ئەم بەشە باس لە دۆخی قودس دەکات، تیشک دەخاتە سەر گەندەڵییە بڵاوەکەی لە نێوان سەرکردە و خەڵکدا، بەڵام جەخت دەکاتەوە لەسەر بوونی هەمیشەیی "پەروەردگاری دادپەروەر لە ناوەڕاستدا." پاشان دەگۆڕێت بۆ سەردەمی هەزار ساڵەی داهاتوو، کاتێک پەروەردگار ڕاستودروستی دادەمەزرێنێت، گەلێکی پاک کۆدەکاتەوە، و پاشماوە دڵسۆزەکەی دەهێنێتە ناو کاتێکی پڕ لە بەرەکەت و فەزڵی بێگەرد. دەقەکە هاوشێوەیی دەکێشێت بۆ "پێگەیەکی فیلادلفیایی" بۆ باوەڕداران لەم سەردەمەی ئێستادا، کە بە باوەڕ، دوورکەوتنەوە لە خراپە، و دڵسۆزی بۆ مەسیح دیاریدەکرێت.
ئەو سەرنجەی لە تێبینییەکانی بەشی ١دا کراوە، کە لێرەدا ئەوەمان هەیە کە بە شێوەیەکی گەورە وەڵامی فیلادلفیا دەداتەوە، بە تەواوی لەم بەشەی کۆتاییدا پشتڕاست کراوەتەوە. لێرەدا زۆرینە بە تەواوی ڕەتکردنەوەی ڕاستی دەبینرێن، بەڵام پاشماوەکان لە لاوازیدا دەبینرێن، هێشتا وشە و ناوەکەیان بە توندی گرتووە، لە کاتێکدا خودی پەروەردگار "لە ناوەڕاستدا" دەدۆزرێتەوە، وەک چۆن ئەو لە ڕۆژانی جەستەی خۆیدا ڕایگەیاند کە هەمیشە لەو شوێنەدا دەبێت کە دوو یان سێ کەس بە ناوی ئەوەوە کۆببنەوە (مەتا ١٨:٢٠).
ئەمە قودسە، بەرزترین شاری خاوەن ئیمتیاز لە نێو هەموو شارەکاندا، کە لە ئایەتی 1دا وەک پیس و گڵاو وەسف کراوە. تۆمەتێکی چوار لایەنە لە ئایەتی 2دا خراوەتەڕوو:
گوێڕایەڵی دەنگەکە نەبوو؛ سەرکۆنەی وەرنەگرت؛ متمانەی بە خودا نەکرد؛ نزیک نەبووەوە لە خوداکەی!
ئەم قسانە زۆر جدی و پیرۆزن. با بە باشی خۆمان بپشکنین لەبەردەم ئەوەی کە پێی دەوترێت "ئەوەی پیرۆزە، ئەوەی ڕاستگۆیە،" بۆ ئەوەی لە ڕێگاکانماندا هەر لادانێک بدۆزینەوە کە وەڵامی ئەوە بێت کە لێرەدا تۆمەتی خراوەتە پاڵ ئۆرشەلیم. ئایا گوێڕایەڵی دەنگەکە بووین؟ ئایا ڕاستکردنەوەمان لە ووشەی خوداوە وەرگرتووە؟ ئایا بەڕاستی متمانەمان بە خوداوەند هەیە، و نزیک دەبینەوە لە خوداکەمان؟ هەموو ئەمانە پرسیاری جدین. با لە ترسی خوداوەند وەڵام بدەینەوە!
ئایەتی 2 کۆمەڵایەتییە. لە ئایەتەکانی 3 و 4 چینە جیاوازەکان کە دەبوو سەرکردە بوونایە لە کارەکانی خودا، باس کراون و بە تاکەکەسی تاوانبار کراون. میرەکان شێری نەڕێنەر بوون، تەنها بەدوای نێچیردا دەگەڕان؛ واتە، ئەوان بەدوای قازانجی خۆیاندا دەگەڕان، نەک بەرەکەتی ئەو مێگەلانەی کە دەبوو شوانایەتییان بکردایە. دادوەرەکان خراپتر بوون – گورگی ئێواران، بە نهێنی هەموو ئەوەیان دەخوارد کە دەستیان دەکەوت، لە کاتێکدا بانگەشەی جێبەجێکردنی دادپەروەرییان دەکرد. پێغەمبەرەکان گاڵتەچی بوون بە شتە پیرۆزەکان، بە فێڵەوە مامەڵەیان لەگەڵ ووشەی خودا دەکرد، ناپاک بوون لە متمانەکەیان. قەشەکان، کە دەبوو پیرۆز و بێگەرد بوونایە، خودی پەرستگاکەیان پیس کردبوو بە گڵاوییەکانیان، و توندوتیژییان بەرامبەر یاساکە کردبوو.
