سادەیی دەفەرموێت ئەو هاتووە بۆ ئەوەی ڕزگاریان بکات. هەرچەندە ئەندامی ڕەگەزێکی ونبوون، بە ویستی خۆیان لە ڕێگاکانی گوناهدا سەرگەردان نەبوون، بۆیە پێویست ناکات بەدوایاندا بگەڕێندرێت.
چیرۆکی مەڕە ونبووەکە، کە لەسەر کێوی گوناه گومڕا بوو، دێتە پێشەوە، چونکە ئەو تەنها بۆ ڕزگارکردنی منداڵان نەهات. لە بەهەشتدا شادمانی هەیە، لەوێدا کە ژمارەیەکی زۆر لە پیرۆزەکان بە سەلامەتی کۆبوونەتەوە، لەسەر یەک گومڕای وا کە دۆزرایەوە و ڕزگار کرا. بەڵام ئەگەر ئەمە وا بێت – و وایە – چەند زیاتر شادمانییەکە کاتێک کەسێک لە تەمەنی منداڵیدا ڕزگار دەکرێت و بەم شێوەیە هەرگیز ساڵانێکی زۆر لە یاخیبوون دژی خودا بەفیڕۆ نادات.
ئایەتی ١٤ دڵنیایی دەدات کە هەموو ئەو منداڵانەی پێش گەیشتن بە تەمەنی لێپرسینەوە دەمرن، بۆ هەمیشە لە ڕێگەی کاری مەسیحەوە ڕزگار دەکرێن. ویستی باوک نییە کە هیچ کامیان لەناو بچن. لەبەر ئەوەی ویستی ئەوان دژی ویستی خودا نییە، دەتوانین دڵنیا بین کە ئەوان لەگەڵ مەسیحن لە ماڵی باوک.
لەوە کاتەی پەترۆس دانپێدانە گەورەکەی خۆی کرد، گەورە بۆ یەکەم جار باسی ئەو کەنیسەیەی کردبوو کە ئەو بنیاتی دەنێت. ئێستا ئەو ڕێنمایی دەدات دەربارەی ڕێکخستن و ڕێکوپێکی خودایی لەو کەنیسەیەدا، کە هەرچەندە لە سەرانسەری جیهاندا یەکە، دەبوو بە شێوەیەکی ناوخۆیی وەک کۆبوونەوەی جیاواز لە شوێنە جیاوازەکاندا دەربکەوێت.
جگە لەوەش، ئەگەر براکەت هەڵەیەکی بەرامبەر کردیت، بڕۆ و تەنها لە نێوان خۆت و ئەودا هەڵەکەی پێ بڵێ: ئەگەر گوێی لێ گرتیت، ئەوا براکەتت بەدەست هێنایەوە. بەڵام ئەگەر گوێی لێ نەگرتیت، ئەوا یەک یان دوو کەسی دیکە لەگەڵ خۆت ببە، بۆ ئەوەی بە قسەی دوو یان سێ شایەت هەموو قسەیەک پشتڕاست بکرێتەوە. وە ئەگەر گوێی لەوان نەگرت، ئەوا بە کڵێسای بڵێ: بەڵام ئەگەر گوێی لە کڵێساش نەگرت، با لای تۆ وەک کەسێکی بێباوەڕ و باجگر بێت. بەڕاستی پێتان دەڵێم، هەر شتێک لەسەر زەوی گرێی بدەن، لە ئاسماندا گرێ دەدرێت: و هەر شتێک لەسەر زەوی بیکەنەوە، لە ئاسماندا دەکرێتەوە. دیسانەوە پێتان دەڵێم، ئەگەر دوو لە ئێوە لەسەر زەوی لەسەر هەر شتێک ڕێک بکەون کە داوای بکەن، ئەوا باوکم کە لە ئاسمانە بۆیان دەکات. چونکە لە هەر شوێنێک دوو یان سێ کەس بە ناوی من کۆ ببنەوە، من لە ناویاندام. (ئایەتەکانی ١٥-٢٠)
