ئەم بەشەی پەندەکان جەخت دەکاتەوە لەسەر دەرئەنجامەکانی ڕەتکردنەوەی دانایی و باوەشپیاکردنی گوناه. ئاگادار دەکاتەوە کە بەردەوام ڕەتکردنەوەی گوێگرتن لە سەرزەنشت دەبێتە هۆی لەناوچوونێکی کتوپڕ، بە بەراوردکردنی خۆشی و خۆشگوزەرانی لەژێر فەرمانڕەوایی ڕاستودروستدا لەگەڵ خەم و گەندەڵی کە لەلایەن سەرکردە بەدکارەکانەوە دروست دەبێت. دەقەکە هەروەها تیشک دەخاتە سەر مەترسییەکانی پیاهەڵدان، گرنگیی بەزەیی، و بێسوودیی گفتوگۆکردن لەگەڵ گەمژەیەک.
پەندەکان 29:0
سزایەکی یەکجارەکی و وێرانکەر پاداشتی ئەو کەسە دەبێت کە ئامۆژگاری ژیرانە بە کەم دەزانێت و لە گوناهەکەیدا بەردەوام دەبێت هەتا ئارامیی یەزدان تەواو دەبێت.
ڕەقکردنی مل مەجازێکە وەرگیراوە لەو شێوازەی کە گاجووتێکی سەرکەش خۆی لادەدات و خۆی دەدزێتەوە لە جووت. ئەم مەجازە بە جوانی وێنای ئەو مرۆڤە سەرکەشانە دەکات کە بەردەوام ڕەتیدەکەنەوە گوێ لە سەرزەنشت بگرن. ئەوان بە سەرکەشییەوە دژی ئەوە دەوەستنەوە کە لە بەرژەوەندیی خۆیاندا دەبێت، بەم شێوەیە لەناوچوونی خۆیان مسۆگەر دەکەن.
خودا میهرەبان و پشوودرێژە، درەنگ تووڕە دەبێت، و بە ویستی خۆی ئازار نادات، و منداڵانی مرۆڤ خەمبار ناکات. بەڵام تەنانەت ئارامگرتنی ئەو لەگەڵ ئەوانەی تۆبە ناکەن ڕۆژێک کۆتایی دێت. ئەو داوا دەکات، و هەوڵ دەدات، و ئاگادار دەکاتەوە تاوەکو ڕوون دەبێتەوە کە دڵ بە تەواوی بڕیاری داوە بە ڕێگەی خۆی بڕوات. پاشان ئەو ڕۆحی ڕەقبوو جێی دەهێڵێت بۆ چارەنووسی خۆی، و ڕادەستی لەناوچوونێکی لەناکاو دەکات. نموونەی زۆری کتێبی پیرۆز هەیە بۆ ئەمە، وەک قۆڕەح، داسان، ئەبیرام، بەلشەزار، و ئیزەبێل.
سەیری تێبینییەکانی پەندەکان ٢٨:١٢، پەندەکان ٢٨:٢٨ بکە. هەرچەندە تاکە کەسەکان گوناهیان لە پیرۆزی پێ باشتر بێت، بە کۆمەڵ دڵخۆش دەبن کاتێک ڕاستودروستەکان لە دەسەڵاتدان و خەمبار دەبن کاتێک پیاوانی خراپ فەرمانڕەوایی دەکەن. تەنانەت خراپترین کەسەکانیش چێژ لە ئاسوودەیی و پاراستنی خۆیان و موڵکەکانیان وەردەگرن کاتێک ڕاستودروستەکان گەشە دەکەن. بێباوەڕێک کە ڕقی لە مەسیحییەتە و دەیکاتە قوربانی گاڵتەجاڕییە هەرزانەکانی، سەرەڕای ئەوەش، پێی باشترە لە خاکێکدا بژی کە تێیدا فێرکردنەکانی کتێبی پیرۆز بە گشتی پەیڕەو دەکرێن و تێیدا باوەڕی مەسیحی ڕێزی لێ دەگیرێت. بەو ڕادەیەی کە بنەماکانی پەیمانی نوێ کۆنترۆڵی مێشکی ئەو پیاوانە دەکەن کە حکومەتی مەدەنی بەڕێوەدەبەن، ئاشتی و خۆشگوزەرانی باڵادەست دەبن؛ کەس ئەمە باشتر نازانێت لە گومانکارە ئاشکراکان. هەمان شت لە ئیسرائیل ڕاست بوو سەبارەت بە یاسا و پێغەمبەران. فەرمانڕەوایی یۆسیا یان حیزقیا زۆر پێ باشتر بوو لە فەرمانڕەوایی ئەحەب یان مەنەشە.
بڕوانە تێبینی لەسەر پەندەکانی سلێمان 28:7. ژیانی بێسەروبەر تەڵەیەکە کە گەنجان بەتایبەتی ڕووبەڕووی دەبنەوە. ئەوەی ژیر بێت لێی دوور دەکەوێتەوە وەک چۆن لە مارێکی ژەهراوی نزیک لە لێدان دوور دەکەوێتەوە. ناڕەوشتی جەستە و ڕۆح وێران دەکات. دەرئەنجامە ترسناکەکانی لە وەسفکردن بەدەرن.