کەواتە، هەموو شتێک شکستی هێنابوو کە خودا لە بەرپرسیارێتیدا دامەزراندبووی. ئەی چی مابوو؟ تەنها ئەمە:
پەروەردگاری دادپەروەر لە ناوەڕاستیدایە؛ ئەو خراپە ناکات.
ئەو مایەوە "شایەتی دڵسۆز و ڕاستگۆ". ئەو، ئامینەکە، هێشتا سەرچاوەی هەموو دڵێکی دڵسۆز بوو، و لەویشدا دڵی خودا دەیتوانی بحەسێتەوە.
ئەوە دەرکەوتنی خۆشیی پیاوی خودایە کاتێک هەموو شتێکی تر، بە قسەی مرۆڤ، جێگەی نائومێدی بووە. لە هەزار ساڵەکەدا ئەمە بە تەواوی دەبینرێت. بۆ ئەو کاتی بەرەکەتەیە کە ئەم دەقە دەگونجێت. ئەوە ئەو کاتەیە کە وشەکان بەدی دێن:
بەیانی بە بەیانی خودا دادوەرییەکەی ئاشکرا دەکات، شکست ناهێنێت؛ بەڵام ناڕەواکان شەرمیان نییە (ئایەتی ٥).
هەرگیز خراپەکاری بەو ئاستە بەرزە نەگەیشتووە وەک لەو کاتەی کە پەروەردگار دادەبەزێت بۆ وەرگرتنی مەلەکووت؛ بەڵام دادپەروەری ئەوکاتە بە توندی جێگیر دەبێت، و بەیانیان بە بەیانیان خراپەکاران لەناو دەبرێن. بۆ سەدان ساڵ خەڵک لەمە ئاگادار کراونەتەوە، بەڵام ئەوکاتە بە کردەوە جێبەجێ دەکرێت (ئایەتەکانی ٦-٨).
ئینجا سەرلێشێواوی بابەل هەڵدەوەشێتەوە، و خوداوەند بە هەموو گەلان دەدات
زمانێکی پاک، بۆ ئەوەی هەموویان بانگ بکەنە سەر ناوی یەهۆڤا، بۆ خزمەتکردنی ئەو بە یەک دڵ (ئایەتی ٩).
لە هەموو خاکەکانی پەرشوبڵاوبوونەوەیانەوە، ئەو گەلی زەمینیی ڕزگارکراوی خۆی دەهێنێتەوە ماڵەوە بۆ سەیۆن، لوتبەرزی و خۆبەزلزانی پاک دەکاتەوە، و لە ڕۆژی هێزی خۆیدا ئارەزوومەندیان دەکات (ئایەتەکانی ١٠، ١١).
بەشی هەڵگەڕاوەی نەتەوەی یەهودا لەناو دەبرێت لە کاتی تەنگانەی یەعقوبدا، و لە کاتی دەرکەوتنی کوڕی مرۆڤدا؛ بەڵام ئەو دەفەرموێت،
منیش لە ناوەڕاستی تۆدا گەلێکی زەلیل و هەژار بەجێدەهێڵم، و ئەوان متمانە بە ناوی یەزدان دەکەن. پاشماوەی ئیسرائیل خراپە ناکەن، و درۆ ناکەن؛ و زمانی فێڵباز لە دەمیاندا نادۆزرێتەوە: چونکە ئەوان دەلەوەڕێن و پاڵدەکەون، و کەس نایانترسێنێت (ئایەتەکانی ١٢، ١٣).
بەم شێوەیە باوەڕداران لە لاوازی و پشت بەستندا دەدۆزرێنەوە، هی پەروەردگارن، پارێزراون لەناو هەموو گەندەڵی دەوروبەردا، و کراون بە ناوکی شانشینەکە کاتێک دەسەڵاتی نەتەوەکان و هەڵگەڕانەوەی جوولەکە و مەسیحییەکان بە یەکەوە بۆ هەمیشە ڕووخێنراون. ئەوان کۆمەڵە پاکیزە پارێزراوەکەی بینین ١٤:١-٥ن، کە لەگەڵ بەرخەکەدا لەسەر کێوی سییۆن وەستاون کاتێک شکۆمەندییەکە خەریکە دەردەکەوێت.
