ئەم بەشە باس لە ڕەتکردنەوەی چاودێرە باشەکە دەکات، کە دەبێتە هۆی سزای خودایی و قبوڵکردنی "دژە-چاودێرێک". وردەکاری کردارە هێماییەکانی زەکەریا دەخاتە ڕوو، لەوانە شکاندنی دوو گۆچان کە نوێنەرایەتی "جوانی" و "بەندەکان" (یان "یەکگرتن") دەکەن، کە نیشانەی شکاندنی پەیمانی خودایە و دابەشبوونە لە نێوان یەهودا و ئیسرائیل. بەشەکە کۆتایی دێت بە نرخاندنی پێغەمبەرەکە، کە ڕۆڵی مەسیح دەگێڕێت، بە "سی پارچە زیو"، کە پێشبینی خیانەتکردن لە عیسا و دواتر بەرزبوونەوەی دژە-مەسیح دەکات.
دیمەنەکان کە لە بەشەکانی پێشوودا بە کورتی وێنا کراون، بێ وێنە جوان بوون. بەڵام ئەو شکۆمەندییەی کە لەوێ بەڵێن دراوە، لەم ماوەی ئێستادا ڕاگیراوە، بەهۆی ڕەتکردنەوەی ئەو یەکێکەی کە هەموو شتێکی لەسەر وەستاوە. کەواتە ئێستا گێڕانەوەیەکی خەمناکمان هەیە دەربارەی ڕەتکردنەوەی سووکایەتیپێکراوی شوانە چاکەکە و لەبری ئەوە قبوڵکردنی دژە-شوانەکە، کە تەنها بەدوای بەرزکردنەوەی خۆیدا دەگەڕێت و گرنگی بە وێرانبوون و پەرشوبڵاوبوونی مێگەلی یەهوە نادات.
دوو ئایەتە سەرەتاییەکە زەنگێکی ئاگادارکردنەوە لێدەدەن، و باس لە بەدبەختی و کارەسات دەکەن.
“دەرگاکانت بکەوە، ئەی لوبنان، با ئاگر سنەوبەرەکانت بخوات. هاوار بکە، ئەی دار سنەوبەر؛ چونکە سنەوبەرەکە کەوتووە؛ لەبەر ئەوەی جوانەکان وێران کراون: هاوار بکەن، ئەی دار بەڕووەکانی باشان؛ چونکە دارستانە بەهێزەکە ڕووخاوە” (ئاڕ. ڤی.).
ئەوە ڕاگەیاندنێکی جدیی تووڕەییە بەسەر خاک و خەڵکدا بەهۆی کارەساتی خاچەکەوە.
ئاگر، لە نووسینە پیرۆزەکاندا، باس لە پیرۆزیی خودا دەکات کە لە حوکمدانی ئەوەدا بەکاردێت کە پێچەوانەیەتی.
دژی یەهودا بۆ سەدان ساڵە بە توندی گڕی گرتووە، لەوەتەی ئەو ڕۆژەی کە هاواریان کرد، وەک بۆ خوداوەند یەسووع،
خوێنی ئەو لەسەر ئێمە بێت، و لەسەر منداڵەکانمان.
ئەو بە نیعمەتەوە وەک شوانەکەی ئیسرائیل هاتبوو بۆ ئەوەی هەژارانی مێگەلەکە کۆبکاتەوە و نانیان بدات؛ بەڵام هەرچەندە هاتە لای هی خۆی، هی خۆی وەرناگرت؛ بۆیە وێرانکاری و پەرشوبڵاوبوونەوە ڕوویدا. ژێر-شوانەکان لەوانەیە بە دڵتەنگییەوە هاواریان کردبێت، چونکە خۆیان سەرکردایەتیی یاخیبوونەکەیان کردبوو لە دژی ئەو کە خۆشەویستییەکەی وەک گۆچان و گۆپاڵێک دەبوو لە کاتی پێویستیدا. شکۆمەندییان تێکچووە، و شانازیی ئوردنیش بە هەمان شێوە. هیچ بەربەستێک چیتر ڕێگر نەبوو لە هاتنی شێرەکانی چۆڵەوانی، کە بەدوای نێچیرکردنی مێگەلی سەربڕیندا دەگەڕان (ئایەتی 3).