"هەروەها لە ئارەزووە لاوێتییەکان هەڵبێ" (2 تیمۆساوس 2:22) ئاگادارکردنەوەیەکی زۆر سوودبەخشە. بڕوانە 1 کۆرنسۆس 6:15-20.
کاتێک داود گۆرانیی ئەوەی وت
“ئەوەی بەسەر خەڵکدا فەرمانڕەوایی دەکات، دەبێت دادپەروەر بێت، بە ترسی خوداوە فەرمانڕەوایی بکات،”
دەبوو دانی پێدا بنایە
“ماڵەکەم وا نییە” (٢ ساموێل ٢٣:٣، ٢ ساموێل ٢٣:٥).
مەسیح وەک ئەو پاشایە سەیر دەکرێت کە ڕۆژێک لە ڕۆژان بە دادوەری وڵاتەکە دادەمەزرێنێت. گۆچانی دادپەروەری دەبێتە گۆچانی پاشایەتییەکەی. لەم نێوەندەدا، شانازیی هەموو فەرمانڕەوایەکی زەمینییە کە هەوڵ بدات ببێتە نموونەیەکی گونجاوی فەرمانڕەوای دەستنیشانکراوی خودا. وەرگری دیاری یان بەرتیل نموونەیەکی خودایی نییە. نموونە خراپەکەی دەبێتە هۆی گەندەڵی تەواوی حکومەت. ئەمە لە کوڕەکانی ساموێلدا ببینە (1 ساموێل 8:3).
ستایشی ڕاستەقینە، داننان بە شایستەیی بە ڕاستگۆیی لە کەسێکی تردا، لە شوێنی خۆیدا ڕاست و گونجاوە. لەوانەیە ببێتە هۆی دڵخۆشکردن و هاندانی کەسێکی شایستە، کە ڕەنگە خەمۆک بێت. بەڵام پیاهەڵدان – واتە قسەکردن بە شتێک کە دڵ مەبەستی نییە بۆ گومڕاکردن یان خۆشەویستی بەدەستهێنان – تۆڕ و داوێکە بۆ پێیەکانی ئەو کەسەی گوێ دەگرێت. پیاهەڵدانی ناڕاستگۆیانە زۆر مەترسیدارە. پیاوی خاکەڕا بە ترسەوە ڕوو وەردەگێڕێت لە هەر کەسێک کە بەم شێوەیە لێی نزیک بێتەوە. دڵ زۆر مەیلی هەیە باش بیر لە خۆی بکاتەوە وەک ئەوەی کە هەیە بەبێ گوێگرتن لە قسە پیاهەڵدانەکان کە تەنها ئاگری لووتبەرزی خۆش دەکەن. چارەنووسی ئەبسالۆم دەبێت ئاگادارکردنەوەیەکی جدی لە گوێیەکانماندا بداتەوە! هیچ کەسێک وەک ئەو ستایش نەکراوە، و کەم شازادە هەن کە بە شێوەیەکی ترسناکتر شکستیان هێنابێت (2 ساموێل 14:25). هەروەها سەیری تێبینییەکانی پەندەکانی سلێمان 28:23 و ئایەتە پەیوەندیدارەکان بکە.
پیاوی خراپ بەهۆی سەرپێچییەکانی خۆیەوە تێکدەشکێت. هەمان ئەو گوناهانەی کە خۆشی پێیان دەهات، دەبنە هۆی لەناوچوونی. کاتێک کەسانی ڕاستودروست لە خۆشیاندا هاوار دەکەن و گۆرانی دەڵێن، خراپەکار تووشی خەم و پەژارەیەکی زۆر دەبێت. ئەوی دووەم تەنها بۆ خۆی دەژی و گوێ بە هاواری پێویستداران نادات. ئەوی یەکەم، کە دان بە قەرزاریی خۆیدا دەنێت بەرامبەر بە نیعمەتی خودا کە پشتیوانی و پارێزگاری لێدەکات، بەخێرایی بەزەیی بە هەژارانی بێلانەدا دێتەوە کە هاوار بۆ یارمەتی دەکەن. لە چاکەکاریدا دەبێتە لاساییکەرەوەی مەسیح کە هەمیشە
"گەڕا و چاکەی دەکرد" (کردارەکان 10:38).
بەراورد بکە ڕۆحی پەترۆس و یۆحەننا لەگەڵ ڕۆحی فەریسییە بێویژدانەکان (کردارەکان ٣:١-٨؛ مەتتا ٢٣:٢٣-٢٨).
بەشی یەکەمی دێڕە شیعرەکە لەم ئایەتەدا لەلایەن ج. ن. داربییەوە وەرگێڕدراوە،
“پیاوانی گاڵتەجاڕ شارەکە دەسووتێنن.”
کاتێک قەیرانێک سەرهەڵدەدات و جەماوەر دەوروژێن، ئەو فەرمانڕەوایەی کە بە گاڵتەجاڕیی سارد یان سووکایەتییەکی توند ڕووبەڕوویان دەبێتەوە، تەنها تووڕەییان زیاتر دەکات و وا دەکات سۆزەکانیان بە توندی زیاتر لە جاران گڕ بگرێت. وەڵامی ڕەحەبعام بۆ پیاوانی ئیسرائیل نموونەیەکی ئەمەیە (1 پاشایان 12:13-14). ئەگەر گوێی لە ئامۆژگاری پیاوە ژیرەکان گرتبایە، خەڵکەکەی ئارام دەکردەوە و تووڕەییەکەیانی دوور دەخستەوە.