لە هەندێک لە باشترین دەستنووسەکاندا وشەکانی "دژ بە تۆ" لە دوای "سەرپێچی" لابراون، بۆ ئەوەی زیاتر لە سەرپێچی دژ بە یەک کەس تێوەگلابێت. "ئەگەر براکەت سەرپێچی بکات." ئەو کەسەی ئەمە دەناسێتەوە و نیگەرانە لێی، ئامۆژگاری کراوە کە بە ئاشکرا بڵاوی نەکاتەوە، و بەم شێوەیە کەسانی تر پیس نەکات کە ڕەنگە بە شێوەیەکی تر هیچ شتێکیان لێی نەزانن، بەڵکو بە نهێنی بچێتە لای سەرپێچیکارەکە و قسەی لەگەڵ بکات دەربارەی بابەتەکە، هەوڵ بدات بۆ ئەوەی بیهێنێتە تۆبە. ئەمە لەگەڵ یاسای موسادا بوو کە فەرمانی کردبوو: "لە دڵتدا ڕقت لە براکەت نەبێتەوە: بە هەموو شێوەیەک سەرزەنشتی دراوسێکەت بکە، و ڕێگە مەدە گوناهی لەسەر بێت" (لێڤییەکان 19:17). لە گالاتییەکان 6:1 پێمان دەوترێت: "برایان، ئەگەر پیاوێک تووشی هەڵەیەک بوو، ئێوەی ڕۆحییەکان، ئەوا کەسێکی وای بە ڕۆحی نەرمونیانییەوە بگەڕێننەوە؛ ئاگاداری خۆت بە، نەوەک تۆش تاقیبکرێیتەوە." ئەم جۆرە هەڵسوکەوتە بەرامبەر بە کەسێکی هەڵەکەر، جێبەجێکردنی ئامۆژگارییەکەی گەورەیە: "ئێوەش دەبێت پێی یەکتر بشۆن" (یۆحەننا 13:14). بەکارهێنانی ئاوی وشەکە بۆ پێی برا سەرپێچیکارەکە ئەرکی ئەو کەسەیە کە ئاگاداری سەرپێچییەکەیە. ئەم بنەمایە لە هەردوو پەیمانی کۆن و نوێدا جێبەجێ دەکرێت.
بەڵام ئەگەر هەڵەکەرەکە سەرکەش و خۆویست بوو و هیچ ئامادەییەک نیشان نەدا بۆ ڕاستکردنەوەی شتەکان، دەبێت یەک یان دوو برای تر لەگەڵ خۆی ببات و دووبارە سەردانی بکات. ئەم شایەتانە دەبێت گوێ بگرن و بڕیارەکەیان بەپێی ئەو ڕاستیانەی خراونەتەڕوو بدەن. ئەگەر ئەوان ڕێککەوتن کە هەڵەیەک کراوە، دەبێت لەگەڵ یەکەم کەسەکەدا هاوکار بن لە هەوڵدان بۆ ئەوەی برای سەرکەش دان بە گوناهەکەیدا بنێت و داوای لێخۆشبوون بکات. ئەگەر ئەمە سوودی نەبوو، و سەرپێچیکارەکە سوور بوو لەسەر هەڵەکەی و ڕەتیکردەوە ئامۆژگارییەکانیان قبوڵ بکات، ئەوا بۆ یەکەمجار بابەتەکە دەخرێتە بەردەم کۆمەڵی ناوخۆیی، کە گوێ لە کەیسەکە دەگرێت، و ئەگەر دڵنیا بوو لە ڕاستودروستیی سکاڵاکارەکە، تۆمەتبارەکە دووبارە ئامۆژگاری دەکرێت کە دان بە هەڵەکەی دابنێت و هەوڵ بدات شتەکان ڕاست بکاتەوە. ئەگەر ڕەتیکردەوە گوێ لە کەنیسە بگرێت، دەبێت بخرێتە ژێر سزای کەنیسە و وەک کەسێکی دەرەوە مامەڵەی لەگەڵ بکرێت – وەک بتپەرستێک، یان دنیاییەک، و باجگرێک.
