ئەم بەشە پەرتووکی بینین ٦ لێکدەداتەوە، تیشک دەخاتە سەر کردنەوەی سێ مۆری یەکەم دوای ڕفاندنی کڵێسا. نووسەرەکە ئاژاوەی سەرەتایی جیهانی و هەوڵەکان بۆ دامەزراندنی ئاشتی دوای دیارنەمانی باوەڕداران وەسف دەکات. دواتر، مۆرەکان گۆڕانکارییەک ئاشکرا دەکەن لە قۆناغێکی فریودەرانەی ئاشتی (ئەسپی سپی) بۆ شەڕێکی بەرفراوان و بێسەروبەری (ئەسپی سوور)، کە دەگاتە لوتکە بە برسێتییەکی توندی جیهانی و سەختیی ئابووری (ئەسپی ڕەش).
تێبینییەکانی ئایرۆنساید لەسەر کتێبە هەڵبژێردراوەکان
کاتێک دەست دەکەین بە خوێندنەوەی بینین 6:1، دەمەوێت دووپاتی بکەمەوە کە تەنگانە گەورەکە ناتوانێت دەست پێ بکات تاکو ڕزگاربووان لە دەوری یەزدان لە شکۆمەندیدا کۆدەبنەوە و لەوێ تاج لەسەر دەنرێن. ناتوانرێت زۆر جەخت لەسەر ئەوە بکرێتەوە کە هیچ پیرۆزێک لە بەهەشتدا ئێستا تاجی نییە. نێردراوەکە دەڵێت،
"لە ئێستاوە تاجی ڕاستودروستی بۆ من دانراوە، کە خودا... لەو ڕۆژەدا پێم دەدات: نەک تەنها بە من، بەڵکو بە هەموو ئەوانەش کە حەزیان لە دەرکەوتنی ئەوە" (2 تیمۆساوس 4:8).
ئەو ڕۆژەی کە پیرۆزەکان لە دەوری تەختی دادگایی مەسیح کۆدەبنەوە، ئەو ڕۆژەیە کە تاجەکانیان وەردەگرن.
باشە، کەواتە، دوای ئەوەی کڵێسا ڕۆیشت، چی لە جیهاندا ڕوودەدات؟ سەیری ئەم بەشە بکەن لەو ڕوانگەیەوە کە ئێمە پێشتر لە ئاسمانین، ڕفاندنەکە ڕوویداوە. با وا دابنێین کە شەوی ڕابردوو، لە کاتێکدا شتەکان بە شێوەیەکی ئاسایی بەڕێوەدەچوون، لەناکاو هاوارێکی دڵخۆشکەر لە شکۆمەندییەوە بیسترا. هەموو ڕزگارکراوێک وەڵامی کەڕەنای خودای دایەوە. لە ساتێکدا گۆڕەکان کرانەوە، و لە هەموو شوێنێک کە مردووە باوەڕدارەکان تێیدا حەساونەتەوە، جەستەکان هەستانەوە و قەدیسە زیندووەکان گۆڕدران. خۆمان بە ڕفێندراوی دۆزییەوە. لەگەڵ ئەودا چووینە ناو ماڵی باوک و لە دەوری تەخت کۆبووینەوە و کڕنۆشمان برد بۆ پەرستن. دەڵێین کە بیست و چوار کاتژمێر لە ئاسمان بووین. لە سەرەتادا دڵمان ئەوەندە پڕ دەبوو لە مەسیح کە نەماندەتوانی بیر لە هیچ شتێکی تر بکەینەوە. (ئەی گوناهبار، تۆ لەوێ نابیت. من باسی خەڵکی ڕزگاربوو دەکەم.) بەڵام ئەو، خۆی، لە کۆتاییدا هانمان دەدات بیر لەوە بکەینەوە کە چی دەکات. بە خۆمان دەڵێین، چی لەو جیهانەدا ڕوودەدات کە جێمانهێشتووە؟ سەیری خوارەوە دەکەین بۆ ئەو دیمەنە داماوەی کە دوێنێ تێیدا دەژیاین. خەڵک وەک جاران بەردەوامن، تەنها بە وروژاندنێکی زۆرەوە. سەیری شەقامەکانی شارە گەورەکان بکەن. دەتوانین مانشێتەکان ببینین،
ژمارەیەکی زۆر لە خەڵک ونبوون!
خەڵک پەلە دەکەن بۆ دەستکەوتنی ڕۆژنامەکان بۆ ئەوەی هەموو شتێک دەربارەی ئەم ڕووداوە سەیرە بزانن. جەماوەرێکی زۆر کڵێسە بەناوبانگەکانیان قەرەباڵغ کردووە بۆ ئەوەی گوێ لە وتاربێژەکان بگرن کە ڕوونکردنەوەی خۆیان دەدەن دەربارەی دیارنەمانی گەورەی ئەو هەموو خەڵکە.
من پێموایە بۆ ماوەیەکی کەم دوای ڕفاندنی گەلی خودا، زۆر سەردانی کڵێسا دەکرێت؛ ئەوانەی جێماون کڵێساکان پڕ دەکەن وەک پێشتر هەرگیز نەبووە. پێموایە قەشە سمووس-سینگز دەبینم لە سەر مینبەرەکەی وەستاوە، بە ڕوویەکی زەرد و بێهێزەوە. سەیری دەیان پەرستگوزار دەکات کە چەندین ساڵە نەیبینیون و لە دڵی خۆیدا بیر دەکاتەوە،
"ئێستا، دەبێت بۆ ئەم خەڵکە ڕوون بکەمەوە. من بۆ ماوەی بیست ساڵە پێم وتوون کە ئەم قسەیەی هاتنەوەی دووەم هەڵەیە."
ئەو کەسانەی باوەڕیان بە دووەم هاتنەوە هەبوو، وەک قسەکەرانی گەمژە سەیر دەکران کە نەدەزانیان باسی چی دەکەن. پێم وایە گوێم لە چرپەچرپێکە لەناو کۆمەڵەکەدا:
ئێمە گیانەکانمان خستە دەستی تۆ. تۆ چووبوویە کۆلێژەکان، خوێندنگە ئایینییەکان، و زانکۆکان، و کتێبخانەیەکی تەواو کتێبت خوێندبووەوە. ئێمە باوەڕمان پێت کرد کاتێک پێت وتین کە بیرۆکە کۆنەکەی ڕزگاری بە خوێنی مەسیح بەسەرچووبوو و دەتوانین خۆمان بە کولتوور ڕزگار بکەین. ئێمە باوەڕمان پێت کرد کاتێک وتت دووەم هاتنەوەی مەسیح تەنها بیرۆکەیەکی خەیاڵی بوو. ئێستا ئەمەمان بۆ ڕوون بکەرەوە.