بێسوودە هەوڵ بدەیت گەمژەیەک بە هەڵەکانی قایل بکەیت. ئەو لە دڵیدا لووتبەرزە و لەسەرووی هەموو شتێکەوە سەرسامی خۆی و بۆچوونەکانیەتی. ململانێ لەگەڵیدا هیچ ئەنجامێکی باشی نابێت. جا گەر گەرم بێت و تووڕە بێت یان گەر بۆ ساتێکیش بێت بە دڵخۆشییەوە ئامۆژگاری قبوڵ بکات، هەمووی هەر یەک شتە: هیچ چارەسەرێکی دڵخۆشکەر نابێت چونکە گەمژەکە ڕەتیدەکاتەوە ڕاستکردنەوە قبوڵ بکات. کێشمەکێشی نەحەمیا لەگەڵ سەنبەلات کە هەندێک جار دۆستانە بوو بەڵام بە گشتی بە ئاشکرا تووڕە بوو، بە باشی ڕوونی دەکاتەوە مەبەست لەم پەندە چییە (نەحەمیا ٢:١٠، نەحەمیا ٢:١٩؛ نەحەمیا ٤:١-١٠؛ نەحەمیا ٦:١-٩).
بەهۆی جیاوازییەکانی ژیانیانەوە، پیاوانی خوێنڕێژ ڕقیان لەوانە دەبێتەوە کە ڕاستودروستن. ئەمە لە
“قایین، کە هی ئەو خراپەکارە بوو، و براکەی خۆی کوشت... چونکە کارەکانی خۆی خراپ بوون، و هی براکەی ڕاستودروست بوون.” (1 یۆحەننا 3:12)
پیرۆزی و خوداپەرستی هەمیشە ڕقی خراپەکاران دەورووژێنن، ئەوانەی سەرکۆنەکردنی ڕێگا قێزەونەکانی خۆیان لەوەدا دەبینن کە ڕاست و چاکە.
بەڵام ڕاستودروستەکان، لە لایەکی ترەوە، دڵخۆشن بەوەی کە پارێزەری براکەیان بن- هەوڵدەدەن ژیانی بپارێزن و گرنگی بە ڕۆحی بدەن. ئەم نیگەرانییە بۆ بەرەکەتی خەڵکی تر یەکێکە لە یەکەم و بەهێزترین بەڵگەکان کە پیاوێک لە خوداوە لەدایک بووە.
بیر و ڕۆح بە هاوواتا بەکاردێن بۆ جێگەی ژیری. گەمژەیەک بە ئاسانی هەموو ئەوەی دەیزانێت دەڕێژێت، بەبێ گوێدانە کاریگەرییەکەی کە لەوانەیە بۆ چاکە یان خراپە بێت. پیاوێکی ژیر بە وریایی زمانەکەی دەپارێزێت، بە زانینی نالەباریی قسەی پەلە. وانییە کە گەمژە لە ژیرەکە ڕاشکاوتر و کراوەتر بێت؛ بەڵام تەنها ڕاشکاوی، بەبێ لەبەرچاوگرتنی ئەوەی کەسێک چی دەڵێت، بە هیچ شێوەیەک جێگەی ستایش نییە. ئەم خێراییە لە قسەکردندا نیشانەی ئەو پەتایەی کۆمەڵگایە، قسەهەڵگر و زماندرێژ.
لەسەر ڕێگای ئیمماوس، پەروەردگارەکەمان خۆی، کە هەموو شتێکی دەزانی، دەستبەجێ هەموو زانیارییەکانی خۆی دەربارەی ڕووداوە گرنگەکان ئاشکرا نەکرد کە خۆی تێیدا کەسایەتی سەرەکی بوو. پرسیاری لە قوتابییەکان کرد،
“چی شتانێک؟”
کاتێک سەرسوڕمانی خۆیان لەسەر نەزانینی دیاریی ئەو دەربڕی. ئەو ویستی دڵەکانیان تاقی بکاتەوە؛ و هەمووی بۆ بەرەکەتی ئەوان بوو، وەک دواتر سەلمێنرا (لوقا 24:13-32). یوسف، لە مامەڵەکانیدا لەگەڵ براکانی، هەمان خۆگرتنی پاراست تا ئەو ساتە هات کاتێک ئاشکراکردنەکە،
من یوسفم!
کاریگەریی تەواوی خۆی هەبوو (پەیدابوون 42-45).
لە کتێبی ئەپۆکریفی سیراخدا دەقێک هەیە کە وا دیارە ئەم پەندە ڕوون دەکاتەوە.
"وەک چۆن دادوەرەکەی خەڵک خۆی وایە، ئاوهاش کاربەدەستەکانیەتی؛ و چ جۆرە پیاوێک حاکمی شارەکە بێت، هەموو ئەوانەی تێیدا دەژین ئاوها دەبن."