لە ئێستادا بەشێکە لە ڕێگاکانی خودا کە بە هەمان شێوە گەلێکی چەوساوە و هەژار بپارێزێت کە متمانە بە ناوی ئەودا دەکەن. ئەوانە بە خۆشەویستی و دڵسۆزی بۆ مەسیح، بە میهرەبانی برایانە، بە پاکی دڵ، بە هەوڵدان بۆ پاراستنی ویژدانێکی بێ کەم و کوڕی بەرامبەر خودا و مرۆڤ، بە توندی گرتن بە وشەی باوەڕپێکراوەوە، بە نکۆڵی نەکردن لە ناوی گەورە، بە شایەتییەکی بەردەوام بۆ جیهان و کەنیسەی جیهان بۆ ئەو یەکێک کە ئێستا ڕەتکراوەتەوە و ئامادە نییە، بە جیابوونەوە لە خراپە، بە شوێنکەوتن
ڕاستودروستی، باوەڕ، خۆشەویستی، ئاشتی، لەگەڵ ئەوانەی کە لە دڵێکی پاکەوە بانگی یەزدان دەکەن.
ئەمە "بنەمای ڕەسەنی کۆبوونەوە"یە. ئەمە پێگەی فیلادلفیاییە. تەنها ئەمە کۆمەڵەیەکی پاشماوەی ڕاستەقینە پێکدەهێنێت. ڕێگایەکی لەم شێوەیە تەنها دەتوانرێت لە وزەی باوەڕدا بپارێزرێت. سروشت دەتوانێت یەکێتییەکی کۆبوونەوەکان پێکبهێنێت لەسەر بنەمای قبوڵکردنی دوولایەنەی هەندێک بنەمای ڕێنمایی، یان سەردانەواندن بۆ بڕیارەکانی کۆبوونەوە؛ بەڵام ئەمە باوەڕ نییە، و تەنها دەبێتە هۆی دروستبوونی سیستەمێک کە هێندەی هەر یەکێک لە تائیفەکانی مرۆڤ ڕەق و ناپەرتووکییە. ئەمە بەکارهێنانی تاکەکەسیی ویژدان لادەبات، و دەنگی کەنیسە جێگەی دەنگی خودا لە وشەکەیدا دەگرێتەوە.
لە بەشی کۆتایی بەشەکەماندا، کتێبەکە بە شێوەیەکی گونجاو کۆتایی دێت (ئایەتەکانی 14-20) بە خستنەڕووی ڕۆژی دەرکەوتن، کاتێک پاشماوەی تا ئێستا سووککراو چێژ لە نیعمەتی بێگەردی پەروەردگار وەردەگرن، کە لە پێناوی ناوی ئەودا سووکایەتییان پێکرابوو لە قودسی نۆژەنکراوەدا، لەگەڵ خۆی لە ناوەڕاستیاندا. بۆ ئێمە، باوەڕ ئێستا ئەمە بەدەست دەهێنێت، و بە ڕۆح دەچێتە ناو چێژوەرگرتن لێی.
زایۆن بانگ دەکرێت بۆ گۆرانی وتن؛ ئیسرائیل، بۆ هاوارکردن. ڕۆژی خۆشی و شادمانی بۆ ئۆرشەلیم گەیشتووە؛ چونکە خودا ئەوکات سزاکانی لادەبات و دوژمنەکەی دەردەکات. خۆی، پاشای شکۆداری ئیسرائیل (کە جارێک لە دەرەوەی دەروازەکە خاچ درا، لەسەر خاچێکی تاوانبارانە، لەژێر ناونیشانەکەدا،
ئەمە عیسای ناسرییە، پاشای جولەکەکان
), ئەوکاتە لە ناوەڕاستی شاری نۆژەنکراو و گەلەکەیدا نیشتەجێ دەبێت، و چیتر خراپە نابینن.
ئەمە دەبێتە خۆشی و بەرەکەتیان بە درێژایی هەزار ساڵەکە. بە ئۆرشەلیم دەوترێت،
مەترسە؛
و بۆ سیۆن،
با دەستەکانت شل نەبن.