تەنها لەم شوێنەدایە کە ئەم وشانەمان دەست دەکەوێت کە ڕۆما زۆری لەسەر دەکات: "گوێ لە کڵێسا بگرن." ئەوان داوامان لێناکەن کە ملکەچی فێرکردنی کڵێسا بین وەک خۆی، بەڵکو لە حاڵەتێکی لەو جۆرەدا کە لێرەدا مامەڵەی لەگەڵ دەکرێت، ئەو پیاوەی کە لەژێر ڕێنماییدایە بەرپرسیارە کە بڕیاری کۆبوونەوەکە قبوڵ بکات. لە هیچ شوێنێکدا کڵێسا وەک خۆی نەگوتراوە کە مامۆستای دەسەڵاتدار بێت. بە پێچەوانەوە، کڵێسا فەرمانی پێکراوە کە گوێ بگرێت لەوەی ڕۆح لە ڕێگەی وشەوە دەیڵێت.
بەستن و کردنەوەی ئایەتی 18 لە نامەکانی کۆرنسۆسدا ڕوون کراوەتەوە. پەیوەندی بە ڕێکخستنی کڵێسا، یان کۆمەڵەوە هەیە. کاتێک پۆڵس فەرمانی بە کۆمەڵی کۆرنسۆس دا کە کەسە خراپەکە - پیاوە زیناکارەکە - لە خۆیان دوور بخەنەوە لە 1 کۆرنسۆس 5:0، ئەو تاوانەکەی لەسەر بەست تاوەکو تۆبە بکات. کاتێک، لە 2 کۆرنسۆس 2:5-11، ڕێنمایی کۆمەڵەکەی کرد کە لەم پیاوە خۆش ببن کاتێک بەڵگەی تۆبەکردنی دەرکەوت، ئەو لێی کردەوە. ئەم جۆرە کارانە، کاتێک بە تەواوی لەگەڵ وشەی خودا بگونجێن، لە ئاسمان بەستراون.
ئایەتی ١٩ شتێکی لەوەش بەرزتر پێشنیار دەکات. وا دابنێ حاڵەتێک کە بڕیاری مرۆڤ هەڵەیە، و پیرۆزەکان لەوپەڕی سەرلێشێواویدان. ئەوان دەتوانن داوا لە خودا خۆی بکەن بۆ ڕووناکی و یارمەتی. لە هەر شوێنێک دوو کەس ڕێک بکەون، یان هاوئاهەنگ بن، وەک چۆن وشەکە بەڕاستی وایە – واتە، لەو شوێنەی کە تەنانەت دوو کەسیش بە هاوئاهەنگی لەگەڵ ڕۆحی پیرۆزی ئەودا و لەگەڵ یەکتردا دێنە لای خودا لە نوێژدا – ئەو بۆیان کار دەکات، بەپێی ویستی خۆی لە کەنیسەدا لەسەر زەوی کار دەکات، هەروەک چۆن ئەو ویستە لە بەهەشتدا جێبەجێ دەکرێت. چونکە هەموو کۆبوونەوەیەکی ناوخۆیی باوەڕداران کە بە ناوی خودا عیساوە کۆبوونەتەوە، دەتوانن دڵنیا بن لە ئامادەیی ئەودا لە ناویاندا. ئەمە ئاماژە بە گرووپێکی تایبەت ناکات کە بانگەشەی پەیوەندییەکی نزیکتر لەگەڵ مەسیحدا بکات وەک لەوانی تر، بەڵکو ئامادەیی خودا بۆ هەموو کۆمەڵێکە کە بە ناوی ئەودا کۆبوونەتەوە، گرنگ نییە ئەو کۆمەڵە چەند بچووک بێت. چەندە ئاسوودەییەکە ئەمە لە ڕۆژگارێکی وێرانبوونی کەنیسەیی و لەگەڵ ئەوەشدا بانگەشەی گەورەی ئایینیدا!
پاشماوەی بەشەکە بە تایبەتی باس لە لێخۆشبوون دەکات لە چەند قۆناغێکی جیاوازدا.