حاکمێکی گەندەڵ خۆی بە کەسانی گەندەڵ دەورە دەدات، نموونە خراپەکەی خۆی کاریگەرییەکی بەهێزی دەبێت لەسەر دروستبوونی کەسایەتییەکانی دەوروبەری. بۆیە گرنگە ئەوانەی پۆستی دەسەڵاتدارییان هەیە خاوەنی ڕاستگۆیی و ڕاستودروستی بن. سەردەمێکی خەمناک بوو لە مێژووی یەهودادا کاتێک قەشەکانیان، یان فەرمانڕەواکانیان، نموونەیان بوون لە گوێڕایەڵنەبوون بۆ خودا (یەرمیا ٢:٨؛ یەرمیا ١٠:٢١).
سەیری تێبینییەکانی پەندەکانی سلێمان 22:2 بکە. جێگەی داخە کە هەندێک کەس هەن زۆرداری لە هەژاران دەکەن؛ هەردووکیان بە تەواوی پشت بە هەمان چاکەکار دەبەستن کە
"خۆری خۆی بەسەر خراپەکاران و چاکەکاراندا هەڵدێنێت، و باران بەسەر ڕاستودروستان و ناڕاستودروستاندا دەبارێنێت" (مەتتا ٥:٤٥).
چاوی خودا بەسەر هەموو کارەکانییەوەیە، و ئەو تێبینی پێویستی و هەروەها ڕەفتاری هەموو بوونەوەرەکانی دەکات. ئەو چاوی هەردوو هەژاران و ئەوانەی کە دەسەڵاتیان بەسەریاندا هەیە، بە یەکسانی بە ژیان و ژیری گەشاوە دەکات.
پاشایەکی دڵسۆز بیر لە لاوازەکان دەکاتەوە و دادپەروەرانە دادوەری هەژاران دەکات، بەم شێوەیە کردارەکانی لە خودای هەرە بەرز وەردەگرێت کە بە ڕاستودروستی فەرمانڕەوایی هەموو شتێک دەکات. بۆیە تەختەکەی لە ئاشتیدا جێگیر دەبێت. وشەی "هەتاهەتایە" (kjv) زۆرجار بەو شێوەیەی کە ڕەنگە پێی بوترێت واتایەکی سنووردار بەکاردێت، وەک کاتێک لە یاسادا باس لە گواستنەوەی موڵک دەکەین "بۆ ئەو و میراتگرەکانی بۆ هەتاهەتایە،" واتە، بۆ هەمیشەیی. سەیری ئەوە بکە کە سەبارەت بە تەختی سلێمان وتراوە، کە جۆرێکە لە فەرمانڕەوایی مەسیح (زەبور 89:19-29).
سەیری تێبینییەکانی پەندەکان 19:18 و 23:13-14 بکە. منداڵێکی بێسەروبەر شەرمەزاری بۆ دایکی دەهێنێت و وێرانی بۆ خۆی. ڕەتکردنەوەی سەرزەنشتکردنی لەبەر ناڕەزایی کەسی لە دروستکردنی ئازارێکی کاتی، ڕق نیشان دەدات لە جیاتی خۆشەویستی. ڕاستکردنەوە و سەرزەنشت، کە بە شێوەیەکی دروست ئەنجام دەدرێن، لە بەرژەوەندی منداڵدان و دڵی بۆ دانایی دەکەنەوە. با دایک و باوکی زۆر لەسەرخۆ بە چارەنووسی ئەدۆنیا ئاگادار بکرێنەوە. بە هۆکارێکی باش بوو کە خودا ئەو ڕاستییە ناخۆشەی تۆمار کرد کە
"باوکی هەرگیز دڵی لێی نەڕەنجاندبوو بە گوتن: بۆچی وات کردووە؟"
سەیر نییە ئەدۆنیا بوو بە یاخیبوو! (1 پاشایان 1:0؛ 1 پاشایان 2:13-25).
سەیری ئایەتی 2ی ئەم بەشە و دەقە پەیوەندیدارەکان بکە. ئەمە بنەمایەکە لە حوکمڕانیی ڕەوشتیی خودادا کە هەرچەندە خراپەکاران لەوانەیە وا دەربکەون کە بەسەر ڕاستودروستاندا زاڵن، بەڵام بە دڵنیاییەوە پاشەکشە دەکەن و ڕاستودروستی لە کۆتاییدا زاڵ دەبێت. کاتێک خراپەکاران لە دەسەڵاتدان، بێسەروبەری گەشە دەکات و ڕاستودروستی پێشێل دەکرێت؛ بەڵام ئەمە تەنها بۆ ماوەیەک دەبێت.
"سەرکەوتنی خراپەکاران کورتە، و خۆشیی دووڕوو تەنها بۆ ساتێکە،"
وەک چۆن زۆفار بە دروستی تێبینی کرد، هەرچەندە هەڵە بوو لە بەکارهێنانی بۆ ئەیوب کاتێک بەدوای هۆکاری ئازارەکەیدا دەگەڕا (ئەیوب 20:5).