خزمەتێکی پڕ لە خۆشەویستی دوای ڕزگاربوونێکی تەواو لە هەموو دوژمنەکانی دێت. دووبارە دەوترێتەوە،
خودان خودێی تۆ لە ناوتدا بەهێزە.
ڕزگاری دەگەڕێتەوە بۆ ئەو. ئەو بە خۆشییەوە بەهۆیانەوە شادمان دەبێت و لە خۆشەویستییەکەیدا دەحەسێتەوە، بە گۆرانی وتنەوە بەسەریاندا شادمان دەبێت. ئەوە دەبێتە "کاتی گۆرانی وتن" کە لە گۆرانیی گۆرانییەکان (٢:١٢) باس کراوە، کاتێک هەموو دروستکراوە ڕزگارکراوەکان، ئاسمانی و زەمینی، بە گۆرانی ستایش و شادمانی دەزرنگێنەوە.
جارێکی تر ئیسرائیل کۆبوونەوە پیرۆزەکانی خۆی دەگێڕێت، و خەمەکانی دەگۆڕدرێن بۆ خۆشی. هەموو ئەوانەی ئازاریان داوە لەناو دەبرێن، و ئەوەی بە لاوازی دوورخرایەوە بە هێزەوە کۆدەکرێتەوە. لە هەموو خاکێک کە گەلی سەرگەردان شەرمەزار کرابوون، دەبنە مایەی ستایش و ناوبانگ کاتێک خوداوەند خۆی وایان لێدەکات
ناوێک و ستایشێک لە نێو هەموو گەلانی زەویدا، کاتێک دیلییەتییەکەتان دەگەڕێنمەوە لەبەر چاوتاندا، خوداوەند دەفەرموێت (ئایەتی ٢٠).
بەم شێوەیە دووبارە هێندراینەوە بۆ کۆتایی ڕێگاکانی خودا لەگەڵ ئیسرائیل لەسەر زەوی؛ ئەوانەی، هەرچەندە شکستیشیان هەبووبێت، خۆشەویستن لەبەر خاتری باوکان.
بەشی ئەوان زەمینییە. هی ئێمە ئاسمانییە. بەڵام هەردووکیان دەبێت بەشداری بکەن لە شکۆمەندیی پەروەردگارمان عیسای مەسیح، و هەردووکیان دەبنە دەفر بۆ نیشاندانی نیعمەتی بێهاوتای خودامان بە درێژایی هەموو سەردەمەکانی داهاتوو.
پەراوێزەکان:
26 مەلکەم بەگشتی بە میلکۆم، یان مۆلێک، دەناسرێتەوە، کە پەرستشە قێزەونەکەی، لەگەڵ قوربانییە مرۆییەکانی، ئیسرائیلییەکان ئاگادار کرابوونەوە لێی کاتێک بۆ یەکەمجار چوونە ناو خاکەکە، بەڵام خزمەتە گڵاوەکەی زۆر کەس زوو ڕێنمایی کران بۆ پەسەندکردنی.
27 بە مەبەست نووسیومە، "جیهانێکی تر." تەنها دوورکەوتنەوە لە جیهان بەس نییە. دوورکەوتنەوە لەم جیهانە ڕەنگە راهیبە یان راهیبێک دروست بکات. بە هێزی جیهانێکی ترەوە ڕۆیشتن باڵوێزێکی ڕاستەقینە بۆ مەسیح دروست دەکات.
28 هەر ئەم دواییانە گوێم لە یەکێک بوو کە بە خۆڕازیبوونەوە شوێنی کۆمەڵە تایبەتەکەی مەسیحییەکانی دیاری دەکرد کە ئەو بە تایبەتی پێوەی پەیوەست بوو، بەم شێوەیە: خودا پاشماوەیەکی لەم ڕۆژانەی دواییدا بانگکردبوو. کۆبوونەوەی دیاریکراو پاشماوەکەیان پێکهێنابوو. دابەشبوونەکان ڕوویاندابوو. ژمارەیەکی کەم لەسەر "زەمینێکی خودایی" مانەوە، و "تەنها ئەوان مێزی خودایان هەبوو." وەک بسکیتێک بوو: پارچەکان لێرە و لەوێ لێکرابوونەوە، "بەڵام ئێمە ناوەڕاستی بسکیتەکەین!" ئایا هیچ شتێک دەتوانێت لە ڕۆژێکی وادا لەمە خراپتر خۆبەزلزان بێت؟