یەکێکی تر دەگریێت،
چی سەبارەت بە داپیرەم؟ ئەو تا کۆتایی باوەڕی بە پەرتووکی پیرۆزەکەی هەبوو. هەر ڕۆژانی پێشوو دەیخوێندەوە، 'لە کاتێکدا کە ئێوە بیری لێ ناکەنەوە، کوڕی مرۆڤ دێت.' ئێستا داپیرەم ڕۆیشتووە، و من لێرەم. ئێستا، دکتۆر، هەموو ئەمانەم بۆ ڕوون بکەرەوە.
ئۆه، کۆبوونەوەی نایاب دەبن دوای هاتنی یەزدان! ئەو جیهانە لە گەندەڵیدا دەکوڵێت، دڵی پیاوان لە ترسا لێیان دەوەستێت. سیاسەتمەدارە مەسیحییەکان ڕۆیشتوون؛ بازرگانە مەسیحییەکان و خەڵکی هەموو چین و توێژەکان کە مەسیحیان دەناسی دیارنامێنن. شار و کۆمەڵگەکان لە پشێویدا دەبن. چی دەکەن؟ با سەیری کتێبەکە بکەین و بزانین.
ئێمە بەرخەکە دەبینین کاتێک ئەو مۆری یەکەم دەشکێنێت، و یۆحەننا دەنگێک وەک هەورەبروسکە دەبیستێت. هەورەبروسکە باس لە زریانێکی داهاتوو دەکات، هەرچەندە دیمەنەکە بەسەر یەکەوە ئاشتییانە دیارە. جەنگاوەرێک لەسەر ئەسپێکی سپی دێتە دەرەوە بە کەوانێکەوە لە دەستیدا. کەوانێک ئاماژەیە بۆ جەنگێکی دوور. ئەسپەکان، وەک لە زەکەریا 1:0 دا هاتووە، هێمای جووڵەی خودایی دەکەن. ئەم سوارچاکەی سەر ئەسپە سپییەکە بە ڕوونی وێنەی دوا هەوڵی مرۆڤ دەکێشێت بۆ هێنانی سەردەمێکی ڕێکخستن و ئاشتی لە کاتێکدا مەسیح هێشتا ڕەتکراوەتەوە. ئەوە گەورەترین هەوڵی جیهان دەبێت بۆ کۆکردنەوەی شتەکان دوای ڕۆیشتنی کەنیسە. ئەوە پیلانە فێڵبازانەکەی شەیتان دەبێت بۆ هێنانی هەزار ساڵێکی ساختە بەبێ مەسیح. چەندە دەخایەنێت؟
کاتێک بەرخەکە مۆری دووەمی کردەوە، ئەسپێکی سوور دەرکەوت. سوارەکەی فەوزا و شەڕێکی خوێناوی هێنا!
"کاتێک دەڵێن، ئاشتی و ئاسایش؛ ئەوسا لەناکاو وێرانبوون بەسەریاندا دێت" (1 تسالۆنیکی 5:3).
یەکەم هەوڵ لەو جیهانەی کە جێمانهێشتووە، هێنانەدیی ئاشتییەکی جیهانی دەبێت بەبێ مەسیح. بەڵام کۆتاییەکەی شەڕێکی خوێناوی جیهانی دەبێت، زۆر گەورەتر لەوەی کە تا ئێستا ناسرابێت. سوارچاکەکەی سەر ئەسپە سوورە خوێناوییەکە شمشێرێکی پێیە کە جۆرێکی جیاوازی شەڕ نیشان دەدات لەوەی کەوان: مرۆڤ لەگەڵ مرۆڤدا زۆرانبازی دەکات، نەتەوە لەگەڵ نەتەوەدا. ململانێی ناوخۆیی، شەڕی چینایەتی، شەڕی ناوخۆ، تێکدانی هەموو ڕێکوپێکییەکی دامەزراو لێرەدا وێنا کراوە.
کاتێک بەرخەکە مۆری سێیەمی کردەوە، ئەسپێکی ڕەش دەرکەوت، سوارەکەی جووتە تەرازوویەکی پێبوو. ئەوەمان هەیە کە بە ناچاری دوای جەنگی جیهانی دێت – قاتوقڕی جیهانی. ئێستا کەمێک زیاتر لەوە تێدەگەین کە ئەم بینینە چی دەگەیەنێت وەک لە کاتێکدا کە ئەم شتانە بۆ یەکەمجار لەلایەن پیاوانی خوداوە ئاشکرا کران. خواردنمان بە پێوانە پێ فرۆشراوە، و زۆرمان لە تێچووی بەرزی ژیان زانیوە. بەڵام لەم ڕۆژەی دێت، بارودۆخ ئەوەندە ترسناک دەبێت کە پێوانەیەک گەنم بە پەنێک یان سێ پێوانە جۆ بە هەمان بڕ دەبێت. وشەی وەرگێڕدراوی "پێوانە" بە واتای ئەوە دێت کە تەنها ئەوەندە گەنم کە پیاوێک یەک ژەمە خواردنی پێ دروست بکات، و پەنێک یان دینارێک کرێی تەواوی ڕۆژێک بوو. کرێی تەواوی ڕۆژێک تێدەچێت بۆ ئەوەندە خواردن بۆ یەک ژەم – واتە، ئەگەر یەکێک گەنم بخوات. ئێستا ئەگەر جۆ بخۆن، سێ ژەمە خواردن بە کاری ڕۆژێک وەردەگرن. چ بارودۆخێکی سەخت! نرخەکان لەو ڕۆژانی تەنگانەیەدا بێ وێنە دەبن.
“و زیان مەگەیەنە بە ڕۆنەکە و شەرابەکە” (بینین ٦:٦).
ڕۆن و شەراب بەراورد دەکرێن لەگەڵ گەنم و جۆ. گەنم و جۆ خواردنی هەژارانن - نزیکەی دەستیان پێی ناگات؛ بەڵام خواردنی دەوڵەمەندەکان، یان شتە لوکسەکان، دەستیان لێ نادرێت.