هەموو کێشەکە بە ئاسانی بۆ مەسیحییەکە چارەسەر دەکرێت. دەبێت ببورین وەک چۆن خودا لە مەسیحدا لێمان خۆش بووە (ئەفەسۆس 4:32؛ کۆلۆسی 3:13). بەڵام لە ڕوانگەی شانشینەوە، لێخۆشبوون لەسەر تۆبەکردنی تاوانبارەکە دامەزراوە. قوتابییەکانی مەسیح دەبێت لە هەموو کاتێکدا و بەرامبەر هەموو مرۆڤێک هەڵوێستێکی لێخۆشبوونیان هەبێت. بەڵام دەبێت ئەو لێخۆشبوونە ببەخشن بەو کەسەی کە دەڵێت، "تۆبە دەکەم" (لۆقا 17:3-4). ئەگەر ئەمە نەکات، خودی کەسی لێخۆشنەبوو دەکەوێتە ژێر دەستی سزادانی خودا لە حوکمڕانیدا، وەک لە نموونەی خزمەتکارە سەرکەشەکەدا دەبینرێت کە داوای لێبوردنی قەرزدارە هاوڕێکەی بۆ بەزەیی ڕەتکردەوە. ئەم بنەمایە تەنانەت لە سەردەمی نیعمەتی خوداشدا دەمێنێتەوە، چونکە نیعمەت و حوکمڕانی پێکەوە دەڕۆن. هیچ کەسێک زیاتر بەرپرسیار نییە بۆ نیشاندانی نیعمەت بە خەڵکی تر وەک ئەو کەسەی کە خۆی بابەتی نیعمەتە. زۆربەی ئەو سزادانەی کە ئێمە وەک مەسیحییەکان دەبێت تێیپەڕێنین، دەگەڕێتەوە بۆ هەڵوێستە سەخت و زۆرجار بێبەزەییانەمان بەرامبەر بەوانەی کە تاوانیان بەرامبەر کردووین. زۆر خەم و پەژارە لە خۆمان دەپاراستین لە شێوەی مامەڵەی سزادان لە لایەن باوکمانەوە، ئەگەر زیاتر وریابین و ڕەچاوی خەڵکی تر بکەین (عیبرانییەکان 12:6-11).
پەترۆس هاتە لای و گوتی: «گەورەم، چەند جار براکەم گوناهـ لە دژم بکات و لێی خۆش ببم؟ تا حەوت جار؟» عیسا پێی فەرموو: «پێت ناڵێم تا حەوت جار، بەڵکو تا حەفتا جار حەوت جار.» بۆیە پادشایەتیی ئاسمان وەک پادشایەک وایە کە ویستی حیساب لەگەڵ خزمەتکارەکانی بکات. کاتێک دەستی بە حیسابکردن کرد، یەکێکیان هێنایە لای کە دە هەزار تالێنتی قەرزدار بوو. بەڵام لەبەر ئەوەی هیچی نەبوو بیداتەوە، گەورەکەی فەرمانی دا بیفرۆشن، لەگەڵ ژن و منداڵەکانی و هەموو ئەوەی هەیەتی، بۆ ئەوەی قەرزەکە بدرێتەوە. ئیتر خزمەتکارەکە کەوتە سەر زەوی و کڕنۆشی بۆ برد و گوتی: «گەورەم، پشووم پێ بدە، هەمووی دەدەمەوە.» ئیتر گەورەی ئەو خزمەتکارە دڵی پێی سووتا، ئازادی کرد و قەرزەکەی لێ خۆش بوو. بەڵام هەمان خزمەتکار چووە دەرەوە و یەکێک لە هاوخزمەتکارەکانی دۆزییەوە کە سەد دیناری قەرزدار بوو، دەستی لێ گرت و گەرووی گرت و گوتی: «ئەوەی قەرزاریت بیدەرەوە.» هاوخزمەتکارەکەشی کەوتە بەر پێی و لێی پاڕایەوە و گوتی: «پشووم پێ بدە، هەمووی دەدەمەوە.» بەڵام ئەو ڕازی نەبوو، بەڵکو چوو خستییە زیندانەوە، هەتا قەرزەکە بداتەوە. کاتێک هاوخزمەتکارەکانی بینییان چی کرا، زۆر خەمبار بوون و چوون هەموو ئەوەی کرابوو بە گەورەکەیان گوت. ئیتر گەورەکەی بانگی کرد و پێی گوت: «ئەی خزمەتکاری خراپ، من هەموو ئەو قەرزەم لێ خۆش بوویت، چونکە لێم پاڕایتەوە؛ ئایا تۆش نەدەبوو دڵت بەسەر هاوخزمەتکارەکەتدا بسووتایە، وەک چۆن من دڵم بەسەر تۆدا سووتا؟» ئیتر گەورەکەی تووڕە بوو و دایە دەست ئەشکەنجەدەران، هەتا هەموو ئەوەی قەرزاری بوو بیداتەوە. بە هەمان شێوە باوکی ئاسمانیشم بە ئێوە دەکات، ئەگەر هەریەکە لە دڵەوە لە براکەی خۆش نەبێت لە سەرپێچییەکانی. (ئایەتەکانی ٢١-٣٥)
“چەند جار دەبێت... لێی خۆشبم؟” پەترۆس نەگەیشتبووە تێگەیشتنی ڕاستەقینەی ئەو نیعمەتەی کە خودا بەرامبەری نیشان دابوو و ئەوەی کە دەبوو ئەویش بەرامبەر براکەی نیشانی بدات.