زەکەریا فەرمانی پێدەکرێت ڕۆڵی شوان بگێڕێت. ئەو دەبێت مێگەلەکە بژیێنێت کە کڕیارەکانیان سەریان دەبڕن و خۆیان بە بێتاوان دەزانن. بێ بەزەیی لەلایەن شوانەکانی خۆیانەوە، ئەوان بۆ مردن دیاریکرابوون؛ بەڵام پاشماوەیەک جیا دەکرێنەوە، تەنانەت هەژارانی ئەو مێگەلەی کە پێشتر باس کرا (ئایەتەکانی ٤-٧).
لە گوێڕایەڵیدا بۆ فەرمانەکە کە درا، پێغەمبەرەکە دوو گۆچانی هێمایی وەرگرت، و مێگەلەکەی بەخێو کرد. یەکێک لە گۆچانەکان ناوی جوانی بوو؛ ئەوی دیکە، بەستنەکان، یان، یەکڕیزی. ئەوان باسی چاودێریی شوانکارییان دەکرد کە ئیسرائیل هێشتا دەبێت ئەزموونی بکات، کاتێک، بە جوانیی خودای پەروەردگاری لەسەری، ئەو بە یەکێتی و یەکڕیزی نیشتەجێ دەبێت وەک یەک نەتەوە لەو خاکەی کە پەیمانی پێدراوە بە ئیبراهیم. ئینجا ئەو بە خۆشی گۆرانی دەڵێت،
“یەهوە شوانمە؛ کەمیم نابێت. ئەو دەمخەوێنێت لە لەوەڕگای گژوگیا نەرمەکاندا: لەلای ئاوەکانی ئارامی ڕێنماییم دەکات.”
هەموو ئەمانە ئێستا دەتوانن بە خۆشی لێیان سوودمەند بن، ئەگەر گوێیەک هەبووایە بۆ بیستن و دڵێک بۆ تێگەیشتن، کاتێک ئەو کە قەت مرۆڤێک وەک ئەو قسەی نەکردووە، بە پەرۆشەوە هاواری دەکرد،
وەرن بۆ لای من، هەموو ئەوانەی ماندوون و بارگرانییان لەسەرە، و من حەوانەوەتان پێ دەدەم.
بەڵام گوێیان نەگرت و دڵیان ڕەق کرد بەرامبەر بە دەنگی داواکاریی پڕ لە خۆشەویستی؛ بۆیە دەبێت بە تەواوی تاڵی وازهێنان لە تاکە خودا بزانن کە دەیتوانی پێداویستییەکانیان دابین بکات، چ لەسەر ئاستی نەتەوەیی و چ لەسەر ئاستی ڕۆحی. بۆیە زەکەریا (پێم وایە لە بینینێکدا) شوانە بەکرێگیراوەکان دەردەکات، ئەوانەی ڕقیان لێی بوو، و ئەویش ڕقی لێیان بوو، بەهۆی ڕەفتاری بێ بنەمایانەوە. سێ کەس لە یەک مانگدا دادوەرییان لەسەر دەکرێت. بەڵام لەلایەن مێگەلەکەوە هیچ ناسینەوەیەک بۆ چاودێرییە نەرمونیانەکەی نییە؛ بۆیە ئەویش وازیان لێدەهێنێت، بۆ ئەوەی وێرانبوون و بڕینەوە، چ لەلایەن دوژمنەکانیانەوە و چ بەهۆی ململانێی ناوخۆییەوە، ببێتە بەشیان (ئایەتەکانی ٧-٩).
وەک نیشانەیەک بۆ شکاندنی پەیمانی یەهۆڤا، کە بەهۆی گوناهیانەوە لەدەست درا، ئەو گۆچانەکەی کە ناوی جوانی بوو تێکشکاند - چونکە هەموو جوانییان نەما بوو و ئەوان لەبەرچاوی ئەودا پیس بوون. بەڵام هێشتا پاشماوەیەکی لاواز جیا دەکرێتەوە، چونکە خودا هەمیشە هەڵبژاردنێکی نیعمەتی پاراستووە؛ و بەم شێوەیە دەخوێنینەوە،
"هەژارانی مێگەلەکە کە چاوەڕێی من بوون، دەیزانی کە ئەوە وشەی یەزدان بوو" (ئایەتەکانی ١٠، ١١).
پاشان، بە شێوەیەکی زۆر سەرنجڕاکێش خۆی وەک مەسیح نیشاندا، پێیانی وت،
ئەگەر پێتان باشە، نرخەکەم بدەنێ؛ وە ئەگەر نا، واز بێنن.
ئەوان پێویستیان بە کاتی بیرکردنەوە نییە. هەموو شتێک لە مێشکیاندا یەکلایی بووەتەوە. ڕەتکردنەوەکەی بە تەواوی بڕیاری لەسەر دراوە پێش ئەوەی قسە بکات. دەستبەجێ نرخەکەی دیاری دەکەن.