بە درێژایی سەردەمەکانی ڕابردوو و ئێستا، بە ڕادەیەکی زۆر خراپەکاران لە دەسەڵاتدا بوون. هەندێک جار خودا ڕێگەی پێداون زۆر بە توندی ئارامی ڕاستودروستان تاقیبکەنەوە. بەڵام ڕووخانیان نزیکە، کاتێک پاشای خودا دەسەڵاتی ڕەوای خۆی وەردەگرێت و فەرمانڕەوایی دەکات، و شانشینی جیهانیی خودامان و مەسیحەکەی دێت. ئینجا ڕاستودروستان
"دەسەڵاتت هەبێت لە بەیانیاندا"
بەیانییەک بێ هەور، کاتێک ڕاستودروستی و زانینی یەزدان زەوی دادەپۆشێت وەک چۆن ئاو دەریا دادەپۆشێت (ئیشایا ١١:٩؛ حەبەکوق ٢:١٤).
سەیری ئایەتی ١٥ی ئەم بەشە بکە. چ حیکمەتێک دایک و باوک پێویستە بۆ ئەوەی ڕاستکردنەوە بە شێوەیەکی دروست جێبەجێ بکرێت و ماڵەکەی لە ترسی خودا گەورە بکرێت! ڕەنگە هیچ شتێک وەک ئەوەی کە شکست و کەم و کوڕییەکانی خۆی لە منداڵەکانی دووبارە ببنەوە، وا لە مرۆڤ نەکات کە بە شکست و کەم و کوڕییەکانی خۆی بزانێت؛ و بۆیەش هیچ شتێک وا لە مرۆڤ ناکات کە بە توندی زیاتر هەست بە پێویستی نیعمەت و حیکمەتی خودایی بکات لە مامەڵەکردن لەگەڵ منداڵەکانیاندا. بەڵام ووشەی خودا دڵنیایە. با باوک و دایک سزایەکی توند بەڵام بە میهرەبانی جێبەجێ بکەن، و خودا بەڵێنی داوە کە هەوڵەکانیان بەری باش دەدات. کوڕی ڕاستکراوە ئارامی بە دڵ دەدات و خۆشی بە ڕۆح دەبەخشێت. ئەمە لە ئیسحاقدا بینرا، کە گوێڕایەڵییە جوانەکەی سڵی نەکردەوە تەنانەت کاتێکیش کە بە واتای ئەوە بوو ڕێگەی دا بە خۆی لەسەر قوربانگا ببەسترێتەوە. و جێگەی سەرنجە کە خودا لە ئیبراهیمدا توانای کۆنترۆڵکردنی ماڵەکەی پێشبینی کردبوو پێش ئەوەی بیکاتە وەرگری بەڵێنەکان (پەیدابوون ١٨:١٩).
بە وشەی بینین (وەرگێڕانی شا جەیمس) مەبەست لێی ڕووناکبیری ڕۆحی و تێگەیشتنە لە شتە ئیلاهییەکان. ئاماژەکردن بە 1 ساموئێل 3:1 ئەمە ڕوون دەکاتەوە:
وشەی یەزدان لەو ڕۆژانەدا بە نرخ بوو؛ هیچ بینینێکی ئاشکرا نەبوو.
بۆ دابینکردنی پێویستیی پەیوەندیکردن لەگەڵ گەلەکەی، خودا ساموێلی هەڵساند، کە بە گونجاوی ناوی لێنرا "بینەرەکە" -پیاوە چاوکراوەکە- وەک چۆن بەلەعام خۆی وەسف کرد.
گرنگە کە گەلی خودا لە هەموو سەردەمەکاندا ئەم بینینە کراوەیە هەبێت.
"خۆزگە خودا هەموو گەلی گەورە پێغەمبەر بوونایە،" (ژمارەکان 11:29)
چاوەکانی دڵیان ڕووناک کرابێتەوە بۆ ئەوەی بە ڕوونی جیا بکەنەوە چی لە خوداوەیە و چی دژی بیر و هۆشی ئەوە. نێردراو پۆڵس لە نووسینیدا بۆ کۆرنسۆسییە جەستەییەکان هانی دان کە بە پەرۆشەوە بەدوای باشترین بەخششەکاندا بگەڕێن،
“بەتایبەتی دیاری پێغەمبەرایەتی” (یەکەم قۆرینتیۆس 14:1, نیڤ).
پێغەمبەر کەسێکە کە دەچێتە ناو زانینی پەروەردگارەوە و بە تازەیی و بەهێزی بڵاوی دەکاتەوە، وەڵامدەری پێویستی ڕاستەقینەی کاتەکەیە. ئەو بە پێویست پێشبینی ڕووداوەکانی داهاتوو ناکات، بەڵکو پەیامێک ڕادەگەیەنێت کە دەگاتە ویژدان و هەستەکان چالاک دەکات.
کاتێک خزمەتکردنی لەم جۆرە لەناو گەلی خودا و کۆبوونەوەکانی پیرۆزەکانی ئەودا کەم بێت، ئەوان زوو بێ یاسا دەبن. لە جیاتی پەرۆشی سروشتی بۆ وزەی ڕۆح، دەرگا دەکەنەوە بۆ ئەوەی کە تەنها ناسینی جەستەییە.