پاشان بەرخەکە مۆری چوارەمی کردەوە، و ئەسپێکی کاڵ کە مەرگ سواری بوو دەرکەوت. وشەی "کاڵ" کە لێرەدا وەرگێڕدراوە، واتای "سەوزی کرۆم" دەگەیەنێت. وەرگێڕانێکی باشتر دەبوو ئەسپێکی ڕەنگ مردوو بێت، بە واتای ئەوەی کە ڕەنگی لاشەیەکی مردووە. ئەمە وێنەی تاعون دەکێشێت، کە هەمیشە دوای جەنگ و قاتوقڕی دێت.
پێش ئەوەی بپشکنین چی نووسراوە سەبارەت بە شکاندنی مۆرەکانی پێنجەم و شەشەم، پێویستە شتێک بڵێین دەربارەی مامەڵە ڕێکخراوەییەکانی خودا لەگەڵ گەلی زەمینی خۆی، ئیسرائیل. هەوڵ دەدەین نیشان بدەین چۆن ئەو کتێبەی لێی دەخوێنینەوە پەیوەست دەبێت بە پێشبینی کۆنتری دانیال.
بۆ ماوەی هەزار و پێنج سەد ساڵ پێش خاچ، خودا لە پەیوەندیی پەیمانیدا مامەڵەی لەگەڵ گەلی ئیسرائیل دەکرد. ئەو هەڵیبژاردبوون بۆ ئەوەی بە شێوەیەکی تایبەت هی خۆی بن، بەپێی بەڵێنەکەی بە ئیبراهیم، ئیسحاق و یەعقوب. ئەو جیاکردنەوە بۆ خۆی و خاکی کەنعانی پێدان وەک میراتیان، تا کاتێک کە دڵسۆز مانەوە بۆی وەک پاشای نەبینراوی خۆیان. ئەو یاسا پیرۆزەکەی خۆی پێدان و ڕایگەیاند کە ئەگەر گوێڕایەڵی دەنگی ئەو بکەن، ئەوا دەبنە سەرووی هەموو نەتەوەکان و شایەتەکانی ئەو بۆ سەرانسەری زەوی. لە لایەکی ترەوە، ئەو هۆشداری پێدان کە ئەگەر گوێڕایەڵی ئەو نەبن، ئەگەر شایەتییەکانی ئەو نەپارێزن، ئەگەر فەرمانەکانی ئەو بشکێنن، ئەگەر ڕوو بکەنە خوداوەندە درۆینەکانی نەتەوەکانی دەوروبەر، ئەو چیتر نایانپارێزێت لە دوژمنەکانیان. ئەو وازیان لێدەهێنێت بۆ وێرانبوون و پەرشوبڵاوبوونەوە تاوەکو خۆیان دادوەری دەکەن و لە گوناهەکانیان پاشگەز دەبنەوە. ئینجا ئەو پەیمانەکەی خۆی لەگەڵ باوباپیرانیان بیر دەکەوتەوە و دەیانگەڕاندەوە بۆ خاکەکەی خۆیان و هەموو بەڵێنەکانی خۆی جێبەجێ دەکرد.
ئەوان بە تەواوی لەژێر هەموو تاقیکردنەوەیەکدا شکستیان هێنا و بەپێی فەرمایشتی خودا دە هۆز لەلایەن پاشای ئاشوورەوە ڕاگوێزران. کەمێک دواتر دوو هۆزەکەی دیکە ڕاگوێزران بۆ بابل، لەوێ بۆ ماوەی حەفتا ساڵ لە کۆیلایەتیدا مانەوە. لە کۆتایی ئەم ماوە پێشبینیکراوەدا ڕێگەیان پێدرا بگەڕێنەوە سەر خاکی خۆیان، بۆ ئەوەی لەوێ بن بۆ پێشوازیکردن لە مەسیحی بەڵێندراویان کاتێک ئاشکرا دەبێت. تەنها پاشماوەیەکی جولەکەکان سوودیان لەم مافە وەرگرت و نەوەکانیان لە فەلەستین دەژیان کاتێک گەورە عیسای مەسیح لە کاتی تەواودا دەرکەوت. بەڵام ئەو لەلایەن هەمان ئەو نەتەوەیەوە ڕەتکرایەوە کە ماوەیەکی زۆر چاوەڕێی بوو.
کاتی هاتنی ئەو زۆر بە ڕوونی لە پەرتووکی دانیالدا پێشبینی کرابوو. لە بەشی نۆیەمدا پێمان وتراوە کە نێردراوێکی ئاسمانی پەیامێکی بۆ پێغەمبەر هێنا کە خودا حەفتا حەفتەی بۆ گەلەکەی و شاری پیرۆزیان دیاری کردبوو. نابێت ئەم حەفتانە وەک حەفتەی ڕۆژەکان لێیان تێبگەین، بەڵکو حەوت ساڵین. زاراوەی "حەفتەکان" باشترە بە سادەیی وەک "حەوتەکان" وەربگێڕدرێت. حەفتا جار حەوت ساڵ دەکاتە ٤٩٠ ساڵ. ئەمە ماوەیەکی دیاریکراوە لە ڕەوتی کاتدا و بە تایبەتی پەیوەندی بە جوولەکە و قودسەوە هەیە.
ئەم ماوەیە دابەش کرابوو بۆ سێ بەش: ٧ حەفتە، یان ٤٩ ساڵ، کە تێیدا شەقامەکان و دیواری شارەکە دووبارە بنیات بنرێنەوە؛ پاشان ٦٢ حەفتە، یان ٤٣٤ ساڵ، دەستبەجێ دوای تەواوبوونی ئەم کارە تا دەرکەوتن و بڕینەوەی مەسیحی شازادە؛ و یەک حەفتەی کۆتایی، یان ٧ ساڵ، بۆ تەواوکردنی سووڕەکە. لە کۆتایی ئەم حەفتەیەدا پاشا لە شاری پیرۆزدا حوکمڕانی دەکرد و هەموو پێشبینییەکان جێبەجێ دەبوون بە دامەزراندنی ئەو شانشینەی کە ماوەیەکی زۆر پێشبینی کرابوو. خاڵی دەستپێک بە ڕوونی پێناسە کراوە وەک، "دەرچوونی فەرمانەکە بۆ نۆژەنکردنەوە و بنیاتنانەوەی قودس" (دانیال ٩:٢٥). ئەمە فەرمانەکەی ئەرتەخشەستایە وەک لە نەحمیا ٢:٠ دا تۆمار کراوە. لە ماوەی ٤٩ ساڵی داهاتوودا شارەکە دووبارە بنیات نرایەوە. پاشان، ٤٣٤ ساڵ دواتر، خوداوەندمان سواری قودس بوو و لەلایەن جەماوەرەوە وەک پاشا، کوڕی داود، ستایش کرا. بەڵام چەند ڕۆژێک دواتر ڕەتکرایەوە و خاچ درا. بەم شێوەیە مەسیح بڕایەوە و هیچی نەبوو.