سی قورسی زیو
؛ ئەو بڕە پارەیەی کە یەهودا دواتر شوانی ڕاستەقینەی ئیسرائیلی پێ فرۆشت (ver. 12).
سەرنج بدە، تەنها پێغەمبەرەکە نەبوو کە بەم بڕە پارەیە خەمڵێنرابوو؛ بەڵکو یەزدان قسە دەکات، دەڵێت،
"فڕێی بدە بۆ گۆزەگەرەکە: نرخێکی گرانبەها کە من لەلایەن ئەوانەوە نرخێندرابووم."
بە ئاماژەدان بە دەرچوون ٢١:٣٢ گاڵتەجاڕی ئەم دەربڕینە،
نرخێکی باش،
بەڕوونی ئاشکرا دەبێت.
سی پارچە زیو ئەو بەهایە بوو کە یاسا دیاری کردبوو بۆ کۆیلەیەک کە گا لێی دابوو و کوشتبووی.
ئەوە بەهایەک بوو کە مرۆڤ دایە سەر ئەو کەسەی وەک کۆیلەیەک لە گەنجییەتییەوە کڕدرابوو، بڕوانە بەشی ١٣:٥، ٦، و تێبینییەکان.
پارەکە فڕێدرایە گۆزەگەرەکە لە ماڵی یەزدان؛ و گۆچانەکەی تر، یەکێتی، یان تەبایی، شکا، بۆ ئەوەی لێکدابڕانەکە لە نێوان یەهودا و ئیسرائیل دەربخات (ئایەتەکانی ١٣، ١٤).
هەموو ئەمانە بە تەواوی جێبەجێکراون لە حاڵەتی پەروەردگار عیسادا. بە سی پارچە زیو فرۆشرا، خائینە بەدبەختەکە پارەکەی فڕێدایە خوارەوە لە ماڵی خودا؛ بەڵام، بە گوێڕایەڵییەکی کوێرانە بۆ وشەکە، کە وادیار بوو زۆر کەم تێگەیشتوو بوون بۆ ئەوەی لە واتاکەی تێبگەن، سەرۆک کاهینەکان دایانە گۆزەگەرەکە وەک نرخی کڕینی کێڵگەیەک بۆ ناشتنی نامۆکان تێیدا.
کێڵگەیەکی گۆزەگەرانەی لەو جۆرە، ئەکەلدا مایەکی تووڕەیی، فەلەستین هەر لەو کاتەوە بووە.38
بەڵام پێش ڕەتکردنەوەی، پەروەردگارمان بە جوولەکەکانی فەرموو،
"من بە ناوی باوکمەوە هاتووم، و ئێوە من وەرناگرن: ئەگەر یەکێکی تر بە ناوی خۆیەوە بێت، ئەوە ئێوە وەریدەگرن" (یۆحەننا ٥:٤٣).
بێگومان، ئەو باسی پاشا خۆسەرەکە دەکرد، دژە-مەسیحی کەسیی ڕۆژانی کۆتایی، کە جولەکەکان وەک مەسیح وەریدەگرن کاتێک بە هەموو هێز و نیشانە و پەرجووی درۆیینەوە دێت. ئەم کەسە ترسناکە، زەکەریا داوای لێدەکرێت کە دواتر بیداتە ناسین. پەروەردگار ڕێنمایی دەکات کە ئامێرەکانی شوانێکی گێل بگرێتە دەست و خۆی بکات بە کەسێک کە لە خاکەکەدا هەڵدەستێتەوە، کە یەهودا بە بێهودە هیوای ڕزگاری لێ دەخوازێت. بێ بەزەیی بۆ مێگەلەکە، تەنها بەدوای ئامانجەکانی خۆیدا دەگەڕێت، و
ئەو گۆشتی قەڵەوەکان دەخوات، و سمەکانیان پارچە پارچە دەکات.
لەسەر ئەم بێدینە حوکمی ئاسمانی تووڕە دادەبەزێت؛ هەروەک دەخوێنینەوە،
“وای لە شوانە بێسوودەکە کە مێگەلەکە جێدەهێڵێت! شمشێرەکە لەسەر قۆڵی دەبێت، و لەسەر چاوی ڕاستی: قۆڵی بەتەواوی وشک دەبێتەوە، و چاوی ڕاستی بەتەواوی تاریک دەبێت” (ئایەتەکانی ١٥-١٧).