بەڵام نابێت بەشی دووەمی دوو دێڕەکە لەبیر بکەین. تەنانەت ئەگەر خزمەتێکی بنیاتنەر بە دەگمەنیش بناسرێت، لەو شوێنەی کە وشەی خودا کۆنترۆڵی خزمەتەکە دەکات، بەرەکەت دەبێت. ئەوەی گوێڕایەڵی وشەی خودا بێت، لەناو ئەو ئاڵۆزییەدا دڵخۆش دەبێت و چێژ لە هاوبەشی لەگەڵیدا وەردەگرێت. کاتێک پۆڵس پیرانی ئەفەسۆسی لە میلیتۆس بەجێهێشت، ئەوانی نەسپارد بە خزمەتکارانی بەهرەمەند، بەهۆی ئەو مامۆستا خراپانەی کە بەم زووانە سەرهەڵدەدەن. لەبری ئەوە، ئەوانی سپارد بە خودا و وشەی نیعمەتەکەی، کە توانای بنیاتنانی ئەوانی هەبوو. ئەم وشەیە ئەمڕۆش دەمێنێتەوە و بۆ دڵنەوایی و ڕێنماییکردنی پیرۆزەکان لە هەموو بارودۆخێکدا ماوەتەوە. بەڵام چاوێکی ڕووناکبیر پێویستە بۆ تێگەیشتن لەوەی کە تێیدا ئاشکرا کراوە. نەبوونی بینین لە مامەڵەیەکی سارد، وشک، تیۆلۆژی یان فەلسەفی لەگەڵ کتێبی پیرۆزدا ئاشکرا دەبێت، وەک ئەوەی بۆ ڕاهێنانی عەقڵ پێشکەش کرابێت، نەک دڵ و ویژدان. نوێژەکەی پۆڵس بۆ ئەفەسۆسییەکان بۆ هەموو مەسیحییەکان گونجاوە لە کاتێکدا لەم جیهانەی تاقیکردنەوە و ئەزموونکردندان (ئەفەسۆس 1:15-23).
حەفتا دەڵێت،
"خزمەتکارێکی کەڵەڕەق،"
کە وا دیارە بیرۆکەی دروست دەگەیەنێت. ڕاستکردنەوە تەنها بە قسە، سوودی کەم دەبێت لەگەڵ کەسێکی بێ پرەنسیپ و خۆسەردا. بۆیە، پێویستی بە سزای توند دەبێت بۆ ئەوەی خزمەتێکی دروست پێشکەش بکات، کە ئەمەش لە دەستەواژەکەدا ئاماژەی پێکراوە.
“ئەو وەڵام ناداتەوە” (کەی جەی ڤی).
ئایا ئەمە ڕاست نییە لەگەڵ ئەوانەی لە ئێمە کە کراوین بە خزمەتکاری پەروەردگارمان عیسای مەسیح؟ ئایا زۆرجار گوێمان نەگرتووە لە فەرمایشتی خودا، ڕەتکردنەوەی ڕاستکردنەوەکەی، بۆیە ناچار بووین ئازارەکانی سزادان بچێژین؟ گوێڕایەڵی وانەیەکە بە هێواشی فێردەبێت. زۆربەمان کەم تا زۆر لەسەر شێوازی یۆناین، کە تەنها دوای خەم و کێشەی زۆر گوێڕایەڵ بوو.
لە ٢٦:١٢ ئەم قسەیە کراوە دەربارەی پیاوێک کە لە چاوی خۆیدا دانا بێت. ئەو دوو سیفەتە ئەگەری هەیە لە هەمان کەسدا بدۆزرێنەوە. ئەو کەسەی پڕ بێت لە خۆبەزلزانین، زۆر ئەگەری هەیە لە قسەکانیدا پەلە بکات. دەربارەی خودا دەوترێت، ئەو
“لە قسەکانی پاشگەز نابێتەوە” (ئیشایا 31:2)؛
پێویست ناکات وای بکات، چونکە
“وشەکانی پەروەردگار وشەی پاکن: وەک زیو کە لە کوورەی زەویدا تاقی کرابێتەوە، حەوت جار پاک کرابێتەوە” (زەبوورەکان 12:6).
بەڵام پیاوی لەخۆڕازی بەردەوام قسە دەکات کە ناچارە لێیان پاشگەز بێتەوە بەهۆی بێسەبریی بێباکانەیەوە و زیادەڕۆیی خێرایەوە. هیوایەکی کەم هەیە بۆ گۆڕینی پیاوێکی وا، مەگەر حوکمدانی ڕاستەقینەی خۆ و تۆبە هەبێت. ئەم گوناهە گەورەیە زۆرجار وەک تەنها لاوازییەک مامەڵەی لەگەڵ دەکرێت کە تێیدا ئەو کەسەی گوناهەکە دەکات زیاتر جێگەی بەزەییە نەک سەرزەنشت. قسەی پەلە بەڵگەیەکە لەسەر ڕۆحێکی گوێڕایەڵنەبوو. تایبەتمەندی شا شاول بوو و لە یەک بۆنەدا دەبووە هۆی مردنی یۆناتان ئەگەر خەڵک دەستوەردانیان نەکردبا و ڕزگاریان نەکردبا (1 ساموێل 14:0). یەفتاش هۆشدارییەکی جیدییە سەبارەت بە قسەی پەلە (دادوەران 11:0).