چی دەربارەی دوایین هەفتە؟ ئایا هاتووەتە دی؟ نەخێر. کاتێک کوڕەکەی دەرکرا، خودا نەتەوەی ئیسرائیلی ڕەتکردەوە. ئەو هەفتەیە نایەتە دی تا ڕۆژێکی داهاتوو کاتێک ئەو جارێکی تر ئیسرائیل وەردەگرێتەوە.
فریشتەی ڕاگەیێنەر بە دانیالی گوت، "هەتا کۆتایی جەنگ وێرانکارییەکان بڕیار دراون" (دانیال ٩:٢٦). ئەمە هەموو مێژووی فەلەستین بۆ ١٩٠٠ ساڵی ڕابردوو دەدات. ئەوە گۆڕەپانێکی گەورەی جەنگ و دیمەنێکی وێرانکاریی نزیکەی بێ وێنە بووە چونکە ئیسرائیل کاتی سەردانیکردنی خۆیانی نەدەزانی. کاتەکانیان ئێستا لە گۆڕێدا نین. خودا خەریکی کارێکی ترە. لە کاتێکدا جوولەکەکان بەشێکیان کوێر کراون، ئەو خەریکی کۆکردنەوەی کەنیسەیە. ئەم جەستەیەی مەسیح، کۆمەڵێکی ئاسمانی، لەگەڵ مەسیح فەرمانڕەوایی دەکات کاتێک ئەو شانشینی ڕاستودروستیی خۆی لەسەر زەوی دادەمەزرێنێت. دوایین حەفتەی ٧ ساڵە ناتوانێت دەست پێبکات هەتا جوولەکەکان دووبارە لە خاکەکەدا بن، و ئۆرشەلیم دەبێتە پایتەختی جوولەکەکان، دوای ئەوەی کەنیسە بەرز کرایەوە بۆ ئەوەی لە ئاسماندا چاوی بە پەروەردگار بکەوێت. زۆربەی کتێبی وهحی باس لەم حەفتەیەی دوایی دەکات. تەنها کاتێک ئەمە دەبینرێت کە هەموو شتێک ڕوون دەبێتەوە و پێشبینییەکە تێگەیشتنی بۆ دەبێت.
کەنیسە لە ڕۆژی پەنتیکۆست دەستی پێکرد کاتێک ڕۆحی پیرۆز، کە لەلایەن مەسیحی شکۆدارکراوەوە نێردرا، هاتە سەر قوتابییەکان. بەڵام تەواوی ڕاستیی ئەم نهێنییە سەرسوڕهێنەرە ئاشکرا نەکرا تاوەکو شاولى تارسوس بوو بە پۆڵسی نێردراو. ڕاستیی ئەم سەردەمەی ئێستا بەو و لە ڕێگەی ئەوەوە بە ئێمە ئاشکرا کرا. کەنیسەی مەسیح یەکە، هەرچەندە ئەو پیاوانەی ناوی ئەویان هەڵگرتووە و بانگەشەی ئەوە دەکەن کە شوێنکەوتەی ئەون، بەداخەوە دابەش بوون. ئەوان زۆر سیستەمیان دروست کردووە، کە زۆرجار هەردوو ڕزگاربووان و ڕزگارنەبووانیش دەگرێتەوە. بەڵام کەنیسەی خودا تەنها لەوانە پێکدێت کە لە ڕۆحەوە لەدایکبوون و بە هەمان ڕۆح لە جەستەی مەسیحدا لە ئاو هەڵکێشراون. ئەم کارە تایبەتە کۆتایی دێت لە گەڕانەوەی پەروەردگار بۆ ئاسمان، کە قۆناغی یەکەمی هاتنەوەی دووەمیەتی. قۆناغی دووەم کاتێک دەبێت کە ئەو دێتە سەر زەوی بۆ ئەوەی بە شکۆوە فەرمانڕەوایی بکات. حەفتایەمین، یان دوایین حەفتەی دانیال، دەکەوێتە نێوان ئەم دوو ڕووداوە گرنگەوە. پەروەردگار لە مەتتا ٢٤:٠ باسی ئەم ماوەیەی کردووە وەک "کۆتایی سەردەم". ئەو دابەشی کردووە بەسەر دوو بەشدا، "سەرەتای ناخۆشییەکان" و "تەنگانەی گەورە".
بەراوردکردنێکی وردی پێشبینییە گەورەکەی پەروەردگارمان لەگەڵ پەرتووکی بینین 6:0 ڕوونی دەکاتەوە کە شەش مۆری یەکەم هاوتای نیوەی یەکەمی حەفتەکەن – "سەرەتای ناخۆشییەکان". لەگەڵ کردنەوەی مۆری حەوتەم (پەرتووکی بینین 8:0) ئێمە بە تەنگانە گەورەکە خۆی و هەموو ترس و دڵەڕاوکێکانییەوە ئاشنا دەبین. هۆشدارییەکەی عیسا سەبارەت بە مەسیحە درۆینەکان، کە ئاماژەیە بۆ هیوا درۆینەکانی ئاشتییەکی هەمیشەیی (مەتتا 24:5) هاوتای مۆری یەکەمە. ڕاگەیاندنەکەی ئەو کە جەنگ و دەنگوباسی جەنگەکان بەدوایدا دێن (24:6) بە تەواوی لەگەڵ مۆری دووەمدا دەگونجێت. بە هەمان شێوە هۆشدارییە جیدییەکانی ئەو سەبارەت بە قاتوقڕی و پەتای کوشندە (24:7) هاوتاکانیان لە مۆرەکانی سێیەم و چوارەمدا دەدۆزنەوە. پەروەردگار پاشان بەردەوام دەبێت لە پێشبینیکردنی کاتێک کە شوێنکەوتووانی بە دڕندانە دەکوژرێن (24:9) و ئێمە دەگەیەنێتە شکاندنی مۆری پێنجەم. داننان بە ناوی ئەودا بەهای هەموو ژیانی مرۆڤێک دەبێت.