سزای کۆتایییەکەی لە بینین 19:0 دراوە، کە تێیدا پێغەمبەرە درۆزنەکە بە زیندوویی فڕێدراوەتە ناو دەریاچەی ئاگر.
لە ڕۆژگارەکانماندا کە پڕن لە دەستکەوتی گەورە و پێشکەوتنی سەرسوڕهێنەر لە هەموو بوارەکاندا، زۆر دەبیستین دەربارەی مرۆڤی داهاتوو، مرۆڤی بەتەواوی گەشەکردوو و ڕۆشنبیری سەدەی بیستەم، کە ئێمە تازە پێی ناوەتە ناوی. ئەو دەربڕینە، بێگومان، ئاماژەیە بۆ پێشکەوتنی شانازیپێکراوی ڕەگەزەکە، نەک بۆ هیچ تاکێکی تەنیا؛ بەڵام ڕەنگە بە باشی بیرمان بخاتەوە لەو دوو پیاوە داهاتووەی کە لەم بەشەدا و لە شوێنەکانی تری کتێبی خودادا باسیان لێوە کراوە، هەرچەندە هەردووکیان بە گشتی لەلایەن خەڵکەوە لەبیرکراون. خودا پیاوە داهاتووەکەی خۆی هەیە—پیاوەکە عیسای مەسیح. لە کاتی قسەکردن لەبارەی ئەودا، نابێت شکۆمەندی کەسایەتییەکەی لەبیر بکرێت. ئەو بەڕاستی ڕاگەیەندراوە کە
“خودا بەسەر هەموودا، بۆ هەتاهەتایە پیرۆزە” (ڕۆما ٩:٥).
زۆر پێش ئەوەی ئەم سەدەیە کۆتایی بێت، ڕەنگە ئەو بە شکۆمەندییەوە گەڕابێتەوە بۆ ئەم جیهانە، کە کاتێک ئەو لێرە بوو پێشتر، کوشتی، وەک قاین، ڕووی کردە دروستکردنی شارەکان و پێشخستنی هونەر و زانستەکان، بە تەواوی لەبیرکردنی ئەو خوێنەی لەسەر خاچی گۆلگۆتە ڕژا، کە هێشتا لە زەوییەوە هاوار بۆ خودا دەکات. (بەراورد بکە لەگەڵ پەیدابوون 4:8-22). ئەوەندە جەختی لەسەر ناکرێتەوە کە پێویستە، کە دوو لایەن هەیە کە مەرگی مەسیح لە کتێبی پیرۆزدا پێشکەش بە ئێمە دەکرێت، بە ئەنجامی زۆر جیاوازەوە. کاتێک وەک قوربانیکردنی خۆی بۆ خودا لە پێناوی گوناه و گوناهەکاندا سەیر دەکرێت، و ئازارچێژتن لە دەستی خودا لە پێناوی تاوانێک کە هی خۆی نەبوو، ئەنجامەکەی ڕزگاریی بێبەرامبەر و بێتاوانکردنی تەواوە بۆ هەموو ئەوانەی باوەڕی پێی دەهێنن. لە لایەکی ترەوە، کاتێک وەک ئەو کەسە سەیر دەکرێت کە لەلایەن زەوییەوە ڕەتکرایەوە، و ئازاری لە دەستی پیاوانی بەدکار چەشت، ئەنجامەکەی سزایەکی سەخت و بێگەردە لەسەر ئەو سیستەمە ڕێکخراوەی شتانە کە پێی دەوترێت جیهان، کە ئەو دەریکرد. (ئەم دوو لایەن و ئەنجامە بە تایبەتی لە زەبوورەکان 22:0 و 69دا پێشکەش بە ئێمە کراون). کاتێک ئەو بۆ جاری دووەم دەگەڕێتەوە، ئەوا دەبێت
"بێ گوناهـ بۆ ڕزگاری" (عیبرانییەکان ٩:٢٨)
, بۆ هەموو ئەوانەی متمانەیان پێی کردووە وەک ڕزگارکەریان، کە دەبن
لە چاوتروکانێکدا گۆڕدران و پێکەوە ڕفێندران بۆ ناو هەورەکان بۆ پێشوازیکردنی ئەو لە ئاسماندا (1 قۆڕنتۆس 15:51, 1 قۆڕنتۆس 15:52؛ 1 تەسەلۆنیکی 4:16, 1 تەسەلۆنیکی 4:17)
; بەڵام ئەو بەم زووانە لە ئاسمانەوە لەناو گڕی ئاگردا دەردەکەوێت، بۆ ئەوەی تۆڵە بسێنێتەوە لە هەموو ئەوانەی کە نیعمەتەکەی ئەویان ڕەتکردووەتەوە (2 تەسەلۆنیکی 1:7-10).