لە تێبینییەکدا، ج. ن. داربی دەڵێت کە "کوڕ" بە واتای وشەیی،
کوڕی ماڵ
ئەو ڕوونی دەکاتەوە بەو مانایەی کە خزمەتکارەکە میراتگری کەلوپەلی گەورەکەی دەبێت. ئەمە بوو کە ئازاری ئیبراهیمی دەدا؛ چونکە، هەرچەندە زۆر بەهای خزمەتەکەی ئیلعازەری دیمەشقی دەزانی، نەیدەتوانی بیری ئەوە قبوڵ بکات کە خزمەتکارێک لە جێگەی کوڕێکدا میراتگر بێت. خزمەتکارانی خودا کوڕەکانی ئەون و بەم شێوەیە میراتگرەکانی ئەون و میراتگری هاوبەشن لەگەڵ پەروەردگار عیسای مەسیح لە شکۆمەندیدا.
سەیری تێبینییەکەی بکە لەسەر پەندەکان 28:25. پیاوێکی تووڕەیی بێ کۆنترۆڵ بەردەوام ناکۆکی دروست دەکات و باشتر وایە لێی دووربکەویتەوە. تووڕەییەکەی تەنها دەتوانێت سەرچاوە بگرێت لە سروشتێکی خراپەی بێ کۆنترۆڵ، و لەبەر ئەوە ئەو بەردەوام هەموو یاساکان پێشێل دەکات، مرۆیی یان خودایی. هیچ کەسێک ناتوانێت لە هاوبەشیی لەگەڵ گەورە ی عیسای مەسیح بڕوات و ڕۆحێکی تووڕە و پڕ سۆز نیشان بدات. ئەو دوو شتە پێکەوە ناگونجێن. سەیری کوڕە گەورەکە بکە لە نموونەکەدا، کە تووڕەیی بێ هۆکارەکەی تەنها نۆتەی ناڕێک بوو لە خۆشییەکەدا کە بەهۆی گەڕانەوەی براکەیەوە دروست ببوو (لۆقا 15:28).
فیز پێش وێرانبوون دەکەوێت. ئەوە پێشەکییەکی دڵنیاییە بۆ سزایەکی داهاتوو. بەڵام ئەوەی ڕۆحێکی نەرم و نیان و بێفیز بێت، ڕێز بەدەست دەهێنێت. بەبێ ئەوەی بەدوایدا بگەڕێت، بەسەریدا دەسەپێنرێت؛ لە کاتێکدا ئەوەی بە مەبەست بەدوای شکۆمەندی خۆیدا دەگەڕێت، بە شێوەیەکی زۆر خراپ شکست دەهێنێت لە بەدەستهێنانی ئەوەی کە دەیەوێت. جیاوازی بکە لە نێوان هامان و مۆردەخای لە سەرانسەری کتێبی ئیستێری زۆر سەرنجڕاکێشدا.
بەشداریکردن لە تاڵانییەک کە دزێک دزیویەتی، واتا خۆت دەکەیتە بەشدار لە کارە خراپەکانی و هەمان سزای بەسەر خۆتدا دەهێنیت. ئەم کارە دژی باشترین بەرژەوەندییەکانی خودی کەسەکەیە، تەنانەت ئەگەر لە ڕوانگەیەکی دنیاییشەوە سەیر بکرێت. کاتێک سوێندی پێخواردبێت، دەترسێت تەواوی ڕاستییەکە شایەتی بدات، و بۆیە خۆی دەخاتە ژێر مەحکومکردنەوە بەهۆی هاوکاریکردن و شاردنەوەی دزییەک. بڕوانە لێڤییەکان ٥:١.
بەڕاستی کارێکی جددییە کە لە گوناهەکانی خەڵکی تردا بەشدار بیت. ڕۆحی پیرۆز بڕوادار ئاگادار دەکاتەوە لە دژی ئەوە، نیشان دەدات کە تێکەڵبوون لەگەڵ خراپە، یان قبوڵکردنی، بە ناچاری ئەو کەسە گڵاو دەکات کە بەم شێوەیە ڕەفتار دەکات. بڕوانە یۆحەننای دووەم 1:10-11؛ و تیمۆساوسی یەکەم 5:22. ئەمە بنەمایەکە کە زۆرجار لە ڕۆژگاری ئێمەدا لەبیر دەکرێت، بەڵام یەکێکە لە گرنگییەکی زۆر بۆ هەموو ئەوانەی کە دەیانەوێت پیرۆزیی ماڵی خودا لەسەر زەوی بپارێزن.
لە ئایەتی ١٤هەمی بەشی پێشوو، پێمان گوترا،
"بەختەوەرە ئەو پیاوەی کە هەمیشە لە خودا دەترسێت."
بەڵام لەم ئایەتەدا فێردەبین کە ترسێک هەیە دەبێت خۆی لێ بپارێزرێت چونکە مەترسیدارە و گیان گیرۆدە دەکات. ترسی خودا زۆر سەرنجڕاکێشە لە کەسێکی پیرۆزدا. ترسی مرۆڤ وێرانکەرە بۆ ژیانی ڕۆحییەکەی و شایەتییەکەی. چەندەها کەس بەهۆی ئەم ترسەوە وێران بوون!