یۆحەننا لە ژێر قوربانگاکەدا ڕۆحی ئەوانەی بینی کە سەربڕدرابوون لەبەر وشەی خودا و شایەتیی پەروەردگار. ئەم پیرۆزە شەهیدکراوانە کێن، و سەر بە چ سەردەمێکن؟ ناتوانن سەر بە کڵێسا بن. ئێمە پێشتر بینیمان کە کڵێسا نوێنەرایەتی دەکرێت لەلایەن پیرانی لەسەر تەخت دانیشتوو و تاج لەسەر لە بەهەشت، پێش ئەوەی یەکەم مۆر بشکێنرێت. بەڵام ڕۆما 11:0 ڕوونی دەکاتەوە کە دوای ئەوەی تەواوی نەتەوەکان دێنە ژوورەوە – دوای ئەوەی سەردەمی ئێستا کۆتایی دێت و کڵێسا بۆ بەهەشت بەرز دەکرێتەوە – کوێری لە ئیسرائیل لادەچێت. ئەوان بارودۆخی ڕاستەقینەی خۆیان و گوناهیان لە ڕەتکردنەوەی مەسیحەکەیان تێدەگەن. ئینجا داوای ڕزگاری لێ دەکەن. بەو شێوەیە کۆمەڵێکی نوێ لە پیرۆزەکان لەسەر زەوی پێکدەهێنرێت، کە بە تەواوی جیاوازە لە کۆمەڵە ئاسمانییەکەی ئێستا. زۆرێک لەم باوەڕدارە جولەکانە لەلایەن هێزە شەیتانییەکانی ڕۆژانی کۆتاییەوە شەهید دەکرێن. ئەمە ئەوانەن کە وەک قوربانی کراو و ڕۆحەکانیان لە بنکی قوربانگاکە ڕژێنراو سەیر دەکرێن.
ئەوان هاوار بۆ تۆڵەسەندنەوە لە نەیارەکانیان دەکەن، چونکە ئەمە بەتەواوی لەگەڵ سەردەمی دادوەریدا دەگونجێت کە ئەوان سەر بەو سەردەمەن، لە کاتێکدا بەتەواوی دژ بە نیعمەتی سەردەمی ئێستای مزگێنی دەبێت. گەلی خودا لەلایەن ڕۆحەکەیەوە فێر دەکرێن کە بەپێی بنەمای باڵادەستی ئەو کاتە دیاریکراوە نوێژ بکەن کە بەشیان تێدا کەوتووە. ئەمە ڕوونیدەکاتەوە بۆچی زۆرجار ڕۆحە هەستیارەکان بێزار دەکات و تەنانەت تووشی شۆکیشیان دەکات – ئەو زەبوورانەی کە پێیان دەوترێت زەبوورەکانی نەفرەت. ئەوان ناتوانن لە هاوارەکانی تۆڵەسەندنەوە تێبگەن کە وا دیارە زۆر دژ بە نیعمەتی خودان وەک ئێستا ئاشکرا کراوە. سەیر نییە کە ئەوان بێزارن و دوودڵن لە قسەکردنی ئەو وشانە، چونکە ئەو زەبوورانە بە هیچ شێوەیەک هی ئێمە نین. بەڵام ئەوان بەتەواوی گونجاو دەبن بۆ پاشماوەی ئیسرائیل، کە لە پێناوی یەهۆڤا دەناڵێنن، بەڵام هیچ زانیارییەکی ڕوونیان نییە دەربارەی کەفارەتێکی تەواوکراو. ئەوان چاوەڕێی دەرکەوتنی مەسیحەکەیان دەکەن بۆ ئەوەی دوایین هاوپەیمانییەتی گەورەی نەتەوەکان بڕووخێنێت، کە وەک لە بەشی ١٣دا دەیبینین، سوور دەبن لەسەر لەناوبردنی تەواوەتییان.
جلی سپی دەدرێت بەم گیانانەی لەژێر قوربانگان کە داوای حوکمی خودا دەکەن لەسەر دوژمنە بێبەزەییەکانیان. پێیان دەوترێت کە دەبێت کەمێک چاوەڕێ بکەن تا کاتی ناخۆشییەکانی یاقوب کۆتایی دێت و براکانیان پێیان شاد دەبن کە هێشتا دەبێت بکوژرێن. ڕق و کینە بەرامبەر خودا و مەسیحەکەی بەردەوام بەرزتر دەبێتەوە تا خوداوەند یەسووع لە ئاسمانەوە دەردەکەوێت لەناو ئاگرێکی گڕداردا، تۆڵە دەکاتەوە لەوانەی کە خودا ناناسن (2 تەسەلۆنیکی 1:8).
کردنەوەی مۆری شەشەم وێنەیەکی هێمایی سەرسوڕهێنەر و گرنگ دەدات. دەبێت لە تەواوی کتێبەکەوە ڕوون بێت کە نابێت ئەمە وەک بوومەلەرزەیەکی ڕاستەقینە وەربگرین، هەرچەندە قسەکانی گەورەمان لە مەتتا ٢٤:٠ نیشانمان دەدات کە دیاردەی لەو شێوەیە لە شوێنی جیاوازدا دەبن، کە سروشتێکی ترسناکیان دەبێت کاتێک کۆتایی نزیک دەبێتەوە. پێشتر چەندین بیرخستنەوە و هۆشداریی بەرچاو لەم جۆرەمان هەبووە کە جیهانی شارستانییان تووشی شۆک کردووە، بەڵام دیارە زۆر بە ئاسانی لە ماوەیەکی کەمدا لەبیر دەکرێن. بەڵام بوومەلەرزەکەی مۆری شەشەم بە تەواوی جۆرێکی جیاوازە. ناتوانێت تەنها ڕاستەقینە بێت، چونکە دوورگە ڕاستەقینەکان، چیاکان، و دەریاکان، لەگەڵ شارەکانی نەتەوەکان هێشتا دەبینرێن کە ماونەتەوە زۆر دوای ئەوەی ئەم بینینە هاتۆتە دی. بەڵکوو ئەمە وێنای هەڵوەشاندنەوەی تەواوی کۆمەڵگای ئێستا دەکات، وێرانکردنی شارستانییەتی شانازیپێکراوی سەردەمی ئێمە. کاتێک لەم ڕوانگەیەوە سەیری دەکەین، نووسراوی زۆری پەیمانی کۆنمان هەیە بۆ ڕووناککردنەوەی و ڕوونکردنەوەی نیشانە ترسناکەکانی.