«تا حەفتا جار حەوت.» حەوت ژمارەیەکی تەواوە. پەروەردگارمان ئەمە، وەک بڵێی، بۆ بەرزترین ئاستی بەرز دەکاتەوە. لێخۆشبوونمان دەبێت وەک ئەوە بێت کە خودا پێی بەخشیووین. حەفتا جار حەوت ڕەنگە وەک ژمارەیەکی مەحاڵی تاوان بێت بۆ لێخۆشبوون، بەڵام ئایا هەموومان چەندین جار لە پەیوەندییەکانمان لەگەڵ خودا لەو ژمارەیە تێپەڕ نەکردووە؟
"پاشایەک کە دەیویست حیسابی خزمەتکارەکانی بکات." لەم نموونەیەدا قوتابییەکە وەک هاوڵاتییەکی شانشینەکە سەیر دەکرێت، لەژێر فەرمانڕەوایی خودادا، کە هەرچەندە ئەو باوکمانە، سزای چاکسازی بەسەر گەلەکەیدا جێبەجێ دەکات (1 پەترۆس 1:17).
«یەکێک ... کە قەرزاری ئەو بوو بە دە هەزار تاڵەنت.» ئەمە بڕێکی زۆر گەورە بوو، جا تاڵەنتەکان زێڕ بووبن یان تەنها زیو. ئەمە ئاماژەیە بۆ کەسێک کە تاوانبار بووە بە سەرپێچییە گەورەکان دژی حکومەتی ئیلاهی.
"نەیدەتوانی بیدات." تاوانبارەکە لە ڕووی ئەخلاقییەوە مایەپووچە. هیچ مرۆڤێک ناتوانێت قەرەبووی ئەو هەڵەیەی کە کردوویەتی بۆ خودا بکاتەوە. "گەورەکەی فەرمانی کرد کە بفرۆشرێت." بەپێی یاسای ئەو کاتە باو، قەرزاری مایەپووچ دەتوانرا بفرۆشرێتە کۆیلایەتییەوە.
"پشووم پێ بدە و هەمووی پێت دەدەمەوە." لە کاتێکدا هیچ مرۆڤێک نەیدەتوانی بە تەواوی داواکارییەکانی یاسا پیرۆزەکەی خودا جێبەجێ بکات، کەچی هەڵوێستی ئەم قەرزدارە یەکێکە لە پەشیمانی و تۆبەکردن.
خاوەنی ئەو بەندەیە... ئازادی کرد، و قەرزەکەی لێ خۆش بوو. بە هەمان شێوە خودا مامەڵە لەگەڵ بەندە هەڵەکەرەکانی دەکات کاتێک ڕووبەڕووی گوناهەکانیان دەبنەوە لەبەردەمیدا و دان بە داواکارییەکانی حوکومەتە ڕاستودروستەکەی ئەودا دەنێن. تێبینی بکە، ئەمە حاڵەتی لێخۆشبوون لە پیاوێکی ڕزگارنەکراو نییە کە لێرە لەبەردەمماندایە، بەڵکو بەندەیەکی خودایە کە بە توندی شکستی هێناوە.