ئەو دادوەر دەبێت بۆ هەردوو زیندووان و مردووان (2 تیمۆساوس 4:1؛ 1 پەترۆس 4:5). زیندووان ئەوانەی ڕەحمی پێشکەشکراوی ئەویان ڕەتکردووەتەوە، ئەو دادوەرییان دەکات لە دەرکەوتنی خۆیدا بۆ دامەزراندنی ئەو شانشینەی کە لە مێژە لەلایەن پێغەمبەرانەوە بەڵێنی دراوە (وهحی 20:1-6؛ ئیشایا 32، 63، هتد.). ئەمە دادگاییکردنی "مەڕ و بزنەکانە" کە لە مەتتا 25:0 وێنا کراوە، و پێش هەزار ساڵییە. مردووە بەدکارەکان لەلایەن ئەوەوە دادوەرییان دەکرێت کاتێک ئەو لەسەر تەختی سپی گەورە دادەنیشێت، لە کۆتایی سەردەمەکانی کاتدا.
لە ڕۆژ یان کاتژمێری گەڕانەوەی ئەو، هیچ کەسێک نازانێت، یان ناتوانێت بزانێت. ژماردنەکان بێسوودن.
لە کاتێکدا کە ئێوە بیری لێ ناکەنەوە، کوڕی مرۆڤ دێت.
کەواتە، پێویستە هەمووان ئامادە بن بۆ پێشوازیکردنی ئەوەی دێت، و شەرمەزار نەبن لەبەردەمیدا.
تەنها یەک ڕێگا هەیە کە هەر کەسێک لە گوناهدا لەدایک بووبێت و بە کردار سەرپێچیکار بێت، بتوانێت ئامادە بێت بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی ئەو، پیرۆز و ڕاستگۆکە. هەموو ئەوانەی متمانەی پێ دەکەن، دەستبەجێ بە خوێنە بەنرخەکەی لە هەموو گوناهێک پاک دەکرێنەوە. کارەکەی، کە کاتێک لێرە بوو تەواوی کرد، بەهایەکی بێ کۆتایی هەیە، و بەو شێوەیە بە تەواوی هەموو داواکارییەکانی پیرۆزیی خودای جێبەجێ کرد، کە هەموو ئەوانەی باوەڕ دەکەن
شایستە کراین بۆ ئەوەی بەشدار بین لە میراتی پیرۆزەکان لە ڕووناکیدا (کۆلۆسی 1:12).
ئەگەر خوێنەر ڕۆحی خۆی بەسەر ئەودا وەک ڕزگارکەری خۆی حەواندبێتەوە، ئەوا ئامادە دەبێت بۆ بینینی ئەو، و ڕفێندرێت بۆ ئەوەی بۆ هەمیشە لەگەڵ خۆی بێت، ئەگەر تا هاتنی ئەو مابێتەوە.
بەڵام شەیتانیش "پیاوی داهاتووی" خۆی هەیە، کە پەروەردگارمان باسی کردووە، وەک بینیمان، لە یۆحەننا ٥:٤٣. لە ماوەی نێوان ڕفاندنی کڵێسا و دەرکەوتنی ڕزگارکەر بە شکۆوە، ئەم دڕندە ناوبانگخراپە، کە خۆی جەستەپێدانی خودی شەیتانە، هەڵدەستێت بۆ ئەوەی چاوی جیهان بە درەوشاوەیی و هێزی ناپیرۆزی خۆی کوێر بکات. ئەو شاکارەکەی شەیتان دەبێت لە فێڵکردن، مەسیحی درۆینە، کە دەسەڵاتی دەبێت بەسەر مێشک و ویژدانی ئەوانەی خۆشەویستی ڕاستی ڕەتدەکەنەوە.
ئەو پێی دەوترێت
کوڕی تیاچوون،
بەستنەوەی ئەو لە ڕەوشتدا لەگەڵ ئەو مورتەدە قێزەونەی کە گەورەکەی فرۆشت بۆ
سی قورسی زیو.
بیر لە پیاوان بکەرەوە، پیاوانی خاوەن گەورەترین ڕۆشنبیری و زانست، کە لەبەردەم ئەم بوونەوەرە قێزەونەدا چۆک دادەدەن، و بە پەروەردگاری خۆیان دایدەنێن! بە باشی پێی دەوترێت ا
"دڕندە" لە بینین 13:11,
هەرچەندە لە ڕواڵەتدا