ئێمەش یارمەتیمان پێدەدرێت، ئەگەر لەبیرمان بێت کە لە سەرەتای سەرەتای پەرتووکی بینیندا پێمان وتراوە کە گەورە ناردوویەتی و
"ئاماژەی پێدا بەهۆی فریشتەکەیەوە بۆ خزمەتکارەکەی یۆحەننا" (1:1).
واتە، ئەو "شتانەی کە دەبێت بە زوویی ڕووبدەن"ی لە ڕێگەی نیشانە یان هێماکانەوە ئاشکرا کرد. ئەگەر ئەمە لەبەرچاو بگیرێت، ئێمە پارێزراو دەبین لەوەی بە مانای وشەیی وەربگرین ئەوەی خودا مەبەستی بوو بە شێوەیەکی هێمایی وەریبگرین. زیاتر ئەگەری ئەوەمان دەبێت کە تێگەیشتنی ڕۆحمان هەبێت سەبارەت بە داهاتووی هەردوو جیهانی مەسیحییەت و جوولەکایەتی، ئەو دوو بوارەی کە ئەم کتێبە باسیان دەکات.
کەواتە مۆری شەشەم بوومەلەرزەیەکی جیهانی، ڕاستەقینە نایێنێتە ئاراوە. بەڵکوو بریتییە لە وێرانکردنی سیستەمی ئێستا- سیاسی، کۆمەڵایەتی، و کڵێسایی- کە دەبێتە پشێوی؛ ڕووخانی هەموو دەسەڵاتێک؛ و تێکچوونی هەموو دامەزراوە جێگیر و بەڕواڵەت هەمیشەییەکان.
پێموایە، دەکرێت پێشبینیی ئەمە ببینین لەوەی لە ڕووسیا ڕوویداوە (1917-1920): ڕووخاندنی تەخت؛ سڕینەوەی بنەماڵەی ڕۆمانۆڤ؛ تێکدانی هەموو سیستەمی پیشەسازی و کۆمەڵایەتی؛ ئاهەنگە ترسناکەکانی بۆلشێڤیزمی توندڕەو؛ فەوزای خوێناوی لە هەموو شوێنێک زاڵ بوو، بەڵێنی ئازادیی شێتانەی دەدا لە کاتێکدا هەموو پارێزگارییەک لە دژی دڕندەیی بێسنووری پیاوانی وەک دڕندە لەناودەبرد. وەک یەک نموونەی ترسناک، هەوڵی هەڵوەشاندنەوەی هاوسەرگیری وەربگرە (ئەوەی خودا خۆی دایمەزراند، لە سەرەتای مێژووی مرۆڤایەتیدا، بۆ پیرۆزی و بەرەکەتداریی بوونەوەرەکانی)، و جێگرتنەوەی بە نەریتی سووکایەتیکردنی ناچارکردنی هەموو ژنان بە موڵکی گشتی، کە هەر کەسێک بیانەوێت بیانبات، و هەموو منداڵانی لەم بارودۆخە قێزەونانەدا لەدایکبوون لە دایک و باوکیان جیا بکرێنەوە و وەک منداڵی دەوڵەت پەروەردە بکرێن. سۆزی سروشتی دەستبەجێ گورزی مەرگی بەردەکەوێت، و هەموو کۆتوبەندێک لەسەر ئارەزووە ئاژەڵییەکانی مرۆڤ کۆتایی دێت. ڕووداوێکی دیکە کە جیهانی تووشی شۆک کردووە، ڕووخاندنی کڵێسای دەوڵەتی ڕووسیا بوو. ڕاستە کە بە شێوەیەکی بێوێنە گەندەڵ ببوو، بەڵام لە ئارەزووی شێتانەیاندا بۆ لەناوبردنی، حکومەتی سۆڤیەت شەڕی لە دژی هەموو ئەوە ڕاگەیاندووە کە ناوی ئایینی هەڵدەگرێت، جا مرۆیی بێت یان ئیلاهی.
“نە خودا و نە کڵێسا” هاوارێکە کە بەناو وڵاتە بەدبەختەکەدا دەزرینگێتەوە، و کێ دەتوانێت پێشبینی بکات کە داهاتووی ترسناک چی لە ئامێزیدا هەیە؟
زۆر کەس لە سەدەی ڕابردوودا وایان دەزانی کە شۆڕشی فەڕەنسا لەم مۆرە شەشەمەدا وێنا کراوە، و بەڕاستی تەنها نموونەیەکی پێشووتری هەمان ئەو بارودۆخانە بوو کە ئێمە تاوتوێمان کردوون؛ هەروەها هەڵوەشانەوەی ئیمپراتۆریەتی ڕۆمانی لە سەدەکانی پێنجەم و شەشەم و حەوتەمدا. بەڵام هیچ کام لەم کارەساتانە، هەرچەندە گەورەش بوون، بە تەواوی مەرجەکانی پێشبینییەکەیان نەدەهێنایە دی. کڵێسای یەکەمین لەدایکبوو هێشتا لێرەیە، و مزگێنی نیعمەتی خودا هێشتا بە جیهانێکی تاوانبار ڕادەگەیەنرێت. بەڵام ئێمە پێشتر بینیومانە کە کاتێک مۆرەکان دەشکێنرێن، کڵێسا لەگەڵ مەسیحدا دەبێت، چاوەڕێی ئەو ساتە دەکات کە ئەو دادەبەزێت بۆ ئەوەی شانشینی جیهانی خۆی وەربگرێت و دەسەڵاتی خۆی بە ڕاستودروستی دابمەزرێنێت.
بەڵام ئێستا دەبێت بە وردی سەیری ئەم دەقە بکەین بۆ ئەوەی باشتر لە واتای ڕاستەقینەی تێبگەین. پێمان دەوترێت، خۆر ڕەش بوو وەک جلوبەرگی قوماشی موو. خۆر، سەرچاوەی ڕووناکی و ژیان بۆ ئەم هەسارەیە، هێمای دەسەڵاتی باڵایە. ئەو جۆرە ناسراوەی خودی پەروەردگارە.