“یەکێک لە هاوخزمەتکارەکانی… قەرزاری سەد پەنسی بوو.” بڕێکی زۆر کەم بوو، بە بەراورد لەگەڵ قەرزە گەورەکەی تر. هیچ مرۆڤێک ناتوانێت بەو ڕادەیە ئێمە بێزار بکات کە گوناهەکانمان خودایەکی پیرۆزیان بێزار کردووە. “ئەوەی قەرزاریت، پێم بدە.” داواکردنی قەرەبووی تەواو لە براکەم کە خراپەی لێکردووم، کاتێک خودا بەو شێوەیە بە میهرەبانییەوە مامەڵەی لەگەڵ گوناهە گەورەکەی من کردووە، ئەوە ناتەباییە لەگەڵ بنەمای نیعمەت.
"هاوخزمەتکارەکەی... لێی پاڕایەوە." ئەو هەمان هەڵوێستی بەرامبەر قەرزدەرەکەی گرتەبەر کە ئەوی دیکە بەرامبەر گەورەکەی گرتبوویەبەر، و دەبوو هەمان ڕەچاوکردنی هەبووایە.
"ئەو ڕازی نەبوو: بەڵکوو ڕۆیشت و خستییە زیندانەوە." قەرزدەرەکە سەرسەخت بوو و نەک هەر لێخۆشبوونی ڕەتکردەوە، بەڵکوو هاوکارەکەشی خستە زیندانی قەرزدارانەوە، بێگومان بەو هیوایەی هاوڕێکانی بێن بەهانایەوە و قەرزەکە بدەنەوە."
"هاوخزمەتکارەکانی... بە گەورەکەیان وت هەموو ئەوەی کرابوو." بەهۆی ئەو ڕەفتارەوە شۆک بوون، کردەوە خراپەکەی قەرزدەری ناپەسەند لەلایەن ئەوانەی کە لە ڕاستییەکانی دۆخەکە ئاگادار بوون، بە گەورەکەی ڕاگەیەندرا.
"ئەی خزمەتکارە خراپەکە!" تووڕەیی گەورەکە وروژێنرا بەهۆی ڕەفتاری ناپاکانەی ئەو کەسەی کە ئەو لێبوردەیی و بەزەییەی زۆری پێ نیشاندابوو.
"ڕادەستی ئەشکەنجەدەرانی کرد، هەتا هەموو ئەوەی لەسەری بوو بیداتەوە." لێخۆشبوونی حکومی لەوانەیە هەڵبوەشێنرێتەوە، وەک لەم حاڵەتەدا، کە وەرگرەکەی هەموو مافێکی بۆ ڕەچاوکردن لەدەست دەدات بەهۆی ناجێگیرییەکەی دواتر. سەرنج بدە کە ئەوە لێخۆشبوونە هەتاهەتاییەکە نییە کە خودا بە گوناهباری باوەڕدار دەبەخشێت کە لێرەدا مەبەستە، بەڵکو لێخۆشبوونی کەسێکە کە پێشتر لە شانشینەکەدایە و بە شێوەیەکی قورس شکستی هێناوە.
هەر بەو شێوەیە باوکی ئاسمانی منیش وا دەکات… ئەگەر ئێوە… لێخۆش نەبن. باوکە کە مامەڵە لەگەڵ ئەندامانی خێزانەکەی خۆی دەکات، و چاوپۆشی ناکات لە توندوتیژی یان نەبوونی بەزەیی لە لایەن منداڵەکانییەوە بەرامبەر برا هەڵەکردەکانیان. زۆرێک لە منداڵەکانی خودا هەن کە بە درێژایی ژیانیان لە ژێر سزای ڕێکخستندان، تەنها لەبەر ئەوەی کەسێک هەیە کە لێی خۆش نابن. با بگەڕێین و ڕێگاکانی خۆمان سەبارەت بەم بابەتە تاقی بکەینەوە.