سەلامەتی و ئاسایش پاداشتی ئەوەیە کە تەنها بە پەروەردگار متمانە دەکات. ئەوەی لە خودا دەترسێت لە مرۆڤ ناترسێت. ئەوەی لە مرۆڤ دەترسێت وەک پێویست لە خودا ناترسێت. سەیری پۆڵس بکە لە گالاتییە 1:10؛ و بەراورد بکە لەگەڵ لوقا 12:4-5، و یوحەننا 12:43.
ئەم پەندە زیاد دەکات بۆ ئەوەی ئایەتی پێشوو سەرنجی ڕاکێشابووین. ئەوانەی بەدوای ڕەزامەندی فەرمانڕەوادا دەگەڕێن، ئەوانەن کە لە مرۆڤ دەترسن و دەبێت بە ئەزموونێکی تاڵ فێر ببن کە متمانەکردن بە میرەکان بێهوودەیە.
حوکمی پەروەردگار هەمیشە ڕاستودروستە. کاتێک وۆڵسی گریا،
"ئەگەر بە دڵسۆزی خزمەتی خوداکەم کردبا وەک چۆن خزمەتی پاشاکەم کرد، ئەوا ئەو لە پیریدا فڕێی نەدەدام،"
ئەو حەقیقەتێکی گەورەی دەربڕی.
کاتێک پیاوی خودا گوێڕایەڵی فەرمانڕەواکان دەبێت، هەرگیز خۆی بۆیان ناچەمێنێت. ئەو لە فەرمانڕەوا زەمینییەکاندا نوێنەر و خزمەتکاری هەرە بەرز دەبینێت، کە فەرمانڕەوای باڵایە لە شانشینەکانی مرۆڤدا. ئیلیاس نموونەیەکی نایاب بوو لە پیاوی خودا، کاتێک ڕووبەڕووی ئاحابی بێخودا بووەوە، وەک لە 1 پاشایان 18:0دا هاتووە.
دوو خێزان لە خەڵک کە لەم پەندەدا وەسف کراون، بۆ هەمیشە دژ بەیەکترن. ڕاستودروستەکان قێزیان لەوە دەبێتەوە کە بەدکارەکان خۆشیان دەوێت و بە پێچەوانەوە. هەمیشە بەم شێوەیە بووە لەوەتەی قایین لەگەڵ هابیلدا کێشەی هەبووە و کوشتی. بەم شێوەیەش دەبێت تاوەکو شەیتان و هەموو ئەوانەی فەرمانەکانی جێبەجێ دەکەن، فڕێدەدرێنە ناو دەریاچەی ئاگر. هیچ ئاگربەست یان پەیماننامەیەکی ئاشتی نابێت لە نێوان سوپاکانی چاکە و خراپەدا. جەنگێکی بێوچان دەبێت بکرێت تاوەکو ڕاستودروستی بە ئارامی نیشتەجێ دەبێت لە ئاسمانە نوێیەکان و زەوی نوێدا، و خودا هەموو شتێک بێت لە هەموو شتێکدا لە گەردوونی کامەرانیدا.
تا ئەو کاتە، با ئەوانەی خودای خۆیان دەناسن لە ململانێکە پاشگەز نەبنەوە. شمشێری ڕۆح بگرن، بە زرێپۆشی خودا داپۆشراو بن، دەبێت بە ئازایانە بچنە پێشەوە بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی دوژمن. دەبێت پشت بە هێزی ئەو یەکەی ببەستن کە دەڵێت،
"هەموو دەسەڵاتێک لە ئاسمان و لەسەر زەوی پێدراوە بە من... وە، ئەوا من هەمیشە لەگەڵتانم، هەتا کۆتایی جیهان" (مەتا ٢٨:١٨-٢٠).
ئەم بەشە کۆتایی دێنێت بە کۆمەڵە پەندەکانی کە پیاوانی حزقیا کۆیان کردووەتەوە یان نووسیویانەتەوە و کۆتایی قسەکان دیاری دەکات کە بە ڕوونی دراونەتە پاڵ سلێمان. دوو بەشی داهاتوو، کە کتێبەکە کۆتایی پێ دێنن، دەدرێنە پاڵ ئاگور کوڕی یاکێ، و پاشا لیموئیل. دووەمیان، بە بڕوای من، نازناوێکە بۆ پاشا سلێمانی دانا؛ بەڵام ئاگور، وەک دەبینین، بە ڕوونی کەسێکی جیاوازە.
پرسی ئیلهام جێی مشتومڕ نییە، هەرکەسێک بن ئەو پیاوانە، لەبەر هۆکارێکی زۆر سادە کە لە سەردەمی خوداوەندمان عیسای مەسیحدا پەرتووکی پەندەکان لە بەشە جیاوازەکان پێکهاتبوو کە ئێستا تێیدا جێگیرکراون. کاتێک فەرمووی،
"نووسراوەکە ناتوانرێت بشکێنرێت،"
ئەو بە ناچاری هەموو بەشێکی پەندەکانی لەخۆگرت.
ئایا خودی سلێمان، یان سەرنووسەرێکی دواتر، کۆی کردوونەتەوە لە یەک بەرگدا، هیچ ڕێگایەکمان نییە بۆ زانینی. هەرچەندە دەزانین کە پەندەکان ٢٥-٢٩ هەرگیز بەشێک نەبووە لە کتێبەکە تا سەردەمی حوکمڕانیی چاکسازە گەورەکە حزقیا.