“بۆ ئێوەی کە لە ناوی من دەترسن، خۆری ڕاستودروستی هەڵدێت بە شیفا لە باڵەکانی.” (مەلاکی ٤:٢)
ئاوا ڕاگەیاندنەکەی مەلاخییە دەربارەی هاتنی مەسیح بۆ جاری دووەم. لە ئێستادا جیهانی مەسیحیەت، لانیکەم بە ناو، دان بە سەروەریی ئەودا دەنێت. ئێمە وەک خوداوەندمان باسی دەکەین و دان دەنێین بەوەی حکومەتەکانمان لە دەستی ئەوەوە وەردەگرین. بەڵام زوو ئەو بە تەواوی ڕەت دەکرێتەوە و وشەکەی بە تەواوی سووکایەتی پێ دەکرێت. بەم شێوەیە خۆر لە ئاسمانەکان تاریک دەبێت، و خودا وا دەردەکەوێت کە لە تەخت لادراوە.
بە شێوەیەکی سروشتی ئەمە واتای لەناوبردنی تەواوی هەموو دەسەڵاتێکی وەرگیراو دەبێت، بۆیە لە دواتردا دەخوێنینەوە،
مانگ بوو بە خوێن (6:12).
مانگ هەموو ڕووناکییەکەی لە خۆرەوە وەردەگرێت، هەروەک چۆن
“دەسەڵاتەکان لە لایەن خوداوە دانراون” (ڕۆما ١٣:١)
و لەلایەن ئەوەوە دیاریکراون بۆ بەرەکەتدارکردنی مرۆڤ. بەڵام کاتێک هەموو حکومەتێک ڕووخێنرا، درەوشانەوەی ترسناکی بێسەروبەری جێگەی دەگرێتەوە، لانیکەم بۆ ماوەیەک.
ئەستێرەکانی کە لە ئاسمانەوە دەکەونە خوارەوە ئاماژەن بۆ ڕووخان و لادانی سەرکردە ئایینییە گەورەکان، ئەو ڕووناکییە گەشەوانەی لە ئاسمانە کڵێساییەکاندا هەن. لە دانیالدا، ئەوانەی زۆر کەس بەرەو ڕاستودروستی دەبەن، وەک ئەستێرەکان دەدرەوشێنەوە. لە بەشی یەکەمی کتێبەکەماندا دەوترێت ئەستێرەکان نێردراوی کڵێساکانن. بۆیە وا دیارە کە دەبێت لێرەشدا هێماکە بە هەمان واتای لێ تێبگەین. دوای ئەوەی کڵێسای ڕاستەقینە بەرز دەکرێتەوە بۆ ئەوەی لە ئاسماندا خودا ببینێت، ژمارەیەکی زۆر لە پیاوانی ئایینیی گۆڕانکاری بەسەردا نەهاتوو لە دواوە جێ دەمێنن. هەزاران پیاوی ئایینیی پرۆتستانت و کاسۆلیک کە وەک ڕێبەری ڕۆحی سەیر دەکران، ئاشکرا دەبن کە بە تەواوی بێبەشن لە ژیانی خودایی. ئەم پیاوە ئایینییە پیشەییانە، سەرەڕای بانگەشەکانیان و بانگەوازە بەرزەکەیان، تەنها پیاوی سروشتین کە دەستوەردان لە شتە ڕۆحییەکان دەکەن. ئەوان وەک فەلەستینییەکانی کۆنن کە لە خاکی کەنعان دەژیان. ناوی خۆیان، فەلەستین، بە هەموو ناوچەکەدا دا، وەک ئەوەی بە مافی خۆیان بێت، لە کاتێکدا بە درێژایی کاتەکە داگیرکەری بێ مافی بە ڕەچەڵەک میسری بوون. ئەمانە ئەو ئەستێرانەن کە لە شوێنەکانی دەسەڵات و ناوبانگیانەوە فڕێ دەدرێن لەو ڕۆژە ترسناکەی تووڕەیی بەرخدا. لە دوا پاشماوەکانی مەسیحییەت لادەدەن و زۆری پێنەچێت دەبنە سەرکردە لە پەرستنی دژە مەسیحدا.
بەم شێوەیە ئاسمانەکان، کە هێمای دەسەڵاتە کڵێساییەکانن بە هەموو جۆرێکەوە، وەک تۆمارێک کە پێچراوەتەوە، لادەچن. تەواوی پێکهاتەی مەسیحیەت وەک شتێکی کۆن و لەکارکەوتوو کۆتایی پێدێت. سەرکردە ئایینییەکان زۆرجار گومانیان لەسەر کۆتاییهاتنی ئایینی مەسیحی دروست کردووە. ئەوان هەوڵ دەدەن سیستەمێکی ئایینی نوێ دابڕێژن، کە دەبێتە هۆی پەرستنی مرۆڤایەتی. فێر دەکەن کە خودا لە هەموو مرۆڤەکاندا دەژی و تەنها لە دڵی مرۆڤدا دەدۆزرێتەوە. بەڵام تا کاتێک ڕۆحی پیرۆز لێرە لەسەر زەوییە، نیشتەجێیە لە کڵێسای خودا، گەشەسەندنی تەواوی ئەم نهێنیی گوناهە ڕادەگیرێت. هەر کە ئەو لەگەڵ کڵێسادا بەرز دەبێتەوە، تەواوی ئەو بانگەشە ئایینییەی کە دەمێنێتەوە وێران دەکرێت. لەسەر وێرانەکانییەوە شاکارە شەیتانییەکەی کۆتایی ڕۆژانی کۆتایی سەرهەڵدەدات.
وێرانکردنی هەموو ئایینێکی ڕێکخراو بارودۆخە ترسناکەکانی ئەو کاتە سامناکە چڕتر دەکاتەوە. پیاوانێک کە بە ئازادییە درۆینەکانیان سەرخۆش بوون، و دڵخۆش بە سەرکەوتنی دیمۆگۆگییەکی ئاشکرای دژ بە خودا، بۆ ماوەیەکی کورت ئەم زەوییە دەکەنە شێتخانەیەکی گەورە. ئاهەنگە قێزەونەکانی ئەو ڕۆژانە ناگێڕدرێنەوە تاوەکو بۆ ژمارەیەکی زۆر ڕوون دەبێتەوە کە بەرخی خودا، کە ئەوان ڕەتیان کردبووەوە و حوکمڕانییە نەرم و نیانەکەی ئەوانیان پشتگوێ خستبوو، بە جۆرێک لە جۆرەکان سزای گوناهەکانیانی خستووەتە سەر سەری خۆیان. پاشان ئێمە وێنای ئەوەمان کردووە کەسێک ناوی لێناوە
“گەورەترین کۆبوونەوەی نوێژ لە هەموو مێژوودا.”
"پاشاکانی زەوی و پیاوە گەورەکان و دەوڵەمەندەکان و سەرکردە سەربازییەکان و پیاوە بەهێزەکان و هەموو کۆیلەیەک و هەموو ئازادێک، خۆیان لە ئەشکەوتەکان و لە بەردەکانی چیاکاندا شاردەوە." لە تەنگانەیاندا هاوار دەکەن بۆ ئەوەی چیاکان و بەردەکان دایانپۆشن و بیشارنەوە "لە ڕووی ئەوەی لەسەر تەختەکە دانیشتووە و لە تووڕەیی بەرخەکە." بە یەک دەنگ هاوار دەکەن، "ڕۆژی گەورەی تووڕەییەکەی هاتووە؛ و کێ دەتوانێت ڕابوەستێت؟" (6:15-17)
کەچی ئێمە هیچ تۆبەکردنێک ناخوێنینەوە، هیچ گەڕانەوەیەکی ڕاستەقینە بۆ لای خودا یان متمانەکردن بە مەسیحەکەی- تەنها تێگەیشتنێکی ترسناک کە دەبێت ڕووبەڕووی بەرخە ڕەتکراوەکە ببنەوە، و ناتوانن لە تووڕەییەکەی ڕزگاریان بێت. ئەوان وەک ئەوانەن کە یەرەمیا پێشبینی کردووە و لەو ڕۆژەی تووڕەیی توندی پەروەردگاردا دەگرین،
"دروێنە تەواو بوو، هاوین کۆتایی هات، و ئێمە ڕزگار نەکراین" (یەرمیا ٨:٢٠).
سەرنج بدە لە جیدییەتی دەربڕینی "تووڕەیی بەرخەکە." ئێمە ڕاهاتوو نین بیری تووڕەیی، یان قین، لەگەڵ بەرخەکە پێکەوە گرێ بدەین، کە هەمیشە هێمای قبووڵکراوی نەرمونیانی بووە. بەڵام سەرەڕای ئەوەش ڕاستییەکی ترسناک تێیدا هەیە. چونکە ئەگەر نیعمەتی بەرخی خودا ڕەت بکرێتەوە، دەبێت ڕووبەڕووی قین و تووڕەییەکەی ببنەوە. ئەوە بەشێکە لە ڕاستودروستیی هەتاهەتایی. خودا خۆی نایکات، و بەپێی پیرۆزیی سروشتەکەی ناتوانێت، بە شێوەیەکی تر بێت. وەک لە شوێنێکی تر دەخوێنینەوە،
ئەو ناتوانێت نکوڵی لە خۆی بکات (2 تيمۆساوس 2:13).
گوێ لە یاسای دادپەروەر بگرە، حوکمی ئاسمانەکان: ئەوەی ڕقی لە ڕاستییە دەبێت ببێتە قوربانی درۆکان: و ئەوەی تا کۆتایی فریو دەدرێت، خەیاڵاتی بەهێز وەک دۆزەخ دەبێت بە توندی بیبەستێتەوە. -کاوپەر
بۆ ئەوانە هیچ شتێک لەبەردەستدا نییە جگە لە بە ترسەوە چاوەڕێکردنی دادگایی و تووڕەیی ئاگرین کە نەیاران دەخواتەوە. ئەم دادگاییە زۆر خراپتر دەبێت لەوەی بەسەر ئەوانەدا هات کە سووکایەتییان بە یاسای موسا کرد، چونکە ئێستا سەرپێچی خودا دەکەن کە بە نیعمەت لە کەسایەتی کوڕەکەیدا دەرکەوتووە. بۆ ئەوانە دەبێت تووڕەیی بەرخەکە هەبێت.
نیعمەتێکی لەم جۆرە کە سووکایەتی پێکراوە، حوکم دەهێنێت / بەپێی ئەو تووڕەییەی کە ئەو هەڵیگرت.
بەڵام تووڕەیی خودا شێوەیەکی قووڵتر و توندتری دادگاییکردنە. بەسەر زەویدا دەڕژێت لە حەوت جامەکەی (یان قاپەکەی) تووڕەیی خوداوە (بینین ١٦:٠). ڕەتکەرەوەی مەسیح دەبێت بۆ هەتاهەتایە لەژێر ئەم دادگاییکردنەدا بمێنێتەوە. نووسراوە،
“ئەوەی باوەڕ بە کوڕ ناهێنێت، ژیان نابینێت؛ بەڵکو تووڕەیی خودا لەسەری دەمێنێتەوە” (یۆحەننا ٣:٣٦).
سەرنج بدە لە بێئومێدیی ئەو دۆخەی لێرەدا وێناکراوە. تووڕەیی هەمیشەیی ڕێگرە لە هەر بیرکردنەوەیەک لە لەناوچوون یان گەڕانەوە، و ئاگادارمان دەکاتەوە کە دەرئەنجامەکانی ڕەتکردنەوەی نیعمەتی بێهاوتای خودا هەمیشەیین؛ چونکە ئەوەی دەمێنێتەوە کۆتایی نایەت.
ئەم مۆری شەشەمە ئێمە دەگەیەنێتە کۆتایی بەشی یەکەمی ئەو هەفتە پڕنەکراوەی کۆتایی لە بەشی نۆیەمی دانیال. دابەش دەبێت بۆ دوو بەش. خودی پەروەردگار بەشی یەکەم وەک "سەرەتای خەمەکان" پێناسە دەکات، لە کاتێکدا ئەو بەشی کۆتایی وەک "تەنگانەی گەورە" دیاری دەکات. ئەمە بۆ ئێمە لە کتێبی بینین بە شکاندنی مۆری حەوتەم ناسێندراوە. ئەوە دێتە بەردەممان دوای کەوانەی گەورە لە بەشی حەوتەم.
تووڕەیی بەرخەکە لە سەرەتای ناخۆشییەکاندا دێتە سەر نەتەوەکان؛ تووڕەیی خودا لە تەنگانە گەورەکەدا بەشی ئەوان دەبێت. خودا بە ڕەحمی خۆی ببەخشێت کە هیچ یەکێک لەوانەی ئەم وشانە دەخوێننەوە نەچنە ناو هیچ کام لەو دوانە. نیعمەت هێشتا لە ڕێگەی ڕاستودروستییەوە حوکمڕانی دەکات. خودایەکی دادپەروەر بە میهرەبانییەوە چاوەڕێ دەکات بۆ ئەوەی ببێتە پاساودەری هەموو کەسێک کە باوەڕ بە عیسا دێنێت.