ئەوانەی بە لەدایکبوونەوەی نوێ (یۆحەننا 3:5) چوونەتە ناو شانشینەکە، هەموویان گوناهبارانی لێخۆشبوون کە لەبەردەم خودا لەسەر بنەمای نیعمەتی پاک ڕاوەستاون. سەرەڕای ئەوەش، وەک منداڵانی خێزانی خودا، ئەوان ملکەچی سزای باوکن و لەژێر حوکمڕانی ئەودان. ئەو ساتەی بەرپرسیارێتی ئێمە وەک گوناهباران، کە پەیوەندی بە خودای دادگاییەوە هەبوو، کۆتایی هات، بەرپرسیارێتی ئێمە وەک منداڵان، کە پەیوەندی بە باوکمانەوە هەیە، دەستی پێکرد. لەم پەیوەندییە نوێیەدا دەبێت چالاکییەکانی سروشتی خودایی نیشان بدەین، و بۆیەش داوامان لێدەکرێت بە نیعمەتەوە مامەڵە لەگەڵ هەر کەسێکدا بکەین کە ڕەنگە دڵمان بڕوشێنێت. ئەگەر لەمەدا سەرکەوتوو نەبین، بە توندی سزا دەدرێین بۆ ئەوەی حوکمڕانی خودا لە خێزانەکەی خۆیدا بپارێزرێت.
لایەنە جیاوازەکانی لێخۆشبوون. ئەگەر لایەنە جیاوازەکانی لێخۆشبوون جیا نەکەینەوە وەک ئەوەی لە ووشەی خودادا خراوەتەڕوو، ئەگەری زۆرە تووشی سەرلێشێواوی گەورە ببین بەهۆی مامەڵەی تەمبێکردنی خوداوە لەگەڵماندا دوای باوەڕهێنانمان بە مەسیح. کاتێک ڕزگارمان دەکات، بە تەواوی و بۆ هەتاهەتایە لێمان خۆش دەبێت و هەرگیز، وەک دادوەر، گوناهەکانمان بیرنایەتەوە (عیبرانییەکان ١٠:١٧). بەڵام وەک منداڵەکانی، دەبێت دان بە گوناهەکانماندا بنێین کاتێک هەڵە دەکەین، و ئەو لێخۆشبوونی گەڕاندنەوەمان پێدەبەخشێت (١ یۆحەننا ١:٩). بەڵام هەندێک دەرئەنجامی کارگێڕی لەوانەیە بەدوای ئەم شکست و هەڵانەدا بێن، کە نابێت وەک نیشانەی ئەوە لێکبدرێنەوە کە خودا لێی خۆشنەبووە، بەڵکو ئەو دەیەوێت بە تەمبێکردن قێزەونی گوناه لەبەرچاوی خۆیدا فێرمان بکات (٢ سام. ١٣-١٤). کاتێک خۆمان لێمان خۆشبووە، دەبێت لە براکانمان خۆشبین کە گوناه دژی ئێمە دەکەن (کۆلۆسییەکان ٣:١٣). ئەندامانی کەنیسە کە دژی بنەما ڕاستودروستەکانی خودا هەڵە دەکەن، دەبێت تەمبێ بکرێن بەڵام لێیان خۆش ببن کاتێک بەڵگەی تۆبەکردن نیشان دەدەن (ئایەتی ١٧؛ ٢ کۆرنسۆس ٢:٧).
پلەکانی تاوانباری. فێرکردنەکانی خوداوەندەکەمان بە ڕوونی پێمان نیشان دەدات کە پلەی جیاوازی تاوانباری هەیە سەبارەت بە گوناه. هەموو گوناهێک خراپەکارییە لەبەرچاوی خودا. بەڵام هەرچەندە ڕووناکی و ئیمتیازاتەکانی کەسێک زیاتر بێت، بەرپرسیارێتییەکەشی زیاتر دەبێت. لە ئەنجامدا، گوناهی ئەو کەسەی کە ووشەی خودا دەزانێت و چەندین ساڵ چێژی لە هاوڕێیەتی لەگەڵ خوداوەند وەرگرتووە، زۆر خراپترە لە گوناهی ئەو کەسەی کە بە بەراورد نەزان و ناپێگەیشتووە. پلەکانی سزاش بەپێی ئەوە جیاوازن (بڕوانە لۆقا ١٢:٤٧-٤٨؛ یۆحەننا ١٣:١٧؛ ڕۆما ٢:١٢؛ یاقوب ٤:١٧؛ یۆحەننای یەکەم ٥:١٧).
لە نموونەکانی خوارەوەدا، حکومەتی خودا بەرجەستە کراوە: